Full transcript of “I-Witness: "The Rape of Manila", a documentary by Sandra Aguinaldo (full episode)”. Click a timestamp to open the video at that moment. Need another video? Use the YouTube transcript generator.
0:06 minsan buh m Maynila naranasan nilang Ituring ng mga busabos pinatay ng walang dahilan pinahirapan hanggang bumigay ang katawan pinagparausan Ang mga dalaga ang mga bata Ninakawan ng kamusmusan other sister Esther was raped many times pinapila sila diyan pinagpapatay din sila bubus nila ng ng gaas yung isang bahay sisindihan paglabas ng Pilipino sa sa kalye minasan kung nakapagsasalita lang ang
0:51 mga lugar sa Maynila na nilalakaran natin ngayon nakapangingilabot ang kahayupang dinanas ng mga [Musika] Pilipino masarap pagmasdan ang mga litrato ng Maynila bago ang World War II mas moderno ito kaya sa maraming bansa sa Asya magara ang mga gusali ng gobyerno nakapustura ang mga
1:37 tao magaan ang buhay Ito ang maynilang kinagisnan ni former ambassador Isabel caro Wilson Manila was known as the Pearl of the orient talagang magandang maganda and the Ermita District where I live like the forb park of Manila and my my house was about a block away from de Boulevard so as children we used to play patintero on the street we would go biking on the Boulevard modernung buildings Uh modernung iung facilities we were one of the few cities that had air conditioned cinemas in fact
2:25 nung dumating ang mga Hapon dito nasurpresa sila mas modern yung ibang bahagi ng Manila compared to [Musika] Tokyo December 27 1941 inaasahan na ang pag-atake ng mga Hapon dineklarang open city ang Maynila para iligtas ito sa pagkasira maluwag na nakapasok ang mga Hapon dahil wala na doon ang mga amerikanong sundalo April 9 1942 nagapi ng mga hapon ang mga Amerikano at Pilipinong sundalo sa [Musika] Bataan Makalipas ang mahigit dalawang taon October 20 1944 tinupad ni general
3:13 Douglas McArthur ang pangakong babalik sa Pilipinas so we don't hit luon We don't Hit weid stum February 3 1945 kumilos na mga Amer sundalo para bawiin Maynila m hapon sa loob ng tinaguriang Battle for mana
4:03 pero dahil sa kang pinagdaanan ng mga Pilipino saera binansagan din Nong Rape of Manila si ambassador Wilson 14 years old noon nagtago siya sa isang eskwelahan sa Maynila kasama ang kanyang tiyahin after days They told us to ping shield so tumakbo kami sa ano Boulevard R duy Boulevard doon Meron karga-karga ko iung aso maliit yung aking Fox Terrier pinatay nung Japanese tapos kinuha kami yyung mga babae dinala sa bayview and then yyung mga lalaki sa
4:50 Manila Hotel doon nangyari iyung mga [Musika] atrocities sa bayview hotel nasaksihan niya ang kalagayan ng mga babae sa kasagsagan ng gyera mga 6 ngi Nakaupo ako doon sa sa tabi ng bintana mahaba yung buhok ko i was well built Nakaupo ako and this Japanese l a match sabi niya okay okay come come so kinuha ako dinala ako sa Peralta apartments doon nando yung mga officers sa palagay ko kasi yung soldado nagdadala ng baba so pinan ako sa itaas At binigay ako sa isang I guess
5:36 officer Hindi ko alam and then he started to grou me and says Daraga Daraga I said no married I don't know why I said it I think my Guardian Angel was protecting me and he said d daga dalaga and he called the Soldier and he said to return me to get to bring him a virgin so the Soldier brought me down and told me to wait at the foot of the stairs there the Soldier gr another soldier groped me again and then my soldier escort took me gave me Biscuits I guess he realized I was really [Musika]
6:24 young pagbalik sa hotel doon na raw niya naranasan ang Bayanihan ng mga nakatatandang kababaihan so they pushed all the young girls at the end of there were about 35 women in that room and every hour and the hour They would come and get women and there were some white Russian prostitutes who are also there helping and offering themselves pero tatlong dalagang kaibigan niya ang hindi pinalad well They were Evan and Priscilla They were in another room but Priscilla was young and when they couldn't
7:10 penetrate her they just cut her up so when she went back to her sister to her the room she was crying and crying and she was bleeding then her other sister Esther was f many times Esther In The End committed suicide I gu she was she was really damaged [Musika] Noong mga panahon naon kanya kanyang hanap ng matataguan ng mga pilipinong sibilyan isa sa mga Tinakbuhan nila angkahan ng Las Avenue
8:00 hindi nila sukat akalaing isang masaker ang magaganap sa lasan [Musika] umulan ng bomba mula sa mga Eroplanong pandigma ng America my mother was ked with to of
8:45 her nasundan ito ng malapitang tutukan sa pagitan ng mga sundalong hapon Amerikano the Japanese were prepared to stay in do sa mga pwesto nila they had about si months wor of rice so yyung fight to the death na Iyun Talagang walang survivors but we take everybody with us in fact ang sinasabi nila in fact you could not fight for One Building You have to fight for floor floor by floor so pagpasok mo ng first floor nasa second floor iung mapon you go to the second floor nasa third floor naman sila Isa sa mga gusaling pinasok ng mga Hapon ang delasal University sa tft Avenue ay hell Hello Miss Anda Kumusta
9:33 kayo so pasok po tayo doon nagtago ang apat na pong sibilyan sa pangangalaga ng isang pari at 1 Christian Brothers sabi ng mga Brothers no Hindi kami aalis may mga civilians dito na inaalagaan kami pangalawa matibay ang building pangatlo marami sa amin germans So ibig sabihin sabihin lang namin sa mga Hapones German kami di ba hindi nila kami papatayin kasi kaalyado nila kami pero pinaghinalaan silang tumutulong sa mga Amerikano si brother Leo nakaupo siya sa mga boxes kasama si Father cros crave
10:18 nakarinig na lang siya ng ano yung ano no ng tumatakbong mga ano alam niyo mga japones e mabilis at ah angry sabi ni brother Leo kay father crb father no absolve me We are going to die Dito sa cell na to may mga nagtago at yung mga Hapones binuksan to pinalabas sila ngayon labas kayo diyan to pinapila sila diyan pinagpapatay din sila marami ng patay diyan kung titignan natin itong Photograph na ito no ito yung pile of bodies patong-patong yung ano may upuan dito yan eh no ayun yung bukas na pintuan ng selang okay at ito
11:06 yung ah pintuan na yan na may iron grail sa taas So kung makikita mo ah puro katawan puro katawan tayo sa ch nagpatuloy ang masaker hanggang sa chapel sa second floor ng [Musika] gusali Actually yung concentration ng namatay na Brothers dito talaga oo kung titignan mo itong itong ating picture dito no ito yung patay na brother mm dito sa mismo itong itong aisle na ito They were Actually killed by the Japanese doon sa UM harapan nung altar sa isang larawan makikitang pati ang pader ng Chapel may dugo It's possible na sa sobrang um
11:55 bloody nung Massacre mm ah sabi nila kumapit daw yung dugo at kahit Linisin hindi na lilinis at ah sa matagal na panahon Ang daming alum din nagsabi saakin nakikita pa rin nila isa marahil sa hindi nakunan ng camera noong panahong iyon kung ano ang nangyayari sa loob ng tahanan ng mga [Musika] Manilenyo artist na nakasaksi sa gyera gaya ng rape and Massacre and Ermita ni Diosdado Lorenzo at doomed family ni Dominador
12:44 Castaneda sa isang videong ito makikita ang isang amang bitbit ang isang sanggol na binawian ng buhay maraming kwento tungkol sa mga musmus at kababaihang nakatikim ng kalupitan ng gyera there are also cases na yung mga bata kasi umiiyak yung mga bata ayaw ng mga Hapon ng ingay sa sa digmaan so so kinukuha nila yung mga bata ar na tinatapon sa sa ere and then being caught by the bayonet some of the worst ones mga babae kung minsan pinuputol yung yung dibdib may mga lalaki namang napugutan ng ulo palaisipan daw k retired Armando
13:31 gatan kung ano ang sinapit ng kanyang dalawang kapatid noong gyera November 1944 13 years old na ako maniwala ka niang pumasok yung ketay doon sa bahay namin talagang Buong gabi yun nanginginig ako lalo na yung nakita ko na Kinuha na yung [Musika] kaptid ak awang-awa d sa mother ko kasi nga nawalan siyang dalawang anak na lalaki ang father ko nagtago yung isang brother ko nagtago
14:17 rin siya raw ang naghahanap noon sa dalawang kapatid niya kaya kung saan saan naka November December January ak napupuna sa Ermita Malate sa mga crossing ng kalye yun pala ang kinalabasan yung nagmamasa kerna eh nagtayo ng mga masinggan yung mga Hapon doon m bubuhusan nila ng ng gaas yung isang bahay sisindihan pag nagliyab natural labasan ng mga Pilipino paglabas ng Pilipino sa sa kalye minamasa
15:04 nasaksihan daw niya ang pagsunog ng mga sundalong hapon at may pagkakataon pang tumul sa pagpatay ng apoy Alam mo siguro mga pangalawang Linggo ng Pebrero Makikita mo na ang usok diyan sa bandang Ermita inam at kabi Moon makita mo ang buwan pula nagre-reflect yung apoy sa Buan pula Makikita mo nang matapos ang gyera sa Maynila
15:49 noong March 3 1945 naglabasan ang mga Pilipino sa kanilang pinagtataguan at ito na ang maynilang nakita nila [Musika] [Palakpakan] noong mapasok ng mga Amerikano ang
16:35 Maynila isa sa mga unang nabawi nila ang University of Santo Tomas kung saan nakakulong ang mga Amerikano at iba pang dayuhan Hindi ito naging target ng airstrike ng American forces Pero ito ang sinapit ng mga gusaling pinagtaguan ng mga hapon [Musika]
17:26 sinalakay naman ang tangke ng America ang mga Hapon na nagcut sa Fort Santiago importansya nito was of course discovers the passing River Kaya ginamit ng kastila ginamit ng Americano ginamit ng hapon kasi whoever controls this kokontrol niya yung papasok sa river Oo strategic siya so ito n sa kanan dito ikinulong at pinahirapan ang mga kalalakihang tul sa mga Amerikano sa dungon ng Fort Santiago sinasabing an naang bangkay ang nakuha matapos anga na sila nilagay sa dungon
18:14 yung iba siguro yung iba wala silang pagkain Wala silang tubig and then yung iba talagang sinun tag ang mga pader ng Santiago ito Itong mga bala na ito this sho mga original ito so so This is from the battle of Manila so iung mga ito mga ganito no this is so Itong mga bala ito this is maybe 50 caliber na tumama sa semento at natanggal yung cement covering niya pinaniniwalaang umabot sa 100 Li ang sibilyang namatay sa gyera sa Maynila sinasabi nga ng ibang hapon by 194 was 99% of Filipinos are Pro
19:01 American and 1% are liars to them the civilian population was an enemy from Northwest to from Northwest to Southeast is very Nic [Musika] mga miyembro ng Japanese Navy ang nakasagupa ng mga Amerikano sa
19:47 Maynila nasa baguio city naman noon ang pinuno ng Japanese forces na si General tomoyuki Yamashita ang tanong utos ba mula sa taas ang kalupitang dinanas ng mga taga Maynila this inocent looking piece of paper translates as follows Japanese field order of 13 February all Filipinos found on the Battlefield will be executed but if you look at the record and if you look at What happened Hindi ito amok This was really deliberate but the orders were able to be reconstructed and nakalagay d sa mga orders na yon ipasok mo sa isang bahay ang mga tao
20:34 dito at sunugin mo yung bahay at kung sinong lalabas Barilin mo ng machine gun and so it followed a very systematic pattern Pangalawa ang Pilipina sa pinakamatinding nasira ng gyera sa mga bansang kaalyado ng Amerika kaya para sa executive Director ng Ortigas foundation library na si John Silva til Labis din naman ang ang ginamit ng Amer I think that they could have gone around some of the more beautiful areas like Intramuros you know parang they should have protected some of our Heritage sites matapos man ang gyera para kay Silva hindi dapat kalimutan ang mga
21:19 Pilipino ang kahit pa mapapait na ala-ala makalipas daw kasi ang na taon Mer tatangkang baguhin ang kasaysayan to review yung Apology na binigay ng previous Japanese administration na Sorry for the comfort women situation ngayon sinasabi nila ire-review namin iyan at saka maybe baka Masama yan We should not have apologized may Shrine na nag nag Ador sa mga Japanese na ito and yet dito sa atin war criminal sila and then your prime minister makes a visit yan that should not be accepted I really think that every time
22:07 such moves is being done by the Japanese government We must always say That's not true ang ilan sa mga biktima ng World War I nagsama-sama isang organ ang memor Foundation in not rbu comm and we recn No One wins in war No One wins in war but we as a nation we we we can be proud of what we the way we stood up we suffered greatly and we took it and We took it and We build on we our lives moved on So ngayon Maam When You Look back there's There's no anger do
22:54 you forgive Are you angry I said listen I cannot be angry all my life Have I forgiven I suppose I have but i haven [Musika] forgotten Sana nga hindi na madagdagan pa ang buhay na ibinuwis sa gyera dahil do lang natin masasabi na Natutunan natin ang leksyon ng Battle for Manila Ako si Sandra Aguinaldo at ito
23:40 ang eyewitness [Musika]
24:27 c di [Musika]