49) Osmanlı Devleti Duraklama Dönemi / 4 / Zeki TUĞA (KPSS - DGS - ALES - YKS) İsemTV - 2025

Kısa Özet

Bu video, Osmanlı Devleti'nin duraklama dönemindeki ıslahatları ve bu dönemin önemli şahsiyetlerini ele alıyor. 17. yüzyıl ıslahatlarının genel özelliklerinden, ıslahatçıların kimler olduğuna ve yaptıkları çalışmalara değiniliyor.

  • Sorunların kökenine inilmeye çalışılmış ancak baskı ve şiddet yöntemleri kullanılmıştır.
  • Islahatlar kişilere bağlı kalmış ve süreklilik sağlanamamıştır.
  • Batı örnek alınmamış, yükselme dönemine geri dönülmek istenmiştir.
  • Tarhuncu Ahmet Paşa, Genç Osman, Kuyucu Murat Paşa, IV. Murat, I. Ahmet ve Köprülüler dönemi gibi önemli isimler ve dönemler incelenmiştir.

Giriş

Osmanlı Devleti'nin duraklama döneminde, yükselme dönemindeki gücünü kaybetmesi ve bu durumu düzeltmek için yapılan ıslahatlar ele alınıyor. Yetenekli devlet adamları ve padişahlar, çeşitli ıslahatlarla devleti yeniden ayağa kaldırmaya çalışmışlardır.

17. Yüzyıl Islahatlarının Genel Özellikleri

  1. yüzyıl ıslahatlarının genel özelliklerine bakıldığında, sorunların kökenlerine inilmeye çalışıldığı ancak isyanların baskı ve şiddet yoluyla bastırıldığı görülmektedir. Islahatlar kişilere bağlı kalmış, süreklilik sağlanamamıştır. Batı'nın üstünlüğü henüz kabul edilmediği için yükselme dönemine geri dönme arzusu hakimdir. Adalet ve hukuk sistemindeki bozulmalar, usulsüz atamalar gibi sorunlar çözülmeye çalışılmıştır.

17. Yüzyıl Islahatçıları

  1. yüzyıl ıslahatçıları "TOKMak" şifresiyle hatırlanabilir: Tarhuncu Ahmet Paşa, Genç Osman (II. Osman), Kuyucu Murat Paşa, IV. Murat, I. Ahmet ve Köprülüler dönemi. Bu isimler, Osmanlı Devleti'ni içinde bulunduğu kötü durumdan kurtarmak için çeşitli çalışmalar yapmışlardır.

Tarhuncu Ahmet Paşa

Tarhuncu Ahmet Paşa, IV. Mehmet döneminde sadrazamlık yapmıştır ve Osmanlı Devleti'nin ilk denk bütçesini hazırlamıştır. Gelir ve gideri eşitlemeye çalışmış, ancak çıkarları zedelenen kişiler tarafından şikayet edilerek görevden alınmıştır.

Genç Osman (II. Osman)

Genç Osman, düzenli ıslahat yapmaya çalışan ilk padişahtır. Şeyhülislam'ın yetkilerini kısıtlamış, Hotin seferindeki disiplinsiz davranışları nedeniyle yeniçerileri kaldırmayı düşünmüştür. Başkenti Anadolu'ya taşımayı planlamış ve yeniçeriler tarafından öldürülen ilk padişah olmuştur. Sarayı halka açmış ve halktan biriyle evlenmiştir.

Kuyucu Murat Paşa

Kuyucu Murat Paşa, I. Ahmet dönemi sadrazamıdır. Celali isyanlarını çok sert bir şekilde bastırmış, öldürdüğü kişileri kuyulara tıkmıştır. Milli Eğitim Bakanlığı kitabında artık 17. yüzyıl ıslahatçıları arasında yer almasa da, soru bankalarında karşımıza çıkabilmektedir.

IV. Murat

IV. Murat, katı ve sert bir padişahtır. Saray kadınlarını devlet yönetiminden uzaklaştırmış, içki, tütün ve kahvehaneleri yasaklamıştır. Gece sokağa çıkma yasağı koymuştur. Islahatlar için Katip Çelebi ve Koçi Bey'e risaleler (raporlar) hazırlatmıştır.

I. Ahmet

I. Ahmet, Ekber ve Erşed sistemini getirerek veraset sisteminde düzenlemeler yapmıştır. En yaşlı ve en akıllı olan kişinin tahta geçmesi usulünü getirmiştir. Şimşirlik (kafes usulü) ile yetişerek tahta geçmiştir.

Köprülüler Devri

Köprülüler devri, IV. Mehmet döneminde Köprülü Mehmet Paşa'nın sadrazam olmasıyla başlamıştır. Köprülü Mehmet Paşa, saraya bazı şartlar öne sürerek sadrazam olmuştur. Çanakkale boğazı'ndaki Venedik ablukasını kaldırmıştır. Köprülü Fazıl Ahmet Paşa, Girit'in fethini sağlamış ve Uyvar Fatihi olarak anılmıştır. Merzifonlu Kara Mustafa Paşa, II. Viyana Kuşatması'nda başarısız olmuş ve bu durum kutsal ittifak savaşlarına neden olmuştur. Köprülüler dönemi, duraklama içinde yükselme dönemi olarak kabul edilir.

Summarize any YouTube video in seconds

Get summaries like this one for any video, in your language, with the free Summ app.

Download on the Apple Store
Get it on Google Play

Transkript

YouTube Transcript Generator

0:00 [Müzik] değerli dostlarım Herkese merhabalar Değerli arkadaşlarım bu zamana kadarki süreçte Osmanlı Devleti'nin kuruluş dönemini gördük Osmanlı Devleti'nin yükselme dönemini gördük Osmanlı Devleti'nin duraklama dönemi içerisindeyiz ve o yükselme dönemindeki Şaş hasını maalesef Osmanlı Devleti kaybetti değerli dostlarım bakın Osmanlı Devleti'nin yükselme dönemine baktığımızda Osmanlı'nın üç kıtaya HK hükmettiğini Osmanlı Devleti'nin üç kıtada İslam'ı yaydığını ve İslam'ı koruduğunu görmekteyiz o mükemmel devlet hala varlığını sürdürüyor duraklama dönemindeyiz ama biz burada artık o

0:45 bozulmaları toparlamaya çalışacağız nasıl toparlamaya çalışacağız onları işte çıkan bazı yetenekli adamlar bazı önemli padişahlar bazı ıslahatlar yapmaya çalışacaklar bu ıslahatlarla Osmanlı Devleti'nin bozulan o düzenini yeniden ayağa kaldırmaya ve Osmanlı Devleti'ni Tıpkı yükselme dönemindeki gibi mükemmel bir devlet haline getirmeyi amaçlayanlar bakalım başarılı olacaklar mı olmayacaklar mı bir bakacağız değerli dostlarım 17 yüzyıl yani Duraklama döneminde ıslahatlara gelmiş bulunmaktayız İşte o ıslahatlar bizim Devleti toparlamam için bize verilmiş şanslar Aslında buradaki önemli kişiler önemli devlet adamları ya da önemli karakterler ne yapıyorlar

1:31 arkadaşlarım Devleti toparlamak için bazı ıslahat çalışmalarına giriyorlar Şimdi onları tek tek ele alacağız Bir bakalım 17 yüzyıl ıslahatları 17 yüzyıl ıslahatlarının genel özelliklerine bir bakmamız lazım arkadaşlarım sorunların kökenlerine inilmiştir yani değerli dostum Evet halk isyan ediyor ama halkın neden isyan ettiğini araştırmıyor Osmanlı bunu araştırması lazım Osmanlı'nın neden isyan ediyorsun değerli dostum demesi lazım Sen neden isyan ediyorsan onu çözelim bak demesi lazım ama Osmanlı bunu yapmıyor baskı ve şiddet yoluyla ne yapıyor maalesef iskanları bastırmaya çalışıyor sorunların kökenlerine

2:17 inilmiştir ıslahat yapıyor ama B onu devam ettirmiyor B ıslahat yapacaksa kendi ıslahatın yapıyor yapmayacaksan Zaten kendisinden önce gelenin ıslahatlarında hiç umursamıyor Dolayısıyla ıslahatlar kişilere bağlı kalmıştır bakın arkadaşlarım 17 yüzyıl ıslahatlarında yani duraklama döneminde Biz henüz batının üstünlüğünü kabul etmedik Biz batının üstünlüğünü 18 yüzyılda kabul edeceğiz işte o yüzden biz burada batıyı örnek almıyoruz Osmanlı'nın yükselme dönemindeki şaşı ve gücü istiyoruz ya işte Tam da o yüzden yükselme dönemine geri gitme arzusundayız Biz Kanuni kadime dönelim diyoruz yani klasik dönem osmanlısında yani yükselme dönem osmanlısında neler

3:03 yapıyorsak onları yeniden yapalım diyoruz ama o döneme baktığımızda Adalet o döneme baktığımızda hukuk gerçekten çok çok iyi noktadayım bu dönemde ise usulsüz atamalar liyakatsiz atamalar gibi sebeplerle Osmanlı Devleti maalesef ama maalesef harap olmuş durumda şimdi bir bakalım arkadaşlarım Biz batıyı örnek almadık bu dönemde yükselme dönemine Geri dönmeye çalıştık ve arkadaşlar yukarıda da dediğim gibi baskı ve şiddet yoluyla Biz buradaki isyanları bastırmaya ve daha önceki isyanları bastırmaya ve baskı ve şiddet yoluyla da ıslahatları uygulamaya çalıştık bakalım ne kadar başarılı olacaklar Peki siz Eğer bir halka bir Devlet Adamına ya da bir askere baskı ve şiddet yoluyla

3:51 yenilik yapmaya kalkarsanız ıslahat yapmaya kalkarsanız O adam ona karşı çıkar bakın ulema ve Yeniçeriler maalesef Bu ıslahatlara karşı çıkmışlardır Değerli arkadaşlarım Peki hocam 17 17 yüzyıldaki yani duraklama dönemindeki ıslahatçılar kimler Bir bakalım ıslahatçılar şifresi tokmak değerli dostlarım 17 yüzyıl ıslahatçılar şifresi neymiş tokmak Peki ne var burada tde Tarhuncu Ahmet Paşa od da Osman yani Genç Osman ik Osman k'de arkadaşlarım Kuyucu Murat Paşa gelecek Daha sonra mde 4 Murat'ı göreceğim içkiyi tütünü yasaklayan ve Osmanlı Devleti'ni yeniden

4:37 o eski şahsına kavuşturmaya çalışan adamı 4 Murat'ı göreceğim A'da ise değerli dostlarım Ahmed'i Yani bir Ahmet'i göreceğim en yaşlı ve en olgun kişinin tahta geçmesini isteyen o adam Yani Ekber ve erşedi getiren adam KD ise Köprülüler dönemini göreceğim 17 yüzyılın ıslahatçılar şifresi neymiş tokmak mış bakalım bakalım tde Tarhuncu Ahmet Paşa var Tarhuncu Ahmet Paşa değerli dostlarım 4 Mehmet döneminde sadrazamlık yapmıştır kim döneminde 4 Mehmet döneminde 4 Mehmet Osmanlı tahtına en küçük yaşta geçen padişahtı değil mi bakın onun döneminde çok başarılı sadrazamlar var Neden Çünkü annesi şunu yapmayı başardı dedi ki annesi Benim oğlum çok küçük E ben de

5:24 devlet yönetiminden çok iyi anlamıyorum Dolayısıyla benim oğlumun sadrazamları çok iyi olursa onlar da devletin daha iyi yönetilmesini sağlarlar oğlum da onların yanında devlet yönetimini öğrenir diye düşündü ve arkadaşlarım 4 Mehmet döneminde sadrazam olan Tarhuncu Ahmet Paşa Osmanlı Devleti'nin ilk denk bütçesini hazırlıyor Yani ilk defa gelir ile gideri eşitlemeye çalışıyor diyor ki adam bakın bizim gelirimiz bu kadar ama giderimiz çok fazla Örneğin gelirimiz 100.000 altın giderimiz 250.000 altın Dolayısıyla bizim 150.000 altın masraflarım zdan kısmam lazım diyor fakat arkadaşlar Osmanlı Devleti'nin ilk denk bütçesini yapmasına rağmen bu kadar önemli bir adam olmasına rağmen Tarhuncu Ahmet Paşa çıkarları zedelenen kişiler

6:11 tarafından padişaha şikayet edilecek ve daha sonra da sadrazamlık görevinden alınacak bakın değerli dostlarım adam mükemmel bir iş yapıyordu aslında ama burada padişahın aklını çeldi bazı kötü niyetli devlet adamları neden kötü niyetliler kendi çıkarlarını düşündüler yani Devleti aliye'yi osmaniye'yi değil yani 623 yıl boyunca yaşamış olan o devleti değil kendi şahsi çıkarlarını düşündüler işte Tam da o yüzden değerli dostlarım ilk denk bütçeyi hazırlayan Tarhuncu Ahmet Paşa sadrazamlık görevinden indirildi önemlidir soru ihtimali yüksektir zaten daha önce soruldu defalarca kez yine gelir mi Yine gelir gelelim ik Osman'a yani genç Osman'a arkadaşlarım Genç Osman ne dedi ilk defa

6:57 bakın ilk defa düz düzenle ıslahat yapmaya çalışan padişahtır dedi ki Osmanlı Devleti'nin eski haline geri çevirmemiz lazım arkadaşlar dedi Bu gayet açık İstanbul'u fetheden bir devletten viyana'yı kuşatan bir devletten schalken üzerine hüküm süren bir devletten Mohaç Meydan Savaşı'nda ik saatte macarları yerle Yeksan eden bir devletten kötü vaziyete düşmüş bir devlete geldik biz dedi bizim bunu düzeltmemiz lazım dedi Genç Osman İşte bu yüzden ıslahat yap mayı düşünen ilk padişah kimmiş ik Osman yani genç osmanmrt21

7:49 [Alkış] için şeyhül İslam ayrıcalıklı bir hale gelip de toplum içerisinde Efe Efe yürümesin diye toplum içerisinde ayrıcalıklı bir vaziyete çıkmasın diye dedi ki şeyl ül senin dini Yetkilerin kısa dışında her şeyi yasaklıyorum dedi Sen kayın babacığım Sadece dini Yetkilerin le bu devlette var olacaksın dedi haklı mı Genç Osman çok haklı çok haklı toplumun içerisinde ayrıcalıklı bir kesim oluşmasını istemiyor adam Dolayısıyla arkadaşlarım şeyl Hüsam yani kayın pederinin yetkilerini kısıtladı ve bu yüzden kayınpederiyle de araları ne oldu

8:36 bozuldu Peki Hotin seferine gitmişti Hotin seferinde yeniçerilerin disiplinsiz davranışlarını görünce yeniçerileri kaldırmayı düşündü işte Tam da bu yüzden yeniçerileri kaldırmayı düşünen ilk padişahtır nasıl kaldıracakmış yeniçerileri Anadolu'ya gidecekmiş oradan bir Ordu toplayacak mış o orduyla gelip yeniçerileri yenecek mii ve yeniçerileri kaldıracakmış son derece mantıklı bir plan ama kayın pederi şeyhül İslam ne yapıyor Bunu devlet adamların aracılığıyla yeni şehirlere ulaştırıyor ve yeni şehiler de genç Osman'ı öldürüyorlar maalesef yeniçerileri kaldırmayı düşünen ilk padişah Bunun dışında ne yapıyor biliyor musunuz İstanbul artık bozuldu diyor İstanbul artık Fatih Sultan Mehmet dönemindeki gibi bir Bilim Kültür Merkezi değil diyor

9:22 İstanbul artık bozulduğu için ben başkenti Anadolu'ya taşımayı düşünüyorum diyor arkadaş bakın başkenti Anadolu'ya taşımayı düşünüyor bunu düşünen ilk padişah yine genç osman'dır ve arkadaşlarım yenişehirliler kaldırmak istediği için öldürülüyor yenişehirliler tarafından öldürülen ilk padişah da Genç Osman oluyor o zaman bana Genç Osman dediklerinde neleri bileceğim düzenli ıslahat yapmaya çalışan ilk padişahtır bir Sarayı halka açmıştır 2 halktan biriyle evlenmiştir 3 şeyhül İslam'ın yetkilerini kısıtlamıştır 4 yeniçeriler tarafından öldürülen ilk padişah olmuştur 5 yeniçerileri kaldırmayı düşünen ilk padişahtır 6 başkenti

10:07 Anadolu'ya taşımayı düşünmüştür 7 Değerli dostum o yüzden Genç Osman son derece önemli soru ihtimali de yüksektir Peki ben Tarhuncu Ahmet Paşa'yı gördüm denk bütçede genç Osman'ı gördüm şimdi gelelim Kuyucu Murat Paşa'ya öncelikle şunu söyleyeyim Kuyucu Murat Paşa arkadaşlarım 1 Ahmet dönemi sadrazamı hani şu e Ekber ve erşet sistemini getiren 1 Ahmet var ya H onun sadrazamı arkadaşlarım Fakat bu dönemde biliyorsunuz Celali İsyanları çıkıyor Kuyucu Murat Paşa bu Celali isyanlarını çok sert bir şekilde bastırıyor öldürdüğü kişileri kuyulara tıkıyor Hatta bu yüzden arkadaşlarım Kuyucu Murat Paşa Evet isyanları bastırmıştır ama bir ıslahatçı değildir işte Tam da

10:52 bu yüzden zaten Milli Eğitim Bakanlığı kitabında artık 17 yüzyıl ıslahatçıları içerisinde yer almıyor ama soru bankalarında çıkan sorularda karşınıza Kuyucu Murat Paşa'yı da görürsünüz diye aynı zamanda tokmak şifresine de uyuyor diye ben yine de Kuyucu Murat Paşa'yı burada veriyorum Kuyucu Murat Paşa 1 Ahmet dönemindeyim miş sadra Azam mış ve isyanları baskı ve şiddet yoluyla bastıran adammış değerli dostlarım yanında kim vardı Bunun Tiryaki Hasan Paşa vardı bir de gelelim 4 murata 4 Murat son derece katı ve sert bir padişah haklı olarak değerli Dostlarım Çünkü 4 Murat döneminde Saray kadınları devlet yönetimini ele geçirmiş durumdalar ve 4 Murat diyor ki Saray kadınlarına Yahu siz diyor devlet

11:37 yönetimden anlamıyorsunuz Siz bunun için yetiştirilmeli bir saray yaptırarak oraya aldırttı ve Saray kadınlarını devlet yönetiminden uzaklaştırıyor arkadaşlarım 4 Murat bu yönüyle iyi bir iş çıkarmıştır Bunun dışında 4 Murat'a yasakçı Padişah da diyorlar bakın neleri yasaklamış içkiyi yasaklamış tütünü yasaklamış kahvehaneleri yasaklamış ve gece sokağa çıkma yasağı koymuş ne yapmış gece sokağa çıkma yasağı koymuş 4 Murat neden yapıyor biliyor musunuz bunları haklı olarak yapıyor neden haklı olduğunu anlatayım değerli dostlarım içki içenler tütün içenler bunlar bizi ilgilendirmiyor Ama burası önemli bizim

12:24 için arkadaşlarım bakın bir gayrimüslim e böyle Meyhaneden çıkıyor Akşam giderken tütün içe içe eve gidiyor eve giderken de ne yapıyor sigarasını bir kenara atıyor sigarasını atınca oradan yangın çıkıyor ve o yangın İstanbul'un en büyük yangınlarından Biri haline geliyor Tam da bu sebeple değerli dostlarım 4 Murat içkiyi tütünü ve kahvehaneleri Yasaklıyor haklı mı Adam haklı değil mi büyük bir yangına sebep olmuştu Çünkü ve kahvehaneleri yasaklamasına bir yorumlayalım Arkadaşlar kahvehaneleri neden Yasaklıyor net konuşalım kahvehaneler devlet dedikodusunun siyasi dedikoduların yapıldığı merkezler o dönemde Şimdi de çok farklı değil de yani günümüzün kıraathaneleri O yüzden Siz burada akşama kadar oturuyorsunuz

13:10 Devleti eleştiriyorsunuz oğlum devlete katkıda bulunun diyor adam akşama kadar kahvede pişte oynayıp devlet eleştirmenin size de yararı yok Bize de yararı yok diyor o yüzden erkek dedikodularının yapıldığı yer olan kahvehaneleri de Yasaklıyor gelelim gece sokağa çıkma yasağına Hani o tütününü atıp bir büyük İstanbul yangınına sebep olan kişi vardı ya işte o yüzden gece sokağa çıkma yasağı sağlıyor ve bu İstanbul'da asayişi güvenliği sağlamak içindir fakat İlber Ortaylı ve Murat Bardakçı anlatıyorlar bu olayı çok acı şeylere de sahne olmuştur daha önce anlatmıştım Aslında yeniden anlatayım bakın arkadaşlarım bir imam var İmam camide yatsı namazını kıldırdıktan sonra evine geçiyor Fakat o dönemdeki aydınlatmaları açık bırakmış Artık sanırım löküs diyoruz ona onlarla

13:56 aydınlanıyor galiba onları açık bırakmış öyle olunca oğluna diyor ki ya Oğlum git de şu caminin aydınlatmasını kapatıver diyor oğlu evin karşısından camiye geçiyor aydınlatmaları kapatıyor geri dönüş yolunda gece güvenlikçileri takılıyor gece güvenlikçileri diyor ki gece sokağa çıkma yasağı var Sen yasağa niye riayet etmiyorsun diyor ve o çocuğu arkadaşlar çok feci bir şekilde dövüyorlar bakın arkadaşlarım Evet yasak Belki o dönemde gerekli bir yasaktır ama uygulamalarda bazen yanlışlıklara da rastlanmıştır peki 4 Murat'a baktık içkiyi tütünü kahvehaneleri ve gece sokağa çıkmayı yasakladı Saray kadınları da devlet yönetiminden uzaklaştırıldı Eyvallah Peki hocam içki yasayla ilgili bir şey var mı var 4 Murat ve sadrazamı

14:42 bir gün karşıdan karşıya gidecek geçecekler tebdili kıyafet ile yani sivil bir kıyafet ile E o dönemde YouTube yok o dönemde sosyal medya yok o dönemde televizyon yok kimse padişahın nasıl bir adam olduğunu bilmiyor ki çok da Dolayısıyla adam bir de kıyafet değiştirip halkın arasına karışınca kimse Onun padişah olduğunu anlamıyor 4 Murat ve sadrazamı deniz kıyısına geliyorlar bir tekneye atlıyorlar ve tekne ile birlikte karşıya geçecekler Fakat bu esnada teknenin sahibi olan kişi sandalın sahibi olan kişi ne yapıyor Arkadaşlar bir sigara yakıyor Bir de kendisine içki dolduruyor böyle olunca 4 Murat ve sadra azzam hiddetlen diyorlar ki Nasıl böyle bir şey yaparsın nasıl böyle bir şey yaparsın padişah yasaklamadı mı diyorlar içki ve tütünü

15:29 diyorlar ya diyor denizin ortasında nereden görecek padişah sadrazam diyor O da bunun üzerine size de ikram edeyim diyor kuvvetle muhtemel 4 Murat ve sadrazam da gerçekten bu adam şarap mı içiyor diye bunu içiyorlar daha sonra şarap olduğunu anlayınca 4 Murat ne diyor 4 Murat diyor ki ben diyor Osmanlı Padişahı 4 Murat'ım Bağdat Fatihi olarak bildiğin o 4 Murat var ya Heh işte o benim diyor e sadrazam bakıyor adam Tabii korku içinde sadrazam diyor ki Evet diyor o padişah diyor bunun üzerine teknedeki teknenin sahibi olan sandalın sahibi olan kişi ise 40 yıldır içki içerim hiç bu şekilde kafam güzel olmamıştı oğlum birer Yudum içki içtiniz ne oluyor size diyor Tabii sonradan o teknenin sahibinin vehameti ne olmuştur

16:15 bilmiyoruz ama böyle de bir anı anlatıyor İlber ortayla İlber ortayla değerli dostlarım Peki bakın devam edelim Bu dönemde ıslahatlar için Risaleler hazırlattı Risale derken raporlar Yani bu raporları kimler hazırlıyor Katip Çelebi ve koçibey hazırlıyor arkadaşlarım 4 Murat Katip Çelebi ve koçu Bey'i kendi huzuruna çağırıyor ve onlara diyor ki bakın diyor benim raporlara ihtiyacım var Ben ıslahatlar yapacağım Devleti daha iyi duruma getireceğim ama bunları bir rapor doğrultusunda düzenli tertipli yapmalıyım diyor Dolayısıyla onlardan rapor istiyor arkadaşlar karşımıza böyle bir soru gelebilir 4 Murat'a ıslahatlar için Risaleler hazırlayan görevliler

17:01 Aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir Katip çeleb hazırlıyor ve Koçi Bey 4 Murat'a Risale yani ıslahatlar için rapor hazırlıyor değerli dostlarım O da bakıyor nelerin düzeltilmesi gerektiğini görüyor ona göre düzenlemeler yapmaya çalışıyor şimdi 4 Murat'a da değindikten sonra geliyoruz 1 Ahmet'e değerli dostlarım 1 Ahmet Ekber ve erşet sistemini getirmişti veraset sistemindeki düzenlemeler arasında göstermiştim Kim bu bir Ahmet Ekber ve erşedi Yani en yaşlı ve en akıllı olan kişinin tahta geçmesi usulünü getirmişti ve bu şekilde ilk defa veraset sistemini kesin bir kurala bağlamıştı 1 Ahmet dediğimiz adam ve arkadaşlarım bu 1 Ahmet'in getirmiş

17:48 olduğu Ekber ve erçet sistemi ilk defa yazılı olarak nerede yer alıyor Kanuni esaside 1876 Kanuni esase yani Osmanlı'nın ilk yazılı anayasasında yer alıyor ve arkadaşlarım Şuna da dikkat edelim şimşirlik tahta geçen bir padişahtır kendisi dolaylı olarak kafes usulüyle yetişmiştir Çünkü babası 3 Mehmet Sancak sistemini kaldırmıştı arkadaşlarım bakın Buna dikkat ediyoruz olur mu biz buna ş şöyle yapalım şimşirlik yani kafes usulünden yani tecrübeden yoksun bir şekilde tahta geçti diyelim 1 Ahmet'e gelelim Köprülüler devrine Köprülüler mi Evet Kim bunlar mesela Köprülü Mehmet Paşa mesela Köprülü Fazıl Ahmet Paşa ya da

18:33 Merzifonlu Kara Mustafa Paşa gibi arkadaşlarım Köprülü ailesinden bazı sadrazamlar mız var bizim bunlara da değinelim arkadaşlarım dönem 4 Murat Dönemi 4 Mehmet dönemi 4 Mehmet'i Aldık 4 Mehmet Osmanlı tahtına en küçük yaşta geçen padişah değil mi Evet öyle işte 4 Mehmet çok küçük yaşta olduğu için annesi gidiyor Köprülü Mehmet Paşa'ya diyor ki Benim oğlum çok küçük o devleti yönetemez O yüzden bizim çok donanımlı bir sadrazama ihtiyacımız var Biz de aramızda hasp hal ettik Köprülü Mehmet Paşa'nın Yani senin sadrazam olmanı istiyoruz diyor Köprülü Mehmet Paşa ne diyor biliyor musunuz İyi ya diyor ben sadrazam olayım bazı yasaklar koyayım bazı kısıtlamalara gideyim Siz de daha

19:19 sonra bu zamana kadar yaptığınız gibi bütün sadrazamları öldürdüğünüz gibi beni de idam edin olur ya Birisi beni şikayet etsin Beni dinlemeden etmeden beni öldürün öyle mi diyor olmaz diyor 4 Mehmet ben diyor 4 Mehmet döneminde Köprülü Mehmet Paşa Ben diyor sadrazam falan olmayacağım diyor e 4 Mehmet'in annesi ısrar edince Köprülü Mehmet Paşa diyor ki Tamam sadrazam olurum ama bazı şartlarım var diyor Ne şartların diyorum diyor ki arkadaşlar Örneğin diyor beni yargılamadan infaz etmeyeceksiniz hakkımda çıkan söylentiler de önce bana soracaksınız almış olduğum kararları uygulayacaksınız Bunları kabul ediyorsanız ben sadrazam olurum diyor yani arkadaşlar 4 Mehmet döneminde

20:04 sadrazam olan Köprülü Mehmet Paşa saraya bazı şartlar öne sürerek sadrazam oluyor önceden böyle miydi Yahu Kanuni Döneminde birinci arkadaşlar Ahmet Paşa Ahmet Paşa ne yapmıştı beni sadrazam yapmadılar diye Mısır'a vali yaptılar diye isyan etmişti Önceden insanlar sadrazamlığa koşa koşa gidiyordu ama şimdi adam Osmanlı'nın kötü durumundan çekiniyor beni öldür yürürsünüz diyor O yüzden saraya bazı şartlar sunuyor o şekilde sadrazam oluyor saraya şartlar sunarak sadrazam olan ilk isim Köprülü Mehmet paşa'dır değerli dostlarım bakın bir Veziriazam adayının padişaha bazlı şartlar sunması padişahın ve devletin Merkezi otoritesinin azaldığını gösterir

20:50 Yavuz döneminde Yavuz birine sadrazam olacaksın diyecek adam da benim bazı şartlarım var diyecek olur mu ya öyle şey mümkün mü öyle şey Ama bu dönemde Köprülü Mehmet Paşa bunu yapıyor arkadaşlarım başarılı mı Evet çok başarılı bir sadrazam kendisi Peki ne yapıyor bakın Çanakkale boğazı'ndaki Venedik ablukasını kaldırıyor o dönemde Venedikliler Çanakkale'ye el koymuşlardı boğazlardan kimseyi Geçirmiyor vardı Osmanlı Devleti de onu oradan attı Çanakkale boğazı'ndaki ablukayı kaldırmış Köprülü Mehmet Paşa ve Köprülü ailesinin sadrazamlık serüvenini başlatıyor bu adam peki sonra ne oldu

21:37 Köprülü Fazıl Ahmet Paşa Geldi Köprülü Fazıl Ahmet Paşa'ya Bir bakalım 24 yıl boyunca kuşatmış ve alamamış olduğumuz Girit adasının fethini sağlıyor Köprülü Fazıl Ahmet Paşa Tam da bu yüzden ben ona ne diyorum Girit Fatihi diyorum bak Girit Adası'nın fethini sağlamış Bunun dışında Girit Fatih'i diyorum uyvar fatihi diyorum kendisine ne diyorum uyvar Fatih'i diyorum Bunun dışında bakın Köprülü Fazıl Ahmet Paşa dışında Amcazade Hüseyin de yine Köprülü ailesinden sadrazam olan kişilerden biridir gelelim Merzifonlu Kara Mustafa Paşa'ya Merzifonlu Kara Mustafa Paşa da çok çok başarılıdır Fakat ne yaptı arkadaşlar padişahtan habersiz olarak ik Viyana kuşatmasını yaptı ve o ik Viyana

22:22 kuşatmasında başarısız olmamız bizim kutsal ittifak savaşlarına neden oldu kutsal itak savaşlarında da e o kadar çok devlete yenilince Karlofça anlaşmasını imzalamak zorunda kaldık yani Osmanlı Devleti'nin duraklama dönemi bitti gerileme dönemi başladı çünkü karlofçada Osmanlı Devleti ilk defa büyük çapta Toprak kaybetmişti Merzifonlu Kara Mustafa Paşa da Köprülü ailesinden gelen çok çok başarılı bir sadra azamdır o zaman Köprülüler Devri 4 Mehmet döneminde miymiş Evet Köprülü Mehmet Paşa saraya bazı şartlar sunarak mı sadrazam olmuş Evet bu durum Osmanlı Devleti'nin merkezi otoritesinin bozulduğunu gösterir mi gösterir Bunun dışında Köprülü ailesinden gelenlere baktığımızda Köprülü Mehmet Paşa Köprülü

23:09 Fazıl Ahmet Paşa Amcazade Hüseyin Merzifonlu Kara Mustafa Paşa gibi kişiler var mıymış varmış ik Viyana kuşatmasını yapan kimmiş Merzifonlu Kara Mustafa paşay mış sorusu gelir mi gelebilir işte Köprülüler Devri dediğimiz devir değerli dostlarım çok başarılı ya Bu devir hani biz duraklama dönemindeyiz ya bakın ik Bayezit dönemi neydi yükselme içinde duraklama dönemiydi neden Cem Sultan olayından dolayı Avrupa'ya Fetih yapamıyorduk Ama bu döneme bakın duraklama dönemi içerisinde Köprülüler adeta pırlanta gibi parlıyorlar mükemmel işler başarıyorlar işte Tam da bu yüzden biz Köprülüler dönemini duraklama içinde yükselme dönemi olarak isimlendiriliyor o zaman unutma Değerli dostum soru sana

23:56 yükselme içinde duraklama derse ik Bayezit dönemi diyorsun ama duraklama içinde yükselme dönemi derse Köprülüler Devri diyorsun o zaman unutmuyoruz 17 yüzyıl ıslahatlarında batıyı örnek almadık ve ıslahatçılar mızı tokmak olarak kodladığı sarayını halka açmıştı Saray dışından evlenmişti yeniçerileri kaldırmayı başkenti değiştirmeyi düşünmüştü yen eliler tarafından öldürülmüştü k'de Kuyucu Murat Paşa ne yapmıştı baskı ve şiddet yoluyla isyanları bastırmıştı mde kim var 4 Murat Saray kadınlarını devlet yönetiminden uzaklaştırdı Bağdat Fatih olarak bilinmekte bunları da geçiyorum

24:42 arkadaşlar içkiyi tütünü gece sokağa çıkma yasağını ve kahvehaneleri yasaklamıştı kendisi değerli dostlarım A'da kim var A'da kim var Ahmet 1 Ahmet ne yapmıştı Ekber veçe sistemini getirmişti ve arkadaşlar babası Mehmet Sancak sistemine son vermişti gelelim arkadaşlar buraya k'de kim var Köprülüler dönemi ne olarak biliyorum duraklama dönemi içinde yükselme dönemi olarak biliyorum 17 yüzyıla son verdiğimiz bu Sakin dersimizde bana sabrettiğiniz için Hepinize çok teşekkür ederim değerli dostlarım Gerileme döneminde yeni bir videoda görüşmek üzere arkadaşlarım Sizlerden ricam şu Bakın bu konuyu Bitirdiniz mi bitirdiniz bu konu bittik Sonra sizden ricam şu

25:29 hemen bir tekrar ediyorsunuz en baştan burayı bir tekrar ediyorsunuz sonra oturuyorsunuz gerekirse notlarınızı önünüze açıyorsunuz soru çözüyorsunuz çözebildiği hem bilgi sorusu burayı pekiştiriyor unuz hata mı yaptınız Hemen bir yanlış defteri yap o yanlış defterine Yaptığın hatanın doğrusunu yaz Anlaştık mı bu şekilde yapıyoruz arkadaşlarım bunlara dikkat edeceğiz pekiştirme senen burada geçirdiğiniz Vakite yazık olur o yüz lütfen pekiştirin Anlaştık mı Her zaman söylediğim gibi Sizleri çok seviyorum eğitim ve hoşgörüyle [Müzik] kalın

Share

YouTube Video Özetleri