0:13 Sevgili gençler, herkese merhabalar. Ben kimya öğretmeni Görkem Şahin. Bugün sizlerle 10. sınıf 2. dönem 1. yazılıya hazırlık videosu çekeceğim. Biliyorum en çok isyan 10. sınıftan geldi. Çünkü marife sürekli siz denk geliyorsunuz ve şu anda pek bir şey anlamadığınızı da biliyorum. Gazlar konusu eskiden 11'de anlatılırken 10. sınıfa geldi. Ağır gelmesi gayet normal. Tane tane, hafif hafif işlediğiniz bütün konuları ufak bir tekrar yapacağım. Öğretmeninizin size sorabileceği soru kalıpları üzerinden de değerlendirmeler yapacağım. Böylelikle bir bakış açısı kazandırmayı hedefliyorum. Bu bakış açısıyla da yazılıda inşallah güzel puanlar almış olacaksınız. Tabii ki son gün çalışan arkadaşım. Seni de unutmadım. Sen de hoş geldin videoya. O zaman vakit
0:58 kaybetmeden bu genel tekrarımıza bir başlayalım. Şimdi ilk olarak gaz yasalarından bahsedecekler bize. Tam bir başınızın belası değil mi hocam? Değişik isimler var, gaz yasaları var aklında kalmıyor demen de normal. Burada sana bir tane bir püf nokta vermek istiyorum. Saçma ama aklında kalacak. Bu da sana anımsatma yapacak. Şimdi biz normalde ayrı ayrı yasaları göreceğiz biraz sonra. Yasaların en son birleştirilmiş hali var. Biz buna ideal gaz denklemi diyoruz. O denklem burada adın soyadın gibi bilmen gereken formül. Yani PV = NT. Yani bunu ne diye kodluyorduk? Paran varsa ne rahat diye kodladığımız bir kodlama. Şimdi bunları normalde yasalar birleştiriliyor. En son bu bulunuyor ama biz pratik bulmak için şöyle bir şey yapacağım. Tek tek önce ölçeceğim.
1:44 Basınçla bir ilişki kurmak isteyeceğim. Kimin ilişkisi? Normalde basıncı çektiğim zaman şöyle P = NRT/ V iken demiş ki la ben burada yalnız kaldım. Sen boyla benim yanıma gel dedi. Kim dedi? P dedi. O zaman şöyle diyorum. PV V arasındaki ilişki neymiş? Bo muriyetli yasası. Yani boy yasası şeklinde aklına gelsin. Eğer ki bir adam sana boy yasası nedir derse basınç ve hacim arasındaki ilişkiyi bulan yasadır diyeceksin. Sonra basınçla sırada kim var hocam? mol sayısı var değil mi? Bu ilişkiyi kim kurdu? Bir baksana şöyle. Boy sırası gibi sıralanmışlar değil mi? Yani basınç ve mol sayısı arasındaki ilişki sanki büyükten küçüğe doğru gidiyor. Dalton kardeşler gibi
2:29 sıralanmış. O zaman ben buna Dalton yasası desem olur mu? Bu da Dalton yasası şeklinde karşımıza geldi. Wberg sabit bir değer. Kimse ilişki kurmayacak bu rightberg amcayla. Ve geldik bir diğerine. Hocam basınç ve sıcaklık arasındaki ilişki yani P ve T arasındaki ilişkiyi kim buldu dersek basınç sıcak. Bak kimyanın en geniş yasası. En geniş deyince biraz garip olabilir ama aklınıza gelsin diye söylüyorum. Gay lussak yasası. Lsak yasası şeklinde karşımıza getirmiş olacağız. Biliyorum saçma ama akılda kalıyor. Öyle de düşünebilirsiniz. Şimdi bak basınçlı hacmi gördüm. Basınçta molü gördüm. Basınçta sıcaklığı gördüm. O zaman basınç ilişkileri bitti. Sırada hangi
3:15 ilişki var? Bu sefer PV = NRT dediğimizde bu sefer de hacim ilişkileri aklımıza gelecek. Hocam hacimle kimler ilişki kuruyor? Dedim ki V ile zaten PV ilişkisini kullanmıştık. Bol morotli yasası demiştik. O zaman V ile N arasında bir ilişki kuracağım. V. Şimdi olay ne biliyor musunuz? N dediğim şey mol sayısıydı. Mol sayısını kim bulmuştu? Avagadro. Şu amcanın bir adına baksanıza. Avagadro. Gad role karşımıza geldi. Burası bak. Avagadro dediğimiz olay ne? Moisesi. Bu ne? Hacim. Hacim muisesi. Hacim muisisi arasındaki ilişkiyi kim buldu dersek Avagadro yasası şeklinde karşımıza gelecek. E geriye kim kaldı? Bakkle
4:01 ilişkiyi kurmuyorduk. Bu sefer sıcaklık kaldı. Hacim sıcaklık arasında bir ilişki var. Hacim sıcaklık. Hacim sıcaklık. Baksana. Charles şekline geliyor. Hacim sıcaklık. Hacim sıcaklık. Bak fark ettiysen hacim yasaları isimden çıkıyor. Geriye kalan basınç yasalarını birkaç tane anımsatmayla çıkartabiliyoruz. Burası sende hayat kurtarıcı bir bilgi olur. Çünkü boşluk doldurmayla bir soru kalıbı gelebilir ya da doğru yanlış gibi bir ifade söyleyebilir. Der ki bol morotde yasasına göre virgül atar. Dersin ki bol morotte neyi inceliyordu? ya da sana yukarıda bir deney anlatır. Der ki bu deneyde hangi yasa kullanılmıştır gibi bir ifade kullanılır. Bu yüzden şu ilişkileri bilmek önemli. Mutlaka yıldızınızı da atın. Şimdi bunun
4:46 bilimseline giriyoruz. Tahtayı söylüyorum. Alıyorsan esesini al. Bak çekilme önünde deneyelim. Şimdi mevzumuzun başlangıç ilk boy yasasıyla geliyor. Boy yasasında her yasa için senden şunu isteyeceğim. PV = NT'yi yaz. Her yasa için bak PV = NRT. Soru kökünü incelediğin zaman sana mesela diyecek ki mol sayısı ve sıcaklığın sabit olduğunu söylüyor. Mol sayısı sabit, sıcaklık sabitse geriye kalan rightberg her zaman sabit bir değer. Geriye kim kaldı? PV. Şimdi olay ne biliyor musunuz? PV çarpımı şurası sabit olduğu için her zaman sabit ifadesini söyler. Nasıl yani? Sen dersin ki basınç artarsa PV çarpımı değişmez. Hacim artarsa değişmez. Niye? Basınç artarsa hacim azalır. Hacim artarsa basınç azalır. Ama
5:32 PV çarpımı daima sabittir. Biz de bu yüzden şu sabitler gittikten sonra burada bir formül türetiriz. Deriz ki hocam PV demiştik ya buraya P1 V1 deriz. Eşittir deyip simetriğini alacağım. P2 x V2. Bak sana bu yasanın formülünü çıkartmış olduk. O yüzden hiçbir formülü ekstra ezberleme. Sadece bir şey bilmeni istiyorum gazlarda. O da şu. PV = Nnet. PV = Net. Sadece bunu bilerek bütün soruları çözebiliriz. Peki hocam bunun grafiği nedir? Bir tane şöyle parabolik grafik göreceksin. Sadece bu boyoti. Yani basınç ve hacim arasındaki ilişkide sadece paraboliği görüyorsun. Geriye kalanlarda hep doğrusal olacak. Geldim şimdi bir diğer yasa Charles yasası. Charles yasası neydi bak? Hacim sıcaklık. Hacim sıcaklık arasındaki
6:18 ilişkiyi değil mi? Şimdi dedim ki PV = NRT'yi uygulamak istediğimde soru kökünde sana söyleyecek ki sabit basınç altında diyecek. Hocam basıncı sileceksin. Gaz ekleme çıkartmanın olmadığı yani mol sayısının sabit olduğunu söyleyecek. E rightberg de sabit. Şimdi hocam geriye kim kaldı? Şurada V kaldı. Eşittir burada kim var? T var. Hemen ne dedim? Bak simetriklerini al. Burası V1 T1 ise buraya da V2 T2 yorumlamasını yapmış olursun. Bak aynı kural geliyor. İstersen şunları yer değiştirebilirsin. Herhangi bir şey fark etmez. Ama burada önemli bir bilgi var. Önemli bilgim şu. Sıcaklık iki türlü verilecek sana. Sıcaklık 1 dereces bir de Kelvin cinsinden veriliyor. Genelde bu tip sorularda sana sıcaklığı derece celsüs verecekler. Biz hiçbir gaz sorusunda
7:06 derece celsüste işlem yapmıyoruz. Tamam mı? E ne yapacağım peki? Derece 273 ekleyerek ben bunun kelvin cinsinden eşitini buluyorum. Yani bir adam sana tutup da 27° Celus dediğinde 27 + 270'ten 300 Kelvin olduğunu söyleyeceksin. Ve bu ilişki direkt kelvin yani mutlak sıcaklık üzerinden yürüyen bir ilişki olacak. Devam ettim hocam. Avagadro yasası. Avagadro neydi? Avagadro bak hacim mol sayısı değil mi? Hacim mol sayısı. Kuralımız gene aynı. Ne yapıyorum? PV = NT yazacağım. Soru köküne baktığın zaman bak zaten söylemiş. Basınç ve sıcaklık sabit. Hemen silelim mi? Basıncın ve sıcaklığın sabit olduğunu söylersem right bck de sabit. E hocam burada V var. Burada N
7:51 vardı. V1 N1 dediğin zaman V2 N2 mantığı geliyor. Ya da şunları yer değiştiriyorsun. Kural aynı. Hiçbir şey değişmiyor. E peki hocam burada ikisinde de farkında mısınız? Grafiklerde ne ile karşılaşıyorsun hocam? Doğrusal artış. Doğrusal artış dediğimiz bir bölgeyle karşılaşmış oluyorsun. O zaman biz ne yapıyoruz? Bir tek parabolik grafiği burada göreceğiz. Geriye kalanların hep doğrusal bir artışla karşılaşmış olacağım. Ve geldim son yasama. Gayl sak yasası neydi? Gene aynı şekilde PV = NRNT'yi kullanıyorum. PV = NRT. Bak her soruda sadece bunu yaz. Tamam mı? Soru kökünde diyecek ki bak mo sayısı ve hacmin sabit olduğunu söylüyor. Mo sayıs şuydu hacim buydu. Erb de o zaman sabit olur. Geriye kalan P = T dedim ya.
8:38 P1, T1 diyerek bunların sadece simetriklerini alıyoruz. Tamam mı? E hocam işin içinde yine sıcaklık olduğu için bu orantılamada ben derecesel suusu değil kimi kullanmak zorundayım? Kelvin cinsinden sıcaklığı kullanmak zorundayım. Bu da benim gaz yasalarım olmuş oluyor. Peki hocam birkaç soruyla şöyle pekiştirmek istesek. Mesela bir soru sana diyecek ki 8 litrelik kapta bulunan hidrojen gazının basıncı 1.2 atm şudur budur. Şimdi kuralımız ne biliyor musunuz? gazların sorusu bir karışık gelir. O yüzden gaz sorusunu analiz etmek çok önemlidir. Peki nasıl analiz edeceğim? Gaz sorusunda soru içindeki bilgiyi dışarıya çekmeni istiyorum. Mesela okuyorsun ya 8 L. Dur hemen şöyle bir şey yap hocam. V = 8 L. Tamam. Kapta
9:23 bulunan hidrojen gazın basıncı dur hocam. Basınç neydi? P ile sembolize ediliyordu. P eşittir kaçmış? 1,2 ATM. 1,2 ATM şeklinde karşıma getirdim. Devam ediyorum. Sabit sıcaklıkta hidrojen gazının tamamı. Dur hocam hacmi oynatıyorum fark ettin mi? V = yani V2 diyeceğim. 6 litrelik bir kaba aldığını söylüyor. Buna göre kabın basıncı ne kadardır? Yani senden ne istiyor? P2'nin ne kadar olacağını istiyor. Bak hiçbir yasa formülünü ezbere bilmene gerek yok dedim. Ne yapıyordun? Çıkarım yapıyordun. Dedim ki hocam PV = NRT'yi kullanmak istersem eğer şimdi soru kökünde sıcaklıkla ilgili bir ifadeden bahsetmiş mi? Arttırdım, azalttım. Yok.
10:08 O zaman sıcaklık sabit. Eğer herhangi bir şey sabitseverk de sabit. Gaz ekleme ya da çıkartma var mı? Yok. O zaman mol sayısı da sabit. E geriye kim kaldı? Basınç ve hacim kaldı. Demek ki ben bunun simetriğini P1 V1 alacağım. Eşittir P2 x V2. Aa bak formülü görünce her şey çok basit oluyor. Yerine koyalım. Birincideki basıncın 1,2 x hacmin 8 L olduğunu göstermiş. Eşittir ikincideki basıncı bilmiyorum P2 çarpı hacmin de 6 L olduğunu söylüyor. Şu 6 ile 1.2'yi sadeleştirsem kaç oldu? 0.2. 2 ile çarpsam 16. Bir virgül kaydırdığımız zaman P2 dediğimiz adam 1,6 atm'lik bir basınç olarak karşımıza gelmiş oluyor. Bak tekrar ediyorum. Gaz
10:55 soruları her zaman sana çok karışık gelecek. Hatta diyeceksim hocam ne yapacağımı ben bilmiyorum. Normal önce soru kökünü şöyle sembolize olarak dışarıya çıkar. Bir tane formül üretim. O da şu. Başka formül yok. Sen bunu yaz. Sabitleri sil. Orantılamını yap. Bütün sistem bunun üstüne kurulur. Anlaşık mı? Peki hocam. Geldim şimdi başka bir soru. Diyor ki, "Bir miktar helyum gazı 1 atmik bir basınçta." Aa hocam demişti ki bana soru kökünü gördükçe dışarıya çıkart. Hemen geldim. P eittir kaçmış? 1 atm. 1 atm hocam. Devam ediyorum. 5 litrelik kapta durdum. Hacim vermiş bana. V = 5 litrelik bir kapta. Devam ediyorum. Buna göre helyum gazı 380 mm civa basınç yapacak. Dur bir dakika
11:40 hocam. Şimdi yalnız buradaki basınç biraz farklı verildi. Kaç bu? 380 mm cıvalık bir basınçtan bahsediyor. Peki hocam bir şey söyleyeceğim. Milimetre civanın bir dönüşümü vardı. Hatırlıyorsun değil mi? Neydi bu? 1 ATM. 1 ATM. 760 mm civa ise 380 mm cıva ne kadarlık bir basınçtır desem ne diyeceksin hocam? Yarısı o zaman yarısı dediğimiz şey soru işareti kaç olarak geldi? 0,5 ATM olarak karşıma gelmesini beklerim. Demek ki ben bunu 380 demek yerine ne yazayım? 0,5 ATM yazarsam işimi daha kolay yapmış olurum
12:27 dedim. Devam ettim. Bu basınç yapacak kadar düşürürse son hacim ne olur? Yani benden B2 e= soru işareti olarak bir ifade istiyor. E o zaman her şeyi gene biliyorum. Hemen ne yapmam lazım? Dedim ki hocam ben PV = NRT'yi yazacağım. Sıcaklık değişiyor mu? Yok hocam. Right de değişmez. O zaman gaz ekleme çıkartma var mı? Yok hocam. Geriye kim kaldı? Yine P1 x1 = P2 x2 mantığını kurgulamam gerekiyor. Hemen geldim. P1 dediğim şeyin basıncı neymiş? 1 atm çarpı hacmi ne kadar? 5 litrelik kabın içinde. P2 dediğim adam ne kadar? 0,5 atmı hacmi ne kadar? Bunu bilmiyorum. V2 olarak getirdim. Bu 1/2 ya 2'yi karşıya attığım zaman V2 dediğim
13:14 şey kaç geldi? Demek ki 10 litrelik bir kaba gazını aktardığını söylemiş olacaksın. Bak ne dedim? soru kökünü dışarıya attım. Ufak bir birim çevirmesi vardı. Birim çevirmesini uyguladım. Daha sonra PVNT'de yerine yazacağım. Bu sistemi hiçbir zaman için bozmayacağız. Olduk mu? Bak buna göre hareket edersen bu kimyanın bir dili var gençler. Özellikle gazlar konusunda daır. Bu dile ayak uydurursan çözersin ama hocam ben oranı orantıdan yapıyorum deme. Niye biliyor musun? Bak şu ikisi nasıl orantılı? Doğru orantılı. Bu ikisi nasıl orantılı? Ters orantılı. Yani orada doğru ve ters orantılı mantıkları var. Bu yüzden kafan karışır. Bu sistemi asla istemiyorum. Bütün istediğimiz olay görselleri karşına çıkartmak. Geldim hocam bir diğer soru diyor ki kapalı
14:01 sabit basınçlı bir kapla dur. Basınca ne dedi hocam? P'nin sabit olduğunu söyledi. Sabit yazdı. Bunu da yaz. 27 derecede dur hocam 27 derece vermiş. Benim dereceyle işim var mıydı? Yoktu. Ne yapmam lazım bunu? 273 ekleyerek bunu 300 Kelvine çıkartmam lazım değil mi? 300 Kelvin 120 milim hacim kaplayan hemen geldim v = 120 milim hacim kaplayan bir helyum gazın bulunduğunu söylüyor. Sıcaklık 227'ye yükseltilirse şimdi doğru sistemi değiştirdim. Sıcaklığı ne yap diyor? 227 derece celusa yükselt + 273 ekleyince burası ne oldu hocam? 500 Kelvin şeklinde karşımıza geldi. İkinci durum
14:47 çünkü bu. Sıcaklığı yükselttikten sonraki son hacim ne kadar olur? Yani V2'nin soru işareti olduğunu sana söylemiş oluyorum. Kural gene aynı. Bak bütün bilgileri dışarıya çektim mi yapacağım tek isçem. Hocam geldim PV = NT yazıyorum. PV = NRT. Bu sefer sabit basınç dediği için basıncı sildim. Hacim değişken mol sayısı ekleme çıkartma yok. O zaman onu da sildim. Bir şey sildiğim için rightbergi de sildim hocam. Sıcaklık o da değişken. Geriye kalanları dışarıya çekiyorum. Bak şu ikisi geriye kaldı değil mi? Buraya V1 diyorum. Eşittir buraya da T1 diyorum. Hemen orantılıyorum. Buraya ne gelecek? B2. Buraya kim gelecek? P2. Bitti. B1 dediğim şey ne kadardı? 120 milimdi. 120 milim bölü V2'si ne kadar bilmiyorum.
15:33 Eşittir T1 dediğim şey 300 kelvindi. T2 dediğim şey kaça çıktı? 500 Kelvine çıktı. Gerekli sadeleştirmeden yapmak istesem 20 sildim. 20 sildim 3'e böldüm. 1 3'e böldüm 40 geldi. Karşıya attığımız zaman V2 dediğimiz şey ne geldi? 200 ml. Hocam mililre olduğunu nereden anladım? E yukarıdaki birimi ne koyduysam aşağıdaki birimi de aynı şekilde bulmuş olursun. Burada şuna da dikkat edin. Bazen der ki sıcaklık 220 yükselirse son hacim ne olur? Bunun yerine cümle şu da olabilirdi. Hacim ne kadar artmıştır? olabilirdi. E 200 milim başta 120 milimdi. Demek ki 80 milim artmış olabilir. Soru kökündeki ufacık bir nüans bütün sistemi bozabiliyor. O yüzden soru kökünü net bir şekilde okumanızı istiyorum gençler. Peki hocam
16:20 geldim başka bir soruya. Diyor ki sıcaklığı 127° olan dur ne yapıyorduk? Dışarıya çekiyorum. Sıcaklık t = 127 + 270 çekleyeyim mi? 270 çekleyince burası ne oldu? 400 Kelvin sıcaklıktan bahsetmiş oldum. 10 L hidrojen gazı. Hocam V'nin kaç olacağını söylüyor. 10 litrelik olduğunu söylüyor. Sabit basınç altında hacmin %25 azaldı. Bir dakika. Hacim normalde 10 Lreyken %25 azalma ne demek? Hemen şurayı ufak bir hesaplama yapalım mı? 10un %25'ini alayım mı? %25. %25 ne oldu? Şunlar gittiği zaman 2,5 Lre oldu, değil mi? E o zaman 10 litreden 2,5 L azalırsa geriye kaç
17:06 kaldı? 7,5 litrelik bir hacim kalır, değil mi? Bu hacimde diyor ki, "Kabın sıcaklığı kaç derece azalmıştır? Hemen geldim." diyor ki, "T2 dediğimiz amca ne kadardır gibi bir ifade kullanıyor. Şimdi yapacağımız olay neydi? PV = NRT'yi kullanmak. PV = NRT. Şimdi basıncım sabit gitti. Gaz ekleme çıkartmam var mı? Yok. Right bir de gitti. Geriye kim kaldı? Burada V1, burada T1 oldu. Hemen simetriklerini alıyorum. V2 ve T2 şeklinde karşımıza getiriyorum. V1 dediğim hacim ne kadar? 10 L yazdım. V2 dediğim şey 7,5. Hatta 7,5'u şöyle yapayım mı? 15/2 7,5 yapıyor değil mi? Daha rahat işlem yapayım diye. Eşittir T1 dediğim şey ne kadar? 400 Kelvin. T2 dediğim detayı bilmiyorum.
17:54 Şimdi 5'e bölsem 3, 5'e bölsem 2 kaldı. Yukarıya attığımız zaman burası 4/3 geldi. 4/3 = 400/ T2 geldi hocam. 4e böldüm 1 4e böldüm 100 kaldı. Karşı hatı da attığınız zaman T2 dediğim detay 300 ne çıktı ama? Çok dikkat et. Kelvin olarak karşımıza geldi. 300 Kelvin. Normalde kaçtım? 400 Kelvinim. Kaça düştüm? 300 Kelvine. Aa hocam bu ikisi arasından farklı derece selsus. Hayır hayır. Şimdi sonuçta biz buna ne yapıyoruz? İkisine de 270 çektip 270 çıkartıyorum. Değil mi? İster Kelvin arasındaki farka bak ister derecesel sonuç aynı çıkar. O zaman ben şöyle yapsam olur mu hocam? Başlangıçta 400 Kelvin 300 Kelvine
18:39 düştü. Demek ki aradaki farkın ne olacak? 100 kelvin fark. Ya da aynı şekilde yine aynı şekilde 100° Celsius fark şeklinde karşımıza gelir. İkisi arasındaki farka baktığım için ikisinde de aynı çıkar. Şimdi bazılarınızın kafasını karıştırıyor. O yüzden şunu da yapayım. Hocam nasıl ya? İkisi de aynı mı olur? Deneyelim. Normalde ne yapmam lazımdı? 273'ü bundan çıkartmam lazımdı. Burası kaç geliyor? 127 geliyor. Buradan 273 çıkartınca burası kaç geliyor? 27°erece geliyor. Bunlar derece celsusa döndü, değil mi? Derecek arasındaki fark ne geldi? 100° Celus. Yani fark değişmez ikisinin de. Anlaştık mı? Demek ki 100 derecelik bir azalma gözlenmiştir.
19:25 Hocam geldim bir diğer soruma. Bak burada da demiş ki bana sabit hacimli bir kapta. Hemen dedim ki madem sabit hacim V'nin sabit olduğunu yazalım. Sonra 127 derecede 120 derece deyince t = 127 + ne dem? 273 ekleyeceğim. Böylelikle 400 Kelvin olduğunu göstereceğim. Sonra diyor ki 0,2 atmç yapan P = 0,2 atm'lik basınç yapan bir hidrojen gazının olduğunu söylüyor. Gazın sıcaklığı ne kadara yükselirse şimdi T2 ne kadar olsun diyor bilmiyorum. T2'yi bu sefer diyor basıncım yani P2 dediğim adam 0,25
20:10 atm çıkmış olsun diyor. E kural gene aynı. Benden kim ilişkisini istiyor? Basın açılacak. Yani gayrüsak yasası ile alakalı bir sorudan bahsediyor. Hemen geliyorum. Diyorum ki bir tane formül biliyorum zaten. PV = NRT. Kimlere sabit dedin hocam? Hacme sabitledi. Tamam sildim hacmi. Basıncım değişken. Tamam. Mo sayısa ekleme çıkartma var mı? Yok. O zaman bu da gitti. Right de gitti. Geriye kim kaldı? Buraya P1 dedim. Eşittir buraya geldim T1 dedim. Sonra simetriklerini alıyorum. Buraya geliyorum P2. Buraya geliyorum T2 şeklinde. Karşımıza getirmiş oluyoruz. P1 dediğim adam kaç? 0,2 atm. 0,2 atm/ P2 dediğimiz adam kaç? 025'e dönsün istiyor. 025. Hatta 025'i şöyle yapayım mı? 1/4 diyeyim. Daha rahat işlem
20:55 yapayım. Eşittir T1 dediğim adam 400 kelvindeydi. 400 kelvinde. T2 dediğim adam ne kadar olacak? Şunu yukarıya çıkarttığımız zaman şöyle yapayım. Çarpı 4 oluyor ya. Şu 4le şunu sadeleştirdiğimiz zaman 100 geliyor. 02 1/5 demek karşıya attığımızda 500 oluyor. Yani T2 dediğimiz şey eşittir 500 Kelmi şeklinde karşımıza gelmiş oluyor. Bize ne diyor? Gazın sıcaklığı kaç dereceye? Şimdi dereceye sorduğu için ne yapmam lazım? -273 çıkartacağım. Burası kaç geliyor? Eee, 227 mi geliyor? 227°C'a çıkartman gerektiğini söylemiş oluyorsun. Oldu mu gençler? Bak farkındasız farklı hiçbir şey yapmıyorum. Soru kökündeki bilgileri semboize ediyorum. Sonra bir tane formül
21:42 var. Onu da yerine koyuyorum. Hangi yasa olduğu önemli mi? Değil ki. Niye? Şuradan çıkarım yapıyorum. Bak bir tane çıkarım yapacağım bir yapı var. Bunun sayesinde hepsini bulabiliyorum. Ayrı ayrı formüllerini ezberlemene gerek yok. Hocam gayrusakta neydi? İşte Avogadro'da neydi? Boil moredi. Ne gerek yok ki buna? Niye? Çıkarımsal olarak hepsini çünkü bulabiliyorsun. Peki hocam geldik 15 formüle. Başta biliyor zaten. Paran varsa ne rahat dediğimiz formül. Şimdi bazen şöyle bir şey oluyor. Bundan öncekilerde fark ettiniz iki değişken arasındaydı. Yani iki şeye sabit tutuyordum. İki tane değişken vardı. Ama soruya bir baktım. Basınç, hacim, mol ve sıcaklık gibi dört değişkenin üçünü verdiyse boşuna kıyasına da gerek yok. Olduğu yerde yerine koyarak bu sistemi bula. Nasıl yani? Buraya koyarken
22:28 basıncın ATM cinsen olması lazım. Hacmin litre olması lazım. Mesela mililitre verirse çevireceksin. Mol sayısı kalıyor. Right özel bir birimdi gençler. Right iki tane değer var. Sıcaklık karar veriyor. Diyoruz ki 22,4/ 273 ya da bu işlemin sonucu olan 0,082 şeklinde karşımıza getirmiş oluyoruz. Kim karar verecek? Eğer ki sıcaklık 270 ve katlarında gelirse işlem kolaylığı olması için 22,4/273 tercih edilir. Eğer ki sıcaklık 100 ve katları olursa işlem kolaylığı olması için 0.082 tercih edilmiş olur. Peki sıcaklık birimi ne? Kelvin olarak
23:13 karşımıza geliyor. Şimdi gazlarda şuna dikkat edin. Bu bir ideal gaz formülü. İdeal gaz ne hocam? Gerçekte böyle bir gaz yok. Biz diyoruz ki gazlar eğer ki yüksek sıcaklığa çıkartılırsa tanecikler arasında mesafe uzaklaştığı için gazlar ideale yaklaşır. Peki gazlar düşük basınç uygulanırsa yine ideale yaklaşıyor. Çünkü basınç arttırırsan gaz molekülleri birbirine yaklaşır. Biz bunu istemiyoruz. Moleküller birbirinden uzak bulunsun, ideal gibi davransın diyoruz. Mole kütlesi küçük olan bir gazla karşılaşırsan hocam bu da ideale yaklaşır. Mesela der ki sana bir soru verir hesaplama yapar. Bu gazın ideale yaklaşması için hangi şartları sağlaması gerekir? Diyeceksin ki yüksek sıcaklık, düşük basınç ve düşük mol kütlesindeki bir gazla karşılaşırsam ideale yaklaştığını söylemiş olacağım. Şimdi
24:00 geldim bir grafik sorusuna. Bize diyor ki pistonu bir kapta bulunan 2,2 gr. Bak şimdi burada bir sıkıntı var. Eğer ki bir gaz sorusunda gramla karşılaşırsam mole çevirmek zorundayım. Peki nasıl çevireceğim hocam? Hatırlıyorsan N e=ittir ne diyordum? m/ ma'yı kullanmam lazım değil mi? M/ ma. M dediğim yapı ne? 2,2/ MA'sı ne? Karbondioksitunu aşağıdan hesaplayacağım. 2 x 16 32 12 daha 44 geldi mi? Aa hocam 22/44 olsaydı 1/2'ti. Bir 0 daha kaydırınca bu adam 0,05 mol şeklinde karşımıza geldi. Tamam. Çok güzel. Sonra diyor ki buna ait sıcaklık
24:45 hacim grafiği var. Şimdi hocam ne yapmam lazım? Nereden neyi seçeceğim? İstediğini seç fark etmez. Mesela diyelim ki sıcaklığı istiyorsan 273 seç ister 0 ister -2 hiçbir fark etmez. 273° seçersem yani t = 273°Cus ya artı ne demem lazım? 273 demem lazım ki toplama bu arada niye biliyor musun? Sadeleştirme yapacağım. İkisi de 270 olduğu için şöyle desem olur mu? 2 x 273 Kelvin çıkarttığımı söylemiş olurum. Devam ediyorum. Bunu seçtiğimde buna karşılık gelen hacim ne? 11,2 L. Hemen geldim hocam. V = 11,2 L şeklinde karşımıza getirmiş olacağız. Buna göre kabın bulunduğu ortamın dış basıncı
25:31 nedir? Aa hocam benim yapmam gereken olay şu. PV E= NRT'den bahsediyorum. NRT. Şimdi basıncı bilmiyorum ancak hacmim ne kadar verilmiş? 11,2 L eş mol sayısını kaç vermiş? 0.05 0,05 vermiş. Çarpı hocam bergberg'in ik tane değeri verdim. Sıcaklık karar veriyordu. 273 ve katları gelirse ne demiştim? 22,4/ 273 x 2 x 273 alalım mı? E şimdi bak şu 273'ler birbirini götürdü. 11,2 ile de 22,4 birbirini götürdü. 2 olarak kaldı. Hocam 0.05'tile 2'yi çarpsam bak şu ikisi götürür. Kaç geldi? 01. 01 x 2'den
26:20 de bu p'yi kaç olarak bulmuş oldum? 0,2 atmak bulmuş oldum. Hocam benim bu hesapladığım ne? Gaz basıncı. Ama burada bir detay var. İdeal pistonu bir kapta diyor ya ideal pistonun bir kapta 0,2 atm'lik bir basınç var. E hocam ben iç basıncın dış basınca eşit olduğunu bilmiyor muyum ideal pistonda? O zaman benim dış basıncımda ne gelecekmiş? 0.2 atmik basınç olarak karşımıza gelecekmiş. Anlaştık mı gençler? Biliyorum biraz gıcık gibi geliyor ama bak yaptığımız kurallar ve sistemler hep aynı. Önce görselleri çıkartıyorun sonra bir tane formül var. O da P ve eşin etti. Onu da yerine yazmaya çalışıyoruz. Mesela geldim bir başka soruya. Diyor ki sabit hacimde 5 litrelik bir kapta dur V
27:05 e= kaç diyor? 5 litre diyor. Yazdım hemen. Bir gazın basıncının 02 atm ölçüldüğünü söylüyor. P eşittir kaç gelmiş? 0,2 atmlik bir basınç ölçüdüğünden bahsetmiş. Sonra pistonun üzerine ağırlık koyularak hacmin 2 L olduğunda bak piston artık sistemi değiştirmiş. V2 dediğim şeyi kaça döndürmüş? 2 litreye döndürmüş. Basıncı 03 atm. Basıncıyı yine değiştirmiş. P2 dediğim şey 0,3 ATM şekline gelmiş. ve sıcaklığı 27 derece ölçüyor. Bak buradayken T2 dediğimiz olayda 27°C celusu ölçüyor. + 270 eklersem burası kaç olacak? 300 Kelvin şeklinde ölçtüğünü söylüyor. Buna göre ilk sıcaklık ne kadardır? Yani
27:53 buradaki t1 dediğim şey ne kadardır? Aa hocam 3 tane değişken var. Daha önce hiç böyle bir şey söylemediniz. Bak kurala bak. Yeni hiçbir formül öğreteceğim mi sana? Diyorum ki PV E= NRT diyordum ya hani sabitleri siliyordum diye. Şöyle yapalım mı? Bir daha PV = NRT yazayım. PV = NRT. E right sabit bir değer olduğu için ikisi için de aynı değil midir? Evet. Şimdi gaz ekleme çıkartma yaptım mı bunun içinde? Hayır. O zaman moller de gitti. Geriye kim kaldı? P1 V1 T1. Burası ne oldu? P2 V2 T2. Bitti. Bu kadar. Bütün değerleri yerine koy. Bilinmeyeni yazacağız. Şimdi başlangıçtaki basıncım ne kadardı? 0,2 ATM. çarp hacminim ne kadar? 5 L. Daha sonra basıncım ne kadara dönmüş? 0,3.
28:38 Hacim ne kadar olmuş? 2 L. Eşittir dedim. Başlangıçtaki sıcaklık T1 ne kadar bilmiyorum ama daha sonraki sıcaklığın ne kadar olduğunu söyleyeyim. 300 K. Bak bir tane bilinmeyen var. O da T1. Onu da bulabiliriz zaten. Peki hocam gerek sadeleştirmeleri yapsam şu sıfırları götürdüm. Ondalıklar gitti. Şu 2'ler gitti. Eee, şu 3leri şunu sadeleştirsem 100 oldu. Karşıya attığımız zaman T1 dediğimiz şey ne geldi hocam? 500. Bak birimi ne? Kelvin -273 uygulasam burası ne gelecek? 227 derece cel şeklinde karşımıza gelmiş olur. Soru bize neyi soruyor? X sıcaklığı ne kadardır? 227° Celus'tur gibi yorumum geldi. Hep aynı şeyi uyguladım. Soruyu çıkarttım. P= Netli. Eğer ki sabitler varsa sabitleri sildim. Sonra deim lan iki tane üçten
29:24 fazla bir değişken varsa bu sefer iki tane PV'ninki birbirine orantın hiçbir şey değişmez. Hiçbir şey farklı değildir gençler. Peki geldim şimdi bir diğer garanti sorumuzun geleceği diğer yer de burası. Gazların efzyon ve difüzyon yasası. Hocam ne efzyon ne difüzyon ne? Bir gazın bulunduğu kaptan küçük bir delikten dışarıya çıkması olayın biz efonyon adını veriyoruz. Mesela balonlarda da olur ya. Balonun bir ucu patladı fş diye gidiyor. Bak f diye gidiyor ya. Buradan anımsak yani öf diye gittiği için efüzyon olayı küçük bir delikten çıkma olayıdır. Hocam difüzyon ne peki? Gazların havada veya başka bir gaz içinde yayılması olayı da difüzyondur. Mesela parfüm şişesi aldı. Deodorant şişesi aldığını düşün. Basıyorsun ken fiş diye geliyor değil mi? Şişenin içinden gazın çıkması olayı
30:12 efüzyon olayı. Peki artık sana kim geldi? Deodonant yani parfümün geldi. E yürürken çevredeki insanların o parfüm kokusunu algılaması olayı da difüzyon. Yani aynı ortamda ya da farklı gazlar içindeki yayılma olayına da efizyon demiş oluyorum. Farkları ne? Efüzyon dediğimiz olay şu. Gaz moleküllerinin küçük bir delikten vakuma kaçması olayıdır. Yani vakum bölgesine geçiş olayıdır. Peki difüzyon ne? Gazların genellikle bir bariyer olmaksızın birbiriyle istediği gibi karıştığı ortamında ne olarak geliyormuş? Difüzyon ortamı olarak karşımıza geliyor. Peki efizyon basınç farkı nedeniyle oluşur ve kolaylıkla çıkıyor. Yüksek basınçtan alçak basınca doğru gidiyorsun. Peki burada konsantrasyon farkından kaynakları yani bir tarafta gaz yoğunluğu daha fazladır. O tarafa doğru
30:57 akın etme olayına biz yoğunluk farkından dolayı gerçekleşiyor diyoruz. Bunu eee d derişim yani yoğunluk gibi de düşünebiliriz. Peki hocam hafif gazlar daha hızlı ağır gazlar ise daha yavaş efur. Niye? Şişman olan yavaş koşuyor zayıf olan hızlı koşuyor mantığı var. Peki difüzyon hızları genellikle moleküllerdeki kütle, sıcaklık, ortam yoğunluğu gibi maddelerin kimyasal özelliklerine bağlı olarak değişmiş olacak. Burada sana sayısal soracaklar. Nasıl yani sayısal? Sana şunu söyleyecek. Bir tane kap verecek. Aşağıda cam balonlarının iki ucunda aynı anda sıcaklıkları eşit olan hidrojen ve oksijen gazların ve mi n muslukları içerisinde salınıyor. Bak gazları salıyorum diyor. İlk nerede karşılaşırlar diyor. Ümum ne bileyim ben diyorsun. Olay şu bize formülde şöyle
31:43 bir şey derler. Bir gazın hızı. Bir gaz mesela kim var? Hidrojen gazı. Hidrojen gazının hızı kimle kıyaslanıyor? Oksijen gazının hızıyla kıyaslanıyor. Hızları kıyaslıyoruz. Hızlar için molekül ağırlıkları var mıydı? Mevzuda vardı. Ama şu çok önemli. Hani dedim ya şişman olan yavaş koşuyor. Zayıf olan hızlı koşuyor. Bu bir ters orantı değil mi? Bir gaz hızlıysa zayıf. Eee yavaşsa da şişkı olması lazım. Yani molekül ağırlığıyla ters orantı gelecek. O zaman bir gazın hızı molekül ağırlığının bak molekül ağırlığının cümleme çok dikkat et kareköküyle ters orantılı. E oksijen gazının molekül ağını nereye koyacağım? MO2. Bir gazın hızı molekül ağırlığının
32:28 kareköküyle ters. Cümleme devam ediyorum. Sıcaklığının kareköküyle de doğru orantılıdır. E o zaman bu benim ana formülüm oldu. Yani gazlarda bir tane yerde farklı bir formül var. O da bu işte hangi gaz hızlı gider, nerede karşılaşırlar, ilk ulaştıkları süre neresidir gibi sorular geldiği zaman şöyle diyeceksin. Bir gazın hızı molekül alanın kareköküyle ters, sıcaklığın kareköküyle doğru orantılıdır. Şimdi buradaki sistemi yapıyorum. O zaman hocam hidrojen gazını incelemek isteyeceğim. Hidrojen gazıyla oksijen gazını kıyasladığım zaman diyorum ki 2 x 1'den molekülerlı 2 x 16'dan molekülerlı 32 geldi. Ama burası ne? Karekök. Aynı sıcaklıkta dediği için sıcakta hiç k almıyor. Peki burayı sadeleştirdiğim zaman ne olacak hocam?
33:15 16 geldi. Bu da karekök dışına ne diye çıktı? BH2 dediğim şey eşittir çok dikkat et 4 xo2 olarak karşımıza gelmiş oldu. Yani demek istiyor ki eğer ki oksijen gazı V hızında giderse bu odamın tam 4V hızında gitmesi lazım. Bu da demek oluyor ki oksijen gazı bir bölme hareket ederse hidrojen gazı 1 2 3 4 bölme hareket eder. E karşılaşma noktası nerede olacak o zaman? Herhangi bir nokta değil de bir aralıkta. O zaman bu ikisi EF arasında karşılaşır diyeceğiz. Karşılaşır şeklinde karşımıza getirmiş olacağız. Anlaştık mı? Bak hızlarını
34:00 kıyaslıyorum. Bir gazın hızı molekül ağırlığının kareköküyle ters, sıcaklığın kareköküyle doğru orantılı bir şekilde karşımıza gelmiş oluyor. Baktım başka ne var? Bize diyor ki bir deneyde bir miktar CH4 yani metan gazın gözenekli bir zardan 8 dakikada F100. Aha hocam F100lenme süresi vermiş. Buna göre aynı koşullarda aynı düzenekte helyum gazı geçirilirse Füzlenme süresi nedir? Formülüm aynı. Tamam mı? Füzyon difüzyon formül aynı. Kuralda ne diyordu? Dedim ki istediğin gazı yukarıya koyabilirsin. Bu bir orantı çünkü. Unutma. CH4'ü yukarıya koydum. Mesela helyumu aşağıya koydum. Tek fark şu oluyordu hocam. Artık CH4'ün molekül ağırlığını aşağıya, helyumun molekül ağırlığını yukarıya koymak zorundası. Ama neydi molekül
34:47 ağırlığının? Karekökü şeklinde gelmesi gerekiyordu. Sonra dedim ki hocam VCH4/ V helyum dediğimde burası kaç gelecek? Helyum molekülerli 4 CH4'ün 16 olarak geldi mi? Karekök içinde şunlar gittiğinde 1/4. Karekök dışarı ne diye çıktı? 1/2 diye çıktı. 2'yi karşıya attığımızda 2 tane VCH4 E= B helyum olarak karşımıza geldi mi? E bu da ne demekti? Şu arapşuramadım gençler. Yıldız adın sınav sorunuzu yakaladım. Tamam mı? Hocanız böyle bir sınav sorusu soracak demektir. Şimdi geldik şurası eğer ki şöyle yapayım hatta şurası V hızında gidiyorsa buranın 2V hızında gittiğini söylemiş olacağım. E adam bana diyor ki CH4 gazı bu düzenekli gazdan ne
35:36 kadar dakikada gitmiş? 8 dakikada çıkmış değil mi? Diğeri kaç? 16 diyenler çuvallar. Sebebi ne? V hızında giden. Mesela diyelim ki 100 km hızla giden bir adam 8 dakika dolaşıyorsa 200 km hızda giden bir adam ne kadar dolaşır? 4 dakika değil mi? Demek ki helyum gazı daha hızlı olduğu için 4 dakikada Füzlenmesini bekliyorsun. Burası en büyük yanlışlardan biri. Çünkü doğru orantı kurmaya çalışıyor dikkat et. Buradaki mevzu ne hocam? Eee, süre ve hız ters orantılıdır. Ne kadar hızlıysan o kadar kısa sürede ulaşmayı beklersin. Ve geldik diğer bir kısma. Bu da aynı şekilde eskiden 11. sınıfta anlatıyorduk. 11. sınıftan şu anda sizin müfredatasına geldi. Yani 10 sını konusu haline geldi. Şimdi çözücü ve çözünen
36:22 derişimleri, etkileşimleriyle alakalı bir ifadeden bahsedeceğim. İlk olarak çözme olayı. Şimdi tanım olarak bize şöyle söyler. Biz mesela suyun içine şekeri attığımız zaman ne yapıyoruz? Şeker bir süre sonra yok oluyor, değil mi? Ya da tuz eklediğim zaman yok oluyor. Ne diyoruz biz? Şeker suda çözünür. Tuz suda çözünür. E peki çözünme ne? Bir maddenin bir başka madde içerisinde gözle görünmeyecek kadar küçük parçacıklar halinde dağılması olayına çözünme adını veriyoruz çünkü. E o zaman hocam çözünen maddenin taneciklerinin eğer ki su tarafından çevrilenmesi yani bir maddeyi suda çözüyorsak buna hidra su demekti değil mi? Hidratasyon olayı adını vereceğiz. Su dışında başka bir çözücü de çözersem buna da solvotasyon adını vermiş olacağım. Nasıl
37:08 yani? Şimdi kural şudur. Biz deriz ki çözücü ve çözüneni aldığımız zaman çözünmenin gerçekleşmesi için çözücü molekülleri ilk basamakta birbirinden ayrılır. İkinci basamakta çözünen molekülleri birbirinden ayrılır. Çözücü ve çözünen birbirini çekmeye başlar. Eğer ki bu çekme kuvvetleri başarılı olursa bizler çözünme gerçekleşti. O zaman şöyle bir sistem karşımıza geçer. Çözünlme olayında genel kural olarak benzer benzere çözer diye bir ilkeden bahsediyoruz. Ne demek yani hocam? Bu der ki polar maddeleri polar çözcülerde, apolar maddeleri apolar çözcülerde çok iyi çözerim. Çünkü benzer benzeri çok iyi çözebilir. Çünkü benzerlikten dolayı çekim uygulayacak. E hocam iyonikleri nerede çözeceğiz? İyonikler bir tek polarda çözünüyorlar. Tamam. Buna da dikkat edin. Demek ki şöyle diyorum.
37:55 Çözülen madde merki apolarsa, çözücümde apolarsa apolar apolarda çözüm olur mu? Olur. Hangi çekim kuvveti? Landın çekim kuvvetleriydi. E peki hocam çözünen maddem HBR diyelim ki mesela polar bir madde. Çözücümde H2 su hocam su da polar. Polar poları çözer mi? Çözer. Peki polar polar etkileşiminde dipol dipol etkileşimiyle çözme gerçekleşir derim. Hocam iyonik bağlı bir bileşik naceleyi aldım. Suyun içine attım. Hocam polar i çözülebiliyor. Hangi etkileşim? İyon dipol etkileşimiyle çözünme gerçekleşecek. Şimdi geldik en büyük çözünmelerden birisine. NH3 dediğim adam polar bir madde ama bir özelliği var. Fon, hidrojen. Fondan dolayı hidrojen bağ yapma yeteneği var. Hocam su da hidrojen bağ yapıyor. İkisi birbirine
38:42 dipol dipol etkilişimi çeker mi? Çeker ama bir dakika daha güçlüsü var. Nedir bu? Hidrojen bağ. Hidrojen bağı etkileşimi sayesinde en iyi çözünmeyi burada göreceksin. Buna da benzer benzeri çözel ikisi adını vereceğim. Peki hocam mesela yemek tuzunu suyun içerisine attığım zaman çözünme gerçekleşecek mi? Yemek eee tuzu suyun içine atıldığı zaman çok dikkat edin bak tuzdaki anyon ve katlyonlar katlyonlar suyun kısmi negatif uçları tarafından anyonlar suyun kısmi pozitif uçları tarafından çevreleniyor ve herhangi bir çökme var mı? Yok. O zaman çözünmenin gerçekleştiğini söylüyorsun. Sebebi nedir hocam? İyon polar olduğu için buradaki etkileşim türüne ne diyeceksin hocam? Buna iyon dipol etkileşimiyle çözme gerçekleşti diyeceksin. Başka
39:27 hocam buraya geldim. Çay şekeri polar bir maddedir. Su nedir? Polar bir maddedir. Hocam polar polarda çözme gerçekleşti mi? Gerçekleşti. Baktığın zaman zaten bak şekerin yapısı bu. Suyun yapısı bu. Şeker ve su birbirinden ayrılıp etkileşimi kurdu mu? Kurdu. Dipte herhangi bir şey var mı? Yok. Çözünme gerçekleşti mi? Gerçekleşti şeklinde söylemiş oluyoruz. Buradaki çözünme iyonlarına ayrışarak gerçekleşirken buradaki çözünüme çok dikkat et. Herhangi bir şekilde yapı bozuldu mu? Hayır. İşte buna moleküler çözünme derken buna iyonik çözünme adını vermiş olacağız. Başka mesela iyot ve su moleküler elementlerin tamamı apolardı. Hocam su da polardı. Normalde çözmesini beklemem. Şimdi iyot moleküllerine bak. Suya bak. Suyun içine attığım zaman pat
40:13 diye burada kaldı. Hocam burada görüyorum bak bir öncekinde var mıydı? Gözlemleniyor muydu? Hayır. Burada gözlemlendiği için sen ne diyorsun? Çözümle gerçekleşmedi. O zaman bu ikisi birbirini de çözmez. Çünkü biri polar biri apolar bir madde. Ya da geldim bir diğerine. Hocam şekere baktığımda polar bir madde olduğunu söyledim. Hidrokarbonların tamamı apolardı. Yani benzen sıvısı diyeceğim. İçerisine attığımız zaman. Hocam bulanıklığa baksanıza çözüm oldu mu? Hayır. O zaman benzer benzeri çözel ilkesinden faydalanarak buradaki çözmenin gerçekleşmeyeceğini de söylemiş oluyorsun. Peki birkaç tane bir alıştırma yapalım. Şimdi ilk olarak HF karşımıza geldi. HF iyonik mi kovalent mi? Ne diyeceksin? Bizim bir kuralımız vardı. O kural neydi? Eğer ki copasan, jopasan,
40:59 asan ve 7A grubu. 7A kimdi hocam? Flor, klor, brom, iyot. Yani karbon, oksijen, fosfor hidrojen kükürt azot flor klor, brom, iyot. Biz bunu copasan 7A diye kodluyoruz. Jopasan 7A kendi arasındaysa kovalent. Bunlar dışında bir şey görsen iyonik de geç. Şimdi jopasan yay kendi arasınd mı? Evet. O zaman burası ne olacak? Kovalent bağlı oldu, değil mi? Kovalent kısaca K diyeyim. Peki polar mı? Apolar mı? İki farklı ametal atomu arasında olduğu için buraya ne diyeceğim hocam? Polar özellik gösteriyor diyeceğim. polar özellik gösteriyor. Peki tancıklar arası etkin etkileşim kuvveti nedir? HF'de şimdi bir dakika normalde biz demiştik bir şart atmıştık. Eğer bir yapıda fon buna bağlı
41:45 hidrojen diğer bir yapıda da fon görürsen burası fon hidrojen fonu oluşturur. Hidrojen bağı kurar. Fon hidrojen. E diğer moleküller de fonu gördüğün için fon hidrojen fondan kaynaklanarak en kuvvetli etkileşim kuvvetine hidrojen bağı adını vermiş olacağım. Bağı şeklini söylemiş olacağız. Tamam mı? Peki hangi çözücüde iyi çözünür? Suda mı? Karbon tetrakloride mi? Hocam suyun polar olduğunu biliyorum. Karbon tetraklorid apolardı. O zaman ben kimde iyi çözünmeyi beklerim? Suda iyi çözünmeyi beklerim. Niye? Benzer benzeri iyi çözer çünkü. Geldim diğerine. Burası için şöyle bir kural vardı. Eğer bir yapıda üç farklı ametal atomu varsa incelemiyorduk. Bu yapı kim çıkıyordu? Polar kovalent çıkıyor. Değil mi? Zaten
42:31 dikkat et iyoniklerde polar polar aranmaz. Sadece kovalentta aranıyor. Kovalentken de polar kovalent mi apolar kovalent mi diyoruz? Hocam bu adam kovalent. Peki nasıl kovalent? Apolar eee pardon polar kovalent diyorum. Polar kovalent. Tancikler arasındaki etkin çekim kuvveti. Hocam bir yapıya OH bağlıysa kovalent bağlı bir bileşiği. Fon hidrojen fonu oluşturabileceği için bu adam hidrojen bağını yapar. Kısaca H bağı diyeyim. Hidrojen bağı etkileşimini görmüş oldum. Peki kimde iyi çözünmesini beklersin hocam? Tabii ki polar bir yapıya sahip olan suda iyi çözünmesini beklerim. Geldim KCL. Hocam jopasan 7A dışında bir şey gördüm. Potasyum var. E o zaman buna ne diyeceğim? İyonik bağlı bileşik değil mi? İyonik olduğunu
43:17 söyleyeceğim. Peki polar mı? Apolar mı? İyoniklerde polarlık ya da apolarlığa bakılmaz. Gitti. Tancıklar arası etkin çekim kuvveti nedir hocam? Burada kim var? İyon çekim kuvveti var değil mi hocam? Etkin çekim kuvveti elektrostatik çekim kuvveti. Elektros statik çekim kuvvetiyle birbirine bağlıdır. Suyun içine atarsam iyon dipole döner. Tamam mı? Peki hangisinde iyi çözülmesini beklersin? Hocam bunu en iyi çözen yapı polar bileşiklerdir. Yani suda iyi çözünmesini beklerim. Geldim hocam. Eğer ki bir adam CXH yapısına sahipse yani şunun gibi sayısına bakmam. Sadece karbon ve hidrojen varsa bu adam kovalent bağlıdır. Ama apolar kovalent bağlıdır. O halde ben bunun kovalant
44:02 bağlı olduğunu söyleyeceğim. Peki nasıl kovalant bağlı? Apolar kovalant bağlı. Apolar şeklinde söyleyeceğim. Peki hocam, apolarlar ve soygazlar arasındaki tek çekim kuvvetine Landon demiştim. O zaman bunda Landın etkileşiminin olduğunu söyleyeceğim. Hocam peki hangisinde çözünmesini beklersin? Su polar. Şimdi bu adam apolar benzer benzeri çözüyordu ya. O zaman bunu apolar bir yapıya sahip olan karbon tetrakloride i çözülmesini beklersin. Bu arada aklınızda bulunsun. Eee, eğer ki CX H gibi bir yapıyla karşılaşırsam apolar karbona eğer ki iki tane ya da karbona 4 tane aynı grup bağlıysa bunların tamamı apolar çıkar. Apolar şeklinde karşımıza gelmiş olur. Zaten
44:49 çok fazla polar görmeyeceksin genelde bu yapılar. Ya da borun bileşiğini göstereceksen mesela BH3, BF3 gibi bir bileşik gösterecek. Bunlar apolar. Genelde bunların dışında kalan yapıların da polar olduğunu yapıştırabilirsin. Tamam mı? apolardan çok rahat bir şekilde çıkartabiliyoruz. Peki hocam çözünür çözünmez ve etkileşim kuvvetlerine bakıyorum. O zaman inceleme geliyor. Hazır açmışız ama bakalım gene de jopasan 7A kendi arasında ama suyu adın soyadın gibi bir su polar bir bileşik. Hocam jopasan 7A dışında bir şey varsa bu neydi? İyonik bir bileşikte. Polar eee daha doğrusu iyonik bağlı bileşikler polar yapılarda çözünürler. etkileşim kuvveti iyon dipol etkileşimi oluyor. Peki karbona 4 ya da iki tane aynı grup bağlıysa apolar dedik. Moleküler elementlerin tamamı
45:35 apolar. Bak moleküler elementlerin hepsi apolar. Çözünme gerçekleşir mi? Gerçekleşir. Etkileşim kuvveti nedir hocam? Bunda Landın etkileşimini görmem gerekir dedi. Devam ettim. Suyun polar bir bileşik olduğunu söyledim. Moleküler elementler ne dedik? Apolar. Polar apolarda çözünme gerçekleşmez. Etkileşim kuvveti normalde şudur. Deriz ki hocam dipol dipol apolara ne diyordum? İndüklenmiş. İndüklenmiş dipol etkileşimi vardır ama bu etkileşim çözünmeye yeterli değildir. Peki geldim hocam. Bir adam sadece karbon ve hidrojenden oluşuyorsa bunun apolar olduğunu söylemiştik. Üç farklı metal atomu varsa da polar olduğunu söyledik. Birbiri içerisinde çözünme gerçekleşti
46:21 mi? Hayır. Polar apolar arasındaki etkileşim kuvveti yine aynı şekilde dipol indüklenmiş dipo şeklinde karşımıza getirebiliriz. Geldik NF3 dediğimiz yapı kimdi? Polardı. HF dediğimiz yapı kimdi? Polardı. Hocam bir dakika. Fon, hidrojen fon oluşuyor mu? Oluşuyor. Bak hem çözünme gerçekleşiyor hem de çözünme hangi etkileşimle gerçekleşiyor? Hidrojen bağı kuvvetiyle gerçekleşmiş oluyor. Geldim sonuncuya. Hocam HCl dediğim adam kim? Polar. Hindi. Polar polar polar da çözümü olur. Hidrojen bağ var mı? Fon yok hocam. O zaman ne diyeceğim burada? Dipol dipol etkileşim ile çözünme gerçekleşir diyeceğim. Dipol dipol etkileşimi olarak karşımıza getirmiş
47:07 olacağız. Peki hocam geldim bir diğer gösterim tarzı alt mikroim ve sembolik gösterimler. Bizi tuzun su içinde çözülmesini vermiş. Bir tuz bileşiği vermiş. Nacele bir de su vermiş. Ben bunu nasıl göstereceğim? Bunu şöyle gösteriyorlar gençler. Na dediğim adam katı halde. Niye? İyonik kristal katı görselini göstermiş. Bunu kimin içine atıyorsun hocam? H2O sıvısının içerisine atıyorsun. H2O sıvısının içerisine attığın zaman çözme gerçekleşmiş mi? Gerçekleşmiş ama iyondan ayrılmış. Bak farkındaysan bunu şöyle gösteriyorsun. Na + nerede? Suda. Bu ne demektir? Bak suyun içinde çözüldüğünü gösteriyor. Artı Cl eki değil mi bu? Cl eki yine
47:54 nerede? Suda. Nerede? Suyun içerisinde çözüldüğünü gösteriyor. Hangi etkileşim kuvveti uygulanmış hocam? Bunda iyon dipol etkileşimi sayesinde bir çözüm gerçekleştiğinden bahsetmiş olursun. Geldim buraya şeker dediğimiz adama. Şeker dediğimiz adam için ne diyeceğim? C6, H12, O6 dediğimiz bir katıdan bahsediyor. Artı bunu gitmişim suyun içerisine atmışım. Tamam mı? Bir şey dikkatinizi çektin mi? Şu yapı dağılmış mı? Hayır. Ama suyun içine çekilmiş gene değil mi? Peki ben bu etkileşimi nasıl göstereceğim? Çok dikkat et. C6, H12, O6 ama nerede? Suda. Yani suyun içinde
48:39 çözüldü. Fakat nasıl çözüldü? moleküler çözüldüğünden bahsetmiş olurum. Hangi etkileşim? Polar poları attığım için hocam dipol dipol etkileşimiyle çözünmenin gerçekleştiğini söyleyebilirim. Geldim. Amonyak gazı suyun içerisine atılmış. Çözüm olmuş mu? Şuraya bir baksana. Şu maddelerden bir tanesini buraya taşımış. Transfer var. E peki ben nasıl göstereceğim? Amonyak dediğim adam şu değil mi? N3 gazıymış. Bak gazı artı suyun içerisine atıyorum. Kimin? H2O'nun içerisine atıyorum. Bunda bir ilginçlik vardı. Okişartın çift yönünü gösterir. Neden? Zayıf olarak çözünme gerçekleşiyor. Zayıf olarak hidrojenin bir tanesi NH 4'e dönüyor. H + gitti ya buraya H + ama şuradaki ifade
49:26 ne? Suda şeklinde karşımıza gelir. Hocam yanına kim çıktı? OH - nerede hocam? Suda şekline karşımıza gelmiş oldu. Peki bir şey söyleyeceğim. Bunlardan hangisi fiziksel, hangisi kimyasal çözünmedir desem? Tuzu suyun içerisine attığında sodyum ve klor ayrıldı mı? Ayrıldı. Suyu buharlaştırırsam sodyum ve klor bir araya gelir. Eski haline geri götürürsün. O zaman burada bir fiziksel çözünme var dersin. Hocam bura fiziksel bir çözünmedir deriz. Şekeri suyun içine attım. Çözünme gerçekleşti. Hocam gözle göremiyorum. Suyu buharlaştırsam şeker geri dibe çöker. Geri elde edebildiğim için buraya fiziksel derim. fiziksel bir çözümü olarak karşımıza gelir. N3 NH4'e
50:12 ayrıldı hocam. Burada yapıyı bozdu. Niye? Şu molekülle şu molekül aynı değil artık. Şimdi bak biraz önce bununla bu da aynı değil. Değil. Oradaki mevzu ne biliyor musun? Şunlar artık çözülüyor ama suyun etkisiyle uzaklaşıyor. Suyu uzaklaştığın zaman genik haline gelir. Ama burada molekül yapısını bozuyorsun. Bak molekül yapısını etkiliyorsun. Yeni bir yapıya döndürdüğün için buradaki çözüm artık kimyasal olur. Kimyasal. İleride söyleyeceğim. Asitin ya da bazın yer aldığı tepkimeler kimyasal olarak karşımıza gelmiş olacak diyoruz gençlik. Peki çözüm türleri dedik ya biri fiziksel biri kimyasal çözünmedir. Fizikseli iyonik ya da moleküler çözüm olarak isimlendirilir. Bir diğer çözünme de kimyasal yani geri eski haline getiremeyeceğim çözünmeler oluyor. Şimdi soru bize diyor ki aşağıdaki yapılandırılmış gridte numaralandırılmış
50:59 kutucuklara bileşikler verilmiş. Kutucuk numaralarını kullanarak soruları cevaplayın. Aynı kutucuk numarasından birden fazla cevap için kullanabilirsin. Hangileri suda iyonik çözülür? Yani copas 7A dışında bir şeyler kesin iyonik çözünüyor. Ama bir dakika biraz önce NH3 görmüştük değil mi? NH3'ü suyun içerine attığımız zaman NH4 + OH - E o zaman hocam bu moleküler eee iyonik çözünmeyi gerçekleştiriyor. Başka zaten iyonik bağlı bileşikler kesinlikle iyonik çözünecek. Buraya geldiğimiz zaman hocam bu adam E H2SO 4'e döndürüyor ve kendi içerisinde tekrar iyonlaşmayı gerçekleşecek. Hocam iyonlaşma mevzusu ortaya çıkmış olacak. Diğer adam alkoller ve karbonhidratlar. Biz şöyle göstereceğiz gençler. CX H formatına
51:47 sahip olan adamlar bir de CX HZ formatına sahip olan adamlar suda moleküler çözünür. O zaman 4'ü alamayacağız. Hatta hangisi moleküler çözünenin içine alalım mı? Direkt iki e 2inci sorumuz da bu şekilde gidelim. Hocam burası neydi? İyonik bağlı bileşik. İyonik bağlı bileşiklerin tamamını iyonik çözünü şeklinde alabilirim. İyonik bağlı bileşik iyonik çözünü şeklinde alabilirim. İyonik bağlı bileşik iyonik çözünüyor şeklinde alabilirim. Tekrar geldim. İyonik bağlı bileşiğin içerisine aldım. Geldim buraya. İyonik bağlı bileşik yine iyonik çözünüyor diyeceğim. Bu da iyonik çözünüyor olacak. Başka hocam alkoller ve karbonhidratlar nasıl çözünüyordu? Moleküler çözünüyordu hocam. Bu da aynı şekilde moleküler çözünmesini
52:32 bekleyeceğim. Şuraya geldiğimiz zaman eee burası kaç oldu? 13 mü oldu? He 13 de aynı şekilde iyonik çözünecek hocam. İyonik bağlı bileşikler iyonik çözünmeyi gerçekleştirecek. Bu odama geldiğimiz zaman eee suda karbonik asite dönüşüyor. Karbonik asitte iyonların ayrıştığı için yine iyonik çözünme olayından bahsedeceğim. Hocam bu adam da nasıl çözülüyor? moleküler çözünür şeklinde göstermiş olacağım. Devam ediyor. 3üncü kutucukta yer alan gazın şu denklemin çözme türü nedir? Bak ne dedim biraz önce söyledim ya suda bu adam eee ileride öğreteceğiz size. Ametallerin oksijence zengin bileşikleri asidik özellik gösteriyor. Asidik özellik gösterenden suyla etkileştiği zaman asitlere dönüşüyor. Bu da suyun içerisinde iyonlarına ayrışarak çözmüş olacaklar. O zaman çözünme türü nedir
53:19 dersek iyonik çözünme şeklinde söyleyeceğiz. iyonik çözümeyi gerçekleştirmiş olduk. Tablodaki maddelerden yararlanarak fiziksel çözünmeye ait bir çözme denklemini yazınız. Fiziksel çözünmede ne dedim hocam? Moleküler çözünenlerin tamamı fiziksel çözünüyor. Mesela kimi 12'yi aldım. 12'de kim vardı? C6, H12, O6 var mı? Burası ne formunda? Katı formunda. Katı formundaki bir adamı alıyorum. C6 H12O6'yı getiriyorum. Bak her şey aynı. Sadece şuraya suda yazıyorum. Bu da ne demek? Fiziksel bir çözme. Yani suda sadece çözüldü ama moleküler çözüldü. E suyu buharlaştırsan geri dibe çökmüş olacak. Başka? Karbon tetraklor sıvısı içerisinde hangi maddeler moleküler çözünür? Bu adam apolar mı? Apolar. O
54:06 zaman apolar bir madde bakacağım. Şimdi buraya baktığım zaman burası değil. Bura değil. Bura değil. Bura değil. Gidiyorum apolarları arıyorum. Geldim. Bu da gitti. Burası da gitti. Eee, şuraya geldiğim zaman dur. Apolar maddi alıyorum. Şurada yakaladık. Şuraya geldiğimiz zaman burası ne? Apolar bir bileşik değil mi? Burası ne? Apolar. Apolarlar kendi arasında nasıl çözünmesini bekli bekliyorsun? Moleküler yani benzer benzeri çözecek. Landın kuvveti olacak ve apolar çözünme gerçekleştireceksin. Demek ki 15 numaranın kendi içerisinde moleküler çözünmesini beklemiş olurum. Peki hocam geldim derişim birimleri diye bir ifadeden bahsedeceğiz. Bir diğer sayısal da buraya giriyor. Bize bir ifade
54:51 kullanacaklar. Diyecekler ki 1 Lre çözeltide çözülmüş maddenin mol sayısına biz ne diyeceğiz? Molarite adını vereceğiz. Molarite. Şimdi molar derişim birimi olarak mol/ lre ya da molar ifadelerini kullanmış oluyor. Molariteyi büyük m harfi ile gösteriyorum ve şöyle bir formül var. Molarite eşittir N/ V ya da ya da bir formül daha uyduralım mı? N dediğim şey yerine şöyle bir şey yazabilir miyim? N/ MA diyebilir miyim? E dedim. E çarpı de V'si var. O zaman burası sana molaritenin formülü şeklinde karşımıza gelmiş oluyor. Peki hocam nasıl sorusu geliyor? Sana diyecek ki 200 milim 02 molar HCl ile çözersinde çözülmüş olan HCl kaç moldür? Şimdi molarite dediğim şeyi hemen yazalım mı? Molarite eşittir N/V'yi uygulayacağım.
55:39 Moleri kaç vermiş? 02 molar. Eşittir çözmüş maddenin mol bilmiyorum. Bölü 200 milim ya. Bir dakika. M/ V derken V ne? Litre cinsinden olmak zorunda. Bak bunu sakın unutma. Burası litre olmak zorunda. E hocam ben 200 ml litreyi nasıl çevireyim? Şimdi size bir birim geçiş söyleyeyim. İstemediğim birim militre ya. Militreyi aşağı yazıyorum. Litreyi yukarı yazıyorum. Hocam 1 Lre 1000 ml değil mi? Tamam. Bak milimler birbirini götürür. Birim litre kalır. Peki 20 gitti. 2 0 gitti. 2/10'dan kaç geldi? 0,2 L olarak karşımıza gelmiş oldu. O zaman aşağıya ne yazmam lazım? 02'yi karşıya attığımızda n dediğim şey bak 2 ile 2'yi çarptım 4 ya bir virgül burada 1 virgül burada 2 virgül kaydırman lazım yani bu adam 0,04
56:26 mol olarak karşımıza gelmiş olacak diyoruz. Peki geldim yan tarafa. Bana gramlı verseydi ne diyecektim? 8 gram sodyum hidroksit katısının sabit sıcaklık ve saf suda tamamen çözülmesiyle 500 mlik bir çözeltisi elde ediliyor. Buna göre derişim kaç molardır? Hemen geldim. Dedim ki hocam bak molarite eşittir N/V ya da ne demiştim? N/ MA x V gibi bir formülü kullanmam gerekiyordu. Hemen geldim. Derişimin kaç molar olduğunu bilmiyorum ama gram verdiği için şunu kullanayım mı? 8 gr/ molekül ağırlığı kaç sodyum hidroksitin? 40 olarak verilmiş. Çarpı hacmi bak 500 milim ya da 0 litreyi değil mi? 05 şeklinde karşıma getireyim mi? Bir 0
57:12 gitti. Bir 0 gitti. 4e böldüm 1 kaldı. 4'e böldüm 2. 2/5 ne yapıyor? 4/10. Odanı kaç yaptı? 0.4 molar şeklinde cevabımızı getirmiş olacağız. Peki hocam geldim bir diğer soru diyor ki bize bir maddenin 7,1 gramı kullanılarak 250 milim 0,2 molarlık bir çözelti elde ediyor. Buna göre çözeltinin mol kütlesi ne kadardır? E kural gene aynı. Bir tane formül var bak. Molarite eşittir N/V ya da ne dedim? N/ MA x V'yi kullan. Soru benden bunu istemiyor mu? İstiyor. O zaman buna göre gideceğim. Şimdi bana derişimin 0,2 molar olduğunu söylemiş. Eşittir dedim. Kaç gram kullanmış? 7,1 gramlık madde
58:00 kullanmış. Ma dediğim adam ne kadar bilmiyorum. Ma şekline getirdim. Çarpı hacmi ne kadar? 250 milim. Ya da ne diyorduk? 0,25 şeklinde karşımıza getirebilir miyiz? E peki hocam şöyle yapsın bak. 10'a çarptım. 10'a çarptım burası gitti. Eee burayı karşıya attığımızda ya da şöyle yapalım bunu karşıya atalım ya. Ma eşittir dediğimde 71/ 2 x 05 025 05 değil mi? Yani 1/2 yukarıya kaç diye geldi? 142 gr/ mol şeklinde MA'sını bana hesaplatmış oldu. Böylelikle çözeltideki amcanın mol kütlesini bulmuş oldum. Başka hocam bir tık daha zor bir sorusuyla karşılaştırdı. dedi ki bana,
58:47 "Safal'de bulunan X sıvısının mol kütlesinin 56 gr/ mol olduğunu söylüyor. Oda koşullarında yoğunluğu 1,4 gr/redir. Aynı sıcaklıktaki bu sıvının 28 mresi alınarak 250 milimlik bir çözelti hazırlanır. Çok zor bir ifade. Buna göre X'i molar derişim. Şimdi ilk kural ne biliyor musun? Senden istediği şey molar derişim. Yani N/V ya da neyi kullanacağım? N/ MA x V'yi kullanman gerekiyor. Peki benden X'in molar derişimini istiyor mu? Yani benden diyor ki bak şurası ne kadardır diye söylüyor. Peki soru kökünde mol kütlesi 56 dediği için mol kütlesini vermiş mi? Vermiş. Hatta onu farklı renkle yapayım. Dur maviyle yapalım. Mol kütlesini vermiş. Peki yoğunluğunu vermiş onu çözemedik. Aynı
59:33 sıcaklıkta 20 8 Lres alarak 250 milim yani bunu da vermiş. Ama bir de benim şunu bulmam lazım. Peki ben bunu nereden bulacağım? Farkındaysan yoğunluk dediğim şey d = n/ v ifadesi gelmez mi? Gelir. Yoğunluğu ne kadar? 1,4 olan bir adamdan bahsediyor. Bana gramı gerekiyor. Gramı bilmiyorum ama ne kadarın yoğunluğu diyor? 28 mresi alınarak. Demek ki bunun yoğunluğu kaçmış? 28'miş. O zaman m dediğim ifade ne geldi? 28 x 1,4 geldi. Bu işlemi yapma. Neden biliyor musun? Birazdan sadeleştiririz bunu. Şimdi geldim tekrar soruma geliyorum. Molarite eşittir m dediğim değer yerine ne yazayım hocam? 28 x 1,4 yazalım mı? Yazdık. Peki ma dediğim değeri kaç
1:00:20 vermiş? 56 olarak vermişti. 56'yı yazdım. Çarpı hacim ne? 250 milim yani 025 L olarak gelecek mi? 025 olarak geldi. Bak gerektiği işlemleri yapacağım. Şu ikisi sadeleşti. Kaç geldi? 2 geldi. 2 ile de 025'i çarparsam burası kaç geldi? 05 geldi. 05 demek 1/2 demek. 2'yi karşıya attığımız zaman burası 2,8 molar olarak molar olarak derişimi bulmuş olduk. Bak bu kadar. Şu işlem yüzünden soruyu bırakan da çok kişi oldu. Ne hocam çok büyük çıktı ya çarpmayayım. Dikkat et molarite bir orantı işlemi olduğu için sadeleştirme getiriyor. O yüzden bu işlemi yapmaya devam et. Başka hocam son olarak bir de deriştirme ve seyreltme ifadesi var
1:01:05 hocam. Burada neden bahsedecekler? Diyecek ki bir çözeltide çözünen oranın azalmasına seyrelme, artmasına derişme diyoruz. Nasıl yani? Mesela bir çözelti var. Derişik bir çözelti. Üzerine su eklersen bu ne olur? Seyredir. İşte buna seyreltik çözelti. Suyu buharlaştırırsan derişik olur. Yani şöyle diyorsun. Baban senden çay istedi. Sen çay götürdün. Dedi ki bu çay çok nemli dedi. Git bunu biraz aç. Sen ne yapıyorsun işte? Su ekliyorsun değil mi? Su eklemek ne demek? Seyretmek demek. Ya da bir götürdün çok açık bir çay. Dedi ki bu ne dedi? Hani imamın abdest suyu gibi dedi. Git dedi bunu birazcık dedi değiştir dedi. Sen dedin ki değiştirmek için ne yaptın? Bunu değiştirmek istedim. Yani bu sefer demlikten ekledim. Bu sefer değiştirmeye çalıştım. O zaman çözünen oranı artarsa derişik azalırsa seratik
1:01:52 ifadesi. Peki hocam molaritenin formülü şu değil miydi? Molarite eşittir N/V. Bunu bir tek kimle yapacağım? Su iklimi su çıkartmayla yapıyorum. Bak cümlemi unutma. Su ekleme su çıkartma. E dedim ki B'yi karşıya alssam molarite ile hacim çarpımda mol gelmiyor mu? E ben mol sayısının başlangıç ve sonucu değişmiyorsa başlangıçtaki mol sayısı madem sonundakine eşit o zaman m1v1 = m2v2. Mesela gazlarda bunu p1v1 = p2 v2 diyordum ki aynı kural. Gazlardaki basınç neyse sıvı çözeltilerdeki derişim aynı şeydir. Peki hocam dedi ki sana 600 milim 04 molar potasyum hidroksit çözeltisine sabit sıcaklıkta 200 milim su eklenirse çözeltinin son derişimi ne olur? Su ekleme su çıkartma mı yaptım sadece? Evet. O zaman formül ne? M1V1 =
1:02:42 m2v2 şeklinde karşımıza gelecek. M1 dediğim formül kaç? 0,4 molar. Hacmi ne kadar? 600 bak 06'ya çevirme. Çünkü eşitlik var ya. Birimler birbirini götürür burada. Burada sıkıntı yok. M2 dediğim adamı bilmiyorum. Ancak üzerine ne diyor? 200 milim saf su eklenirse. Bak sakın oraya 200 yazma. Niye? E mevcudunda 600 vardı. Üzerine 200 daha eklersen yeni çözeltim ne kadarlık olacak? 800 milime döndü. O zaman gerekli sadeleştirmelerde bak 0lar gitti. 0ırlar gitti. 4e bölersem 0 1 kaldı. 4e bölersem 2 kaldı. 2'ye bölersem 1 kaldı. 2'ye bölersem 3 kaldı. O zaman m2 dediğimiz adam 0,3 molar olarak karşımıza gelmiş oluyor. Mantıklı mı? Evet. Niye? 04'ten su eklediğim için 03 molara seyretmiş oldum. Ya da geldim
1:03:30 hocam 300 milim 01 molarlık sodyum bromür çözeltisinin derişimini 1 molar yapmak için ne kadar su buharlaştırmam lazım? Şimdi dedim ki m1v1 = m2v2 kullanayım mı? Başlangıçtaki derişim ne? 0,1. Hacmi ne kadar? 300 milim eşittir yeni derişim 1 molar olsun ama hacmi ne kadar olsun? O zaman V2 dediğimiz şey ne kadar olacak? 30 milim şekline gelmiş oluyor ama böyle bırakma. Niye? Soru neyi istiyor? Sabit sıcaklıkta çökme olmadan ne kadar su buharlaştır? Hocam zaten 300 milim vardı. Sonra 30 milim kalması için benim 270 milim suyu buharlaştırmam gerekiyor diyeceğiz gençler. Evet böylelikle bu konuları da
1:04:17 bitirmiş olduk gençler. Biliyorum birazcık zor ya artık 10. sınıf eskisi gibi değil bir tık daha ağırlaştı. Sayısal işlemler var, düşünme becerin var. Yani aslında hani yatayım, sınav zamanı çalışayım, yapayım dersen çok zorlanabilirsin. O yüzden senin sürekli çalışman gerekiyor. Alternatiflerini ilerletmen lazım. Not kağıtlarınızı mutlaka çıkartın ve sınava girerken de kendine güvenerek gir. Çünkü adım adım geleceğe, ilerideki mesleğine doğru ilerlemiş oluyorsun. Bu yüzden iyi puanlar, iyi notlar alırsın inşallah. Güzel sonuçlarını mesajlarda bekliyorum. O zaman şimdiden sınavında başarılar diliyorum. Görüşmek dileğiyle. Kendine çok iyi bak.
