0:00 checkpoint'teyiz hocam karbohidrat lipit protein üç konuyu bitirdin karbohidratları kendi içerisinde monosakkarit disakkarit polisakkarit olarak ayırdın monosakkaritlerde karbon sayısına göre bir sınıflandırma yaptın 3 karbonlar 5 karbonlar 6 karbonlar dedin bir de okul kitabına vurgu yaptın uzaydaki diziliş karbonların hidrojenlerin oksijenlerin tamam güzel zaten buradan monosakkaritler hani izomerdi kapalı formülleri aynı açık formülleri farklıydı ya buradan görebiliyorduk hocam monosakkaritlerin yapısında glikozit bağı bulunmaz karbon hidrojen oksijen arasındaki bağlardan bahsettin monosakkaritler glukoz galaktoz fruktoz disakkaritler maltoz sükroz ve laktoz dedin maltoza arpa şekeri sükroza çay şekeri laktoza süt şekeri dedin maltoz ve sükroz bitkisel laktoz hayvansaldır ama glük galaktoz
0:50 fruktozu konuşurken sakın galaktoz süt şekeridir sadece hayvanlarda bulunur tarzında bir cümle kurma dedin çünkü bunlar bitkilerde de üretiliyor peki güzel devam ediyorum hocam disakkaritleri anlatırken hepsinin içerisinde en az bir tane glukoz var karşısına fruktoz alırsa sükroz karşısına galaktoz alırsa laktoz karşısına bir tane daha glikoz alırsa maltoz oluyordu dehidrasyon tepkimelerinde suyun yoktan var olmadığını hidrolizde de suyun yok olmadığını bize öğrettin su molekülü hidroksil ve hidrojen şeklinde ne yapılıyordu kimin ihtiyacı varsa ona aktarılıyordu işaretli molekül sorularına o yüzden dikkat edecektim yani bir su molekülünün oksijeni işaretleniyor ve hidrolizde kullanılıyorsa OH bir tane oksijen var hocam bu bir tane yapının içerisine
1:36 girer şeklinde cümle kuracaktın dehidrasyon ve hidrolizde her su açığa çıkan tepkime dehidrasyon mudur hayır hocam solunumda da su açığa çıkar her su harcanan tepkime hidroliz midir hayır hocam karbondioksit suyu birleştir besin üret fotosentezde de su harcanır dedin ve geçtin polisakkaritlerde nişasta glikojen selüoz ve kitinden bahsederken bunların arasındaki temel farklılığın aslında glikozların bağlanma biçimi olduğunu söyledin alfa glikozitten beta glikozitten bahsettin alfa glikozit depo edilenlerde beta glikozit yapıya katılanlarda neden hocam biz glikoz olarak bırakmıyoruz da depo ederken nişastaya glikojene çevriliyor yani mesela bakteriler arkeler mantarlar hayvanlar glikojeni depoluyor e tamam bırak abiciğim glikozu hücrenin içerisine bir yerde olmaz glikoz hücrenin ozmotik basıncını değiştirir
2:24 sürekli su çekmek ister dolayısıyla sen daha güvenli bir moleküle çeviriyorsun ve glikojen bizde karaciğer ve kaslarda depolanır glikojenin karşısına yazabilirsiniz defalarca söyleyeceğim bunu ileride ama bizim kaslarımız arkadaşlar açlıktan ölsek de kana glikoz vermez çünkü onların üzerinde glikozları vermelerini gerektirecek sinyali aldıran reseptörleri yok bu biraz daha kitabi bilgi yani üniversite düzeyinde bir bilgi çok da önemli değil şimdilik tabii bizim cefakar organımız kim karaciğer karaciğer glikojeni depoluyor açlıkta glikojenleri glikoza yıkıyor ve kana veriyor kısa sürede glüları tüketiyoruz öyle de hocam seliloz dünyada en fazla bulunan bileşiklerden bir tanesi hatta okul kitabımızda genel kültür tadında verilmiş bitkiler inanılmaz derecede
3:10 seloz üretiyor ama bizim için önemi nedir seloz lifli gıdadır selloz yediğiniz zaman bağırsaklarınız muku üretir ve dışkının kolay bir şekilde ilerlemesini sağlar kitin dediğim yapı içerisinde azot bulunacaktı ve kelime oyunlarına dikkat edecektik mantar hücresinin zarında değil mantar çeperlerinde kitim bulunurdu lipitlere geçiyorum suda çözünmeyen hidrokarbon başlığıyla başlamışlardı ikinci dereceden enerji kaynağıydı yani karbohidratlar kolay yıkıldığı için 1inci sırada 2de lipitler 3te proteinler vardı lipitlere baktığınız zaman arkadaşlar gerçekten çok karmaşık yapılar görüyorsunuz mesela vitaminler de lipit olabiliyor mesela A vitamini arkadaşlar lipit kökenlidir vitaminlerde bunu yine söyleyeceğim ama karoten aslında bir lipit kökenidir ve ben baktığım zaman lipitleri polimer olarak
3:57 sınıflandırmam büyük moleküldür ama polimer değildir yağ asit gliserol birleşiyor bir tane madde oluşuyor ama diğer taraftan proteinlerde mesela ne diyoruz polipeptit ya da karbohidratlarda ne diyoruz polisakkarit işte oradaki poliifadesi yüzlerce binlerce yapıdan oluştuğu için fosfolipitler hücre zarının ana maddesini oluşturur bir layer çift katmandır hidrofilik ve hidrofobik yapılardan meydana gelir hidrofilik suyu sever su ile etkileşir hidrofobik içeri doğru kaçar baktığınız zaman yine bir gliserol var buna ester bağıyla bağlanmış fosfolipitler ve aynı şekilde fosfat fosfata da yardımcı gruplar bağlanıyor işte bazen o yardımcı grupların içerisinde azot da bulunabiliyor buradaki ester bağ sayısı nötral yağa göre daha fazla nötral yağlara baktığında gliserol 3 tane yağ
4:42 asiti ester bağıyla bir araya geliyor kaç tane bağ varsa o kadar su açığa çıkıyor bu kuralı unutmayacaksın hocam çeşitliliği sağlayan temel şey yağ asitleri bunların karbon sayısı farklı olabilir doymuş ya da doymamış olabilir gliserol çeşitlilik sağlamaz dedim yağ asitleri doymuş doymamış olarak ikiye ayırdın doymuşlarda karbonlar arasında tekli doymamışlarda karbonlar arasında çoklu bağlar var dedin ve doymamışların esnektir vurgusunu tekrar tekrar söyledin steroidler birbirine benzeyen sterol halkalardan oluşuyor kolesterolü unutmayacaksınız bunun üzerinden arkadaşlar steroid hormonlar üretiliyor kolesterol zara dayanıklılık sağlıyordu proteinler 3 dereceden enerji kaynağı eğer hocam yıkılırsa solunum sonucunda amonyak da oluşur dedin yine ribozomlarda DNA şifresine göre sentezlendiğini vurguladın
5:30 aminoasitlerde amino grubu bazik karboksil grubu asidik özellik taşır yani amino asitler anfoterik bileşiklerdir baktığınız zaman radikal gruplarla ne yapıyoruz çeşitlilik sağlıyoruz 20 çeşit amino asit var yine sentezleyemediğimiz esansiyel peptit bağı nasıl oluşur birincinin karboksili ikincinin aminosuyla oluşur ve dipeptit tripeptide dikkat edecektiniz dipeptit 2 peptit bağı demek değil iki aminoasitin oluşturduğu yapıydı tripeptitte de 3 amino asit vardı proteinler arasındaki çeşitlilik nasıl sağlanır amino asit sayısı olabilir hocam amino asit çeşidi olabilir hocam aminoasidin tekrarı yani bir aminoasitten kaç kere kullandın olabilir hocam ama olmay daabilir hocam verdiğin örnek sonuçta öyleydi fakat aminoasitlerin dizilişleri farklıydı yani aminoasitlerin dizilişi proteinlerin birbirinden farklı olmasını
6:16 sağlayan en temel sebeptir proteinlerin birçok görevi var dedik ama proteinler insanda depolanmıyor yapıya katılıyor fazlası yağa dönüştürülüyor ve tekrar şunu da söyleyeyim dna'nın yapısında protein olmaz arkadaşlar dna ile protein birleşir kromatin kromozomları meydana getirir denatürasyon renatürasyon hocam proteinler primer sekonder tersiyer quatner yapılarda primer ilk sentezlendiği hal çok işlevsel olmasını beklemiyorum işlevsel olabilmesi için sekonder ya da tersiyer ya da quatörner olabilir quatörn işte birden fazla alt birim var yanına metal iyonu var tersi yerde kükürt kükürt bağları hidrojen bağları var sekonderde hidrojen bağları var yani bir katlanma var şimdi eğer bu katlanma bozulursa yani bu üç boyutlu yapı bozulursa biz buna denatürasyon
7:02 diyoruz bazıları kalıcıdır bazıları geçicidir geçici olanlar renasyonuna eski haline gelebilir ama hocam denatürasyonda neye zarar gelmez ben işte buradan çıkarabiliyorum eğer bir şey bozulduktan sonra tekrar eski haline gelebiliyorsa demek ki ana şablona zarar vermemişsin yani amino asit dizilişi peptit bağ sayısı bunlara zarar gelmemiş yani primer yapı korunmuş hocam eğer primer yapı korunmamışsa zaten bunun adı denatürasyon değil bunun adı olsa olsa hidrolizdir yıkımdır buraya dikkat edeceksiniz şimdi soru çözelim karbohidratların yapı taşına monosakkarit denir monosakaritlerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur 5 karbonlar hücre zarından direkt geçemez geçebilirler 6 karbonların hepsini bitki veya hayvan hücreleri üretir bak hocam hayvan hücresi glüoz üretemez glüoz galaktoz
7:50 fruktoz bunlar aslında dışarıdan alır birbirlerine çevirir yapılarında bir tane glikozit bağı var ama hocam monosakarit tek bu burada böyle bir şey yok hidrolize uğramazlar direkt geçebilirler hocam karbon hidrojen ve oksijen atomlarından oluşurlar cn2n kapalı formülüne sahipler ve formülü bozan bir deoksiribozumuz var hegzozlara bazı örnekler verilmiş glikoz galaktoz früktoz buna göre ifadelerinden hangileri doğrudur k L ve M birbirinin izomeridir kapalı formülleri aynı açık formülleri farklı k hücresel solunda enerji verici olarak 1inci sırada kullanılır doğru glikoz aksini iddia etmediği sürece bizim temel enerji molekülümüz kl ve M'nin kapalı formülleri C6H12O6'dır çünkü 6 karbonlu CNH2 ON bitki
8:39 hücrelerinde K ve L''ye hayvan hücrelerinde ise sadece M'ye rastlanılır hocam hayvan hücrelerinde glikoz da var fruktoz da var galaktoz da var bunlar birbirlerine dönüştürülebilir doğruyu sormuş cevabımız D seçeneği olacak bu arada ne demiştim bitki hücrelerinde K L Mlaş selozun insanlar tarafından sindirilmemesine rağmen diyetin önemli bir kısmını oluşturması gerekliliğinin temel nedeni nedir tabii ki mukus miktarını arttırması bu sayede dışkının hareketini kolaylaştırması yapısal bir polisakkarit olan kitinle ilgili hangisi yanlıştır birçok mantarın hücre zarı değil duvarında bulunur böceklerin dış iskeleti kalsiyum karbonatla birleşince sertleşiyor ch'un yanında N içeriyor ameliyat ipliği yapımında kullanıyor gördüğünüz gibi spot bilgilerle çok rahat tokatlayacaksınız yeter ki
9:28 dikkatsizlik yapmayalım görselde sırasıyla aynı sayıda karbon içeren doymuş ve doymamış yağ asitleri gösterilmiş buna göre ifadelerinden hangileri doğrudur karbonlar arasında tekli bağ karbonlar arasında çoklu bağ öyleyse doymamış bu zaten sırasıyla demiş ama ben bunu çıkartabilirim hocam diyeceksin burası da doymuş şurası karboksil grubu arkadaşlar sakın oradaki çift bağa aldanmayın demiştim o karbonok oksijen arasında doymuş yağ asitin hidrojen sayısı daha azdır demiş hayır hocam daha fazladır çünkü doymamışta çift bağ var doymamış yağ asiti ama daha esnektir her ikisi de trigliserit sentezinde kullanılabilir yani gliserolle ester bağı aracılığıyla birleşir ve nötral yağ sentezleyebilirsiniz şekilde trigliserit molekülünün sembolik yapısı gösterilmiş bir molekül
10:15 trigliseritle ilgili hangileri doğrudur çeşitliliği sağlayan temel yapı A değildir çünkü A nedir hocam gliseroldür bu gitti yapıdaki B C ve D molekülleri farklılık gösterebilir yağ asitleri farklı gösterebilir bunlar hangi bağla bağlanıyordu ester bağ karbohidratlarda glikostitik bağ lipitlerde ester bağ proteinlerde peptit bağ a yapısı hidrofilik gruplarla etkileşebilir gliserol burada fosfat grupları vesaire hidrofilik gruplarla etkileşebilir hocam dolayısıyla cevabım 2 ve 3 olur aşağıdaki grafik insanda uzun süreli açlıkta vücuttaki yağ karbohidrat ve protein miktarının değişimini göstermekte hocam bak önce karbohidratlar sonra lipitler sonra proteinler yıkılır dedin ya buradan sıralamayı çıkarttın ve sıralamadan da bunların kim olduğunu anladın bu maddeler sağlıklı bir insanın hücre
11:03 zarının yapısına kütlece katılıma oranı çoktan aza doğru bizde ne çok ne az sorusu normal şartlarda arkadaşlar hücre zarına proteinler sonra lipitler sonra karbohidratlar kütlece katılır yani vücudumuzdaki bulunma oranları bu yani 3 2 1 olacak cevabımız burada şunu toparlayabilirim sizin için enerji verme sırası karbohidrat lipit protein bakın şöyle yazabilirsiniz ya da checkpin'ti de ekleyebilirsiniz enerji verme sırası karbohidrat lipit protein peki verdiği enerji miktarı nasıldır hocam en çok lipitler sonra protein sonra karbohidratlar kütlece verdiği enerji miktarı işte 1 gramının enerjisi ve vücuda katılma miktarı ki buradaki mantık aslında hücre zarındaki miktar
11:51 kütlece protein büyük lipit büyük karbohidrat olacak bu da sizin özet notunuz olsun fosfolipit molekülünün temel yapısı gösterilmiş fosfolipit çeşitleri arasındaki farklılığın nedeni baş kısmındaki fosfata ekli olan grupların ve kuyruk kısmındaki yağ asitlerinin farklı olmasıdır buna göre ifadelerinden hangileri doğrudur baş kısmı polar özellikli olup su ile etkileşim gösterir baş kısmı hidrofiliktir hocam ve bu kısım su ile etkileşim gösterir kuyruk kısmını oluşturan yağ doymuş veya doymamış özellikte olabilir bakın burada kırılmış gösterilmiş bunun hemen doymamış olduğunu söyleyebilirsin nötral yağlardan tek farkı iki tane yağ asti içermesidir hayır hocam iki yağ asi içeriyor fosfat grubu içeriyor ona bağlı olan başka bir grup içeriyor öyle tek farkı o değil cevap 1 ve 2 olur bazı
12:40 aminoasitlerin molekül formülleri verilmiş buna göre ifadelerinden hangileri yanlıştır bakın dikkat edin aminoasite bakıyorum bir karbon atomu var radikal grup hidrojen amino grubu ve karboksil grup peptit bağı oluşurken ikinci aminoasit birinci amino asitin karboksil grubuna bağlanır birincinin karboksili ikincinin aminosu aminoasite çeşitlilik kazandıran radikal gruptur bakın radikal grup kiminde hidrojen kiminde metil grubu kiminde CH2OH şeklinde ya da CH2SH şeklinde her amino asidin birbirine bağlanma şekli farklıdır hayır aynıdır peptit bağı birincinin karboksili ikincinin aminosu iki farklı aminoasidin radikal grubu aynı olamaz o zaman farklı demezdik yanlışı sormuş 3 ve 4 olacak proteinlerin yüksek sıcaklık ani pH
13:25 değişikliği ve tuz derişiminden yani iyon derişiminden etkilenerek doğal yapıların bozulmasına denatürasyon denir denatüre olmuş bir proteinde hangilerinde değişiklik olması beklenir üç boyutlu yapı değişir amino asit sayısı amino asit dizilişi primer yapı değişmez hocam dikkat edeceğim cevap yalnız 1 olur yukarıdaki maddelerden hangilerinin hidroliz sonucunda tek çeşit yapı birimi oluşur nişastayı yıktım ne oldu gliklukoz nötral yağ yıktım hocam yağ asitleri oluşur gliserol oluşur tek çeşit değil proteini yıktın amino asiti yazdın tek çeşit dersen düşersin çünkü 20 çeşit amino asite kadar çıkabilir maltaz demiş bak maltoz dememiş glikoz artı glüoz hocam değil maltaz enzimdir enzimin yapısında bir sürü amino asit çeşidi var hocam
14:12 cevap yalnız 1 olur dikkat sorular arkadaşlar geldim doğru yanlış son kısım polimerler monomer adı verilen birbirinin aynı ya da benzeri yapılardan oluşur yağlar polimer değildir monosakkaritlerin yapısında bir adet glikozit bağı bulunur hayır hocam monotek disakkarit polisakkaritlerde glikozitik bağı olur galaktoz bitkilerde de bulunmasına rağmen süt şeker olarak adlandırılır deoksiribozun kütlesi ribozdan fazla değildir bir kere bunun bir oksijeni eksik nasıl fazla olsun c5 H10O4 heksozlar birbirinin izomeridir kapalı formülleri aynı açık formülleri farklı hegzoz 6 karbondu glikoz galaktoz fruktoz glüoz aminoasit ve yağ asitlerine dönüşebilir şeker yedin göbek yaptın ya da bazen aminoasit ihtiyacını karşılayabilir dönüşüm tepkimeleriyle bitkilerde sell sentezi hücre zarında
15:01 gerçekleşir doğru mesela polisakkaritler golgide sentezlenebilir ama sell diyeceğiz ileride kitin mantarların zarında değil ne kadar çok şey yapmışız hocam dikkat çekmişiz duvarında bulunur ya da eklem bacakların dış iskeletinde doymamış yağ asitleri çift bağlı esneklik kazanır lipitler polimer yapılır yağ asitleri solunumda yıkıldığında bol miktarda metabolik su açığa çıkarır sebebi hidrojen sayısı fazla natla fatla çok hidrojen taşıyorsun kolesterol yağ asidi içermez gliserol içermez ester bağı içermez hocam aminoasiterin tamamı asidik yapıdadır dikkat yıldızımı atıyorum adında asit kelimesi var ama bir kere içinde bazik gruplar vardı değil mi işte arkadaşlar şuraya yazıyorsun bazı amino asitler asittir bazı aminoasitler bazik
15:51 özellik gösterir bazı aminoasitler nötrdür yani bir ortamda amino asit miktarının artması kesinlikle asitliği artırır diye bir cümle kuramazsınız orada kesinliğe dikkat edin çünkü mesela ben size söyleyeyim lizin arjinin histediğin bazik amino asitlerdir denatüre bir protein biyolojik özelliği kaybeder ama besin değerini kaybetmez insan vücudu protein depolamaz karbohidratlar 1 dereceden enerji kaynağıdır kalp enerji üretiminde öncelikle yağini beyin glukozu kullanır o yüzden mesela arkadaşlar istediğiniz kadar kilolu olun acıktığınızda gerilmenizin sinirlenmenizin temel nedenlerinden bir tanesi de beyniniz glüoz istiyor sizden kardeşim bana glikoz gönder diyor hani yak işte göbeğim var bana glikoz vereceksin diyor bir tripeptidin yapısında 3 adet peptit bağı bulunur tripeptidi çiz bakalım
16:38 tripeptit bu kaç tane peptit bağı var iki tane demek ki yanlış kolesterol steroid hormonların öncül maddesidir trigliseritler hücre zarının temel bileşeni değil fosfolipitler temel bileşendir trigliseritler arkadaşlar depo molekülüdür depo deri altımızdaki o yağ katmanı neymiş trigliseritmiş hocam göbeğimle barışığım diyorsun ama ben yine de sana sınav döneminde buzdolabından uzak dur diyorum evet konuyu bitirdik umarım anlaşılmıştır
