0:27 Nam mô bổn sư Thích Ca Mâu Ni Phật. Trung tâm sách nói Phật giáo Pháp Âm Bát Nhã của nhà sách Phật giáo Vĩnh Nghiêm chùa Long Hưng, Đông Anh, Hà Nội. Trân trọng gửi đến quý thính giả tác phẩm Lục Tổ đàn kinh giảng giải tập 2 của tác giả Đại sư Tinh Vân. Dịch giả Thích Chơn Tánh. Giọng đọc Hồng Gấm. Câu hỏi số 9. Đại sư Huệ Năng hướng dẫn người khác tu hành như thế nào? Câu hỏi này, phẩm Quyết Nghi có một bài tụng vô tướng đã nói rõ cách nhìn của
1:14 đại sư Lục Tổ đối với việc tu hành. Bài tụng vô tướng nói: bình đẳng hà tất khổ trì giới. Hành chính trực đâu cần phải thiền tu. Tâm có thể bình đẳng, chỉ giới hay không chỉ giới đều không sao cả. Nhưng để tâm bình đẳng đâu có dễ. Tâm bình đẳng là phải ngộ được chúng sinh và Phật bình đẳng. Về mặt bản chất Phật và chúng sinh là bình đẳng. Bởi vì mỗi người đều có tính Phật. Do đó mới nói Phật là chúng sinh đã giác ngộ. Chúng sinh là vị Phật chưa giác ngộ. Về mặt bản tính, chúng sinh và Phật là bình đẳng, là phàm thánh không hai. Chỉ là về mặt thời gian thì
2:00 giác ngộ có trước sau, do đó mới phân chia thành phàm và thánh. Thứ đến phải nhận thức được có và không là bình đẳng. Một số người hay quan niệm rằng không không phải là có, có không phải là không. Như vậy là chúng ta đã đem không và có phân thành hai thái cực. đem có và không ngăn cách bằng một danh giới. Nhưng về phương diện chân lý, không tức là có, có tức là không. Cho nên Bát Nhã Tâm Kinh nói không tức là sắc, sắc tức là không. Hiểu được không và có bình đẳng thì có thể nhận thức được các pháp không gián đoạn, không thường còn. Liền biết pháp thân và ứng
2:45 thân của Đức Phật là bản thể và hiện tượng. Pháp thân không đến đi cho nên gọi là Như Lai. Có nghĩa là như bất động mà đến giáo hóa chúng sinh. Ngoài ra một và nhiều bình đẳng, một và nhiều không khác nhau. Một chính là nhiều, nhiều chính là một. Một sinh ra vạn pháp, vạn pháp quy về một. Một hàm chứa vô hạn, cho nên tự tính của pháp tất cả ở thế gian là không. Bạn hiểu được tự tính vốn không thì tâm mới có thể bình đẳng. Tâm bình đẳng mới không còn phân biệt, không có lớn nhỏ, không có tranh chấp, không có sân hận, phiền não, hành vi tự nhiên cũng sẽ không vượt ra ngoài phép tắc. Do
3:33 đó, đại sư Lục Tổ nói, tâm bình đẳng hà tất khổ chỉ giới. Cũng như vậy, nếu như hành vi của bạn chính trực thì tham thiền hay không tham thiền có vấn đề gì đâu? Tụng vô tướng lại nói, "Biết cảm ơn, tất hiếu dưỡng cha mẹ, hiểu nghĩa lý, tất yêu quý dưới trên. Bạn là người biết nhớ ơn thì tự nhiên sẽ hiếu thảo với cha mẹ. Bạn hiểu được nhân nghĩa nhất định sẽ kính trên thương dưới. Hiểu khiêm nhường thì tôn ti hòa thuận, nhẫn nhục rồi sẽ ngăn được ác sinh." Bạn biết khiêm nhường, tự nhiên có thể sống hòa thuận với người lớn, trẻ nhỏ, người trên, kẻ dưới. Bạn biết nhẫn nhịn,
4:19 tự nhiên sẽ không so đo tính toán từng chút với những việc không như ý. Như vậy thì có thể khiến các pháp ác dừng lại không còn làm rộn. Chịu khó tu như rùi gỗ lấy lửa, giữa bùn nhơ sẽ mọc khóm sen hồng. Nhìn từ bên ngoài thì khúc cây cục đá, làm gì có chỗ nào có lửa. Nhưng khoan vào gỗ có thể tạo ra lửa, cọ vào đá cũng có thể tạo ra lửa. Bởi vì trong gỗ và đá sẵn công năng tạo ra lửa, giống như mỗi người đều có tính Phật. Mặc dù không thấy được nhưng không phải là không có. Bởi vì chúng sinh đều có tính Phật. Nếu như biết tu hành, dù là thế giới Sao, mệt mỏi trong ngũ dục, cũng
5:07 vẫn có thể xây dựng cõi tịnh độ, giống như bùn nhơ có thể mọc lên hoa sen thanh tịnh. Thuốc đắng miệng mới rượu dược chữa bệnh, lời trái tai mới chân chính lợi hành. Thuốc hay tuy đắng miệng lại tốt cho việc chữa bệnh, nhưng người bình thường chỉ ưa uống thuốc độc bọc đường. Lời thật lòng khó lọt tai nhưng có lợi cho đức hạnh. Mà tập tính của phàm phu luôn chỉ thích nghe lời đường mật dua nịnh. Ngày thường cha mẹ thầy cô cấp trên hết lòng hết sức khuyên bảo lại đều xem là gió thoảng bên tai. Thật ra đó mới là phương thuốc hay để trị thói hư tật xấu. Lời nói mà càng không thích
5:53 nghe thật ra đều là những lời nhắc nhở chân thành nhất đối với chúng ta. Sửa lỗi lầm tất sinh ra trí tuệ. Khăng khăng sai chẳng phải bậc hiền nhân. Sách Thái Căn Đàm nói, công lao cái thế cũng không bằng hai chữ kiêu căng, tội lỗi khắp trời cũng chẳng bằng một từ hối lỗi. Kinh Phật cũng nói không sợ phiền não sinh ra, chỉ sợ giác ngộ chiếu soi chậm. Một người không sợ làm sai, chỉ sợ biết sai mà không sửa. Nếu như có thể không ngừng phản tỉnh, không ngừng kiểm điểm, không ngừng sửa lỗi mỗi ngày thì đây đều là biểu hiện của người có trí tuệ. Ngược lại, nếu như bảo vệ khuyết điểm, lúc nào
6:39 cũng che giấu lỗi lầm của mình thì nhất định không thể tiến bộ, không phải là hành vi của bậc hiền sĩ. Trong cuộc sống đời thường làm lợi cho người thành đạo được đâu nhờ riêng tài thí. Tu hành đâu chỉ bó buộc trong phạm vi lễ Phật, tụng kinh, bái xám ở Phật điện mới được gọi là tu hành. Điều quan trọng là trong cuộc sống đời thường có thể thường làm những việc lợi ích cho chúng sinh, đó mới là sự tu hành tốt nhất. Phật đạo không nhất định phải bỏ tiền ra bố thí. Bố thí chỉ là làm công đức, nhất là bố thí mà chấp vào hình tướng thì chỉ có thể đạt được phúc báu của cõi trời và cõi người. Chỉ khi nào
7:25 chuyển đổi bố thí, có chấp tướng thành công đức vô tướng thì mới tương ứng với Phật đạo. Bồ đề ấy tự hướng mình tìm cầu, hà tất bôn ba tìm kiếm đâu đâu. Đại sư Lục Tổ thuyết cho chúng ta bài tụng vô tướng này. Nếu như chúng ta có thể nương nơi đó tu hành thì cái mà người ta gọi là thiên đường đâu cần gì phải đi đến nơi nào khác để tìm. Thiên đường ở ngay trước mặt chúng ta. Cho nên có thể thuận hoàn cảnh ngộ mà được an ổn đến nơi đâu cũng là thiên đường. Trong tâm có Phật thì nơi nơi đều là cõi cực lạc thanh tịnh.
8:16 Cảm ơn quý thầy cô và các bạn đã chú ý lắng nghe. Con xin chân thành kính chúc quý vị thân tâm thường an lạc, vạn sự cát tường và nhớ đăng ký theo dõi kênh để đón nghe những tác phẩm mới của Pháp Âm Bát Nhã.
