0:00 [Müzik] Değerli arkadaşlarım hepinize merhabalar. Osmaneti yükselme dönerimi ikinci videomuzla beraberiz. Kameramanımız Murat kardeşimiz ve İsviçre çakımız Nazım Yaşar'la beraber devam ediyoruz. Sana yıllarca İsveç çakısı dedik. Görüyor musun? >> Demek ki İsveçlere bunu haber versek >> yaparlar. >> Marka olur. >> Marka olurmuş. Değerli arkadaşlarım tabii bizim burada Yavuz Sultan Selim ve Kanun Sultan Süleyman Arnan Selim ve 3. Murat dönemlerini işleyeceğiz. Ama son iki dönem Sokulu Mehmet Paşa dönemidir. Yani isimlendirme en azından öyledir. Yavuz hepimizin bildiği Selim babasını tahttan
0:47 indirdikten hemen sonra tabii ki ister istemez 151020 8 yıllık bir hükümdarlık ama 8 yıllık hükümdarlığında Türkiye'nin eee birden fazla katını alarak tarihe 8 yıla 80 yıllık iş sığdırmış padişah unvanı verildi. Tabii bu bir sınavda geldi. Şimdiye kadar 8 yıla 80 yıllık iş sığdırmış padişah. Gerçekten de öyle. At üzerinden hiç inmemiş. Yani hep hayatı fetihlerle geçmiş bir adamdan bahsediyoruz. Tabii Yavuz Sultan Selim'le alakalı şunu da bilmek lazım. Kendisinin Doğu siyasetini benimseyecek. Yani artık batıdan çok fazla tehlike gelmediğini görünce artık Safa yani İran'daki ve Memlük Suriye Filistin ve Mısır'daki bu devlete karşı akınlar yapacak. Tabii Yavuz Sultan Selim'le ilgili şunu da söylemekle lazım. eee
1:35 1515 tarihinde gidecek. Eee Turnadağ Savaşıyla da Dulkadir oğlu beyliğine son verecek ve böylelikle Anadolu'da Türk siyasi birlik kesin olarak sağlayacak. Yıla yine ölümüne daha sonra bir yıl kala 1519'da Tokat'ta Celal isyanları başlayacak. İlk Celal isyanı Bozoklu Celal adında tabii ki bir adam çıkarıyor. Bakın dikkat. Ekonominin aslında en böyle paranın olduğu zamanda bir isyan haberi geliyor. Çünkü sefer için inanılmaz vergi toplanıyor. İşte ondan dolayı da Bozok lu Celal. Ama isyan ettiği bölge Tokat. Zaten Tokat Çorum o bölgenin ortak adıdır Bozok. Onu da söyleyelim. Şimdi bir haritayla başlayacağım önce şu ilk üç maddeyi bir yazayım. Ondan sonra ise bir harita çizelim size. Nereleri almış, nerelere
2:21 yapmış başlayalım. Tarihçiler tarafından. >> Tarihçiler tarafından. Evet. >> 8 yıla. Nereden buluyoruz? 8 yıl mesajsını buradan buluyoruz. 8 yıla 80 yıllık iş sığdırmış padişah. İş sığdırmış padişah olarak nitelendirilmiştir. Bir sınavda geldi. Padişah olarak nitelendirmiştir. Devam. İlk defa bu dönemde Bozoklu Celal isyan etti. Bu ilk celali isyandır. Bozoklu Celal isyan etti. Tarihini de vereyim hatta. 1519 ölümüne bir yıl kala. Devam.
3:09 >> Şimdi Yavuz biliyorsunuz doğuya gidecek ama bu doğuya gitmeden önce o dönemin ünlü bir yazarı var. Idris Bitlisi bu adamın özellikle HŞB 8 Cenet adında bir kitabı var. Bölgeleri anlattığı kitabı. O bölgelerdeki insanların töreleri, analeleri, gelenekleri. O bölgeler neresidir? Güneydoğu Anadolu bölgesi ve Irak bölgesindeki Musul'dur. Musul, Urfa, Cizre, Si yerleşim yerlerinin özellikle 25 tanesinin Anadolu'ya bağlanmasında çok etkili olmuştur. İdris Bitlisi onu da söyleyelim. Yavuz'un Doğu siyasetini, Doğu siyasetini öyle yazsak daha doğru olur. Heşt bir sınavda geldi. 8 cennet
3:56 kitabının yazarı idris Bitlisi belirlemiştir. Onu da söyleyelim. Neydi toplamda? neredeyse 25 bölgeyi Osmanlı'ya bağlamıştır. İkna ederek, konuşarak. Yani 25 bölgeyi Osmanlı idaresine bağlamıştır. İdaresine bağlamıştır. Şimdi burada şuna bakmak lazım. Lazım. Bir harita çizeyim ben. Haritada bir yerlerini bir göstereyim. Nasıl olmuş, ne olmuş bir bakalım. Şöyle olsun haritamız. Burası Anadolu toprakları. Aşağı doğru iniliyor. Arabistan ve şu kısım Mısır. Burası Kuzey Afrika. Şu bölgeyi bir kere daha söyleim. Mısır. Mısırların başında da kim var? Sizler de
4:43 biliyorsunuz ki Memlükler Devleti var. Şu bölgede ise hangi devletin olduğunu görüyoruz. Safaviler İran bölgesi. Biraz daha aşağıda da yazabilirdik. Sorun değil. Burada da bizler varız. Şu bölgede de hepimizin bildiği bir devlet var. Dulkadir oğulları. Dulkadiroğullarına dikkat edelim. Şu bölgede yani şurada Hatay'ı alayım. Şöyle şöyle diyelim. Şu bölge gene komple kimindir? Yine Memüklerindir. Yani bu bölge nere oluyor bu arada? Suriye Filistin bölgesi. Şimdi Yavuz batıya gitmeyecek. Doğuya gidecek. Önce ilk seferini 1514'te çaldıranda ancak bu bazı kaynaklar Van çaldıran olduğunu bazı kaynaklar
5:29 İran'daki çaldıran olduğunu söyler. Tahminleri İran geri çekilirken de savaş olmuş olabilir. Doğru. Bu bölgede 1514 tarihinde Safavilerle bir mücadelesi var. Savaşın adı ne kardeşim? Çaldıran Savaşı. Ve Safavileri mağlup ediyoruz. Böylelikle İran'daki özellikle Osmanlı Devleti'ne göre Şi tehlikesini bir bertaraf ediyoruz. Çünkü Safaviler dikkat edelim. Bir önceki padişah zamanında Antalya bölgesine Şahkulu ayaklanmasına destek vermişti. Buradaki önemli bir mücadeledir. Özellikle tüfekli askerlerimizin buradaki başarısı çok kıymetli. Tebriz Nakkaşhanesinden tutun da birçok ipektir. Önemli şeylerdir. Hepsi İstanbul'a getirilecek. Bu bir. 2. Şimdi sefer buraya yapıldı. Şimdi ikinci seferimiz buradan geri dönerken olacak. Nereye geldik biz geri
6:15 dönerken? Kahramanmaraş Erbistan bölgesine geldik. Burada 1515 tarihinde bir savaş yapılıyor. Savaşın adı Turnada. Biliyorsunuz Dulkadiroğarının bir özelliği var. Memlüklüler tarafından himaye edilmiştir. Ama biz şu an Dulkadiroğullarına son verdik. Peki ben başka birlik çizdim mi Anadolu'da? Çizmedim. Dikkat. Dulkadir oğullarına bağlı burada bir Ramazan oğulları var Adana bölgesi. Ancak Ramazan oğullarının şöyle bir özelliği var. Zaten o Dulkadir'e bağlı. E ne demek o? Dulkadir'e son vermem. Otomatikman Ramazano oğullarına da son vermem demektir. Ramazanoğlarının başındakini çağırdık yanımıza. Senin dedik bir sıkıntın var mı bizde? Yok. E o zaman dedi sen devam et kendi topraklarına dedik. Beyliğin yaşamasına değil beyin
7:02 yaşamasına izin verdik. Dikkat. O yüzden yıllar sonra geçti. Adamın ailesinden kimse kalmayınca Osmanlı Devleti'ne topraklarını kattı. Zaten bu da Osmanlı yani Dulkadir'e son vermek ATSB'yi kesin olarak sağlamaktır. Şimdi ordumuz geri gitti İstanbul'a. Doğru mu Nazım? Hazırlıklarımızı yaptık. Hazırlıklardan sonra amacımız Memlükler üzerine bir sefere çıkmak. Amacımız Türk İslam dünyasının liderliğini ele geçirmek. Amacımız baharat yolunu ele geçirmek. Çünkü Mısır'daki baharat yoludur burası. Ta buradan başlar Hindistan'dan. En son durağı Mısır'dır. Mısır'dan baharatlar Avrupa'ya eğilir. Baharat yolunu alacağız. Amacımız hilafeti ele geçirmek. Çünkü neden? 1258'de İlhanlılar Abbasilere son
7:49 verince Abbasi halifesi Memlüklere gelmişti. Hatırlıyor musunuz mu? Memlüklerde halife ayrı, hükümdar ayrıydı. Şimdi sefer hazırlıklarımızdan sonra biz gittik önce ilk savaşımızı nerede verdik? Şu bölgede verdik. Yani Suriye ile hangi bölgede verdik? Filistin bölgesinde. Kansu Gavri diye memlüklerin bir hükümdarı vardı. Burada ölü ele geçirdik. Artı halife mütevekkil. Onu da ele geçirdik. Yani esir elde ettik demeyeyim de yani esir muamelesi yapmadık. Tabii ama sonuçta adamı ele geçirdik ve halife mütevekili nereye yolladık? Hemen İstanbul'a yolladık. Sen bir dur bakalım dedik. Biz geleceğiz. Ve bunun adına bunu bu arada Memlüklerde hükümdar değişti ama Memlükler nerede şu an?
8:35 Şurası Mısır. İşte hani hepimizin bildiği ünlü çöl hikayesi vardır ya Yavuz Sultan Selim'in Sina çölünü günler süren bir yolculuk sonucunda geçmesi sonucunda Kahire yakınlarındaki Ridaniye'de ki burada savaş nerede olmuş? Mısır. Bu savaşın adı ne? Ridaniye tarihler kaç? 1517. Bu bölgede yapılan savaşın adı neydi? Tarihler 1516. Savaşın adı Mercidabık. O zaman Mercidabık ve Ridaniye savaşları hangi iki devletle bizim ülkeler arasında olmuştur? Memlüklerle Osmanlı Devleti arasında olmuştur. Var mı sıkıntı? Bir daha söyleyelim. 14 çaldıran döndük. ATSB'yi sağladık. Dulkadir'e son verdik. Ardından Memlüklerle Mercabık. En
9:20 sonunda da ridani. Peki dikkat. Şu bölgelerin tamamı şimdi hangi devlet oldu kardeşim? >> Ver bakayım bir. Evet. Şu bölge 1516 Mercidık Savaşıyla kimin olmuştur? Osmanlı Devleti'nin olmuştur. Peki 1517'de de şu bölge gitti mi? Şimdi bu bölge kimin olmuştur? Osmanlı'nın yani Mısır. Peki burası da Osmanlı Devleti'ne ait olduğuna göre artık Osmanlı Devleti dediğimiz devlet artık Mısır'ın da hakimidir. Baharat yolun da hakimidir. Kutsal emanetleri İstanbul'a göndermiştir. Venedikin Kıbrıs adası için Memlüklere ödediği vergiyi artık Osmanlı'ya ödemesine karar verilmiştir. Hilafet Osmanlı Devleti'ne gitmiştir. Kutsal
10:05 emanetler İstanbul'a Topkapı Sarayına götürülmüştür. Amaç İstanbul'u bir hilafet merkezi yapmaktır. Hilafet-i ulya, büyük hilafet, yüce hilafet. Bunu gerçekleştirmeye çalışıyoruz. Ve Mısır'ın hazineleri İstanbul'a götürmüştür. Peki Mısır'ın hazineleri İstanbul'a götürse her tarafta para var. Her tarafta para varsa Yavuz Sultan Selim'in ünlü bir vasiyetnamesi ortaya çıkıyor. Kim ki torunlarımdan benim kadar hazineyi doldurursa kapılar onun mührüyle doldurulamazsa bereket olsun diye benim mührümle mühürlenmeye devam etsin. Hiçbir Osmanlı padişah buna Kanuni de dahil olmak üzere Yavuz kadar hazineyi dolduramamıştır. O zaman bundan sonrakiler hepsi Yavuz'un mirasını yiyerek devam edecekler. Bizim bu anlattığımız olaylar Yavuz Sultan Selim
10:53 dönemine ait olaylardır. Var mı sıkıntısı olan? Evet. Son dönemlerde yükselme ve kuruluş dönemlerinden artık çokça soru gelmekte. Duraklama, gerileme yerine ağırlıklı bu dönemi sormaya başladıklarını unutmayalım. O zaman şu 1517'ye kadarki şurayı silersek kurtarırız diye düşünüyorum. Doğru mu? Hatta şöyle yapsak. Şu hangi savaştı? Merci dağılıklı. Şöyle yapsak daha mantıklı. Mısır'da yıl 1517. Savaşın adı ne? Ridane. Bir kere daha söylemiş. Şu iki savaş kimle kimin arasında oluyordu? Osmanlı Devleti ile Memlü Aras. Başla bakalım kardeşim. >> 1514'te İran ile Çaldırğın savaşı yapılmıştır. Çaldırğın savaşı yapılıp kazanıldı.
11:38 Yapılıp kazanıldı. Devam. 15 >> 1515'te Dul Kadiroğulları ile Dul Kadir oğulları ile hangi savaş yapılmıştı hatırlayalım. Turnada savaşı yapılıp bu şey çok cızır diyor ya. Savaşı yapıldı kazanıldı. Yapılıp kazanıldı. Dikkat Turnadağ Savaşı'nın yapılıp kazanılmasıyla beraber bir kere daha söylüyorum. ATSB tamamlanmıştır. Bir kere daha söylüyorum. ATSB tamamlandı. Böylelikle Anadolu Türk siyasi birliğinin önünde herhangi bir beylik kalmadı. Yıl 1516'da Memlükler ile Memlükler ile Mercidabık
12:26 savaşı yapılıp kazanıldı. Merci Daabık savaşı yapılıp kazanılmıştır. Böylelikle eee Suriye ve Filistin Osmanlı Devleti'nin eline geçiyor. Bir kere daha söylüyorum. Savaşta Kansu Gavri öldü. Bir sınavda sordu. Memlük hükümdarı Kansu Gavri'nin öldüğü savaş diye. Millet ridaneye yaptı ama değil. Cevap ne? Merci Dağıkıktır. Bu bir tane gelen sınav sorusu. Geçiyorum. Merci Daabık savaşı'nın sonucunu sorular. Hep ridaneyi sormazlar. Halife mütevekkilin esir alınması. Suriye ve Filistin bölgelerinin Osmanlı Devleti idaresine girmesi merci daha bıktır. Ama 1517'de ise sizler de biliyorsunuz ki yine Memlükler ile yine Memlükler ile Ridaniye savaşı
13:12 yapılmıştır. Özellikle lisede hepimizin bildiği savaşlardır bunlar. Mercabık ve Ridani'yi herkes bilir. Tamam. Ridaniye savaşı yapılıp kazanılmıştır. Bu savaşın sonuçlarına bakalım. Tamam. Savaşın sonuçlarına hep beraber bakalım. Evet, ders notuna göre sıralamayı doğru yapalım. Başla kardeşim. >> Memlük devleti yıkılmıştır. Memlükler devleti yıkılmıştır. >> Yıkılmıştır. Efendim? >> Söyle. Devamı mı var? Söyle. >> Evet. Nerelere almışız? Suriye, Filistin, >> Irak, Hicaz, >> Mısır. Devam. >> Osmanlı. >> Evet. Halifelik Osmanlı Devleti'ne
13:57 geçti. Burada bir şey anlatacağım. Halifelik Osmanlı Devleti'ne geçti arkadaşlar. Dikkat Mısır'daki sizler de biliyorsunuz ki halife ayrı kişi, Memlük Sultan ayrı kişidir. Biz halife mütevekili İstanbul'a yolladığımızda ondan bundan sonraki halifenin hemen eee halife mütevekkilin halifelikten istifa ettiğini yerine ise Yavuz Sultan Selim'e verdiğini o beratı veriyor. Böylelikle halife İslam dünyasının lideri Yavuz Sultan Selim oluyor. Osmanlı Devleti'nde demek ki Yavuz Sultan Selim'den itibaren teokratik bir devlet anlayışı da ortaya çıkmıştır. Neden? Çünkü Yavuz halife sen ol, ben yine padişah oluyum dememiştir. Aynı memlüklerdeki gibi halifeliği kendi üzerine almıştır. Yani padişahlık yani saltanatın içinde halifeliği de
14:43 uygulamıştır. Yani Yavuz artık ikisi bir aradadır. Hangi ikisi? Hem Osmanlı Devleti'nin hükümdarı yani padişah hem de İslam dünyanın lideri halife. Bakın bir daha söylüyorum. Memlüklerde bunlar ayrı ayrı kişilerdi. Sultan ayrı, hükümdar eee şey halife ayrıydı. Böylece evet >> anlayış >> teokratik devlet anlayışı güçlenmiştir. Teokratik devlet anlayışı güçlendi. Devam. >> Baharat yolu. Birazdan farklı bir yerde göstereceğim baharat yolunu. Baharat yolu eee Osmanlı geçmiştir. Osmanlı devletinin eline geçmiştir. Devletinin eline geçmiştir. Evet.
15:29 Kutsal emanetler İstanbul'a getirilmiştir. Kutsal emanetler İstanbul'a getirilmiş. Bana bir kutsal emanet söyle lazım. Evet. Peygamber ve dört halife dönemine ait kılıç, kavza, hançer işte Bedir Savaşta kullanılan kılıç, Hazreti Ali'nin Zülfkar kılıcı, efendim peygamberin nalı şerifi, hilye-i şerifi, efendim saç şerifi, sakalı şerifleri bunlar geliyor. Ha bugün Topkapı Sarayı'a ziyaret ettiğiniz Kutsal Emanetler Müzesi Yavuz Sultan Selim zamanında oluşturmuştu. Var mı devamı? >> Evet. Hilafet-i Ulyya ne demekmiş? Hilafet Uriya İstanbul'u bir hilafet merkezi haline getirmek. Devam. İstanbul
16:14 >> Mısır hazineleri İstanbul'a getirildi. İstanbul'a getirildi. Evet. >> Burası çok kıymetli dikkat. Venedi'in Kıbrıs için ödediği ki demek ki bunu nereye ödüyormuş? Memlüklere. Kıbrıs için ödediği vergiyi Osmanlı'ya ödemesi kararlaştırıldı. Osmanlı'ya ödenmesine kararlaştık. Karar veriyor. Evet. tane notumuz var. Başla >> Ridaniye savaşı devam ederken Avrupa'da hemen anlatayım dikkat reform yaşanmıştır. Eş gelişmedir bu. Bir sınavda geldi şimdiye kadar reform yaşanmıştır. Avrupa tarihi bizim konumuz değildir ama
17:00 ara ara tabii ki denk gelip mecbur konuşuyorsunuz. Yıl 1517 Venberg Kilisesi'in Almanya'da 95 tez adı verilen bildiriyi asan adam Martin Luther'dir. Martin Luther'in Katolik kilisesine karşı başlatmış olduğu eylemlere protesta ettiği için yani o Katolik kilisesine ona inananlara da Protestan denildi. Böyle söyleyelim daha iyi anlaşılır. Bu bizim Avrupa'da yaşanan eş gelişmedir. Yani biz Vidaniye yaparken Avrupa'da ne olmuş? Reform hareketi olmuş. Devam. Yavuz Sultan Selim'i Mekke ve Medine'nin hizmetçisi anlamında ya da hizmetkarı anlamında arkadaşlar normalde başka bir
17:47 unvan verildi onu da söyleyeyim. Yani Mekke ve Medine'nin sahibi unvanı verildi. O da kabul etmedi. Biz anca Mekke Medine'nin hizmetkarıyız, hizmetçisiyiz anlamına gelen bir kelime. >> Hadimül yani hadimül hademeden aklınıza gelsin. Hizmetçi. Hademe. Haremeyn. Ey ne demek? İki iki haram. Kimler bunlar? Mekke ile Medine. >> Şerifeyn. O da aynı mantık. Şerifeyn. Şerefli iki kutsal kent anlamında kullanı unvana verilmiştir. Evet. Devam. >> Yavuz Sultan Selim'in o vasiyetini bilelim. Yavuz Sultan Selim hazineyi İstanbul'a getirdikten sonra getirdikten
18:34 sonra bakalım ne demişti. Kimki torunlarından, şimdiye kadar bir sınavda geldi. Kim ki torunlarımdan hazineyi benim kadar doldurursa benim kadar doldurursa neymiş? Kapılar onun mührüyle mühürlenmeye devam etsin. Kapılar onun mührüyle mühürlen. Bu böyle devam eder. Buradaki amaç şu. Hiçbir Osmanlı padişah ileriki zamanlarda Yavuz kadar ne yapamamıştır? hazineyi dolduramıştır. Yavuz Sultan Selim 1520 tarihinde Şir Penci adı verilen sırtında çıkan bir çibandan dolayı eee hayatını kaybedecektir. Gerçekten eee önemli bir devlet adamıdır. Yavuz Sultan Selim'den bahsedi. Bugün tarihçiler arasında en
19:20 çok sevilenler arasında ikinci Mehmet yani Fatih Sultan Mehmet ve kim vardır? Yavuz Sultan Selim var. Fetihçi yönünden söylüyorum. Yoksa kişisel karakter olarak farklı şeyleri sevenler var. Ama fetih yönüyle tabii ki Yavuz Sultan Selim başı çekiyor. Gelelim Kanuniye 1520156 tarihi bilerek veriyoruz. Niye? 46 yılda Nazım. 46 yılda Osmanlı tarihinde en uzun süre tahta kalan Osmanlı padişah 46 yıl ne demek? Az değil uz değil. Artı Muhteşem yüzyılda anlatıldığı gibi haremden çıkmayan bir adam değil. At üzerinden inmeyen adam. Tabii bir sefer hareketi dizicilere prodüksiyon açısından çok maliyetli olduğu için e adamı haremden çıkartmadan diziyi bitirir. Savaşa
20:06 sokulmuyor ki. Birkaç tane sahnesi var arkadaşlar. Durum öyle değil. Anlatıldığı gibi değil. Tarih dizilerden de öğrenilmiyor. Kıyafetler o dönemin kıyafetleri değil. O Hürremin şeyi öyle değil ya. Ama birçok şeyden sonra maalesef ki eee sonraki dönemlerde biz hangi sorulara muhatap oluyoruz hocam? O onu öldürdü. Niye öldürdü? Mustafa çok iyiydi arkadaşlar. Sen Mustafa'yı daha bu dizide belki hayatında ilk defa duydun. Yani Kanuni Mustafa adında bir oğlunun olduğunu, onun oğlunu öldürdüğünü ilk defa duyduğun için ilk beğene yerleştiren bilgi de o oluyor. Sonra kıyaslama yapabiliyorsun. Gerçekleri anlatılmadığı için ve sen Mustafa karakterini sevdiğin için Mustafa'nın ölümüne üzülüyorsun. Şimdi aynı şey değil. Bir daha sor. Sen
20:51 Mustafa'yı bilmiyordun ki. Mustafa'yı dizden öğrendi. Sonra Mustafa'daki o karakteri canlandıran eleman kimse at diyelim çok yakışıklı biri. Sen onu sevdin. O ölünce sen ona üzülün. E şimdiye kadar niye bilmiyordun Mustafa'yı? Bu olaydan çıkmamız lazım. Bizim karanlık yerlerimiz var. Kaan Sultan Süleyman. E ben şunu demiyorum ki lan kardeşe oğlunu öldürdü. Çok iyi oldu. Keşke olmayaydı o ayrı konu. Keşke hiçbir çocuk küçük yaşlarda boğdurulmasıydı. Ama biz olanı konuşuyoruz. Olanı konuşurken de bazı şeyleri gerçekten bilmiyoruz. Tarih öyle bir şey değil. Belki de o gün bir duygusuyla hareket etti. Belki o gün gerçek bir olayla hareket etti. Belki de Mustafa para bastıracaktı. Hükümdarlığını ilan edecekti. Hiçbirimiz bilmiyoruz. A belki de bazı devlet adamlar onu kışkırtmış da olabilir. Ama
21:37 o kadar öldürülen şehzade varken sen Mustafa'ya takılıyorsan sen o dizinin etkisindesin. Anlaşıldı mı? 3. Mehmet'te 19 tane cenaze çıktı diyorum. Haberin var mı senin? Hepsi de bir aylık, 3 aylık, 5 aylık çocuklar. Bu dizilerin etkisinin ne kadar Türk toplumu üzerindeki etkisini gösteriyor? Biz de zaten bu dizileri alıyoruz. Araplara satıyoruz, Lübnan'a, Mısır'a. Onlar da etkileniyor. Görüyoruz. E böylelikle dizi sektörü bulmuş bir tane yer. Türk milletinin duygu sağlığını bulmuş, aldatmaları bulmuş, bilmem neyi bulmuş. Eee, sat bakayım araba. Şimdi Araplar bozuldu. Şimdi Kanı Sultan Süleyman dönemi bizim dönemimizde anlatılanın dışına çıkmaya
22:22 başlamış. Ne demek? Ben lise tarihinde okurken gurur duyduğumuz padişahlar milletin ağzına meze olmaya başlamış. Asıl burada sıkıntı var. Bir adam atasıyla ilgili, atasıyla ilgili yanlışı konuşabilir. O ayrı konu ama küfredecek hale geliyorsa, sövecek ve beddua edecek hale geliyorsa bu ülkede tarih eğitimi yok kardeşim. Bu ülkede tarih eğitimi verilmiyor. O yüzden kimse bu tür dizilerden, okunulan Twitter'daki yazılardan, Instagram paylaşımlarından oradan buradan öğrenmeye kalkıyor. Ve işin ilginç tarafı onların hiçbiri de tarihçi değil. Sorun tarihçi akademisyenlerdedir. Bak bir daha söyleyeyim. Ve MEB'teki tarih öğretmenlerindedir.
23:09 Kardeşim siz orada iyi eğitim verirseniz bu iyi çocuklar yetişecek bilinçli. Milli bilinç vermeden götürüyorsunuz. Neden sonuç? Neden sonuç? Neden sonuç? Sen çocuk bilmiyor. Oğlum senin o öğretmen olarak vasfın ne? O çocuk neden sonucu okursa git kitabı ver okusun. Ne yapıyorsun aa sen? Ne yapıyorsun? Akademisyenler televizyonlara çıkmıyorsunuz. Çok iyi akademisyenler var ama çıkmıyorsunuz. Karar almışsınız kendi aranızda. Çıkmıyor. Ya niye çıkmıyorsun ya? Bildiğin bir bilgi varsa gel öğretsene millete. Çıkmaya çıkmaya çıkmaya tarihi başka insanlardan dinlemeye başladı millet. E çıkmıyorsunuz ha sizin. Popüler olmaktan korkuyorsunuz. Niye? Niye başkaları popüler oluyor
23:54 bilmediği halde? Sen bildiğin halde pasif kalıyorsun. Hayatınız sadece üniversiteye gelen öğrencilere ders vermekten ibaret mi zannediyorsunuz? Akademisyen ya. Çıkın şunları anlatın. Bir Kıbrıs meselesi ile ilgili bir tez yazmış. Doçentliği, profesörlükten o şekilde almış. Niye anlatmıyorsun arkadaşım? Bana yetercilik anlayışıyla biz ne zamana kadar devam edeceğiz ya? Ondan sonra çocuk diziden, Twitter'dan sürekli bana geliyor. Sadece bu mesele için değil, tarihin tüm meseleleri için. Öğrenme ihtiyacını ilk senden duymayınca ilk duyulana karşı karşı karşılaştırma yapıyor. Yani şöyle düşün. Bir arkadaşınızla kavga ettiniz. Bir ortak arkadaşınız var. İkinizi de çok seviyor. İkiniz de onu çok seviyorsunuz. O ortak
24:39 arkadaş hanginiz önce anlatırsa o kazanır. Niye? Kıyaslama yapar. Çünkü o saatten sonra ben gittim arkadaşım ben ağzımla kavga ettim. Gökhan anlattı ilk. Ben anlattım Nazım senin kazanma şansın sıfır. İstediğini anlat karşılaştırmayı benden dolayı yapacak. İkimiz de aynı anda anlatmıyoruz ki. >> Anlat ilk sen anlatan sen oluyor. Evet. >> Aynen. Ben akademisyenleri yani gerçekten dünyanın akademisyenlerine bakıyorum kardeşim. Adamlar televizyonlar, paneller onlar bunlar. Türk Tarih Kurumu panel yapıyor. Kimsenin bilgisi yok ya. Kimsenin bilgisi yok. Salonlar bomboş ya. Siz demiyorsunuz mu ya arkadaşlar bu akademisyen tarihçiler? Ya bu salon niye bomboş ya? E bu millet bu kadar tarihi hevesli de bu salonlar niye bomboş? Niye
25:26 gelmiyor millet sizin şeylerinize? Yavaş anlatım, sıkıcı anlatım, bilinçsiz anlatım hepsi birleşmiş. O yüzden akademisyenlik dünyadaki gibi olacak. Yazar ayrı, anlatıcı ayrı. Öyle olur. Bizde anlatıcı akademisyen yok ki. Adama 50.000 tane iş yükü veriyorsun akademisyene. Onu yap, onu yap, onu yap. Yüksek lisans tezlerini şey yap, onu yap. E adama zaman kalıyor. Adam daha neyini araştırsan gitsin anlatsın sana. Anlatıcılık özelliği yazarlığa kayıyor bizde. O yüzden akademisyenlikte iki şey olmalı. Yazar akademisyenler ayrı, anlatıcılar ayrı. Yoksa yazar akademisyeni ne yapıyor iki gün sonra? Slayta gösteriyor. Yaşamadınız mı ya? Üniversitelerde okumadınız mı hepiniz?
26:12 Benim dönemde slayt mı vardı? Hoca anlatıyordu. Şey tutmak da yasak. Ne derler ona? Not tutmak da yasak. Anlat, anlat, anlat. Kafada tut aşağıda. Bugün niye bu kadar her şeyi beynimizin içinde de kitaba ihtiyaç duymuyoruz da bir yere bakmaya ihtiyaç duymuyoruz? Bu ülkede eğitimde tarih tarih tarih diye konuşulan ama tarih adına hiçbir şey verilmeyen bir memleket. O yüzden herkes herkesin değerini bilsin kardeşim. Anlatmak bambaşka bir beceri. Yazmak bambaşka bir ikisini bir arada yapan çok az dünya. Çok az ya. Hadi biraz silkelenelim ya. Bu millet çocuklar tarih bekliyor ya. Tarih öğrensinler. Atalarından güç kullan. Ya 20 yıl önce kanuniyi öğrenen çocuk dua ederken 20 yıl sonra senin
27:00 eğitim sistemi nasıl getiriyor da kanuni sövdürüyor? Bir düşün bakayım. Ya sen yaptın. Sen bu eğitim sistemini sen bu hale getirdin. Nasıl sövüyor arkadaş? Bir tane Mustafa'ya takılı kalıyor. Şehzade Alil Şehzade değil miydi? Savcı Şehzade değil miydi? Orhan şehzade değil miydi? Dön buraya ilerikide 19 tane adam şehzade değil miydi? Ya sen niye Mustafa'ya takılttırdın? E çünkü adam akılı sen yapmadın prodüksiyonu TRT'de. Ondan sonra geldin bak uğraşıyorsun. Şimdi hiç ataya sövmeye gelir mi ya? Ben ilk defa görüyorum arkadaş. Siz Amerika başkanıan çok şey gör. Allah Lincol'un belasını versin. George Washington. Keşke şuralara dağlayaydım. Böyle bir
27:46 şey var mı ya? Bir tek bizde var. Ben kızıyorum o yüzden. Benim bir derdim var kardeşim. Ben memlekete tarih öğreteceğim diye yırtınıyorum doğrusunu ama. E sen ne yapıyorsun? Bütün emekleri çöpe at. Tarih derse bugün KPS'den kaldırırsın. AGS'den, YKS'den bir memleket, koca bir nesil tarih öğrenmeden gidecek. Öbür tarafa nasıl bir boşluktur tarih bilmem? Geçmişten güç almamak. Çok zor. O yüzden biz Kanuni Sultan Süleyman'ı 20 yıllık, 30 yıl önceki liselerde öğrendikten sonra bizim öğretmenlerimizin anlayışı yıllar sonra değişse de kanuni bizim gözümüze doğrusunu anlatarak gideceğiz. At üzerinden inmediğini de zaten görüyorsunuz. O kadar fethi yapı ya. Bu zaten Kanuni başa geçtikten hemen sonra sizler
28:33 de biliyorsunuz Mısır yeni alındığı için Mısır'da Cambardi Gazali ve Ahmet Paşa diye adamlar isyan etti. Orada tekrardan Mısır'ı hani Osmanlı hakimiyeti gitsin diye. Ha isyanlar bastırıldı. Yine Baba Zünnun diye bir adam var. Kalenderoğlu. E bunların hepsinin isyanlarını eee Kanan Sultan Süleyman bastırdı. Dikkat edelim. 1520'de geldi. 20'den 21'e kadar dör tane neredeyse isyan bastı. Öyle söyleyeyim size. Hemen bütün isyanları bastırdı. önce bir merkezi otoriteyi kurdu. İki çok kanun çıkarttı. İleride Rumen tarçı Dimitan Demir ona kanuni lakabını o verecek. Bak bizimkiler vermiyor. Elin adamı veriyor. Rumen tarihçi veriyor. 3. Muhibbi mahlasını kullandı. Avniyi Fatih Muhibbi'yi Kanuni kullanmıştır. Onun çok ünlü bir eee sıhhatle ilgili
29:20 sözü vardı. Biliyor musun Lazım? Söyle bakalım. olmaya bir nefes canan her çetin kardeşim o hadi lan halk içinde muteber bir nesne yok devlet gibi olmayacağında devlet bir nefes sıat gibi. Sağlıkçısın sağlıkçı git odada nasıl şu lafı bakayım bak ezberleyemiyor bir daha yap söyle >> söyle tamam ben söyledim hadi tamam hadi bakın sizler de söyleyeyin bakayım YouTube'dakiler. Murat söyle bakayım. Kanunun ünlü lafı iki sınavda geldi şimdiye kadar. İşte bak halk içinde muteber bir nesne yok. Devlet gibi olmayacağında devlet bir nefes saat gibi. Kimin lafı? Peki
30:06 adam bu lafı verdi. Altına da Muhibbi yazdı. Öğrenciye dedi ki bu hangi Osmanlı padişahı? Sen burada lafı hatırlayamasan bile Muhibbi'nin kim olduğunu biliyorsun. Kanuni. Var mı sıkıntısı? Güzel. Kan Sultan Süleyman ondan sonra Fetih hareketlerine başlayacak. Oraya gelmeden önce önce şu 34 madde bir yazalım. Ondan sonra komple Feth hareketleri. Başla kardeşim. >> Osmanlı tarihin en uzun kalan >> Osmanlı tarihinin en uzun tahta kalan Osmanlı padişahıdır. >> Tahta kalan Osmanlı padişahıdır. Nereden bulunmı? Say şuradan bunu çıkarttım diyorsun. Matematik yaptım. Evet. Devam. Süan >> birinci Süleyman'dır sonuçta. Bu arada tarihimizde iki tane Süleyman var. İkinci Süleyman da vardır arkadaşlar. Çok anlatılmıyor size. Yani tarihimizde
30:53 mesela ü tane Ahmet var ama ikincisi çok arada kalıyor. Çok anlatılmaz. Yani Osmanlı'nın 36 padişahı var. Bu 36 padişahın içinde Ahmet diye de bir adam var. 3. Osman diye de bir adam var. Hani bilmiyorsanız ikinci Süleyman diye de bir adam var. Devam. >> Evet. Kanuni sıfatı ilk defa. >> Kanuni sıfatı. Evet. >> Dimitri Kantemir kullanmıştır. Devam. >> Muhibbi Mahlasıyla şiirler yazdım. Muhibbi Mahlasıyla ne yazmış? Şiirler yazdım. Özellikle hangi şiirini söylüyorum? Biraz önce söylediğim sıhhatle ilgili şiir. Devam. tahtın ilk
31:40 yıllarında başka >> kanuni tahtının ilk yıllarında ilk yıllarında özellikle Mısır'da çıkan isyanlarla uğraşıyor. Bunlardan Mısır'da çıkanlar hangisiymiş? Can Bardi Gazali. Evet. >> Ve Ahmet Paşa. Bunlar Mısır'da çıkanlar. Devam edelim. ve Baba Zünnun ile >> Baba Zünnun ile kalender Çelebiğ isyanlarıyla uğraşmıştır. Kalender Çelebi isyanlarıyla uğraşmıştır. İsyanları ile uğraşmıştır. Evet. Bunları söyledikten sonra artık neye geldik?
32:25 Kanuni Sultan Süleyman'ın fetih hareketlerine. Dikkat. Fatih'in tamamlayıcısı Kanuni. Fatih'in alamadığı iki yeri Kanuni ardı ardına almıştır. Gücün zirvesindedir. Bu dönemde özellikle denizlerde artık Portekiz ile mücadele edeceğiz. Dikkat artık Venedikleriniz bilmem ne vardı adama. Sen imtiyaz verip bir de savaşacak mısın? O yüzden 16. yüzyıldan itibaren Osmanlı Devleti 18. yüzyıla kadar hangi devletle mücadele ediyor? Sömürge İmparatorluğu kurmak isteyen Portekizlerle. Niye Portekiz? Çünkü coğrafya keşitleri başlatanlar İspanya Portekizdir. Başla. 1521'de bakın nere alındı. Belgrad alındı. Belgrad'ı kim kuşatladı da alamadı. Fatih Sultan Mehmet. 22'de bakın Sen Jejan şövalyelerinden neresi alınmış? Rodos
33:13 alındı. E dikkat. E bunların ikisini de Fatih Kuşatmış da alamamıştı. O yüzden bu noktaları önemli. Dünyanın en kısa sürenova savaşı Muğaç Meydan Muharebesidir. Büyük iki tane ordunun özellikle Muğaç Meydan Muharebesi Kanuni ordusunun Turan taktiği yapmasıyla 2 saat içinde savaş sona erdi ve Macarlar büyük bir mağlubiyetle tanıştı. 1526 Muç Meydan Muharebesi Turan takdiğinin uygulandığı bir savaştır. Dikkat Turan taktiği hangi savaşlarda uygulanmıştı? Evet. Eskiden İslam öncesinde birçok devlet uyguladı ama Türkistan'dan itibaren 1071 Malazgirt efendim 1526 Moaç 1922 büyük taarruz. Dikkat orada da Mustafa Kemal Atatürk ve Feis Çakmaklar neyi uygulamışlardır? Turan'ı
34:00 uyguladılar. Başla. Osmanlı Devleti Muhaç Meydan Muharebesi >> Osmanlı Devleti Moha meydan muharebesi ile Macarları mağlup etmiştir. Macarları mağlup etmiştir. Ama Macaristan'ın tamamına şu an daha erişemedik. Bunun önemi neydi? Bu savaş en kısa süren ova savaşıdır. Bazen öğrenci yazıyor hocam diyor mu bile 2 saat senin video 3 saat diye. Evet geldik 1529'a. Bu arada Avrupa'da bir devlet var. Kutsal Roma Germen İmparatorluğu. Bir tane hükümdarlık ailesi var. Avrupa'da birçok devleti yönetiyor.
34:46 Avusturya Kralı da aynı aileden. Efendim şey eee Macaristan ailesi de aynı aileden. Adamlar o bölgeye çökmüşler. Bu ailenin adı ne? Evet. Hapsur hanedanlığı. Evet. Bu hanedanlık iki devlet kurdurmuş. Biri kutsal Roma Germen İmparatorluğu diğeri ise Avusturya İmparatorluğuu kurdurmuş. Ve bunlar ikisi de birbirinin zaten akrabaları. Hani diyelim ki abi kardeş işte enişte bacanak. Hep böyleler. Artık o aile hapsuardan Avrupa'da mesela bacanak sen şurayı yönet, Transilvanya'yı sen Erd'i yönet, sen burayı yönet diye bildiğin bir hanedanlıkla mücadele edecek Osmanlı Devleti. Hap haps, hapsurk lan söyleyemiyorum da bunları bir bakar mısın ya? Ben söyleyemiyorum o hanedanın
35:33 ismini. O kadar garip bir hanedan ne vardı Osmanoğulları gibi olaydı? Bazen benim de dilim dönmüyor. Şimdi bu hanedanlığa karşı mücadele edecek. Ne demek istiyorum o zaman? Roma Germen İmparatoruun başında bulunan Sharlken ile Avusturya'nın başında Ferdinand akrabalar. E bu devletlerden birine aslında savaş ilan etmen otomatikman diğerine savaş ilan etmenle aynı. İşte bu yüzden Osmanlı Devleti bir hedef belirleyecek ve 1529 tarihinde ilk defa ilk defa Viyana'yı kuşatacak. Peki Viyana'ya mevsiminin yine kış olması, ağır topların İstanbul'da bırakılması sebebiyle ne olacaktır? Elbet ki ne oldu? Olamaz. >> Heh. Habsburg. Evet.
36:20 Hanedanınızın ismine bir bakın. Allah'ını seven diyeceğim ama gerçekten çok önemli hanedan. Bir şey de diyemiyorum. Evet. Şimdi dikkat. Eee bu 1529'da biz Viyana kuşatmasını yaptıktan sonra 1532 yılında Alman seferine çıkacağız. Tabii bu seferlerde biliyorsunuz o Kanı Sultan Süleyman'ın karşısına herhangi bir askeri güç olarak çıkamayacaklar. Ha onunla imzalamışım bununla. Biz Avusturya'ya yönelince de Avusturya Kralı Ferdinand ile 153 İstanbul Anlaşması imzalayacağız. Oraya gelmeden önce şu iki olayı bir yazalım. Yıl 1529. İlk defa Viyana kuşatıldı. İlk defa Viyana kuşatıldı. Dikkat kere daha söylüyorum. kış şartlarının yaklaşması, ağır topların getirilmemesi. Biz kış şartlarını Viyana'da ne olduğunu oraya gidince anladık. O yüzden seferden geri çıktık. Ama 1532'de
37:07 bir sefere çıkacağız. Dikkat, bu sefere çıktığımız Alman seferi diye geçer tarihte. Ve biz tarihte bu sefere çıkarken Kani Sultan Süleyman'a bir kişiden mektup gelir. Bu kişi Schalken ile mücadelesindeki esir elde edilen Fransa Kralı Fransua'nın annesidir. 1. Fransua'nın annesi Kanuni Sultan Süleyman'a mektup yazarak oğlunun Schalken'in elinden kurtarılmasını rica eder ve bunun üzerine 1532 tarihinde çıkan sefere çıkan Kun Sultan Süleyman amaçlarından bir tanesi de Fransa Kralı 1. Fransua'yı Schalke'nin elinden kurtarmaktı. Gerçekten de öyle oldu. Çünkü ordu çıkamayınca karşısına Avusturya'ya doğru yöneldi Kanuni'nin ordusu. Bunun üzerine araya girildi ve tarihi İstanbul Anlaşması diye bir anlaşma imzalandı. Dikkat ve 1. Fransua Schalker'in elinden kurtuldu. Şimdi
37:54 hepinize şu soruyu sorayım. Schalker'in şey Fransua'nın annesinin Osmanlı'da Kanun'den yardım istesin. Bak olayın ilginisine bak. Bir Hristiyan, bir Hristiyanı esir alıyor. Bu diğer Hristiyandan esir alınan Hristiyanın annesi de o da Hristiyan. Kanuniden yardım istiyor. Olaya bakın siz. Ve Kanuni sözünü tutuyor ve 1. Fransua'yı işarendinden kurtarıyor. Peki sizce 1. Fransua bu saatten sonra Osmanlı Devlet düşman olabilir mi? Ya o yüzden Osmanlı Fransız ilişkileri inanılmaz bir periyotla seyredecek. Artı bizim Fransa'yı kendi yanımıza çekmek. ileride ona kapitülasyon vererek Akdeniz ticaretinde coğraf keşiflerinin etkisini azaltmak ve birçok sebepten dolayı bizler Fransa ile ilişkilerimizi 19. yüzyılın sonuna kadar neredeyse çok iyi götürmüşüzdür. Tabii ara ara bozuldu.
38:41 Mesela Napolyon denen adam gitti Mısır'a saldırdı durup dururken ama Mısır'dan çıkınca tekrar düzeldi. Osmanlı Fransa'nın dostluğunu şöyle anlatayım. İleriki yıllarda resmi dillerde ilk biz Fransızcayı kabul edeceğiz. Osmanlı Devleti'nin ilk yabancı resmi dili nedir? Fransızcadır. Osmanlı Devleti bir teknik subay getirirse kimden getirir? Fransa'dan. Osmanlı Devleti bir okul açacaksa Fransız müfredatını alır. Fransız okulları Osmanlı Devleti'nin içinde ve hala Türkiye Cumhuriyeti'nin içinde de çok etkin ve iyi eğitim veren okullardır. Hala günümüzde de böyledir kardeşim. Bu bir. Bir daha iki. Bizim Fransa ile yakınlaşmamız 19. yüzyılın ortalarına kadar sürmüştür. Ama bu başlangıç neyle başlıyor? İşte Kanun'un bu olayıyla. Kanuni kurtarmasa bana ne kardeşim? İki Hristiyan birbirinizi yesin demedi. Birçok devlet birçok şeyi
39:27 düşündü ve en sona da şu 1532'yi bir yazalım. Neymiş bu? Alman >> Alman seferine çıkıldı. Ancak Schalken Osmanlı'nın karşısına çıkamadı. Çıkamadı. Biz de nereye doğru yöneldik? Avusturya'ya. 1533'te Avusturya ile ne olmuştur? İstanbul Anlaşması diğer adıyla ne? İbrahim Paşa Anlaşması diye geçer. O Pargal İbrahim var ya o İstanbul Anlaşması. Şimdiye kadar bütün sınavlarda İstanbul Anlaşması diye geldi. İstanbul Anlaşması imzalandı. Ancak öyle bir anlaşma ki inanılmaz bir maddesi var. Zaten bu madde dünya tarihinde okurken tek maddedir. Başka
40:12 yok. Bak dünya tarihinde diyorum. Ney bu? Normal şartlarda Avusturya arşivedikü denilen kral yani Ferdinand kime protokolde denktir? Kanuniye. Peki sizce Avusturya Kralı Ferdinand benim bir altımda bulunan sadrazama eşitlersem ne olur? Trump kimle eşittir? Bizde Recep Tayyip Erdoğan Cumhurbaşkanımız kardeşim bir Kazakistan Cumhurbaşkanı gene bizim cumhurbaşkanımız eşitti. Sen Kazakistan Cumhurbaşkanını bizim TBMM başkanını eşitlersen ne olur protokolde? Bu siyaseten üstün olduğumuzu gösterir. Bizim ülkemizin cumhurbaşkanının herhangi bir ülkenin cumhurbaşkanına denk sayılamayacağı anlaşılır. Protokolde düşünün, siyasi üstünlüğü düşünün. Hepsinin elimize geçtiğini
40:58 düşünün. O yüzden dikkat en çok gelen sınav sorularından bir tanesidir. Yine gelecektir. Yine gelecektir. Ne? İstanbul anlaşması. Önemi ne? Avusturya arşivdeki Ferdinand'ın Osmanlı sadrazamına denk sayılma olayıdır. Ya müthiş bir olay ya. Yani düşünebiliyor musunuz? Kanuninin Orta Avrupa'da denge yok. Dengi yok ya. Böyle bir şey olabilir mi ya? Ve 1606 Zitla'a kadar devam etti. Kaç sene oluyor? 67 Osmanlı Devleti 73 sene Orta Avrupa'da bir tane kralı bizim bir altındaki Sadrazama iş demiş. Yani adam sadrazamla iş yapıyor. Sadrazam Sadrazam'ı padişah kabul ediyor. E bizim padişah ne oluyor o zaman? Düşün. >> He ululardan Ulu. değil mi? Vardır ya
41:46 masallarda. Evet. 1500 İstanbul Anlaşması imzalandı. Bu anlaşmayla Avusturya Kralı Avusturya Kralı Ferdinand Ferdinand Osmanlı sadrazamına denk sayılmıştır. İnanılmaz bir şey. Böylece Orta Avrupa'nın siyasi üstünlüğü, Böylece Orta Avrupa'nın siyasi üstünlüğü Osmanlı Devletinin eline geçmiştir. Siyasi üstünlüğü Osmanlı Devleti'nin eline geçmiştir. Var mı sıkıntısı olan? Evet. Olayın aslı bu. Şimdi bunu notu yazalım. Not ne? Bu durum. Bu durum
42:34 lazım. Saçlarım mı dökülüyor? Ne kardeşim? Ver bakayım. Bu ne böyle ya? Benim dökülme ihtimali var mı sence daha fazla? Bu durum oğlum. Evde atıyorum halıda tüy falan oluyor ya bir şey. Benden yok diyorum ya. Benimle alakası yok yani. Ya Ömer'dendir öyle diyorum ya. Bu durum 1606 Zitva Torok antlaşmasına kadar devam etmiştir. Zitva Torok antlaşmasına kadar devam etmiştir. Burayı da geri gelmişken söyleyelim. Evet. Yıl 1538. Türk tarihinin bir başka dönüm noktalarından bir tanesi. Barbaros Hayrettin Cezayir'de korsanlık yaparken, Cezayir kendisine aitken Osmanlı Devlet'in teklifiyle beraber geldi. Gerçek adı ne?
43:22 >> Ben bilmem. Ben bilmem. Oruç Reis mi? Hızır Reis mi? Kemal Reis mi? Hıdır Reis mi? >> Ben bilmem. Git araştır kardeşim. >> Bilmiyorum. Evet. Barbaros Hayrettin Paşa gelecek ve geldikten sonra Cezayir Osmanlı Devletin'ne katılacak. Ama burada en önemli şeylerden bir tanesi kendisine kaptan deryalık verildi ve Kan'dan itibaren divana ilk defa üye olan yine kim olmuştur? Barbaros Hayrettin olmuştur. Dikkat. Peki Barbaros Hayrettin Paşa bir kendisine Papa önderliğinde bir haçl ittifakı düzenlenecek ama denizlerde. Bu denizlerdeki haçl ittifakıa gene Papa'nın rolü çok fazla. Yine Sharlke'nin rolü çok fazla. Ve bir komutan var. Andre Doria. Haçlı İttifakı'nın komutanıdır. Ve Andre Doria'yı tabiri caizse denizde Turan
44:09 takdiyle yenmiştir. Barbaros Hayrettin'in yenmiş olduğu bu tarih günümüzde donanma günü olarak kutlanır. 29 eee Eylül müydü? Neydi ya şeyin previzenin tarihi ne? 29 Nisan mıydı? >> Eylül. Eylül. 29 Eylül ya da 28 Eylül 1538 donanma günü olarak kutlanmaya hala ülkemizde devam ediyor. Çok önemli bir adamdır. Barbaros zaten söylemeye daha gerek duymuyoruz. Osmanlı Devleti'nde denizcilik açısından yetişen başkasından gelerek yetişen çok büyük adamlardan biri. Aynil gibi işte ne bileyim Hacı İl Bey gibi. Bu arada bizler 1538'de 1553'e kadar şöyle baktığınız zaman kaç sene oluyor? Neredeyse 15 yıl oluyor mu? 53'e kadar 15 yıl civarında Hindistan'a
44:55 dört defa sefer yapacağız. Çünkü Hindistan'da Gücerat Sultanlığı diye bir sultanlık var. Müslüman bir sultanlık. Bu sultanlık Osmanlı Devlet'ten yardım istedi. Portekizlilere karşı. Dikkat kime karşıymış? Portekizlilere karşı. Biz de gittik oraya dört defa sefer düzenledik. Hem de ne seferler. Bir kere Milli Eğitimin şu yanlışını bir daha düzeltiyorum. Seferlere gereken önemin verilmemesi gibi bir tabir var. Neymiş bu? Bu tabir bu seferlerin başarısız olmasının nedenleri arasında gösteriliyor. Kesinlikle doğru değil. Ben sefere önem vermeyeceğim. Piri reisi göndereceğim. Ben sefere önem vermeyeceğim. Piri reisi asacağım. Yerine Seyit Ali Reisi'i göndereceğim. Bunun adı da sefer önem vermemekmiş. Değiştiriyorsun Lazım. Nazım terlediğimi görüyorsun da niye
45:41 vermiyorsun lan? Aman oğlum siz ne oldu size böyle la? >> Kime hastasın? Bana hasta olma. Git iyileşeme. Bizimki dermansız bir dert. >> İğneyle ama >> iğneyle amac. Evet. Bu arada Nazım hocanız çok hasta arkadaşlar. Eee ama ona rağmen sağ olsun geldi. Videoları okuma kısmını beraber yapıyoruz. Evet. Şimdi burayı anladık mı? Bu arada şu Evet. Bir kere daha söyleyeyim. Bana göre diyorum seferlere gereken önemin verilmemesi diye bir şey yok. O kadar gemi kaybettik. Gemiler yolumuzu kaybetti. Portekizler gemimize el koydu. Hele o Güceret sultanı. Gücendik onu. Niye lan oğlum? Hem bizi çağırıyorsun hem de diyor ki lan Osmanlı geri giderse zaten ben Portekizlerle baş başa
46:26 kalacağım. Bizi o kadar oraya çağıran adam biz oraya gelince yardım etmemiş. Portekizlilerden tavır almıştır. Nedeni söyleyeyim. Ne Osmanlı bölgeden çekilir. Biz gene Portekizlerle baş başa kalırız. Osmanlı'ya yardım ettiğim anlaşılırsa diye bizi çağıran daha sonra Portekizlilerden yana olmuştur. İşte bunların hepsi hani seferlere gereken önem verilmemesini de katıyorum. Hani devletin o yorumunu da katıyorum. Bunlar seferlerin başarısı olmasının nedenleridir. Artı Hint Denizi dedim okyanus çıktı. Dere dedim göl çıktı. Şimdi nedir bu? Deniz tabiri. Aslında okyanus Arapça bir tabir ki Selçuklu hükümdarı ta Melikşah Süveydi'ye yani Hatay Samandağına gelince denizi gördü. Denizi görmek ne demek? Uçsuz bıcaksız hemen yere
47:12 kapandı, secde etti. Beni bu okyanusa getir. Demek ki okyanus kullanılıyor. Ama biz denizle okyanusun arasındaki farkı herkes biliyor arkadaşlar. Okyanus işte bazen denk geliyor YouTube'da falan ya da televizyon haberlerinde. Aman Allah'ım o nasıl dalgalar ya. İnsanın orada öleceğini düşünür yani. Çünkü o dalga o gemiyi alıp alıp atıyor. Kocaman gemileri. Eee bizim gemiler neyden yapılma? Ahşaptan, tahtadan. Lan onlara hiç o gemilerdeki o izlediğimiz kasırgalar, izlediğimiz dalgalar bizimkileri ne yapar? Alabor der. Öyle de oldu zaten. O yüzden denizlere daha doğrusu okyanusa dayanıklı bir gemilerimiz yok. Zaten bu olaylardan sonra Osmanlı gemicilik teknolojisi değişmeye başlayacak. Çünkü diyecekler ki başka zamanlarda başka yerlere biz demek ki sefer yapsak hep böyle alabora
47:59 olacağız. Bu 1538153 yılları arasındaki Hint deniz seferleridir kardeşim. Başla. 1538 >> 1538 >> ama kimle? Başlı komutanını söylüyorum. Andre Doria ile Barbaros Hayrettin Paşa arasında hangi savaş yaşanmıştır? Pveze deniz savaşı. Preveze deniz savaşı. Bir saniye lazım. Deniz savaşı yaşanmış. Bu savaşın en önemli özelliği Akdeniz bir Türk gölü haline gelmiştir. Tamam.
48:45 Bir daha söylüyoruz. Karadeniz Fatih döneminde Akdeniz ise kimin zamanda? Pireze deneniz savaşıyla Barbaros Hayrettin yani Kanun Sultan Süleyman zamanında bir Türk gölü haline geliyor. Evet. Gelelim bakalım şunlara. Başla. Hint deniz seferleri yapılmıştır. Evet. >> Osmanlı bu seferlerde. >> Osmanlı bu seferlerde. Evet. >> Yeteri sana uyunca ben de şey bozuluyor. Yeteri derecede kazançlı çıkmamasında. Evet. Nazımı >> okyanusa dayalı gemilerin olmaması. Gemilerin olmaması. Kalem alayım.
49:35 >> Gemilerin olmaması. Başka? >> Osmanlı >> denizcilerin bölgeyi bilmemesi. Denizcilerin bölgeyi bilmemesi. Devam et lazım. Güce sultanlığının >> denizcilere destek vermemesi. >> Destek vermemesi ve bana göre yanlış bir kelime ama hala ısrarla devam ediyor. Şey map neymiş? Seferlere gereken önemi vermemesi etkili olmuştur. etkili olmuştur. Var mı sıkıntısı olan? Murat yok mu kalemimiz kardeşim?
50:21 >> A ver bakalım. Bunlardan hariç diğer siyah kalemlerden sıfır var ya onları da çıkart kardeşim de onlar da >> çeyizden artık bir çıkart gayrı kullanıyoruz yani. Evet bunlar Hinter seferlerinin başarısı olmaması ile alakalı durumlardır. 1541'de Macaristan'ı tamamıyla alacağız. 1551'de Trablus Garb alacağız. Onu da söyleyeyim. 155'te ilk defa İran'la Amasya anlaşması imzalayacağız. 1560'ta Kuzey Afrika'yı pekiştiren Cerbiz Savaşı'nı Piyale Paşa kazanacak. 1565'lerde neler bulacak? Turgut Ali Reis Malta kuşatması sırasında şehit olacak. Bir çıkan KPSS sınav sorusudur. 66. Her zaman beklediğim sınav sorusudur. Dikkat. Kanuni Sultan Süleyman son seferi nereye yaptı? Macaristan üzerinde
51:07 zig var. Dikkat. Bir daha söylüyorum. Kan Sultan Süleyman'ın son seferi hangisidir? Ne demiş cevap? Ziget var. E orada vefat etti. Ölümü gizlendi. Kanuni benzeyen bir adamı koydular. E çünkü bu sefer de eee adam ölürse başkomutan ölüyor. >> Başkomutan ölürse ordu dağılıyor. O zaman Zigetvar'da adam almaz ki. Zigetvarın almışını da Karusan Süleyman görememiştir ve belirli bir süre o ölüm ordudan gizlenmiştir. Onu da söyleyelim. 1569'da da Venedik devletinden kapitülasyonlar yani imtiyazından kapitülasyon kelimesi Fransızca ya çok geniş anlamda Fransa'ya verdik. Bunun ilk aşamasını zaten şey yapmıştı. Kanan Süleyman'la 1. Frans 1535'te ahdi Atik anlaşmasıyla yaptı. Ne demek o? İşte
51:53 bazı kaynaklar var bazı kaynaklar yok diyor da her iki hükümdarın sağlığında geçerli. Zaten Osmanlı Devlet'te biliyorsunuz bir padişah ölünce diğer padişah geçince yapılan tüm anlaşmalar geçer sayılır. Bir daha söylüyorum. Kanuni oldu. Kanuni öldü. Oğlu ikinci sen serin başa geçti. Kanuni yaptığı tüm anlaşmalar geçersiz. Tekrardan başladı. Evet. Onay onay onay onay onaylarsa. O yüzden Kanan Sultan Süleyman 1535 tarihinde bunu yaptı. Bakın 1569 kimin aslında zamana geliyor? Selim'in zamanına geliyor. Venediye gibi hani küçük imtiyazlar değil de Fransa'ya verilenler çok ciddi imtiyazlardır. Eğitim var bunun içinde. Dil var, din var, mezhep var, ekonomi var, efendim siyaset var, hukuk var. Lan hepsi var.
52:39 Yani adam senin bütün sisteminden ayrı bir sistem kuruyor. Örnek konsolosluk mahkemesi kuruluyor. Konsolosluk mahkemesi neydi? Hatırla. 1535'te Kanı Sultan Süleyman'la Fransuava arasında imzalanan ahdi atik yani e iki tarafın birbirine bozmayacağı anlaşma dediğimiz kapitülasyon anlaşmasında iki taraftan sonra Fransızların kendi arındaki davalarına bakmak için ne kurulmuştur? Konsolosluk mahkemeleri kurulmuştur. Verilen mahkeme türünü görüyor musun? Apayrı bir mahkeme. Hadi onları da bir yazalım. Kanuni dönemini bitirelim. Başla. 1541'de >> Macaristan alındı. Devamında da onu buraya yazmadım. 1551'de de nereymiş? Trablus Garp alındı. Libya ve kim başa geçirildi?
53:27 >> Turgut Ali Reis. Trablus Karp Beylerbeyi olarak atan. beyliğine getir. 155'te İran ile Amasya Antlaşması imzalandı. Amasya Antlaşması imzalandı. Bu ondan sonraki süreçte zaten sürekli imzalanmaya devam edecek. 1560'ta Kuzey Afrika'nın değil mi >> egemenliğini pekiştiren bir savaş yapılıyor. Cerbe Deniz Savaşı. Cerbe deniz savaşı yapılıp kazanılmıştır. Yapılıp kazanı. Piyale Paşa kazandı. 1565 Nazım.
54:14 >> Turgut Ali Reis Malta kuşatmasında şehit edilmiştir. Malta kuşatmasında şehit olmuştur. O zaman adı alınabilmiş midir? Peki Malta ne zaman alınmıştır? He >> 24 sene sonra. Nazım'ı düşürdük arkadaşlar. Nazım hangi adayla karıştırdı? >> Evet, Girit adasıyla karıştırdın kardeşim. O yüzden seni Survivor adasına yolluyoruz. Nazım bundan sonra vaktini orada geçirebilsin. Evet. Malta ne zaman fethed? Nazım >> Malta. Bak şimdi eğer burada alınmamışsa mantıkken ileriki zamanlarda alın. Ben bilmem. Araştıracağım. Tarihçi dediğin adam duyduğu an itibariyle araştır. Benim sizdeki en büyük isteğim bu. Sen
55:00 ben buraya Nazım'a ne soruyorsam Nazım sana söylüyorum. YouTube'dakiler sen anla demektir. Ne zaman anladım? Aldım. Yıl 156 Kanuni son seferini son seferini Zigetvar üzerine yapmıştır. >> Zigetvar seferi. Zigetvar üzerine yapmıştır. Ne zaman alınmış lazım? >> 1000 >> kimin zamanı? Evet, 1569'u yazayım ben bu arada. Venedik devletinden daha geniş şartlarla şartlarla. Bu ne demek? Gerçek kapitülasyon. Yani gerçek kapitülasyon
55:47 kime verilecek? Hemen yazıyoruz. Ne diyoruz? Ne diyoruz? Ne diyoruz? Fransa'ya verilmiştir. Fransa'ya verilmiştir. Nazım şuradaki son notu da söyle. Not kısmını. Kanun yaptığı seferleri ünlü minyatür. >> Kan sultan Süleyman'ın yaptığı seferler ünlü minyatürcü. Evet. >> Matrakçı Nasuh tarafından. >> Evet. İki tane eseri var onun biliyorsunuz. Süleymann Name. Süleyman Name. Söyle Nazım. >> Beyanı. >> Beyanı >> menazil. Menazili >> Seferi Irake yani bu adam bunları ne yapmıştır?
56:32 Miyatürleştirmiştir. Evet. Malta bir daha alayım. Nazım >> dur. Aa Nazım >> kurban olduğum bak öyle olmaz. Tarihçilik böyle. 1614 hangi padişah dönemi ya? Onun duraklama olduğunu öğrenci bilmiyor mu? Bundan sonra yükselmeden sonra ne geliyor? Dağılma mı geliyor? Tabii ki duraklama geliyor. 1614'te kim padişah kardeşim? Bir de 1614 rakamı doğru mu? >> Tamam. >> Doğru mu? Bir de oraya geleceğiz. Bakacaksın. Bence öyle bir bak. Macaristan'ın fethine bakarsan ne yazıyor biliyor musun? Yıldırım Bayazit. O Macaristan'ın fethedilmesine geliyorsun. Murat geliyorsun. Olur mu? Macaristan dediğim bölgenin şu anki anlamıyla tamamı bak kimin zamanında? Kani Sultan Süleyman zamanında. O yüzden Malta'ya da bir dikkatli bak. Malta
57:18 kuşatılmış olabilir. Yarısı alınmış olabilir. Girit de öyleydi. 25 sene 24 sene kuş atıldı biliyorsun. 24 sene sonra anla >> Malta'ya öden veri bugün Erasmus'tan şuradan buradan İngilizce dili öğrenmek için genellikle biliyorsun Malta'ya gidiliyor. Evet. Malta hala eee Osmanlı tarihin inkılap tarihi kısmında çok önemli. E bu sene sınav sorusu geldi >> abi. Sürgün >> e sürgün işte sürgün yeri. Malta'da deniz kıyısının dibine hapishaneler yapıldığı için adamlar zaten hepsi Zaatürüy'den öldü. Bugün eee ki geçen yani 2025 KPS sınav sorusu Malta işte. E anlatıyoruz Malta böyle. Malta'da sürgüne gönderiliyor. Bütün Osmanlı'nın önemli devlet adamları İstanbul'un eee
58:03 işgal edilmesinden sonra nereye götürüldü? Hapsedildi? Malta'ya. Malta'da normalde işkence yok. Çok ilginç. önemli siyasi adamlar işkence yoktu. Adam zatürden ölüyor zaten arkadaşlar. Deniz kıyısındasınız ve eee o dalgalar ara ara o kadar şey ki şeyinizden hapishanenin o pencere kısmından demirlerden içeri giriyor. Ne olursunuz siz? Isanırsın değil. Nemden dolayı ve oradaki duvardan dolayı ne olur? >> Eee, ölürsün tabii. Ne demiş rahmetli Murat Çobanoğlu? Bilir misin Murat Çobanoğlu'nu? He. >> Duvarı ne? İnsanı kam yıkardı. He bu işler böyle. >> Rahmettir Murat Çoban'la sevgi ve saygılarımız. Evet bu taraftan geçeceğiz. Bir pozisyon açısı
58:48 değiştirelim. 10 dakika aramız var. 10 dakika sonra devam ederiz. Evet geleceğiz şimdi Sokullu Mehmet'e. Kim bu Sokullu ya? Arkadaşlarım bir devşirmedir ve kendisi özellikle Kan Sultan Süleyman'ın son 2 yıl 2. Selim ve 3. Murat dönemlerinde Osmanlı Devleti'nin saldırazamlığını yapmış ve genellikle ı Selim ve 3. Murat devlet işlerini kendisine verdiğinden dolayı bu dönemde hani padişah padişah gidiyoruz ya o esnaya Sokullu Mehmet denmişler. Yani aslında Sokulu Mehmet kanuninin son iki yılı Selim'in tamamı ve Murat'ın bir kısmında sadamlık yapmıştı. Önemli bir devlet adamı. damga vurmuş çünkü projeleri var. Tabii projelere geçmeden önce Sokulu Mehmet Paşa ile alakalı da şunu söyleyeceğim. Bir öncekinde bir notumuz var. O notta yukarı yazarak
59:34 başlayacağız. Biz niye kapitülasyon veriyoruz? Bakın bütün mesele bu. Bir, verdiğimiz devleti haçl ittifakından geri ayırmak. İki verilen kapitülasyonlarla coğrafi keşiflerin ipek ve ipek yolunun özellikle baharat yolunun işlerliğini tekrardan geri getirebilmek amacıyla oraya bir işlerik kazandırmaya başlıyoruz. Aslında temel gayemiz bunlardır. Hem ekonomi var bu içinde hem de siyaset var. Nazım başla bakalım. Not kısmını bir yazdıralım önce. Başla. >> Evet. >> Tamam. Onu verdik zaten buraya. Devam ediyoruz. Şun >> tamam devam edelim. Vergi alarak. Niye biz kapitülasyon
1:00:20 veriyoruz? Hazineye gelir sağlamak. Kendi gelir sağ sağlamak. >> Gelir sağlamak. Kendi emniyet ve çıkarlarını sağlamak. Emniyet ve çıkarlarını sağlamak. >> Batı devlet imz vererek >> çıkarlarını sağlamak. Başka? >> Batılı imz vererek >> batılı devletlere imtiyaz yani ayrıcalık vererek. Evet. >> Müttefik ed. >> Müttefik edinmek. Evet. Haçlı ittifakıı parçalamak. >> Evet. >> Ticari faaliyetleri gerçekleştirmek.
1:01:10 E evet. İşte biz bunların hepsini ne yapıyoruz? Amacımız kapitülasyon vererek bunları gerçekle. Evet. Sokuluyile başlayalım. Hadi burada bu arada bir şey söyleyeceğim. Şimdi değerli arkadaşlarım Sokulu Mehmet Paşa dönemi ile alakalı şunu söyleyeyim. Selim tahta çıktık. Hepizin bildiği Sarı Selim'dir. Bu Kanuni Hürrem'den olma oğlu. Sarı Selim zamanında zaten kendi sefere çıkma geleneğini terk ettiği için ilk defa ordunun başına sefere çıkmazsa bu adam. Bu adam nerede ölmüş olabilir? İstanbul'da. İstanbul'da doğup İstanbul'da ölen ilk Osmanlı padişahı zaten kim? Sarı Selim dediğimiz Selim. Artı bu dönemde eee hani ben biraz önce Malta kuşatmasını anlatıyordum ya ben size Nazım'a Malta ne zaman fethedilmiştir diye. Nazımlı araçta 1614
1:01:56 hocam 1 Ahmet arkadaşlar Malta hiçbir zaman fethedilmiyor. Tamam Malta hep kuşatıldı ama Rodos adasıın 1522'de alınmasıyla beraber oradaki şövalyeler bu sefer Malta'ya geçti. Hospitaliler diye bir şövalye ismini aldılar. Bunlar Senjen şövalyelerinin devamıdır ve Malta kuşatması sırasında Turgut Reis'in kafasına çarpan bir taştan dolayı şehit olmuştur. Sonraki gelenler Malta'nın içinde birkaç tane ufak kilise ve kaleyi almalarına rağmen yine de kuşatma başarısız da sonuçlanmıştır. Ara ara denesek de biz Malta'yı hiçbir zaman alamadık arkadaşlar. Bunu bilin. O yüzden Türk tarihinde kuşatılmasına rağmen alamadığımız adalardan bir tanesi de Malta'dır. Anladın mı kardeşim benim? Öğrendin mi Malta olayını? Heh. Tarihçilik öyle bir oraya Wikiped'e bak
1:02:43 1600 o kesin aldı de. Hayır Malta hiçbir zaman anlamadı. Malta'nın önemi ne? İnkılap tarihinin önemi çıkıyor çok fazla. Bunu da söyleyelim. Peki ben niye bunu anlattım? Malta'daki bu savunma yapmalarından sebebi ve Turgut Ali Reis'in şehit olması ve bunların cesaretlenip tekrardan Osmanlı Devleti'nin üzerine gelme durumunu ortaya çıkaracak. Niye? Çünkü biz 1571'de Venedi'in elinden Kıbrıs alacağız. Peki Venedi'nin elinden Kıbrıs alırsak ne olur? İşte oraya da güvenip vay bu kadar 30.000 tane adam vardı Malta kuşatan. 20.000ini biz öldürdük 10.000 tanesi geriye gitti diyerek e buradaki şövalyenin sayısı da belli belli. O yüzden her şey düşünüldü ve taşınldı. Bizim Kıbrıs'ı almamız üzerine onlar bizden Kıbrıs alabilmek için üzerine üzerimize bir Haç ittifakı
1:03:29 düzenledi. Denizli ama bak bir daha söylüyorum denizde ve bu sefer de ne oldu biliyor musuz mu? Kıbrıs'ı alamadılar. Bak biz Kıbrıs Venediğini elinden aldık. Onlar üzerimize haçlı gönderdi ama Kıbrıs'ı alamadı. Ama dönerken inebahtı denilen bir yerde donanmamızı yaklar. O yenilmez Türk kavramını değiştiren iki hamledir. Biri Malta, devamında da İnebahı. İnebahı gücünü nereden almıştır? Bu Malta kuşatmasındaki başarısından. O Turgut Ali Reis'in şehit olmasından. Turgut Ali Reis'den o kadar korkuyorlardı ki ona ejderhayla Turgut'un birleşmesi Dragut diyorlar. Dragut. Böyle bir tabir var mı? Dragut Bryce. Oradaki yapılan bir köprünün adıdır. Turgut'un köprüsü. Ya dünyanın sayığı insanların bize vermiş
1:04:15 oldukları lakaplar. İşte Barbaros da öyle bir lakaptır. Dragut. Dogut reisin diğer adı. Peki İnebahtıda bizim tabii gemilerimizi yaktılar. Daha sonra veredi gelçisi Sokulu Mehmet Paşa görüşmeye geldiği zaman o müthiş o laf söylendi. Döndü Sokulu Mehmet Paşa Venedi Gelçisine dedi ki siz bizim İnebahtı'da sakalımızı kestiniz. Biz sizin Kıbrıs' alarak sizin kolunuzu kestik. Bilirsin ki kesilen kol yerine gelmez ama bilirsin ki kesilen sakal daha gür çıkar dedi ve yakılan donanmamızın neredeyse dört katı fazlasına donanma yaptık. İşte bu kudret meselesi. İşte o yüzden Venedik elçisine bu Sokulu Mehmet Paşa'nın sözü o kadar kıymetli ki bu ne olayıdır? İnebatı deniz Savaşı'ndan
1:05:01 sonra Venedik Gelsiyle Sokullu Mehmet Paşa'nın görüşmesi. Hadi başlayalım bakalım. Sokullu Mehmet Paşa diyorum. >> Ne? >> Değiştirme olmak >> devam et. Kanuni >> Kanuni Selim ve 3. Murat dönemlerinde sadrazamlık yapmıştır. Dönemlerinde ne yapmıştır? Sadrasamlık yapmıştır. Evet. >> Hı hı. >> Devlet işlerinde etkin olduğu için etkin olduğu için bu döneme damgasını vurmuştur. bu döneme ismini vermiştir. İsmini vermiştir. Fark ettiyseniz artık bundan sonra değerli arkadaşlar evet ben
1:05:46 ayırdım 2. Selim 3. Murat diye de normalde ayırma yok. Sokulu denip anlatılıyor. Biz gene de bir ayıralım. Dünya hali ne olar ne kalır. KPS'nin şakası yok. Başla. >> Selim dönemi. Evet. İşi yapan sokullu ama dönem kimin dönemi? Selim'in dönemi. 1571'de Evet. >> Kıbrıs Venedi'in elinden alındı. Kıbrıs Venedi'in elinden alınmıştır. Evet. >> Devam mı? Bu Kıbrıs'ın alınmasına tepki gösteren tepki gösteren Evet. >> Haçlar >> Osmanlı İnebahtı'da Osmanlı donanmasını yaklar. İnebahtıda Osmanlı donanmasını yaklar.
1:06:38 Bir dakika. Gene bir tüy var benden. Olamaz. O güzel oluyor biliyor musun işte. Evet. Osmanlı donanmasını yaklar söyleyelim. Bu arada tarihimizde dört defa donanmamız yakıldı. 1. 1571 İnebahtı. 2770 Çeşme 3. 1827 Navarin. 4853 Sinop. Tarihimizde dört kere donanmamız yakıldı. ilkini yakan haçlılardır. Yani 1571 ineb kardeşim. >> Bu mu ikinci madde mi? Osmanlı'nın tarihinde dört kez donanması yakıldı. Dört kez donanması yakıldı. Değerli arkadaşlarım bunları
1:07:23 tek tek söyleyeyim. Baş harflerini veriyorum. İn >> tamam söyle. >> İnebe bahtı 1571 yazayım yanına. Çeşme 1770. Şöyle yazalım. Navarin 1827 ve en son olarak Sinop 1853. 4 defa donanması yakılan bir devletten bahsediyoruz. Çok önemli olaylardır. Bize basit bir şey gelmesin arkadaşlar. Devam. Not mu? Selim ordunun başında sefere çıkma geleneğini sefere çıkma geleneğini ilk terk eden Osmanlı padişahıdır. İlk terk eden Osmanlı padişahıdır.
1:08:10 Evet. İstanbul'da doğmuş, İstanbul'da ölmüştür. İstanbul'da doğmuş, İstanbul'da ölmüştür. Evet. ikinci maddesi kardeşim. >> Sokullu Mehmet Paşa Venedik elçisine bak bu çok önemli. O lafını söyleyeceğiz. Başla kardeşim. >> Biz Kıbrısı alak >> Biz Kıbrıs'ı alarak kolunuzu kestik. >> Siz İnebahtı'da >> İnebahtı'da bize saç mı ektiniz dedi. Ne dedi? Biz yine battı. Bize neymiş? Bizim
1:08:56 sakalımızı kestiniz. Evet. >> Kesilen kolun yerine yenisi gelmez. >> Yenisi gelmez. Fakat kesilen sakal Evet. >> Daha gür çıkar. Evet. Çok güzel bir şey. Jilet markası reklamı olmaz mıydı bu söz? Ne diyorsun? Olabilirdi yani. >> Oradan başlamazdık canım biz de. Ben Sokulu Mehmet Paşa'nın elinde bir jilet olduğunu düşün. Ha öyle anlatıyoruz. Tamam mı? >> Tabii >> işte o yüzden hala burada ders anlatıyoruz. Nazımcı bu fikirlerimiz
1:09:42 kabul görmedik. Evet geldik buraya. 3. Murat. Şimdi Sokul Mehmet Paşa'nın ikinci yani hatta 3. dönem dönemi diyebiliriz. 3. Murat döneminin en önemli olaylarından bir tanesi Fas'ın egemenliği altına girmemesi bizler için ve Murat döneminde İran'la yapılan ki Özdemir Paşa diye bir adam var. büyük bir adamdır. Meşaleler savaşı diğer adıyla Beştepe Savaşı diye geçer. Ama orada meşaleleri yaktığımızdan dolayı gece aydınlık olduğu için gece de savaş devam ettiği için tarihi meşaleler savaşı veya Beştepe Savaşı diye geç. Lan Beştepe Savaşı duymuyorum. Yanlış söylemiyorum inşallah. Bir bakar mısın? Dünya abi Beştepe diye bir mevki vardı. Sonra Ankara Ankara Beştepe aklımıza gelmesin. O yüzden soruyorum. >> Misal diyor mu? >> Tabii diğer adı Beştepe diye biliyorum ama yanlışlık olmasın. Evet burası da
1:10:28 böyle. 3. Murat döneminde e Fas'ın egemenliği var. Bir kere de Meşaleler Savaşı var. Bir de bu İran'la yapılan savaştan sonra dikkat Ferhat Paşa var. Ferhat Paşa bizler genellikle 17. yüzyıl duraklamaşsek de bu doğru değildir. Çünkü duraklama dönemi 1595'ten itibaren başlayacaktır. Hani Sokul'un ölü 1579 değil. O yüzden yükselme döneminin içinde mantıken vermemiz lazım. Doğuda en geniş sınırlara hangi anlaşmayla ulaşıldı? İşte Tebriz'e aldık, Revan'ı aldık, Bağdat'ı aldık. Neymiş? Ferhat Paşa anlaşması. Ne oldu? >> Niye lan? Bulamadın mı? >> A aa vallahi var ya Nazım olabilir ya. Nazım boş ver bunu da öğrenci buun. Hadi
1:11:16 meşaliler savaşında diğer bir bakıyormuş. Yok >> öüp savaş da yok. >> Hadi bakalım başla. 3. Murat >> 1576 F Osmanlı egemenliğine girmiş. >> 1576'da Fas Osmanlı egemenliğine girmiş. Çok seviniriz biliyor musun? Nazım Fas hala Türk milleti çok sevilir. Osmanlı Devleti'nin egemenliği altına girmiştir. Tunus'ta da öyle >> varsa diyorsun. >> İran ile meşaleler savaşı yapılmıştır. Evet. Bu savaşın >> bu savaşın sonunda Evet. >> Evet. 1590. Genellikle biz bunu duraklamada işlediğimiz için Ferhat Paşa
1:12:02 Antlaşması imzalanmıştır. Ferhat Paşa Antlaşması imzalanmıştır. Bu anlaşmayla Osmanlı Devleti doğudaki en geniş sınırlara ulaşacaktır. Savaşın diğer adı neydi? Beştepe Savaşı. İnşallah. >> İnşallah. >> Evet. Devam et. Not. Ferhat Paşa Antlaşmasıyla Osmanlı Devleti doğuda en >> Ferhat Paşa Antlaşmasıyla Osmanlı Devleti doğuda en geniş sınırlara ulaşmıştır. Doğuda en geniş sınırlara ulaşmıştır. Bir kere daha söylüyorum. Dikkat. Eskiden yükselme dönemine biz 1453179 Sokul'un ölümünü alıyoruz. Sokul ne
1:12:48 zaman ölmüş? 579'da. Ama öyle yapmıyor artık. Ne yapıyor MEP ki? Doğrusunu yapıyor. Bu konuda da aklılar. 1453 1595 kimin ölümü? 3. Murat'ı da yükselmede veriyor. Yani doğrusu da zaten bu. O yüzden de Ferhat Paşa'yı duraklamada değil nerede işliyoruz? >> Yükselmenin sonunda işliyoruz. Doğrusu da bu zaten. Evet. Sokullu tane projem var benim dedim. Bunlardan bir tanesi Don ile Volga diye iki tane ırmağı birleştirme projesi. Şimdi ben o ırmakları bir çizeyim. Bu ırmaklar nerede? Hadi kızılırmak, yeşil ırmak, göksuyu biliyor da bunlar nerede diyeceksiniz. Önce şöyle bir çizim yapayım. Lazım şurayı bir yapayım mı önce?
1:13:35 Burası ne? >> Karadeniz. Güzel. Burası hangi bölge? Şöyle. Kırım bölgesi değil mi? Ondan sonra şuranın arka tarafından dibinden şöyle diyelim bir ırmak geliyor. Irmağın adımı ne? Don. Bir de burada ne var Nazım? İran bölgesinde şey yapan Hazar denizi var veya gölü. Buradan da bir ırmak var. Bu ırmağın adı Volga. Şimdi dikkat şu bölge yani şu bölge Orta Asya ve Türkistan var. Yani burada kimler var? Hangi millet yaşıyor? Gene Türkler. Şu bölgenin aşağı kısmında ne var?
1:14:22 >> İran var. Şimdi amacı anlamak istiyorum. Buranın yukarısında ise kimler var? Ruslar var. Şimdi dikkat dinleyin. Sanki Ruslarla ırmağımız yani şey doğal doğal sınırımız Don ve Volgar nehirlerinin olduğu yer. Şimdi burada bir boşluk var. Amacımız şu. Bu boşluğu dolduralım. Dolduralım mı lazım? Dolduralım. Şimdi ne oldu? Bir doğal bir sınır yaptık mı Ruslara? O zaman Rusların en büyük planlarından bir tanesi olan nereye ulaşmasını engelliyoruz? Kırım 1. Bu bölgedeki Orta Asya Türkleriyle de bağlantı kuruyor muyuz? Kendi iç haznemizi alıyoruz. 3. Hazar Denizi'ne gemilerle iniyoruz. Hazar Denizi'en kimi kontrol altına alıyoruz? İran'ı. Bu çok müthiş bir proje. Dikkat. Bu projeyi biz yapamadık. Biz düşündük. Başkası yaptı.
1:15:09 Başkası kim? Ruslar yaptı. O zaman bugün Rusya'nın İran ile ilişkilerinde Don ile Volg arasındaki nakliyat, ulaşım ve vasıta gidileri bunların hepsini şu an bunlar kullanıyor arkadaşlar. Ruslar yapmıştır. O zaman amaçlarını yazalım. Bir Kırım'ı Ruslara karşı korumak. Kırım'ı Ruslara karşı korumak. İki >> Orta Asya Türkleriyle bağlantı kurmak veya onlarla birleşmek. Bağlantı kurmak diyelim. 3üncü amacımız İran'ı kuzeyden kontrol etmek. İran'ı kuzeyden kontrol etmek. Ne ile kontrol edeceksin? Donanma indirebiliyorsun oraya. Şuraya kadar. Hazar Deniz'e. Tabii çok önemli. Ama biz bu görevi kime verdik? Dedik ki oğlum en yakın sen
1:15:56 değil misin Kırım? Nehir senin değil mi? E git oraya. Ama hava şartları. Şimdi arkadaşlar o kadar soğuk bir yer ki sizler de biliyorsunuzdur. Hani tabiri caizse diye söylüyorum özür dileyerek. Kırım iti gibi titremek vardır. Var mı sende? Söylenir mi? Söylenmez mi sizde hiç? Bizde çok söylenir. Kırım iti gibi titrem. Kırım.
…
