0:02 herkese Tekrar merhaba 8 videodayız kaynaştırma ve özel eğitime hızlı başlangıç serisinin görme engellilerle olan videosunu e izlemektesiniz Eee görme engellileri nasıl fark edeceğiz önce onu biraz konuşalım konuşurken jest ve mimikleri az kullanırlar ya da hiç kullanmazlar jestes ve mimik geliştirme ihtiyacı hissetmemiş derdir ama seslerinde ki o dalgalanmalar Eee tonlamalar eee Alışık oldukları bir şeydir Eğer kulakları işitiyor sa Eee ama görme sorunlar olduğu için görme engelleri olduğu için Eee görme yetilerin de yetersizlikler
0:50 olduğu için Eee Bu çocuklarda jestler mimikler yüz hareketleri o kadar gelişmemiş olabilir şimdi daha önceki videolarda e bedensel farklılıkları konuştuk bedensel engellilerle ve Hiperaktivite Eee li çocuklarla bedensel farklılıkları konuştuk şimdi algısal farklılıkları konuşacağız bundan sonraki birkaç videoda Eee gözlerimizle algılıyoruz kulaklarımızla algılıyoruz ağzımızla tat alıyoruz algılıyoruz Bu algılarımız daki farklılıklar Eee çok iyi görebiliyor çok az görebiliyor hiç göremiyor bu yeteneği ya da yetersizliği doğuştan
1:36 itibaren var ya da son 3 yıldır var bu tür farklılıklar görmedeki farklılıklar öğrenmeye de yansıyor Eee bizim Eee temel yapacağımız şey görmedeki farklılıkları Eee bilerek fırsatları eşitlemek yani işitsel olarak da dersi anlatmak Belki dersin tadına baktırmak dersin kokusu olmalı belki Yani çok ilginç bir şey dersin kokusunun olması dersin kokusu Aslında öğretmenin kokusudur Eee dersin kokusu Aslında öğretmenin sınıfa getirdiği bir şişe kolonya kokusudur dersin kokusu o laboratuvarın kokusudur laboratuvardaki Eee kimya laboratuvarının kokusu o dersin
2:23 kokusudur mesela dersin de bir kokusu olması eee kalıcılık anlamında çok önemli dokunarak öğrendiklerinden dolayı kavramları öğrenmede Eee özel materyallere ihtiyaç duyarlar dokunarak öğrendiklerinden dolayı bazılarının Dokunma hassasiyeti de olabilir Bunu da unutmamak lazım görme engelli diye çok iyi duyduğunu düşünmeyin Eee duyma zorlukları da olabilir işitsel zorluklar da olabilir bazı e görme engelli arkadaşlar o bastonların beyaz bastonları vururken ayak izi gibi parmak izi gibi diğer arkadaşları Kimin geldiğini anlayabiliyor Ama bu farklı
3:09 hassasiyetler yani tüm görme engelliler aynı değil demiştik e kullandıkları materyalleri gözlerine yakın tutarlar okuma mesafesi kısadır mesela böyle yakından okuyorsa Bu size E bir şey söylemeli nesneleri elleriyle tanımaya çalışırlar bir Eee şişeyi alıp böyle döndüre döndüre bakıyorsa mesela başka bir yere bakarken bu görme engelli olma ihtimalini bize hatırlatır böyle tanıyabiliriz Eee aynı noktaya uzun süre bakarlar renkleri ayırt edemezler mesela renk körleri vardır Eee erkeklerin onda
3:55 biri yaklaşık renk körüdür ama bunu belli etmezler eee Tabii Renk körü olmak aslında bir avantaj Çünkü Eee hep siyah beyaz ve Gri tonlarda gördükleri için Yani aynı rengin tonlarında gördükleri için hareketli nesneleri Kamufle olsalar dahi bir çalı çırpı arasında hareketi nesneleri daha iyi ayırt edebilirler bu o beceriyi sağlıyor Bu da tabii evrimsel psikoloji anlamın evrimsel Eee anlamda o kişilerin hayatta kalma eee sına katkı sağlıyor Hatta o kişilerin içinde yer aldığı toplumun hayatta kalmasını sağlayan bir beceri O yüzden günümüze kadar gelmiş bir farklılık bu
4:40 eee renk körlüğü Hareket halindeki renkkörleri takip edebilir Ama Eee Az görenler görme yetersizli olanlar Hareket halindeki Bir nesneyi takip etmekte zorlanırlar Eee mesela lının defterlerine bakarak yazı yazarlar tahtayı göremez bir yakına gelir bir uzağa gelirler Eee bu öğretmenin yazısıyla da alakalı Ben hatırlıyorum Şu anda da hala gözlük takmıyorum görebiliyorum ama çocukken özendiğimiz zamanlar oldu gözlük takmaya y öğretmenin yazısını okuyamıyor gidiyorduk geliyorduk falan arkadaşlarımızın defterlerine
5:26 bakıyorduk bu öğretmenin yazısının bozukluğundan kaynaklı ydı ama öğretmen büyük yazıyor ve düzgün yazıyor ve yazdığını birkaç defa okuyorsa ve hızlı yazıp tahtayı doldurup çocukları yazın diye bırakmıyorsa Eee o zaman tahtaya gidip gidip bakıyorsa çocuk e gözünde bir bozukluk olduğunu düşünebilirsiniz yoksa öğretmenin yazısı kötüyse tahtayı doldurup çekiliyorsa kenara arada bir arkadan öğrenciler gelip bakıyorsa O çocuğun gözünün bozuk olduğunu düşünmenize gerek yok Öğretmeninizin yazısı bozuk eee e uzakta bulunan kişileri ayırt etmekte Eee zorluk çekiyorsa gözü kaşınma kızarma sulanma gibi fiziksel reaksiyonlar gözlemleyebilmek yine gözünde bazı yetersizliklerin
6:14 olduğunu düşünebiliriz Eee Peki görme engelli öğrencimiz olduğunda ne yapacağız şimdi bir defa Eee soruyu ona sorup onun cevabını kağıda Latin alfabesiyle yazabiliriz ya da soruları onunla brail olarak verip onun brail olarak yazmasını isteyebiliriz brail alfabesi 6 tane noktadan oluşuyor 1 2 3 4 5 6 bu 6 noktalardan hangisini işaretlediğiniz mesela birinci işaretlemek a anlamına geliyor a harfi bu sayıda da 1 anlamına geliyor ama sayıda Eğer bir sayı yazacaksan başına ters lye benzer bir e kodlama
7:00 yapmanız gerekiyor kabartma yaptığınızda biril alfabesiyle yazı yazdığınızda çocuk soldan sağa doğru okuyor soldan sağa doğru okurken yazılması istenen yazının Aslında Eee sağdan sola doğru yazılması lazım Çünkü deliği Eee delik yaptığınızda karşı tarafta çıkıntı olacaktır Yani bir yerde delik oluşturmak karşı tarafta çıkıntı oluşturması anlamına gelir kağıdın eee bir kağıt düşünün kağıdın eee bir tarafında bir okuma yapılacaksa bir delik açıldığında delik açıldığında kağıdın öteki tarafında bir çıkıntı oluşturacak bu çıkıntı iyi okuyabilmesi için soldan
7:46 sağa doğru okuyabilmesi için sağdan sola doğru yazılması gerekiyor Eğer sağdan sola doğru yazılmazsa yani eee bu taraftaki çıkıntıyı okumak için ters tarafta bir çukur oluşturmak delik oluşturmak gerekiyor tablet dedikleri bir araç var Eee o aracın arasına koyduğumuzda üzerinde delikler var ve bu delikleri kullanarak Altı Nokta yazı yazmak daha kolay Eee Dolayısıyla simetrik Düşünmek zorunda görme engelli brail yazabilmesi için
8:31 altı nokta daktilolar var daktilo ile yazmayı da öğrenebilir Eee kalemleri var özel kalemleri ve özel tabletleri var buraya özel kağıtlarını koyduğunda da not alabilir Eee bunu öğrenmeniz görenler için Eee çok kıymetli e kitaplar var çok güzel kitaplar var görenler için brail öğrenmeye yönelik Eee Pınar Şafak hocanın da zannedersem yazarı ya da Eee yazarlarından biri olduğu bir kitap var Onu önerebilirim Eee yani eee Siz de öğretmen olarak Eğer öyle bir öğrenciniz varsa onunla beraber brail okuma ve yazmayı öğrenebilirsiniz ona da öğretmek çok zor
9:17 değil harfler ve harflerle birlikte kelimeler üzerinden gitmeniz gerekebilir Eee az gören çocukların genelde eee az gördüklerini belli etmeme eğilimleri vardır istekleri vardır Eee kör olduğunu kabullenme zorlukları vardır Bunlar beyaz bastonu kullanmayı istemezler ama Beyaz Baston hareket kabiliyeti sağlar Beyaz Baston ipinden elinizi geçirdikten sonra kaybolmaması için serbest bıraktığınızda omun size asında o açılacaktır sonra kontrol edip sağ sol yaparak ilerleyebilirsiniz Eee Beyaz Baston kullanmayı öğrenmek ve üretmek onları isteklendirmek çocuklara E bu konuyu işlemek son derece Hayati
10:05 önemde çocuk Eğer bir görme engelli öğrenciniz varsa Küçük yaşlarda Beyaz Baston kullanmayı öğrettiğiniz ona hareket kabiliyeti sağlıyorsunuz bağımsız hareket kabiliyeti sağlıyorsunuz Eee brail alfabesi bazı az gören çocuklara da brail öğretilebilir ama brail Eee Eğer kendinize kötü hissetmeyeceksiniz Eee yeni bir dildir Aslında Eee farklı bir yazım dilidir farklı bir kodlamadan çocuklarda da brail karşı ilgi gör gözlemliyoruz e brail Okuma yazmayı başardığınızda ve bu Okuma yazmayı devam ettirirseniz sadece gören
10:50 çocuklarda değil yani notlarınızı brail Hazırladığınız düşündüğünüzde hiç e kafanızı eğip kağıda bakmadan da o brail yazıdaki o başlık bakarak elinizdeki O küçük kartondaki o brail başlıklara bakarak bir hatırlayabilirsiniz bazı şeyleri Ama kimse sizin notları okuduğunuzu fark etmez dediğim gibi Aslında bu engelsiz eğitim Eee bütüncül bir eğitim ve herkesin işine yarayacak bir eğitim yani yazının kabarık olması Fikri Eee sadece görme engellilerinin işine yarayacak bir şey değildir kabarık Eee gezegenler çizip figürü kabarık bir bitkinin yaprakları ve taç yaprakları
11:36 Eee kökü toprakla birlikte kabarık çizilmesi o kabarık resme dokunmak Eee Gören ve görmeyen birçok çocuğun öğrencinin işine yarayacaktır Eee eğitime böyle baktığınızda yani gören çocuk hem görüp hem dokunabilecek göremeyen çocuk da dokunabilecek ve böylece öğretmeni o resmi betimlendiği hem görecek hem dokunacak ve hem dinleyecek öğrenmenin zenginleştirilmesi dediğimiz şey bu Eee daha çok duyuya hitap edecek ve daha çok duyuya hitap ettiği için farklı bir tecrübeyle O resme etkileştiği için akılda daha uzun süre kalabilecek bu bizim için bu bu engelsiz eğitim Eee
12:24 sadece engelli çocukların dezavantajlı kurtulması demek değil aslında topyekün bir eğitim reformu birçok eğitimci eğitim reformu peşinde koşuyor Ama bu eğitim reformunun gerçek eğitim reformunun anahtarının engelli öğrencilerin elinde olduğunu birçoğu farkına varamıyor maalesef Dolayısıyla Eee Görme engelli bir öğrencimiz varsa betim betimleme becerimiz artar tahtanın sağ tarafına tarihi günü ve saati yazıyorum Bugün ayın şu senelerden Bu günlerden bu diyerek tahtaya yazdığı her şeyi birkaç defa Betimleyen anlatan bir öğretmenin görme engelli
13:10 öğrencisi tahtaya ne yazdığını söylemeyen konuşup geçen bir öğretmenin görme engelli öğrencisine göre daha başarılı olacaktır Bu çok açık ve net Ama sanki sınıfında Görme engelli bir öğrenci varmış gibi betimleyerek anlatan betimleyerek yazan betimleyerek konuşan tasvir eden Detay veren yani betimlemede kastımız o bir öğretmenin öğrencilerinin de betimleme becerisi dil kullanım becerisi gelişecektir Dolayısıyla dil kullanım becerisinin gelişmesi zekanın gelişmesi demektir dil kullanım becerisinin gelişmesi demek toplumdaki anlaşmazlıkların ortadan kalkması demektir Şunu ver yerine O elindeki
13:57 renkli kalem ne kadar güzel duruyor Dior onu Biraz da ben kullanabilir miyim Arasında dağlar kadar fark var öğretmenin dil kullanım becerisi çocukların zihinsel becerilerine yansıyacak ve böylece birbirini daha iyi anlayan bir toplum oluşmaya başlayacak yani görme engelli öğrenciye betimlemeli ders anlatım Teknik bir şey gibi geliyor ama bir öğretmenin sınıfta olan biteni detaylandırmak da detaylar kullanması demek hem görme engelli öğrencinin Hem gören öğrencilerin işine yarayacak muazzam bir şey ya Biz şöyle düşünüyoruz bir çizgi film var çizgi filmin altında al yazı var Neden işitme engellilerinin işine yaray Hayır işitme engellilerin
14:43 değil gören çocuklar da altyazıyı okuyor ve dinliyor okuma ve dinlemeyi birlikte yaptıkça okuma becerisi artıyor yani bütüncül baktığımızda engelsiz eğitim çalışmalarının Aslında eğitim çalışmalarını cidden desteklediğini güçlü desteklediğin farkına varıyoruz şimdi engel Görme engelli bir öğrencisi olan öğretmen ses kayıt cihazına izin vermesi son derece normal ama çocuk bir günü koca bir günü ses kayıt cihazına kaydedemezsiniz [Müzik]
15:29 kayıtları toplu tuttuğunuzu düşünün ve bir öğrenciniz hastanede Gelemiyor derslere dersiniz ki zamanında bir görme engelli öğrencim vardı ses kayıtları tutmuştu o ses kayıtları bende var seninle paylaşayım mı bu dönem boyunca anlatacağım her şey o ses kayıtlarında var Eee beni sabırla Dinlemek istersen seninle o ses kayıtlarını paylaşayım dediğinizde düşünün hastanedeki öğrencinize de cevap bir yardımcı oluyorsunuz O gün derse gelen bir öğrenci benzer bir içeriği Eee ses kaydını dinlemesi ne kadar faydalı olabilir değil mi Ama bunu Öğretmen neden kaçar Çünkü dersinde dersle alakalı olmayan şeyler konuşuyorsa dersini düzgün yapmıyorsa bir öğretmen
16:15 bunlardan kaçınabilir Bence Eee derslerini kaydeden kayıtları paylaşan sonra o kayıtları revize eden bir sonraki yıl o kayıtların yanına ekstra kayıtlar yapan öğretmenler gelişimsel olarak daha tasarım lideridir ve öğretmenin ötesinde bir şeydir şimdi Az görenler için siyah ve sarı gibi zıt renkler belirgin renkler kullanmakta fayda var ayırt ediciliği arttırır görme bozuklukları bazen mikroskop mesela büyüteç yanlarında taşımaları gerekebilir bazen uygulamaları çok tuhaf görüyoruz Örneğin eee bir defasında ben
17:03 yaşadım e büyük bir kitabı Yani bir kitabı e büyük puntolarla yazmışlar büyük bir kitap haline getirmişler benzetmek de hata olmaz mezar taşına benziyor kocaman bir şey ya bunun çocuğun okulda getirip okula götürmesi gibi bir şey söz konusu değil bu itirazı yaptığımda bana denilen şey şuydu hocam iki tane yaptıracağız biri evde kalsın biri okulda yani o kalın şeyi çocuğun taşıması sayfalarını çevirmesi o kadar kolay bir şey değil az görüyor diye Büyük puntolarla yazılmış o kitap o çocuğa faydalı olmayacak onun yerine normal bir kitabı büyüteçle büyütebilirsiniz büyüteç her zaman yanında taşıyabilir yani çocuğa Eee kolaylık çocuğa yardım edeceğiz
17:49 derken aslında bazen de zorluklar çıkarıyoruz Eee o yüzden ilk videolarımız iletişimle alakalı denemeler yapmalıyız Eee şu anda görme engellilik le alakalı Eee çok sayıda Eee güzel proje var yani görme engelli öğrenciler Aslında çok dezavantajlı değil sadece o projelere ulaşma sorunları olabilir Eee 3 sınıftan 8 sınıfa kadar mesela tüm ihtiyaç duyulabilecek fen materyallerini Biz üç boyutlu kabartma tasarladık ama belki o materyallere erişim problemleri olabilir o yüzden Eee sıkıntı olabilir Yoksa Eee uzun süredir görme engelliler konusunda çalışmalar var iyileştirmeler var gerek
18:35 matematik gerek fen gibi hiç Eee üzerine çalışılmayan konularda artık uluslararası alandan kadar e çalışmalar yapıldığını söyleyebilirim Eee görme engellilik konusunu görme engelli öğrencilerle alakalı e son olarak Onlarda bir var böyle bir sallanma olayı Eee diğer bedensel Engellilerde olduğu gibi bazı ağrılar olabilir bazı zorluklar olabilir yaşamsal zorluklar ve o bu tik onlarda bu sallanma tiki var Eee sallanma tiki e Belki biraz beyni uyuşturuyor
19:22 rahatlatıyor huzur veriyor bu sallanma kolay şeyler değil zor şeyler e o zor lı birlikte paylaştıkça birlikte anlamaya çalıştıkça Hayat herkes için kolay hale gelmeye başlayacak bir sonraki videoda görüşür
