0:01 [Müzik] Kıymetli dostlar merhabalar. Ben Kadir Gümüş. Türkçe öğretmeniniz. KPSS Türkçenin içinden geçmek için buradayız. Kim için mi? Lisanslar, ön lisanslar ve orta öğretimler. Kazanımlarınız aynı. Beraber yardıracağız. Buyurun. Şimdi arkadaşlar konuları bölmüyorduk. Tamam mı? Şimdi bir önceki videoda ses bilgisinde sadece ünülerle ilgili ses olaylarını görmüştük. Peki bu videoda işte burada sadece ünsüzlerle ilgili ses olaylarını göreceğiz. O zaman ne diyorum? Ünsüzlerle ilgili ses olayları açın bakalım hemen. Video ders notlarınız. Bunlar da ödev kitaplarınız. Ödev kitaplarınız hazır olacak. Bizim sloganımız neydi? Dört kitapla bu işi
0:48 bitirip direkt denemeye geçiyoruz. Direkt denemeye geçiyoruz. Tamam mı? Hadi bakalım. Buyurun. Ünsüz yumuşaması, diğer adıyla ünsüz değişimi. Şimdi iyi dinleyin. Bir sözcük düşünün. Sonunda pıçıık var. Hocam nasıl peçete demiyorsunuz? Hayır. Pıçık. Şimdi ilkokula giderken düşün. İlkokula giderken harfleri öğrenir. Kardeşiniz varsa ya da çocuğunuz varsa şöyle bir düşünün. O çocuk A B C diye saymaz. A B ünsüzler böyle C. Çünkü yanında E harfi yok ki. Bir sözcüğün sonunda pıştık varsa şimdi pıçıtık. Ağızdan çıkışı yumuşaklıdır, sert midir. Bak
1:33 ne kadar zor değil mi söylemesi? Vallahi beni yoruldun. Bak ağzından çıkışı sen. Bir sözcüğün sonunda bunlardan varsın. E buna ünlüyle başlayan bir ekirse bunlar yumuşar. Z ne olur? Bı b sert. B yumuşak. Bak bıç cıdıgı olur. Yumuşak yi çıkartmaya zorlamayacağım. Bunlar ağızdan çıkışı yumuşak olduğu için yumuşak sert yumuşağa döndüğü için ben bunu ünsüz yumuşaması diyeceğim. Diğer adı da bunun ünsüz değişimidir. Çünkü ünsüz değişiyor. Dikkat edin. Şimdi herkes dikkatini bana versin lütfen. İyi bakın.
2:19 Sözcüğün sonunda pıçı tıkı var. İyi dinle. Kitap. Buyur. Al. Pı var. Hesap. Buyurun. P var. Al. Gördün mü? Ağaç. Bak ç var. Gördün mü? Kanat. Bak sonunda t var. Geldik tabak sonunda k var. Ya da renk sonunda k var. Siz bunları ünlüyle başlayan bir ek getirdin sen kitabı okudum, hesabı yaptım, ağaçı yıktım, kanatı kurukş, tabakı yedim, bunun renki güzelmiş demiyorsun. Pıçıtıkı bunlar sert. Ünlüyle başlayan
3:05 bir ek geldiğinde o zaman bunlar değişiyor. Ne oluyor? Kitapı değil, kitapı. Hesapı değil, hesabı. Ağaçı değil, ağacı. Kanıtı 43 kuş değil. Kanadı. Tabakı yedim değil. Tabağı. Renki değil rengi. Aa bıcıdık dönüştü. Yumuşadı. Adı üzerinde sert yumuşadığı için ben buna canım kardeşim rahatlıkla ünsüz yumuşaması derim. Diğer ünsüz değişimdir. Çünkü ünsüz değişiyor. Pışıık bıcıdı geri dönüşüyor. O zaman şimdi ağızdan çıkış. Ezberleme bak. Pıçık. Sert bıcıdık olduğu için sert yumuşuyor. Üzüstü çıkm bu kadar basit.
3:51 Bak hep beraber bakalım. Hesapı değil b hesabı. Ünsüz ne yapmış arkadaşlar? Gözünüzün önünde yumuşamış. Bak borçu değil borcu yumuşat. Yoğurtu değil yoğurdu yumuşatı. Renki değil rengi yumuşadı. Yanakı değil yanağı yumuşadı. Gerçekten arkadaşlar ünsüz nasıl yumuşadığını görüyorsunuz. Tamam. Sözcüğün sonunda bunlar var. Ünüyle başlayan birey kaldık. Fıcıdık dönüştük. Geçmiş olsun efendim. Ünsüz yumuşas. Bu kadar basit. Yalnız şuna dikkat et bak. P ç t kı. Bak dönüşüm. Bunlar sert. Bı cı dı gı yumuşak g. Efendim? Bunlar
4:40 da yumuşak. Böyle bir değişim olursa yumuşamasıdır. Şimdi yem atıyor. İyi dinle. ÖSYM psikoloğa derken ünsüz yumuşaması var mı? Şimdi bana bakın. Orijinali nedir bunun? Psikolog. A doğru mu? G yumuşak G'ye dönüşmüş. E ikisi de yumuşak. O zaman bir cabası değil. Çünkü ikisi de yumuşak zaten. Bak Gde yumuşak. Yumuşak Gde yumuşak. Bak bu kadar basit. Yani burada ünsüz yumuşaması ses olayı yoktur. Hadi etkinlik yapalım. Meb'in en çok Meb'in kitabında en fazla geçenleri beraber görelim. Bak yoğurtu ünlüyle başlayan. Kapakı, kalıp, kırıkı,
5:28 içliki yaprakı allıkı belleki tüfeki gözlükü başlıkı pirinçi yolluku, kabuku. Ama ben güllü kartta böyle demiyorum. Hadi beraber sizinle yumuşatalım. Bak sonunda sert var. Gördünüz mü? Fıçıtıkı var. Gördüğünüz gibi teker teker bak pıçıtık. En fazla da k var. En fazla da kı var. Genelde bu. Şimdi yumuşatalım. Yoğurtu değil yoğurdu yumuşadı. Kapakı değil kapağı yumuşadı. Kalıbı değil kalıbı yumuşadı. Kırıkı değil kırığı yumuşadı. İçliki değil içliği yumuşadı. Yaprakı değil. Yaprağı yumuşadı. Allıkı değil. Allığı yumuşadı. Bellei değil.
6:14 Belleği yumuşadı. Tüfeki değil. Tüfeği yumuşadı. Gözlükü değil. Gözlüğü. Başlıkı değil. Başlığı. Pirinçi değil. Pirinci. Yolluku değil yolluğu. Kabuku değil. Kabuğu. Bak yumuşadığını gözünüzde görün istedim ya. Ve ders notlarını parçalayarak önünüze vereceğim. Sizi yazmaktan kurtaracağım. Ben ders notuyla takip edeceksiniz. Her şeyi ben buraya yapıştıracağım. Rahat olun. Ünsüz yumuşaması, ünsüz değişimi budur. Peki hocam, ünsüz yumuşamasına ya da diğer adıyla ünsüz değişimine aykırılıklar nelerdir? Ya nerelerde yumuşama olması? Bir arkadaşlar iyi dinleyin. Tek heceli sözcüklerin bazılarında ünsüz yumuşamaz. Sonu serttir ama
7:00 arkasından ünlü gelir. Sert olmaya devam eder. Bak geçmek sert, ip sert, saç sert, at sert. Pıç tık. Gördünüz mü? Ama ben geçen gün diyorum, geçen gün demiyorum. Yumuşamıyor. İpi tut ibi tut diyor musun? Ya da saçımı kestirdiğim yere sacımı kestirdim diyor musun? Atımı getirir savaşa gidiyorum yerine adımı getirdim diyor musun? demiz. Bak sütü yerine sütü diyor musun? Hayır. Tekeceli sözcükler genellikle yumuşamıyor. Bak mesela tekeceli sözcükler sonunda pıçıtıkılar. Gördünüz mü? Pıçıtıkılar. Bak bak. Şimdi ben buna ünlüyle başlayan ekler getireceğim. Bak bakan kişi bağan kişi diyor musun? Demiyorsun. Topu tut yerine dobu tut
7:48 diyor musun? Demiyorsun. Suçum neymiş yerine sucum neymiş diyor musun? demiyorsun. Adamın teki yerine adamın teyi diyor musun? Demiyorsun. Bak yat yatıp yatıp yerine yadıp diyor musun? Demiyorsun. Demek ki tekeceli sözcükler ölçsüzliğim aşamasına aykırı ama yumuşayan istisnalar vardır. Neler vardır? Bak mesela çok sonunda pıçıtıklar. Gördünüz mü? Evet. Ya da uç uç uç. Sonunda pıçıtık. Bunları ünlüyle başlayan ek getiriyor. Adamların çoku, kalemin uçu. Ağızdan çıkışı pıçıtlıkı sert. Ama adamların çoğu diyorum yumuşuyor. Kalemin ucu diyorum
8:34 yumuşuyor. Sert yumuşadığı için bunlarda ünsüz yumuşaması gördüğünüz gibi vardır. Ama genellikle tekiceli sözcükler aykırıdır. O zaman ünsüz yumuşamasına aykırı bir tekiceli sözcükler iki bunu bilmene bile gerek yok. Özel isimler. Sen bunu yumuş yumuşatamazsın ki. Yakup. Sen bunu yumuşatarak Yakuba dersen lan oğlum adamın adı değişti lan. Sen bunu yumuşatarak Mehmedi dersen lan adı değişti oğlum. Yumuşam. Ya da Sinop. Sinopa yumuşaması. Aynen dur. Sen bunu Sinopa dersen lan oğlum ilin adını değiştirdin la. Olmaz. İlinin adını değiştirmenin arkadaşlar tam kanunu bilmiyorum da efendime söyleyeyim vali teklif edecek de arkadaşlar bakanlar kurulu onaylayacaktı. O sen bunu kafana
9:19 göre yapamazsın. Yabancı sözcüklerin bazılarına yumuşamaz. Bana bak mesela sanat. Bak yazacağım ama ben sana bileceklerini şimdi yapacağım. Ders notumda da dikkatli bir şekilde verdim. Sanat, hayat, yabancı sözcüklerin bazıları, kaset, ceket. Bak yumuşamaz. Sona sert var. Sanadı demezsin, hayatı demezsin, gazeti demezsin, ceketi demezsin. Sanatı, hayatı, kaseti ceket. Bak gördün mü? Yumuşamadı. Ama sen hepsini bilmek zorunda değilsin yabancı. Bak ben 5 tane bomba veriyorum sana. En fazla yanlış yaptırılan MEB'in en fazla üzerinde durdu. Bak hukuku yumuşamaz. Evrakı
10:09 yumuşamaz. Hukuku ÖSYM sordu. Evrakıyı daha sormadı. Tamam mı? Dikkat et. Bu aynı zamanda yumuşatırsan yazım yanlışı olur. Yani sen hukuku yazdığın zaman yazım yanlışı, sen evrağı yazdığın zaman yazım yanlışı. ÖSYM bunu yazım yanlışlarında sorsa evrağı yumuşak geli versen ben size söyleyeyim 100 kişiden 99'un ruhu duymaz. İtiraz edemezsin. Kazanım da var. Dikkat et bak. Ahlakı ahlakı değil. Müttefiki müttefii değil. Mesela tarihte görüyorsunuz ya doğu bloku, batı bloku, 3ün bloku. Ah bloğu değil. Demek ki ben bunlara arkadaşlar yumuşaklı verirsem ahlakı mütefi
10:56 ve bloğu yanlıştır. Tamam. Hadi bakalım özetliyoruz. Hemen beyaz tahtama geçtim. Rahat olun. Tahtaya bir şey yazmayacağım. Arkamda bunları görmeyin diye. Hadi ünsüz yumuşamasın. Herkes says bana. Bıcıdık dönüşü sürcümün şeması var. Tamam. Hesapı değil, hesabı. Kanatı değil, kanatı. Dikkat edin. Ağaçı değil, ağaç. Tabakı değil, tabağ. Biliyorsunuz. Şimdi üz yumuşamasına aykırı durumlar say. Zihninde say. Bir tek heceli sözcükler atım, sütüm yumuşamadır. Tamam. Çok ve uç gibi is yumuşamad. Özel isimler. Yakup, Sinop, Mehmet değil mi? Yumuşamaz. Ve 3. Yabancı kökenli
11:43 sözcükler. Sanat, hayat, kaseti. Hayır. Onları zaten yumuşatarak verirsen zaten bilirsin. Sen bana be tane sayacaksın. 5 tane çok önemli vereceksin. Hazır mısın? Bir hukuk, evrak. Bak hukuk, evrak, ahlak, müttefik blok say. hukuku, evrakı, müttefiki, ahlakı ve son olarak bloku. İşte bunları bil yeter. Bak tekrar ettik. Neden tekrar ediyoruz arkadaşlar bunları? iyice kafamız otursun diye. Çünkü videoyu kapatıp hemen soru çözmeye başlayabilelim diye. Hadi. Şimdi bana demiş ki, bak bana demiş ki mesela aşağıdaki
12:32 sözcükte aşağıdaki cümlelerde cümlelerde hangisinde ünsüz yumuşamasına aykırılık vardır demiş. Tamam. Al. A da yazmış arkadaşlar. Beraber bakacağız. Hangisinde ünsüz yumuşaması aykırılık var. Çöpü atmaya gitti. Yazdı. Çöplü sözcüğüne bak. Sözcüğün kökü çöp değil mi? Fıçıtıkı var mı? Var. Tamam. Sert. Arkasından ünlü gelmiş. Hala kapılı gibi duruyorsa ünlüsüz yumuşak.
13:18 Bitti. Tekeli söz çıktı gördüğünüz gibi. Ah. ip örneğinin aynısı. Tamam mı? Üz yüzlü yumşamasına aykırılık hangisinde vardır? Çöpte A'da vardır. Bu kadar basit. Şimdi bana bakın iyi dinle. Demek ki ünsüz yum aşamasına aykırılıkta şu var. Pıçıtıkı sert varsa arkasından ünlü gelmişse hiç değişmeden kalıyorsa ünsül çamasına. Tekeceli çöp gibi değil mi? Özel isim Sinop gibi ya da yabancı kökenli sözcüklerden 5 tanesi. Bir say hadi. Hukuk, evrak, müttefik, blok, ahlak. Bak bunları yumuşak gge yapamaz. Evet. O
14:05 zaman üst yumşasını anlatık. Pıstıkının bıcıdık dönüşümü cins örnekler de vardır. Mesela bana bir adım atar mısın? Bir yudum su içtim derken, tamam mı? İyi dinle. Adımın sözcüğünün kökü ne? Atmak. Atmaktan at. Yudumun sözcüğü kökü ne? Yutmaktan yut. O zaman pıçtık. Sert mi? O zaman bunlar adım ve yudum olarak yumuşamış mı? Sert yumuşadığı için ünsüz yumuşaması. Bunlarda vardır. Bunlar gıcık örneklerdir. Can yakar. Dikkatli olun. Evet. Peki öğretmenim ünsüz yumuşamasını anlatım. Öğretmenim ünsüz benzeşmesini anlatır mısınız? Ünsüz benzeşmesi diğer adı sertleşme. Yumuşamanın tam tersi. Bak sonu fısık şiapla biten sözcükler. Hadi yaz kitap.
14:54 Bu lazım değil. Fıstık şap lazım olmayacak bana. Fıstık şap da bitecek. Bak buyurun. Kitap yazdım arkadaşlar. Mesela kanat. Bak sonu fıstık şey yapma. Bitmiş mi? Bitmiş ya. Öyle düşün. Tamam. Al. 5. Sonu fıstık şarpa biten sözcükler. Bunlar lazım olmayacak bana. Ya da gitmek. Bak sonu fıstık şarapla bitmiş. Gördük mü? Kesmek. Bak sonu fıstık şapla bitmiş. Evet bu kadar basit arkadaşlar. Atmak fıstık şapla bitmiş. Bitmek fıstık şapla bitmiş. Tamam mı? Sonu fıstık şapla biten bir sözcük. İyi dinle.
15:39 Bir ek gelirse demek ki bunlar eklerde oluyor. Ekler cıdıgıyla başlarsın. Çünkü Türkçede ekler orijinal cıdıgıdır biliyor musunuz? Aa ağızdan çıkışı cıdıgı nasıl yumuşak. Bu ekler sert hale dilmiş. Aa yumuşak sertleştiği için ünsüz benzleşmesi ya da diğer adıyla ünsüz sertleşmesi. Hadi bunları cıdıkıyla başlayan ekler getirelim. Buyurun. Kitapcı. Bak hatta şöyle sarayım. Kanatçı. Aa bak cıtıkıyla başlayan ne getirdim? Ek getirdim. Çünkü Türkçede ki ve ken eki hariç ekler orijinalin cıdıgıyla başlar. Bak buyurun.
16:25 Dı ile başlayan saat 5te Evet. Ekin orijinal dedir. Hep d hal eki falan deyip durmuyor musun bulunmaya? Ya da okula gitti. Aa dili geçmiş zaman falan deyip durmadın mı yıllarca? E orijinal değildir. Buyurun al. En fazla da bunlar sorur. En fazla kafayı bunlar karıştırır. Bak kes giyin. E ekin orijinali günindir. Boyun atkısı bitki. Aa hocam yerden biten şey bitki de. Bak ağızdan çıkışa bak. Cıdık. Ağızdan çıkışı nasıldır? Yumuşak. Şimdi bunlar kullanımda sertleşiyor. Buyurun. Kitapçı demiyorsun, kitapçı.
17:10 Kanatçı demiyorsun, kanatçı. Saat 5'te demiyorsun, saat 500'te gitti demiyorsun okula. Gitti. Keskin demiyorsun keskin. Boyun atkısı değil, atkı. Bitki demiyorsun, bitki. O zaman yumuşak sert hale geldi mi? O zaman yumuşak sert hale geldiği için ben buna ünsüz benzeşmesi ya da diğer adıyla sertleşme adını veriyorum. Şimdi beyaz tahtama gidiyorum işmeden. Şimdi beyaz tahtamda bana bakmanı istiyorum arkadaşlar. Şimdi herkes dikkatli bir şekilde bana baksın. Bak ünsüz yumuşamasını hatırlayın bundan önce. Pıçııkı değil mi? Pıçıık. Pıçıık. Ağzından çıkışı nasıldı? Sert. Buna neye dönüşüyordu?
17:56 Bucuya dönüşüyordu. Sert geliyordu. Yumuşak hale geliyordu. Sert yumuşak hale geldiği için ben buna ne diyordum arkadaşlar? Ünsüz yuşaması. Ünsüz yumuşamasının adını veriyorum. Peki fıstık şahap'tan sonra fısık şap lazım diye boş verin. Ağızdan çıkışı cıdık. Cıdıkıyla başlayan bir ek gelirse cıdıkı. Ağızdan çıkışı nasıl yumuşak? Cıdıkı. Bak bu da sertleşiyor. Ne oluyor? Ç t k. O zaman dikkat edin yumuşak sert hale gelirse tam tersi o zaman buna da ünsüz benzeşmesi denir. Benzeşmenin diğer adı sertleşme, yumuşamanın diğer adı ünsüz değişme.
18:44 Hocam bunları ben karıştırır mıayım? Karıştırmazsan tam tersi. Tam tersi. Bak cıtıkının çıtkıya dönüşmesini bak. Bak burada da tam tersi. Çıtıkı cıdıkıya dönüşüyor. Tam tersi. Ya bunları karıştıramazsın. Mesela bana bak basit bir örnek vereyim. Eve girdim. Sağ tarafta bir tane dede var. Öldü ölecek. 90 yaşında. Sol tarafta da bir tane bebek var. Anam debecik topacık yerinde olmuş. Arkadaşlar sen birbirini zıttı değil mi onlar? Biri gitti gidiyor ölecek. Biri yeni do. Sen git çocuğu kucağına alıp öpmek yerine gidip de dedeyi kucağına alıp fıçpışladın. Ve orada dedeyi kucağına alıp öptün mü böyle bir karıştırma yapmadın. Çünkü bunlar birbirine zıt. O yüzden karıştırmazsın.
19:29 E bunlar da birbirine zıt. O yüzden karıştırmayacaksın. Anlaştık mı? Bunları karıştırmak var mıymış yok muymuş atanacak tayfa? Yok yok yok. Bunlar birbirini asla kat a hiçbir şekilde karıştırmayacaksın. Tamam. Akıllı tahtama tekrar ne yaptım? Döndüm. Buyur. Ünsüz benzeşmesi bak. Sonu fıstık cevapla biten sözcükler var. Tamam bunları geç. Fısık cevap çok lazım değil. Kitap kanat 5 git. Evet burada. Şimdi cıgıyla başlayan ekler getirdim. Kitapçı kanatçı sertleşiyor. Kitapçı kanatçı. Bak yumuşak sert hale geldi. Bak 5te gitti. Çünkü eklerin orijinal
20:15 cıdıkıdır zaten. 5şte gitti. Yumuşak sert hale geldi. Coşku bitki keskin. Bak yumuşak coşku bitki keskin. Hadi bir örnek daha vereyim. Türkçe dekler cıdıkıyla başlar. Çalışkan orijinali budur. Bugün ne diyoruz? Sertleştirerek çalışkan. Bak yumuşak sertleşti. Demek ki burada yumuşak sertleşiyor. Ben buna ünsüzleşmesi diyorum. Tamam. Başka örnekler bak. İlk önce özet ders notunda bıçtık sert bıcıdık bu ünsüz yumuşamaz. Eğer cıdıkı yumuşak cıtıkı sert ünsüz benzeşmesi demek ki bunları birbirinden
21:00 ayırt edeceksin. Hatasız bir şey istiyorum. Bak beraber örnek verelim. Hadi sertleştirin siz. Ağaçta sertleşerek ağaçta oluyor. Günsüz benzeşmesi simitçi sertleşerek simitçi oluyor. Günsü benşmesi küskün ya ekran cıdıgıyla başlar ya. Küskün olduş. Bu kadar basit ya. Bunlara dikkat edin. Mesela denemelerde en fazla sorulan oluşturmak Türkçede ekler cıdırıyla başlar. Orijinali oluşturmaktır. Yumuşak oluşturmak diyorum. sert hale geliyor. O zaman burada ünsüz benzeşmesi var. Yani ekin ilk halleri cıdıktır. Unutmayın. Sonradan çıtık olmuştur. O zaman çıtıkıyla başlayan bir ek olduğu zaman
21:46 hemen dikkatinizi vereceksiniz. Tamam mı? Orada bir şey vardır. Evet. Beraber örnekler verelim. Hadi. Buyurun. Fıstık şapla biten sözcüklerden sonra cıdıgı ile başlayan ekler gelmiş. En çok gı kafa karıştır. Buyurun beraber bakalım. Geçkin değil geçkin. Bak sertleşti. Gördün mü? Yumuşak sert hale geldi. Kaçkın değil. Kaçkın. Yumuşak sert. Bitki değil. Bitki atkı değil. Atkı etki değil. Etki. Bazen diyorsunuz ki öğretmenim videolar biraz uzun sürüyor. Niye uzun sürüyor biliyor musun? Bazı videolar MB'in bütün kazanımlarını ver ki sınavda soru kaçırmasın. Yani senin için senin için başkası için değil. Bak biçmek çalışmak kalkmak. Türk Yurt.
22:36 Şimdi bunlara cıdıgıyla başlayan ekler gelmiş. Çünkü eklerin orijinal cıdıkı içki değil. İçki bak yumuşak sert hale geliyor. Benzeşme. Çalışkan değil çalışkan. Kaktı değil kaktı. Türkçe değil Türkçe. Yurttaş değil yurttaş. O zaman eğer bir ek cıtıkıyla başlıyorsa arkadaşlar orada dikkat çek çıtıkıyla başlamışsa dikkat edin cıdıkı çıtıkıya dönüşümü gibi düşünebilirsiniz. Bak hadi beraber MEB'in bütün örneklerini hatasız bir şekilde göreceğiz. Bak kanat, coşmak, silah hafif Sinop. Bak 1965 atmak hepsi fısık şap. Bak şimdi yumuşak sol ekler orijinallerin yumuşak.
23:24 Kanatçı değil, kanatçı sertleşti. Coşku değil, coşku sertleşti. Yumuşak, sert hale gibi. Silah da değil, silahta. Hafifçe değil, hafifçe. Sinop'tan değil, Sinop'tan. 1965'te değil, 1965'te. Atkı değil, atkı. Bitti. Geçmiş olsun. Bu kadar basit. Yani bu kadar basit işimiz. Bak devam edelim. Guydır bak. Sonra fıstık şapla bitmiş sözcükleri şöyle kestim. Bak hep beraber bakalım. Eklerin orijinalleri gıdır. Orijinalleri yumuşaktır. Bunlar ne hale gelecek? Sert hale gelecek. Bakın beraber görelim. Askı değil. Askı bak
24:10 sertleşti. Bitki değil. Bitki sertleşti. Tepki değil tepki sertleşti. Coşku değil coşku sertleşti. Etkin değil. Etkin sertleşti. Keskin değil, keskin sertleşti. Yapışkan değil, yapışkan sertleşti. Çalışkan değil, çalışkan sertleşti. Bileşke değil, bileşke sertleşti. Dikkat edin. Bazı örnekleri çıkması en muhtemel örnekleri tekrar ede ede kafana yazıyor. Tamam. Dikkatli ol. Peki öğretmenim sözcüklerde ünsüz benzeşmesine bazen aykırılık olur. Nerelerde olur? Mesela birleşik sözcükler. Birleşik sözcüklerde fısık şahap'tan sonra bak fısık şahap. Fısık şahap. Fısık şahap'tan sonra
24:55 arkadaşlar şuradaki birleşik sözcüklere bak. İki tanesi birleşik sözcüklerdir. Tamam mı? Şu ikisi de istisnai unsurlardır. Bazen aykırılık olur. Fızık şarap'tan sonra cıtıgı gelir. Sertleşmesi kalır. Mesela üçgenle beşgen. Gangen yeni bir şey öğreneceksin burada. Gangen ek değildir. Bir sözcü. Gangen ne demek biliyor musun? Kenarlı demek. Üçgen üçgenarlı, beşgen beşkenarlı. O yüzden bak birleşik sözcüklerde ünsüz yumuşamasına aykırı bir fark cıdıkı var ama bu çıtıkı olmamış. Üçgen ya da beşken olmamış. Bir de gılgil ve cağız ceviz ekleriyle. Bunlar da arkadaşlar aykırıdır. İstisnai eklerdir. Bak Fikret gil yerine Fikret kil demiyorsun. Fısık şaptan sonra cıdı gelmiş kalmış. Ya da çocuk çağız
25:42 demiyorsun. Çocuk çağız yerine. Bak bunlar hala duruyor. Cıdık. Demek ki bu da ünsüz benzeşmesine aykırı. Şimdi ÖSYM'nin en çok sorduğu bana bak en çok sorduğu dık ve dığındaya dikkat etsin. Şimdi hep beraber bak dık sıfat fiildir. Dığında dinde de zarf değildir. Bak en son ÖSYM'nin sordu. Yaptığında şimdi hep beraber bana bakın. Şimdi bu yaptığında sözcüğü yap tığında. Şimdi hep beraber bak bu ekin orijinali nedir? Tıkında. Doğru mudur? Ya da yaptığı.
26:27 Bunun orijinali nedir? Dık diktir. Yıllardır anası mezar dikecekmiş deyip durmuyor musun? Yani orijinallerinde dık var. Peki bunlarda ne olmuş arkadaşlar? Yaptığın olmuş. Bak tı. O zaman bunun orijinali tıkmış. Bu tığ olmuş. Burada yaptığı derken orijinal tıkmış. Ne olmuş? Tı olmuş. Peki o zaman hangi ses olayı olmuş? Bak ağzdan çıkışı dı değil midir? Ne olmuş bu? T dı yumuşak. T sert. Burada yumuşak sert hale dönüştüğü için burada ünsüz benzeşmesi olmuş. Peki ağzına çıkışık sert. Yumuşak g yumuşak. Burada da sert yumuşak hale geldiği için ünsüz
27:14 yumuşaması olmuş. İkisi bir arada bak. Dık dik. İyi dinle. Beraber beyaz tahtada çalışma yapacağız. Ağzının çıkışı yumuşak sert. Burada yumuşak sertleştiği için ünsüz benzişmesi olmuş. Bak bu ağızdan çıkışı sert. Bu yumuşak olmuş. Sert yumuşadığı için ünsüz yumuşaması olmuş. Ben şimdi yazacağım burada beyaz tahtada. Siz teker teker bana göstereceksiniz. Hadi sevgili beyaz tahtama en sevdiğim yerime geçti ve dikkatle bana bakmanızı istiyorum ve kendinizi bana fazlasıyla vermenizi istiyorum. Bana bakın. Şimdi diyorum ki ben geldiği gün geldi. Şimdi sen şöyle düşüneceksin. Kadir hoca bana anlatmıştı. Bu ekin orijinali en fazla
27:59 ÖSYM'nin sorduğu dık. Anası mezar dikecekmiş. Dık. Doğru mudur? Ne olmuş bu? Dı olmuş. Peki D'de herhangi bir problem var mı? Yok. D aynen tekrar etmiş. Burada K ağızdan çıkışı sert. R yumuşak. Bak K yumuşak. O zaman sert yumuşadığına göre burada sadece yı var. Bak gördük mü? Bu kadar basit. Şimdi diyorum ki kestiği. Kestiği. Şimdi Kadir Hoca dedi ki ekin orijinali neydi? Tık. Tamam tık. Burada ne olmuş? Tı olmuş. Ünlü sayma. Bak şimdi ağızdan çıkaca yumuşak. T sert. O zaman yumuşağın sertleştiği, tı oldu. O zaman ben bunu ünsüz
28:45 benzeşmesi var. Ağızdan çıkışı sert. Yumuşak. Sert yumuşadı. O zaman burada da ünsüz yumuşaması var. Hem yumuşama var hem benzeşme var. Gördük mü? Şimdi olduğu gibi diyor. Oldu. Hadi ağızdan çıkışına bak. Ya Kadir Hoca dedi ki bu ekin orijinali dık. Tamam. Burada ne olmuş? Aradaki ünlüğü saymıyorum arkadaşlar. Dı olmuş. Bak D'de problem yok. Bak bu sertmiş. Yumuşak olmuş. Sert yumuşağa dönüşme için ünsüz yumuşamasın. Yani ezberlemeyeceksin. Kuralın belli. Buna göre tıkırtır tıkırtır tıkırt mantık yürüteceksin. Anlaştık mı? Bakın arkadaşlar sınavda en fazla sorulma ihtimali olan arkadaşlar ek tıktığında
29:33 dikkat edin. Bunlarda da nasıl bulunacağını tane tane gösterdim. En çok çıkanlar. MEB kazanımında da belli. Hadi hangisinde hem ünsüz benzeşmesi hem ünsüz yumuşaması vardır? İkisi de vardır. Bakalım kitabın demiş. Kitap orijinali bu. Kitabın. Peki ağzdan çıkış kitap. Sert. Kitabın derken yumuşak olmamış mı? Sadece ünsüz yumuşaması var. Başka bir şey var mı? Yok. Ele gidip sözcüğün kökü ne? Orijinali gitmek. Gitmekten git. Sert. Gidip derken ne olmuş bu? Yumuşak. Peki sert yumuşak olduğu için kardeşim burada da sadece ünsüz yumuşaması var. Başka bir şey yok. Sahaftan. Sahafan
30:20 orijinali arkadaşlar bunun sahaftan değildir. Orijinal hani yıllardır demiyor musun? De halki deneki saftan derken ağzdan çıkışı yumuşak değil mi? Peki saftan derken sert olmamış mı? Aa tam tersi yumuşak sert olmuş. Burada da ünsüz benzeşmesi var Canş gitti. Yaşadığı anam dık dikine çıktı. Yaşadığı. Peki Kadir Hoca sürekli sana ne diyor? Bu ekin orijinali dık demiyor mu? Bu ekin orijinali neye dönüşmüş? Tığa dönüşmüş arkadaşlar. Pardon dığa dönüşmüş. Aynısı yaşadığı derken dı. Şöyle alayım da. Evet. Şöyle olmuş. Evet the olmuş. Yaşadığı
31:05 derken D''lerde problem yok. K ağızdan çıkışı sert. E bu da yumuşak. Sert yumuşağa dönüştüğü için sadece össüz yumuşaması var. Başka bir şey var mı? Yok. O zaman arkadaşlar burada sadece ünsüz yumuşaması var. Burada sadece ünsüz benzeşmesi var. Burada da sadece ünsüz yumuşaması var. Başka bir şey yok. Şimdi diğer örneğe bakalım. Şurada diğer örnek için hemen kendime kara tahtamdan güzel mini mini harika bir yer açıyorum. Tamam açtım. Hadi bakalım. Buyurun. Çekişti anamay çekişti.
31:50 Kadir hoca zaman ne dedi? Diktik demedim bu ekin orijinalini dedi. Peki dıktik ne olmuş? Ti olmuş. Şimdi beyaz kalemle gösterdiğim yer ağızdan çıkışı olmuş. Ana yumuşak sertleşmiş. Burada bir kere ünsüz benzeşmesi var mı? Var. Açıkçık. sert yumuşak g yumuşak burada da sert yumuşamış ünsüz yumuşaması var. O zaman burada hem yumuşama var hem benzeşme var. Benzeşme artı yumuşama olduğu için e bana da zaten o sormuş. İşte en fazla sorduğu soru tiplerinden birisi dikkat edin tık
32:36 dığında bunlara dikkat edin. Geldik. Ünsüz düşmesi. Bak ünsüz düşmesi nasıl? Ceplerimizi dolduralım. Bir en önemli y tamam. Bir sözcü küçültmek gelirken alır. Mesela beraber yapalım. Cık cık. Rakrek. Bu arada rakrekin de küçültmek olduğunu öğreneceksin. Ha bugün burada öğreneceksin. Bak ufak buyur. Ufak buyur. Minik buyur. Küçük buyur. Bak bunları küçültmek getireceğim beraber. Tamam mı? Küçük. Evet. Yine küçük. getirdim. Büyük getirdim. Hep beraber hazır mıyız? Şimdi ben bunları küçültmek getiriyorum. Ufakcık çocuk ama ben bugün
33:22 buna ufacık diyorum. Dünsüz düştü. Ufak rak çocuk ama ben buna bugün ufarak diyorum düştü. Yeni bir şey öğrendim. Ufarak ufacık demek çok ufak anlamına gelir. Rockrek de cıkın başka bir formidir. Mesela minikçik adam. Minicik adam ünsüz düştü. Küçücük çocuk bak K düştü ünsüz düştü. Küçük çocuk A ünsüz düştü. Büyük ev a ünsüz düştü. İşte ünsüz düşmesi böyle. Sonda K ünsüz düşüyor küçük yer. Tamam. Bir de ben size bundan önceki videoda bir bomba anlatmıştım. Hatırladınız mı? Gülücük ve öpücükte. Aman dikkat edin. Bu ikisi var ya adınız gibi bileceğiniz örnekler.
34:07 Nasıl olmuş demiştim. Gülmek ve öpmek. Gülmek ve öpmek neydi? Fiildi. Aa bunlara ne geliyordu? İş memek. İş iş. Bunlar isim yapıyor. Gülmekten gülüş yaptığım eylemin adı. Öpmekten öpüş yaptığım eylemin adı isim geliyor. Buna artık isim olduğuna göre isim fiil geldi bunlara. İsim olduğuna göre arkasına küçültme ekleri gelir. Gülüşçük öpüşçük. Biz buna gülücük öpücük diyoruz. ş'ler düşer. Burada da ünsüz düşmesi vardır diye ilk videoda bunlarda ünlü türemesi yok. Aksine ünsüz düşmesi var diye anlatmıştım. Bir bu cık cık küçültmekleri geldiği zaman olur. Bir de nasıl olur biliyor musunuz arkadaşlar? Şimdi ona geçmeden şu
34:52 örnekleri görün. Ben bugün minicik diyorum ünsüz düştü. Alçacık diyorum ünsüz düştü. Küçürek diyorum ünsüz düştü. Çabucak diyorum ünsüz düştü. Gördünüz mü? Şimdi bunların köklerini söylüyorum. Büyüyecek. Kökü büyük. Büyücek. Büyüyecek. Ünsüz düştü. Küçücük kökü nedir? Küçük. Küçükcük. Küçücük ünsüz düştü. Ufarak. Ufak rak ufarak ünsüz düştü. Sıcacık sıcakçık ünsüz düştü. Bitti. Nasıl ünsüzlerin düştüğünü gördük mü? 1. Küçültmek geldiğinde 2. Arkadaşlar L yapımak geldiğinde de olur. Nasıl yani? Şimdi ben buraya bazı sözcükler yazacağım. İyi bakın bana köklerini bulacaksınız. Seyreldi,
35:38 yükseldi, alçaldı. Buna nasıl olmuştur biliyor musunuz? Seyreldinin kökü ne? Seyrek. Yükseldinin kökü ne? Yüksek. Alçaldının kökü ne? Alçak. Hadi bir daha yapalım. Siz söyleyin. Ufaldı. Ufaldı sözcüğünün kökü ne? Ufak. Ama bunlar isim. Şimdi ben bunlara L yapım ek getirerek fiil yapıyorum. Seyrelmek, yükselmek, alçalmak, upalmak. O zaman burada k'ler ne yapıyor? Düşüyor. Bugün ne diyoruz biz? Seyreldi, yükseldi, alçaldı, ufaldı. Dünsüz düşün. Bak L yapım ekinde ve küçültmek geldiğinde düşer. Bir de arkadaşlar bunları görelim beraber.
36:25 Seyrekten seyrelmek ünsüz düştü. Yüksekten yükselmek ünsüz düştü. Küçükten küçülmek ünsüz düştü. Alçaktan alçalmak ünsüz düştü. Eksikten eksilmek ünsüz düştü. Evet. Ufaktan ufalmak ünsüz düştü. Anlaştık. Evet. Şimdi o zaman şu an ben size iki tane ne anlattım? Hadi bana bir tekrar edeceksin. İki tane anlattığım şeyi tekrar etmenizi istiyorum. Bir küçültüm eki geldiğinde minikçik minicik. Tamam. Bir de seyreldi gibi L yapım eki gelip fiil yaparken yere düştü. Bir de yıllardır gördüğünüz as ve üst sözcüklerinde olur. As temen asmen birleşik sözcüklerde. Üst temen üst temen birleşik sözcüklerde olur. Bir de bakın addaş. Aynı ada sahip olanlara
37:13 addaş aynı mesleğe sahip olanlara meslektaş. Ama böyle derken biri düşüyor adaş oldu. Bitti ünsüz düşüyor. Bak ünsüz kendini yere bırak ünsüz düşmesin. Bu kadar basittir arkadaşlar. Tamam. Şimdi ünsüz düşmesinin herkes ne demek olduğunu anladı mı? Hadi yaptıralım. Bir ufak çık. Ufacık cık cıkle seyreldiğinin kökü ne? Seyrek. Seyrelmek derken de k düşmüş. Bir de üsten, alt deme adaş. Bunlara dikkat et. Şimdi ünsüz türemesi. Aa bu sefer düşmeyecek. Gelecek konacak. Ünsüz gelecek konacak arkadaşlar. Nasıl olacak hocam? Şimdi ben buraya bazı sözcükler yazayım. İyi bak. His zam. Bak diğer adını da beraber bulacağız. Tamam. Ya da sorunun şık hani
38:02 soruda şık olur ya seçenek ya da telefonda ne olur? Hat olur. Bak şimdi. Şimdi ben bunlara ek getireceğim. Kızım bana hisi. Memurun maaşı zamtlı. İnşallah o günlerde görürsünüz. memuru olun ya zamdan zaten bir yıl sonra şikayet etmeye başlarsınız maaşlardan hele bu sonra şikayet edersiniz. Şimdi içinizden diyorsunuz hocam yeter ki olayım. Ne şikayet edeceğim bir yıl sonra göreim sizi. Bakın sorunun şıkı ya da telefonun hattı. Ama ben Gülükatla bunlara böyle demem ki. Hop. Ne derim bak kızın bana hissi bak bir ünsüz geldi buraya kondu. Memurun maaş zammı geldi
38:48 kondu buraya geldi kondu. Soruların şıkkı geldi kondu buraya. Telefonun hattı geldi kondu buraya. Aa o zaman ünsüz türedi. Peki türeyen ünsüz? Dikkat ettiniz mi? Kendi önünde ne varsa aynısı türet. Aynısı türediği için ünsüz türemesinin diğer adı nedir biliyor musunuz arkadaşlar? ünsüz ikizleşmesidir. Çünkü aynısı geldiği için ben buna ünsüz ikizleşmesi derim. Tamam. Bazen de etmek falan gelirken mesela hissetmek ya da zan etmek ya da haz etmek ya da hal olmak. Ama gülükte ben bunları böyle söylemem ki. Ne derim arkadaşlar? Hisset. Türet. Zannetti. türedi.
39:35 Zannetti dersen eski bir futbolcu olur kendini zannetti. Haz etti. Evet. Hall oldu. Peki aynısı türedi değil mi? Evet. Kendinden önce ne varsa aynı. O zaman ben burada özsüz türemesi derim. Diğer adı da özsüz ikizleşmesi niye ikizleşme dediğimi anladım. Çünkü ikizi geliyor. Aynısı geliyor. Bak bu nasıl olur? beraber bak ek alırken oluyor. Affı yerine affı ünsüz türedi bak f hissi değil hissi türedi bak türeyen aynısıdır. Dikkat edin. Zamı değil zammı reddi değil reddi bak aynısı türüyor. Sırrı değil sırrı bak aynısı türüyor. Hakkı değil hakkı aynısı duruyor. Hatı değil hattı aynısı duruyor. Zanı değil zannı. Zan yanılgı. Zannlı yanılgısı
40:22 anlamında. şıkkı değil. Şıkkı bak ünsüzün nasıl türediğini görün. E etmek olak gelirken de türüyor. Biraz an önce gösterdim ya ben mesela burada zan etmek değil mi? Ya da olmak gelirken hal olmak. Buyurun. Zan etti dersen eski bir futbolcu oluyor. Türedi zannetti. Hal oldu değil. Hall oldu. İşte ben buna çatır çatır ne diyeceğim? Yüzünüz türbes adını vereceğim. Diğer adı ikizleşme. Bak affetti değil, affetti türet. Reddetti değil, reddetti türet. Hissetti değil, hissetti türedi. Düşme türeme varsa bitişik yazılıyor. Yazımda göreceğiz. Halletmek bak türedi. Sır olmak değil sırır olmak türedi. Haz etmek değil haz etmek türedi. Hepsinde
41:09 bir ünsüz geldi türedi. Ben bunu ünsüz türrefesi adını veriyorum. Aynısı türediği için ünsüz ikizleşmesi de derim. Bak her gördüğünüz iki harfi üz üstüremez. Hayır hocam her gördüğünüz iki harfe olamaz. Mesela ben hak sözcüğün kökü hak üstüne ı gelmiş. Hakkı ünsüz türemez. Evet ek gelir. Şimdi sen cenneti ünsüz türemes diyorsun. Lan cennetin kökü zaten cennet ek gelmemiş ki. Üns türemesi değil. Bellinin kökü bel mi anasını zat? O zaman herhangi bir şekilde ünsüz türemesi yok. Ya da sikke. Lan bunun kökü zaten bu. Bunlarda ünsüz türemesi yoktur. Üns türemesi olması için arkadaşlar atıyorum zam sözcüğün kökü üstüne ı geliyor. Bak fazdan bir m
41:56 geliyor. Eten ve sözcük kökünden başka bir şey geliyor. Bunlar sözcük kökleri ya da çocuk okula gitti derken gitmek zaten fiil kökü. The d de arkadaşlar burada görülen geçmiş zaman d'ye dönüşmüş. Hatta ünsüz benzeşmesi olmuş burada. Tamam mı? Aman diyeyim ha. Bunlarda ünsüz türemesi yok. Yani fazladan bir şeyin gelmesi lazım. Mesela sır sözcüğün kökü ekle ı. E r geliyor. Ünsüz türedir. Bunlarda var ama bunlarda ünsüz türemesi yoktur. Ya sikkede falan zaten sözcük kökü sikk değişik kökler bulmaya çalışıp durmayın. Tamam mı? Dikkatli olun ve mantık yürüterek olayı ne yapalım? Bulalım. Evet. Şimdi bana bakın arkadaşlar. Buraya kadar olan bölümde dör tane ünsüzlerle ilgili ses
42:42 olayı görcek. Beyaz tahtama geçeceğim. Ben bazı sözcükler yazacağım. Siz onlarda hangi ses olay olduğunu bulacaksınız. Tamam. Ne bu? Ünsüz yumuşaması gördük. Ünsüz benzeşmesi gördük. Ünsüz türemesi gördük. Ünsüz düşmesi gördük. Dör tane temel ses olayı. Hemen ben sevgili beyaz tahtama geçtim. Sevgili beyaz Tahla bunlarla alakalı isterseniz birkaç örnek çalışması yapayım. Hadi hazır mıyız? Ben şimdi yazacağım. Siz hangi ses olayı olduğunu söyleyeceksiniz. Tamam. İyi bakın yazıyorum arkadaşlar. Burada yine beni üzer altını çizeceğim. Ahmet
43:29 hangisi solayı var? Şimdi Türkçedekiler neyle başlar dedim. cıdıgıyla Ahmet görülen geçmiş zaman orijinal bu değil midir? Yumuşak. Peki ne oluyor? Ahmet diye sert olu. Yumuşak sert hale geldiği için ünsüz benz bak aynı. Şimdi yazıyorum küçücük elleri vardı. Küçücük. Tamam. Sözcük kökü ne? Küçük. Buyurun. Cık cık gelmiş burada. Evet. O zaman K düşmüş. Bitti. O zaman ünsüz düşmesi vardır. Bak uçak
44:15 alçaldı. Sözcük köküne bak. Alçak değil midir sözcüğün kökü? Üstüne L gelerek fiil yapmamış mı? K düşmüş. O zaman bitti. Burada da ünsüz düşvesi vardır. Bak bu kadar basit. Anlaştık mı? Şimdi diyorum ki yaptığın işten memnun musun? Abo en fazla karşımıza çıkı. Kadir hoca ne dedi? Bak tığ burada ama ekin orijinal neydi? Tık. Ekin orijinal ne oldu? Tı oldu. Şimdi ağızdan çıkışa bakar mısın? Dı ağızdan çıkışı yumuşak. Tı ağızdan çıkışı sert. Yumuşak sert hale geldiği için burada yüzünden çıkması olmuş. Peki bu sert bu yumuşak. sert yumuşak hale geldiği için burada üssüz yumuşaması
45:01 olmuştur. Ama bunlara dikkat et. Hissetti derken hangi ses olayı var? Bak hissetti derken hangi ses olayı var? Hissetti. Orijinali hisetmek değil mi? Hop aynısı ne yaptı? Geldi. Hop bala cumbala bumbala kondu. O zaman burada da ünsüz türemesi ya da diğer adı ünsüz ikizleşmesi vardır. Evet. Şimdi biraz sonra tahta lazım olacağı için yine ben burayı ne yapacağım? Sileceğim. Çünkü gerçekten göreceğimiz çok az bir yer kaldı arkadaşlar. Videomuzun son bölümündeyiz. Ünsüzlerle alakalı ses olaylarında yani ses olaylarını bitireceğiz artık biliyor musunuz? 3ünc videoda artık egzersizler olacak, sınav analizler olacak. Bir de dandik dünlük arkadaşlar hani büyük ürün oy mu küçük
45:46 ünlü oy mu sınavda çıkmıyor da dandik dünü 3üncü videoda da onu göreceğiz. Bitti ya. Abartmayacağız. Tamam. Evet, geldim buraya. Tekrar buradayım. Hadi. Kayrıştırma harfi ya da diğer adıyla koruyucu ünsüz. Aa, bu nedir? Şimdi gençler Türkçede iki tane ünlü yan yana gelmez. Bak iki tane ünlü yan yana gelmez. Araya yaşasın. Yeşesene kaynaştırma erkleri gelir. İşte ben bu yeşe seneye istersen kaynaştırma yüzün sözle, istersen kaynaştırma harfleri de istersen yardımcısüzde ve istersen de koruyucu sözle. istediğiniz öyle bütün isimlerini bilelim. Bak bir ünlü bir ünlü daha yan yana gelmeyecek araya yeşesene girecek. İşte olay da burada bitecek. Beraber görelim. Bak şimdi ben
46:33 günlük hayatta demem ki arkadaşlar mesela ben günlük hayatta arkadaşlar su iki tane ün yan yana geldi gelmez. Araya Y kaynaştırma harf yaptım. İki er elma demem iki şer elma dedim. Bak araba ı demem. Ayşe'nin arabası der. 6ın 6 sayısının 6ının demem 6 yaşas. Bitti. Bu kadar basit. Peki bana bakın. Şimdi ben size öyle bir şey öğreteceğim ki kaynaştırma harfinde test çözerken yanlış yapanların hepsi doğru hale getirecek. Bekleyin birazdan. Bak Y'de bir sıkıntı yok. Her zaman bulursun. Şde bir sıkıntı yok. Her zaman
47:19 bulursun. üleştirmeler de çıkar sadece. S'de bir sıkıntı yok. Her zaman bulursun. En sıkıntılısı N'dir. N'dekiler bazen bazı N'ler kaynaştırma harfi olmaz. İşte denemede ya da başka bir yerde en çok onları yanlış yapıyorsun. Ben o olayı çözeceğim. Rahat. Bak şimdi şuradaki kaynaştırma harflerini bulalım. Ondan sonra olaya gelelim. Araya derken ara aa kaynamış değil araya. Kaynaştırma gitmiş. Beklemek sıfat fiil anası mezar dikecekmiş gelmiş bekleye. Söylemek gelecek zaman accek gelmiş söyleyecek. Ayşe'nin kedi kedisi arabanın kapısı değil arabanın kapısı. Çocukların yediği değil yedisi aramak
48:07 gelmiş acak ecek gelecek zaman arayacak diye kaynaştırmak beklemek. Acakecek gelmiş. Bekleyecek. Yeşesen bu kadar kolay bir şekilde karşımıza çıkıyor. Şimdi bomba geldi. Bombayı vermeden önce bir ön bilgi vereceğiz. Bak normalde sözcükte yapıda göreceğiz ve daha sonra isim tamamlarında göreceğiz ama önceden bilelim. Çok basit daha rahat ol. Bak şimdi gençler isim tamlamaları vardır. İsim tamlamalarında bak iki tane ikin adını öğreneceksin. Çok kolay. Beraber yapacağız. Adını duyunca var ya hemen zorlanıyorsunuz. İlgi yelik gidyince milletinin kafası karışıyor. Aslında beni bir dinle. Beni bir kendini ver dinle. Vallahi 10 numara
48:52 almayacaksın. Bak isim tamlamasına birinci unsura tamlayan denir. İkinci unsura tamlanan denir. Tamlayan ek alır isim tamlamasında. tamlan eklayanın aldığı ek arkadaşlar ilgi ekidir ya da tamlayan ekidir. Tamlananın aldığı eke de iyelik eki denir ya da buna canın isterse tamlanan eki de diyebiliriz. Hep beraber bak isim tamması yapalım. Ekleri beraber getirelim. Bak adam ev arkadaşlar. Kapı kol
49:38 bu milli örneğimiz. Tamam. Milli örneğimiz iyi bakın. Hatta milli örneğe bile gerek yok. Direkt olaya gireyim. Milli örneği konırken ben ev. İsim tması yapacaksınız. Sen ev. Tamam. Şimdi isması yapalım beraber. Bak adamın evi benim evim. Senin evin. Bak bunlar ne ekidir? İlk eidi. Aferin sana. Bunlar ne ekidir? İyilik. Aferin. Şimdi bunu ön bilgi olarak öğrendin mi? öğrendin. Şimdi içinden diyorsun ki ya hocam Allah'ını seversen
50:25 bunu ön bilgi olarak öğrendim de benim niha işime yarayacak. O kadar güzel işine yarayacak ki kendini bana bırak. Bak iyi dinle. Ve burada en sonunda da bir kısa yol söyleyeceğim ama kısa yol en sonunda olacak. Bak şimdi iki tane şey yazıyorum. İyi bakın. Diyorum ki adamın evini buna bir numara diyorum. Gördüm. Burada da diyorum ki senin evini gördüm. Tamam mıyız buraya kadar? Şimdi buradaki n'lerden bir tanesi kaynaştırma harfi. Bir tanesidir. Şimdi bana buradaki isim tamamlarını, çıplak isim tamamlarını çıkarın, bulun. Eklerin adını yazdır.
51:12 En sonda kısa yolu beraber bulacağız. Tamlayan tamlanan isim tamması böyle değil mi? Bak. Adamın evi. O zaman bu ne eki? İlk ek. O zaman bu ek ne eki? İyi. Senin evin derken isim tammasını çıkart. Senin evin. Bu ek ne eki? İrge eki. Bu ek ne eki? İyik eki. İsim tammasını tamamen kapat. Burası isim tamması. Biz adamın evini derken üstüne gördüğünüz gibi bir tane daha i gelmiş. Araya da neye gelmiş? Bu neye kaynaştırmam?
51:58 Ama başında senin varsa senin evini derken N zaten iyelik 2'nin kendisiymiş. O zaman demek ki buradaki nde kaynaştırma harfi yok. İpucu ne? Bir sözcüğün başında senin varsa oradaki ne kaynaştırma değil ama senin yoksa o neye kaynaştırma bitti. Geçmiş olsun bu kadar. Bak örneği vereyim iyi bak. Adem'in kalemini gördüm. Bak ben ispatlı yapıyorum. Burada da diyorum ki senin kalemini gördüm. Bak direkt ezberletmiyorum. ispatını yapıyorum sana. Şimdi Adem'in kalemini derken buradakine bir numara. Senin kalemini derken buradaki 2 numara.
52:45 Bunların bir tanesi kaynaştırma harfi. Bir tanesi değil. Başında senin varsa kaynaştırma değil. Açılımını yaparsan isim tammasına ne demek olduğunu anlarsın. Bak isim tammasının açılımını yapıyor. Adem'in kalemi. İsim tammasının açılımını yap. Senin kalemin senin varsa iyelik eki indirir. O zaman şunlar ne eki öğretmenim? İlgi eki. Şunlar ne eki? İyik eki isim tamamlaması üstüne Adem'in kalemini derken bir n girmiş. O zaman buradaki ne kaynaştırmaktı? Ama buradaki direkt kalemini derken n zaten burada iyelik ekinin içinde olduğu için kaynaştırma harfi burada yok. Eğer bir sözcüğün başında n varsa oradaki kaynaştırma harfi değildir. Daha sana ne vereyim?
53:32 Başında senin varsa oradaki kaynaştırma harfi değil. Tamam. Hikaye bak yazıyorum. Kaynaştırma harfinde. Şimdi yazacağım. Hangisinde? Bak bir tek N sıkıldı. Yeşeseyi bulursun. Ne sıkıntı? Onu ben sana bulma yolunu anlatıyorum. Bak şimdi basit bir şekilde yazdım. Adamın yazdım arkadaşlar. Evini yattım. Senin evini yaktım. Senin evini yattım. Hangisindeki N kaynaştırma harfi değildir? Başında senin varsa oradaki değildir. Çünkü buradakinin açılımını yapıyor. İsim tamması adamın evi. Ama şuradaki isim tammasının açılımını
54:18 yapıyorum. Senin evin. Bunlar ne ekiydi? İleride göreceğiz. İlgi eki. Bunlar ne ekiydi? iyelik adamın evi giderken araya ne giriyor? Kaynaştırma harfi. Ama burada kaynaştırma harfi falan yok. Bak bu kadar basit. Yani bunu bilirsen iş tamam. Ya kaynaştırma harflerini yeşene deyip geçiyorsun. Hızlı bir şekilde öğreniyorsun sonra işine yaramıyor. Bunlara dikkat edeceksin. Tamam. Haydi bakayım hangisinde demiş ki kaynaştırma harfi yoktur demiş. Bak herkesin dikkatini burada var. Çünkü isim tamması yaparken başında senin yok. O zaman neye kaynaştırma harfi? Yiyecek. Burada da var. Yemekten yiyecek. Ünlü daralması olmuş. Yiyecek. Burada da var. Hediye
55:03 in. Hediyenin. Burada da var. Notlarından. Anam patlat. Vallahi patlat. Başında senin var ya. Allah'ını seversen senin var ya arkadaşlar. Senin notların. Buyurun ilgi eki. E buyurun. Başı da senin olduğu için iyelik eki. Üstüne de arkadaşlar burada dikkat ederseniz ı gelmiş. O zaman burada da başında eğer senin varsa bu iyelik eki notlarından derken de dan gelmiş. Burada kaynaştırma falan yok. Yani cevap rahatlıkla D seçeneği olarak çıkmış. Peki olduğun derken Nitti. Başta senin olsaydı buradaki N de olmazdı. Bak yöntemini bilirsen kısa yolunu bilirsen zor
55:48 sorunun bile içinden çıkarsın. Evet. Ulama en kolay. Eğer bir sözcük varsa son ünsüzde bitmişsin. Arkasından ünlüyle başlayan bir sözcük gelmişse onu ona bitişik okunur. Bulama vardır. Adam eve bulamaz. Ünsüz günlük. Bunu nasıl rekt okuruz? A da m v diye okuruz. Bulama ama arada noktalama işareti varsa bulama yoktur. Mesela şurada ulama var mı? Bakkaldan. Bu da milli örneğimiz. Ekmek aldı. Önce ünsüz olacak. Beraber bakıyorum. Hadi beraber bakalım. Ünsüz ünlü. Ulama var. Ünsüz ünlü.
56:35 Ünsüzden sonra ünlüyle başlayan bir kelime geldi. Ulama var. O zaman burada da var. Burada da var. Önce ünlü sonra ünsüz gelirse mesela şöyle diyorum. Eve gittim. Önce ünlü gelmiş. Evet. Sonra ünsüz gelmiş. H burada ulama falan yok. Tamam mı? Yazıyorum. Kübra dün geldi ama evden aldıklarını getirmedi. Şimdi burada ulama var mı? Varsa kaç tane var? Beraber bakalım. Kitaba Kübra
57:22 önce ünsüz gelecekti gitti. Ünsüz arkasından ünlü gelmesi lazımdı. Burada da gitti. Ünlü ünlü olmadı. A ünsüz arkasından ünlü bitti. O zaman burada ulama vardır. Bak bu kadar basit hocam. Burada olmaz. Önce ünsüz son ünlü gelecek. Burada önce ünlü son ünsüz gelmiş. Ulama budur. Önce ünsüz arkasından ünlü gelecek. Ben bunu olama diyecektim. Bitti geçti. Evet. Dudak ünsülerinin benzeşmesi. Anam çok önemli. Herkes dikkatli bir şekilde bana baksın. Dudak ünsüzü. Dudağım mı kullandığım ünsüzler? Bunlar neler biliyor musunuz arkadaşlar? Pembe sözcükleri. Pembe. Pembe sözcüğün ünsüzlerinde dudağımı kullanmak zorundayım.
58:10 M inek gibi oldu ha bu. H bak pembe. B b b b b m. Gördün mü? Ben burada dudağımı kullanıyorum. pembedir. Pembenin üstlerinde dudağımı kullanıyorum. Demek ki Pembenin P'si M harfi arkadaşlar. Ve B harfi. Bunlar dudak ünsüzüdür. Dudakçılar dudakçılarla iyi anır. Dudak ünsüzü dudak ünsüzün yanında iyi durur. Şimdi Türkçede iyi dinleyelim. Yabancı dilden dilimize girenlerde ya da Türkçe sözcüklerde N ile B yan yana geldiğinde bir sıkıntı çıkar. Çünkü neden? B dudakçıdır.
58:55 Dudakçı. Dudak ünsüzü. Hani pembe pembe sözcüğünün ünsüzleri P M B dudak ünsüzüydü ya bu dudak ünsüzü ama yanındaki N dudak unsusu değil. Anam değil vallahi değil. Anlaşamaz. Dudakçı dudakçı ister. Dudakçının derdi dudakçıyla. O zaman ne yapar biliyor musunuz? Hoppa. Al. Bu N'yi tekme atar ve B yanındaki N'yi kovalar. Kendi gibi dudakçıyı alır. Neyi alır? yanına N'yi alır. İşte N harfinin M harfine dönüşmesine, N'nin M'ye dönüşmesine, NM değişimine, dudak üstlerinin benzeşmesi denir. Siz buna hep Nm değişimi diyebilirsiniz. Ya da bazen N ile B yan
59:42 yana gelmeyi sevmediği için buna NB çatışması da diyebilirsiniz. Hayır ben bu isimleri kullanmanızı istemiyorum. Ben kazanımda hangi isim geçiyorsa onu bilmeni istiyorum. Dudak üzlerinin benzeşmesi. Sen bunu bu isimlerle öğrenirsen, bu isimlerle öğrendin. Sınavda ÖSYM dudak üzlerinin benzeşmesidir. Ne hal diyeceksin? Yani o yüzden her şeyi kazanımına göre bilmeni istiyorum. Buyurun. Yabancı dilen sözcükler dilimize şöyle girmiştir. Pembe, kan, kanur, çarşamba, perşembe ya da Türkçe sözcükler, saklanbaç,
1:00:29 dolanbaç. Bak bunlar olmaz. Niye? Hepsinde N ile B yan yana geldi. Bunlar dönüşüm geçirecek. Hadi beraber dönüşümü beraber geçiştirelim. Bak N ile B yan yana gelmiş ya. Gelmeyecek yan yana. Hadi dövüşüm. Pembe değil pembe. Buyurun da kürslerin berleşmesi. Kamber, kambur, çarşamba, saklambaç, dolambaç. Buyurun. Dudak ünslerinin benzeşmesi elinden bak. Beraber örneklerde beraber yapalım. Bak a neyle B yan yana geldi. B dudakçı. kendi gibi dudakçıyı getirdi. Neyi karaladı? Neyi getirdi? Ben buna dudak üstlerinin benzeşmesi derim. Buyurun. Pembe.
1:01:14 Pembe oldu. Dudak üstlerinin benzleşmesi. Kanber. Kanber dudak üstülerinin benzleşmesi. Anbar. Ambar. Dudak yüzlerinin benzleşmesi. Devam. Çarşamba. Çarşamba. Dudak yüzlerinin benzeşmesi. Perşembe. Perşembe. Dudak yüzlerinin benzeşmesi. Saklambaç. Saklambaç. Dudak üstlerinin benzeşmesi dolanbaş. Dolanbaş üstlerinin benzeşmesi. Bakın bunlarda da var çünkü. Niye? Çenber. Çember. Tenbel tembel. Bak bunların hepsinde takak benzleşmesi var. Kan kambur bak tanbur
1:01:59 tambur video ders notlarına bazılarını yazmıyorum çok az çok az nadiren yazıyorum onun işte özellikle onlar önemli sana yazdırarak göstereceklerim bunlar mesela özellikle çok sorulan sana yazdırarak göstermek istediklerimdir. Tamam mı? Evet. Peki dudak üzeri benzmesi nerelerde olmaz? Bir özel isimlerde olmaz. İstanbul'a İstanbul mu diyeceksin? İlin adını mı değiştireceksin? Ya da birleşik sözcüklerde 10 ile başı son ile bahar birleştiği için on başı ve sonbahardır birleşik sözcükler. On başı sonbahar olmaz. Tamam. Bir de götüşme var. Ya götüşme yer değiştirme. Halk ağzına yazım yanlıştır. Mesela sözcüğün orijinali nedir? Kibrit. Kibrit yazımı da doğru. Bunun yazımı
1:02:46 doğrudur. Kibrit zaten. Ama bizim halkımız bunu yanlış bir şekilde kullanarak bunu götüşmeli kullanıyor. Götüşme metatez yer değiştirmedir. Bak yer değiştiriyor. Kibrit demiyor kirbit diyor. Yazım yanlış oluyor. Toprak demiyor torpak diyor. Bak halk azlına görüyorsunuz köylerde. Ekşi demiyor eşki diyor. İşte peki bunlar aynı zamanda öğretmenim yazım yanlışı mıdır? Tabii ki yazım yanlıştır. Demek ki yer değiştirme bak yer değiştiriyor. B'lere, H'lere ve bu şekilde yer değiştirme oluyor. Bitti geçti gitti. Hikaye budur. Bak yaprak bak yer değiştiriyor. Hop yarpak oluyor. Bak al. Bunun yazımı doğrudur. Halk
1:03:32 ağzında olur yanlıştır. Yani götüşme halk ağzında yazım yanlış olarak çıkar. Evet. Geldik. Alt çizili sözcükte hangi ses olayları vardır? Hadi bismillah diyelim. Bulalım. Hissettikleri zaten dık dik var ona bir dur. Hiss etmekte araya gelmiş s türediği için burada bir kere ünsüz türemesi var mı? Var. Hissettikleri derken anası mezar dikecekmiş. Var mıymış? Ana dı yumuşak. Hissettiği derken t sert olmuş. Yumuşak sertleştiği için yüsüz benzeşmesi var. Bakın arkadaşlar. Peki K hala duruyor. O zaman herhangi bir şey yok arkadaşlar. Hissettik. Bu değişmiş bak hissettiğim derseydi
1:04:19 yumuşamalı olurdu. Lerim derken bir şey yok. O zaman ünsüz benzeşmesiyle ünsüz türemesi var. Buyurun hadi bulalım. Ünsüz türemesi hissetmek. Hissetmek ve burada da d'ye dönüştüğü için ünsü benzeşmesi var. O zaman 1 2 cevap rahatlıkla A seçeneği olarak çıkmıştır. Evet. Şimdi yorum etkinliğine geldik. Videonun sonunda bak bu cümledeki ses olaylarını yoruma yazacaksınız. Mesela baktığında karşısına hangi ses olayı ya da olayları varsa iki tane de olabilir. Dikkat edin. Duydu küçücük hangi ses olayı varsa ellerinin hissini bunların hepsinde kaynaştırma harfi dahil olmak üzere ses olaylarını buluyorsunuz. Hemen yoruma yazıyorsunuz. Evet arkadaşım ödev var.
1:05:07 Ve de elinizden öper. Hadi şimdi arkadaşlar KPSS Türkçe soru bankamızda test 2 ve 3'ü çözüyorsunuz. 10 + 11 22 soru burada ve çözemediğiniz her soruyu kare kodtan dinliyorsunuz ve parl bilgisinden test 2'yi çözüyorsunuz. Kaç soru? 11 soru arkadaşlar. Ve geldik parla paragraf muhteşem ilk bölüm taksonomisiyle harika bir paragraf kitabından. Burada da ikinci gün zaten başında bir bölüm var. Orada ikinci gün yazan bölümü çözüyorsunuz. Şimdi ben bazen böyle deyince öğrenci bazen yanlış anlıyor beni. Aday hocam diyor ses bilgisi sorusu bulamadım parladı. Oradan paragraf çözüyoruz. Günlük belli bir sayıda paragraf çözerek kendimizi geliştiriyoruz. Ya bunun içinde ses bilgisi aramayın d bilgisi falan peşakan
1:05:54 yoktur. Evet o zaman arkadaşlar videomuzun sonuna geldik. Ünsüzlerle alakalı ses olaylarını tamamen bitirdik. Diğer videoda aşındadik bir konu ünlü uyumları sonra ÖSYM analizleri ve sorularla ses bilgisini bitireceğim. Ama ses bilgisini iki videosu buydu. Ana video buydu. 3üncü video analizler olacağı için çok önemli. Seni seviyorum. Etkinlikle 3ün videoda görüşmek üzere diyorum. Esen Kan efendim birbirimizi aldatmayalım. Aman dört kitapla gidelim ki arkadaşlar bir sıkıntı çıkmasın. Görüşmek üzere. [Müzik]
