Kodlamalarla Türkiye'nin Akarsuları konu anlatımı | KPSS - AGS COĞRAFYA 2026

Kısa Özeti

Bu video, Türkiye'deki akarsular, göller, toprak ve bitkiler konularına odaklanarak KPSS AGS sınavına hazırlık yapmayı amaçlıyor. Akarsuların özellikleri, akış hızları, debi, rejim ve havza gibi temel kavramlar üzerinde duruluyor.

  • Akarsuların akış hızının Türkiye’de genellikle yüksek olduğu belirtiliyor.
  • Ülkemizdeki akarsuların debilerinin düşük olduğu, ancak alüvyon taşımalarının yüksek olduğunu vurguluyor.

Kamp ve Konulara Giriş

35 günde KPSS AGS kampının 14. gününde, akarsular, göller, toprak ve bitkiler üzerine eğitim veriliyor. Bu bölümün önemli olduğu, sonra yapılacak olan testlerde bu konulardan çok soru geleceği belirtiliyor. Bugünün konusu akarsular ve eğitim sonunda soru çözümü yapılacağı ifade ediliyor.

Türkiye’deki Sulara Giriş

Türkiye'deki su kaynakları üzerinde duruluyor. Akarsuların büyük bir önem taşıdığı, hızlı akış hızlarının kutsandığı vurgulanıyor. Akarsuların türleri, özellikleri ve öğrenim metotları hakkında bilgi verilerek, izleyicilere anlaşılması gereken temel kavramlar sunuluyor.

Akarsuların Temel Kavramları

Akarsuların hızı ve akımı arasındaki fark açıklanıyor. Hızın, suyun birim zamanda kat ettiği mesafe olduğu ve Türkiye'nin dağlık yapısı nedeniyle bu hızın arttığı ifade ediliyor. Ayrıca akımın, bir akarsuyun taşıdığı su miktarı olduğunu belirtiyor.

Düzenli ve Düzensiz Rejimler

Ülkemizdeki akarsuların genel olarak düzensiz akışa sahip olduğu, yalnızca Karadeniz kıyılarındaki akarsuların düzenli olduğu belirtiliyor. Bu, kurak yarı kurak iklim koşullarından kaynaklanıyor. Debinin, akarsuların taşıdığı su miktarını ifade ettiği anlatılıyor.

Akarsu Havzaları ve Temel Kavramlar

Akarsuların havzaları, kaynak ve ağız kısımları gibi temel kavramlar açıklanıyor. Havza, akarsuyun sularını topladığı alan olarak tanımlanıyor. Kaynak kısmı yükseklik ve eğimle bağlantılı olarak değerlendiriliyor.

Önemli Akarsuların Tanıtımı

Türkiye'nin önemli akarsuları; Sakarya, Kızılırmak, Yeşilırmak ve Çoruh ele alınıyor. Akarsuların kökenleri, akış yönleri ve aldıkları su kaynakları hakkında bilgi veriliyor. Haritalar üzerinde akarsuları tanıtılarak, kodlama yöntemleriyle akılda kalıcılığının sağlanması amaçlanıyor.

Dicle ve Fırat Nehirleri

Fırat ve Dicle nehirleri, akarsuların sularını Basra Körfezi'ne ulaştırdığı belirtiliyor. Bu iki nehirin Mezopotamya bölgesi üzerinde taşıdığı öneme değiniliyor. Ayrıca, Fırat ve Dicle'nin akış hızı, rejimleri ve barajları hakkında bilgi veriliyor.

Sonuç ve Genel Tekrar

Video, Türkiye'deki akarsuların genel özellikleri üzerinden bir özetle bitiyor. Akarsuların yüksek akış hızı, düşük debi ve taşınan alüvyonların zenginliği gibi ana temalar tekrarlanıyor. Ayrıca, akarsulara ait kavramların önemine vurgu yapılarak, daha fazla soru çözüm etkinliği için hazırlık yapılacağı ifade ediliyor.

Summarize any YouTube video in seconds

Get summaries like this one for any video, in your language, with the free Summ app.

Download on the Apple Store
Get it on Google Play

Transkript

YouTube Transcript Generator

0:00 Brece KPSS AGS öğreneceğim coğrafya kodlar okuluna YouTube'un en büyük coğrafya kanalına hepiniz hoş geldiniz. 35 günde KPSS AGS kampımızın bugün geldik 14. gününe. Bugün artık akarsu, göl, toprak ve bitkiler 4. bölüme giriş yapıyoruz. Bu bölüm çok değerli. Neden değerli olduğunu hemen az sonra programı incelerken göstereceğim size. Bugün videomuzun konusu akarslar olacak. Önce akarsarı öğreneceğiz. Sonra akarsularla alakalı videonun sonunda soru çözümü yapacağız. Eğer ki video uzamazsa, zaman kalırsa sizinle beraber bir de rehberlik köşesi yapacağım. Konumuz da kıyaslamak olacak. Kendinizi böyle kıyaslıyorsunuz. Videolarda görüyorsunuz birilerini. İşte 10 saat çalışıyor, 20 günde coğrafyayı bitirmiş, 10 günde tarihi bitirmiş diye. Bu kıyaslamanın çok tehlikeli olduğuyla

0:45 alakalı konuşmalar yapacağız. Zaman bulursak. Biraz ara vermek zorunda kaldım. Bir haftalık bir ara verdik. Çünkü fuar vardı. Ben de fuara çok fazla gittim. Sizlerle buluştum. Gelenlerin ayaklarına sağlık. Gelemeyenlerle de inşallah atandığınız şehirlerde karşılaşırız. Ben karavan gezileri yapıyorum artık öğrenmişsinizdir belki. Altı şehri bitirdim. Kızım oldu ara verdi. Kızım şu an benim 52 53 günlük. Yaza doğru karavanı tekrar yenileyip şehir şehir dolaşmaya devam edeceğiz. İnşallah biz şehir şehir dolaşırken sizle atanmış olarak o şehirlerde karşılaşırız diyorum. Bir haftalık ara için kusura bakmayın. Bundan sonraki süreçte ara olmayacak. Programımıza aynı şekilde devam edeceğiz diyorum ve hiç uzatmıyorum. Ne diyoruz o zaman? Yunus hocayla bir defa öğren. Bir daha asla unutma. Şimdi geldik programımıza.

1:31 Programımızda bugün Türkiye'de suları öğreneceğiz ama çok değerli bir kısma geçiyoruz. Konusunda, sorusunu da bu videonun içerisinde yapacağız. Çok değerli bir kısma geldik. Bakın ben size ne dedim? Enerjinizi doğru bölmelisiniz dedim. Bazı dersler vardır ki çok değerlidir. Bunlardan çok soru gelir. Bakın akarsu, göl, deniz, körfez, toprak, bitkiler. E bunlardan iki tane, üç tane soru gelen konular bunlar. Bakın 4 be tane video aynı şey. Bak sarıya boyadım onları da. Dağlar, platolar, ovalar. E bunlardan da ilk bir iki tane soru geliyor. E bunlar başka konularda başka soruları yapmanı da sağlıyor. Aslında en temel konular bunlar. En değerli, en temel konular bunlar. Ve insanların sürekli unuttuğu ve sizin diğer öğrencilere göre fark oluşturacağınız konular da bunlar. Çünkü ovayı, gölü ezberlemek en zor kısmı. Ama bunları rahatlıkla kodluyoruz biz.

2:17 Böylece hızlı bir şekilde öğreniyorsun. Bak bir defa öğreneceksin. Kodlamalar bazen sana saçma geliyor olabilir ama ben gerekli yerlerde gerektiği şekilde kodlayarak öğretiyorum sana. İnan ki o testlerde karşına gelecek ve rahatsızlıkla yapacaksın. Yaptığını gördüğünde, "Aa, bunlar işe yarıyormuş diyeceksin. Ben buna eminim." Hatta şu ana kadar atladığımız bu bölümler soru çözdüğünde ne kadar çok kodlamaların işe yaradığını görmüşsündür. Senden isteyim. tekrarlarını yapıyorsun ya ara ara. O tekrarları yaparken lütfen en fazla enerjini vermen gereken yerler şu sarıyla çizdiğim ve kırmızıyla çizdiğim yerler. İşte o kadar değerli bir bölüme giriyoruz ki bugünkü konumuz Türkiye'de sular, akarsular olacak. Hiç uzatmayalım. Hadi derse geçelim. Şimdi sayfa kaçı açıyorsunuz? Sayfa 90'ı açıyorsunuz. Bakın ben görüyorum çalışma

3:03 metotlarınızı. Sayfalarca defter tuttuğunuzu görüyorum. Bu kötü bir şey değildir ama çok ciddi zaman kaybıdır. Yani sayfalarca defter tutulmaz. Ayrı ayrı parça parça yerlerde olmaz. Ben bu kitabı size niye böyle haritalı her şeyin tek bir yerde olduğu şekilde yaptım? Bunun altına not alacaksın. Kısa kısa, küçük küçük. Ben bir iki tane video gördüm. Benim kitapla çalışanlar. Bakın onlar çok güzel yapmışlar. Gelmiş mesela burada zaten yazıyor. Gerekli yerin altını çizmiş. Benim artı anlattığım bir şey varsa ya da onun daha sağdan soldan duyduğu bir bilgi varsa gelmiş bunun altına şöyle kısa not şeklinde yazmış. Sayfalarca kitaplar, defterler tutuyorsanız kitaplarınız varken sayfalarca defter tutuyorsanız orada bir hata yapıyorsunuz demektir. Aklınızda bulunsun. Şimdi geldik

3:49 akarsora. Çok değerli bir konudur ve bu değerli konuda bilmeden başlama köşesi koydum. Burada önemli kavramlar var. sorular da karşımıza çıkıyor. Hatta bu yıl soruda bir tanesi de bu kavramlarla alakalıydı. Mesela akarsuslardan çıkmıştı. Değerli o yüzden bizim için kavramlar. Sonra da harita üzerinden öğreteceğim size akarsuları. Bakın bir kere öğreneceksiniz akarsları. İnanın uzmanı olacaksınız ve öğrendikten sonra diğer konuları da rahatlıkla yorumlayacaksınız. Akarsuyun hızı var. Bir de akarsuyun akımı var. Bunlar birbirinden farklı kavramlar. Bu iki kavramı ayırabilmeniz lazım. Akarsuyun hızı demek hızlı ya da yavaş akmasını ifade ediyor. Bakın bir akarsuda fazla su yoktur belki ama akarsuyun yatağı dardır ve eğimli bir yerdir. O zaman hızla akabilir. Yani akarsuyun birim zamanda kat ettiği mesafeyi ifade ediyor

4:35 bize. Bakın ülkemizde Türkiye'de akarsuların genel olarak akış hızı fazladır bizim ülkemizde. Neden? Çünkü bizim ülkemiz dağlık engebeli, genç oluşumlu bir ülkeyiz biz. Şimdi dağlık engebeli olduğumuz için şuraya geliyorum. Bakın Karadeniz'in kıyı kesimindeki akarsulara. E buralar hep eğimli arazilerden akıyor. Eğimli araziden aktığı için akarsuyumuzun akış hızısı fazla. Ülkemiz genç oluşumlu olduğu için, dağlık engebeli olduğu için bizim akarsularımız genel olarak akış hızı fazladır. E tabii ki bakın Karadeniz'deki bu yerde akış hızı fazla, Çoruh'ta akış hızı fazla ama nerede akış hızı yavaşlar? Daha azdır. İşte sen araziyi böyle öğreniyorsun ya öyle dilsiz haritalardan çalışmayın dememin nedeni bu. Ya da Ege'deki akarsuslar şunlardır diye ezberlemeyin. Bak bunlar çok büyük hata. Güneydoğu Anadolu'daki dağlar ya da Akdeniz'deki dağlar şunlardır. Böyle haritasız öğreniyorsan

5:22 bunları böyle baş harf kodlaması yapıp Akdeniz'deki dağlar bunlardır ya. Akdeniz'deki dağları böyle ezberlesen ne, ezberlemesen ne, bilsen ne, bilmesen ne? Sen gelip harita üzerinde bana burada Bey dağını göstermen lazım. Tamam. Aynı mantıkla haritalarda gerçekçi görmeniz lazım. Haritayı gerçekçi görürsen gelirsin sen. E hocam tamam. E Bakır Çay, Gediz, Küçük Menderes, Büyük Menderes. E bunlar grabenler içerisindeydi. E o zaman bunların böyle akış hızının güçlü olmasını bekleyemem ben. Bak işte senden istediğimiz asıl yorum bu. ÖSYM'nin senden istediği önemli yorumlardan bir tanesi bu. Sen bu akarsuları yerinde tanıyacaksın. Ben hepsini sana şimdi kodlayacağım. İsimlerini yeriyle beraber özelliklerini de göstereceğim. Merak etme. Şimdi o zaman sen akarsuyun nerede yavaş, nerede hızlı aktığını da araziyi bildiğin için öğrenmiş olacaksın. Akarsuyun akış hızı bizim ülkemizde fazla genel olarak. Çünkü genç

6:08 oluşumluyuz. Akarsuyun akımı. Bu ne demek? Bakın. Akarsuyun taşıdığı su miktarı. Şunun altını çizmeni istiyorum senden. Bu bizim için en değerli bilgi. Akım denildiğinde aklına taşıdığı su miktarı gelecek. Akım miktarı diyeceksin buna. Hemen kodla bunu buraya. Akım bak akımı debisi akım miktar diye uzatacaksın bunu. Ha taşıdığı su miktarı. Yani bak debi dereden akan su. Ha dereden akan su miktarını ifade ediyor bize. Şimdi bunu etkileyen bazı faktörler var. Şimdi bir akarsuyun içerisinde su fazla mı az mı? E iklim koşulu iklim çok yağışlıysa mesela Karadeniz'de o zaman debi de fazlalaşır. He o zaman kurak yarı kurak bir yerde benim debim azalacak. Taşıdığı su azalacak. Bunları ezberleme. Taşıdığı

6:54 suya göre yorumla. Mesela yükselti. Yükseğe çıkıldıkça yağışlar artar. E o zaman taşıdığım su da fazlalaşmaya başlayacak. Debi yani artabilir. Su arttığı için yağışlar. Havzanın büyüklüğü. Havza dediğimiz şey akarsuyun sularını topladığı yere biz akarsuyun havzası diyoruz. Mesela bakın şu akarsu sularını burada toplamış. Şurada. Ama bu akarsu şuradaki su oraya gidemez. Çünkü burada dağ var. Buradaki su bu tarafa gidiyor. İşte akarsu sularını buradan topladığı için biz buraya akarsuyun havzası diyoruz. Akarsuyun havzası çok büyükse o zaman çok fazla su taşır değil mi? Şöyle havzanın büyüklüğü yani senin suların topladığın alan büyükse o zaman fazla su taşırsın. Mesela Fırat suların topladığı alan çok büyük. ta Doğu Anadolu'dan su topluyor geliyor. Bu

7:40 yüzden de içindeki su miktarı akımı fazlalaşıyor. Arazinin eğimi, bakın arazinin eğimi daha çok aslında hızı etkiliyor ama çok böyle biraz yorum yapmaya kalkarsak şimdi akarsuyun eğimi hızlı olduğu için su hızlı akıp giderken aşağıya sızmalar azalıyor. Sızmalar azalınca daha fazla su olmuş oluyor. Debisi de artıyor. Tabii çok fazla etkili mi? Daha az etkili. Daha çok hızı üzerinde etkili. Bu zeminin özelliği. Zemin mesela geçirimli. Bak şu zemin. Tamam mı? Şöyle yaparsam geçirimli. Aa, su buralardan yerin altına sızar. O zaman taşıdığım su azalmış olur. Ama geçirimsiz olursa yani granit kayacı gibi sert bir kayaç. Mermer diyelim. Mermeri daha iyi bilirsiniz. Mermer olsa mesela o zaman su aşağıya sızmaz, akımı daha fazla olur. Ama mermer değil de kum taşı olsa o zaman su aşağıya sızar, akımı da azalır. Akımın mantığını

8:26 anladık mı? Tabii bunları ezberlemeyin. Bakın ben bunları bir kere olsun, bir kere olsun yorumlamayı öğren diye anlattım sana. Bunu kesinlikle ezberlemiyorsun. Ne yaptın? Akım ne demek? Debi ne demek? Bunu öğrendin. Bizim en önemli kısmımız şurası. Bizim ülkemiz genç oluşumlu ve eğimli arazilerden oluştuğu için ülkemiz akarsuları genel olarak akış hızı yüksektir. Bak ülkemiz akarsularının genel olarak eğimli olduğumuz için akış hızı fazla. Ama kurak yarı kurak bir ülke değil miyiz biz? Çok fazla yağmur yağıyor mu? Hayır. E buharlaşma da fazla. O zaman bizim akarsularımızda çok fazla su yok. Ha bizim akarsularımızın debileri genel olarak düşüktür. Bakın ikisi arasında işte bize sorulacak olan soru bu. Akış hızımız fazlayken bizim ülkemizdeki akarsullarda genel olarak kurak yarı kurak bölge olduğumuz için buharlaşma fazla olduğu için debilerimiz

9:12 yani taşıdığımız su fazla değil bizim akarsularımızda. E gidelim akarsuyun içine bir bakalım gözünüzü seveyim şimdi. Yani koskoca Fırat'a gidelim hadi. Şu mu hani taşıdığımız su en fazla? Bu mu yani bizim koskoca Fırat'ımız? Bu mudur? Ya da Yeşil Irmağ'a gidelim şurada. Erba erbağ ovası. Geldim şimdi. Yeşil Irmak. E bu mudur? Yani bizim koskoca Yeşil Irmak nehrimizin taşıyacağı su? Yani taşıdığımız sular az bizim. Koskoca şurada geliyoruz. Bakın Küçük Menderes Nehrine ya da Büyük Menderes'e gidelim. Hani büyük ya. E al Büyük Menderesin taşıdığı su. Bu kadar mı yani? İşte bizim debilerimiz düşük ama akış hızımız fazla. Akarsuyun rejimi ne demek? Bakın siz de rejim yaparsınız değil mi? Ben bu aralar rejim yapamıyorum. Biraz düzensiz rejim yapıyorum ben. Nasıl? Biraz kilo aldım. Son bir senede çok stresli zamanlardan geçtim. Zedua yayınları diye

9:58 bir yayın kurduk arkadaşlarımızla. Çok stresli zamanlar. Şu kitap beni bitirdi. Bu KPSS kitabı. Bunu yazması, dizmesi, santim santim kendim uğraştım. Şimdi kampı derken bu arada kızım doğdu derken bidim ben ve 10 kilo falan aldım ve rejim yapmaya çalışıyorum ama düzensiz rejim yapıyorum. Yani bir uyuyorum rejime. Az yemek yiyorum ondan sonra çok yemek yiyorum. Az yemek yiyorum çok yemek yiyorum. Yani düzensiz bir rejim yapıyorum. Eğer böyle bir grafik varsa işte bu düzensiz rejim oluyor. Düzenli rejimle hemen hemen aynı seviyelerde. Yani öyle çok fazla kuraklık olmuyor tabii ki. Biraz aşağı inme, yukarı çıkma olabilir. Dengelsizlik olabilir ama böyle bir net bir kuraklık oluşmuyor. Şimdi bu düzensiz rejim biraz daha şöyle olunca bu da düzenli rejim oluyor. Bizim ülkemizdeki akarsular genel olarak düzensiz rejimdir. Neden? Çünkü bizim

10:45 ülkemiz kurak yarı kurak bir ülke. İklimde gördük Akdeniz'de kış yağışı var. E kışın yağmur geliyor. E yazın yazın yağmur yok. E ne oluyor? Düzensiz rejim oluyor. Bizim akarsuslarımız genel olarak düzensiz rejimdedir. Sadece bizim düzenli iklimimiz neresi? düzenli rejime sahip iklimiz Karadeniz kıyıları. O yüzden Karadeniz kıyılarında şöyle kısa boylu lokal dereler var. Bu dereler biraz daha düzenli rejime sahiptir. Bakın şuralardaki dereler. Çünkü buralarda sürekli yağmur yağıyor. Yıl boyunca yağmur yağıyor. Yıl boyunca yağmur yağınca biraz daha genel genel anlamda düzenli diyebileceğimiz nehirler buralardadır. Tamam mı? Karadeniz'in denize bakan yamaçlarındadır. Debiyi de öğrendik mi? Geldik denge profiline. Bakın bunlar böyle çok üzerinde duruyorum. Çünkü bunlar hep şıklarda karşınıza çıkıyor. Ya bu kavram ne? Şu

11:31 kavram ne diye cebelleşiyorsunuz. Cebelleşmeyin diye. Denge profili. Bak denge. Denge denizle. Denge denizle dengeye gelmek demek. Zaten içinde var. Denizle dengeye gelecek burası. Yani düzleşecek demek. Şimdi şu gördüğünüz arazi denge profiline ulaşmış mıdır? Denizle aynı dengeye geldi mi? Hayır. Dağlık en gebeli yüksek bir yer. Nereyi çağrıştırdı sana? Türkiye'deki araziler bu işte. Bizim ülkemizdeki araziler denge profiline ulaşmamıştır. Çünkü biz dağlık, engebeli, yüksek bir ülkeyiz. Ama denge profiline ulaşabilir mi hocam? Ulaşabilir. Neden ulaşmasın? Mesela milyonlarca yıl boyunca dış kuvvetler ne yapacaklar? Bizim ülkemizi aşındıracak, taşıyacaklar. Aşındıracak, taşıyacaklar ve zamanla bakın şu aşağıda bir denge. Denge denizle aynı seviyeye kadar burayı

12:18 böyle aşındıracaklar ve denizle aynı seviyeye gelince bizim ülkemizde denge profiline ulaşacak. Ama bunun için milyonlarca yıl lazım. Dış kuvvetleri buraları aşındırması lazım. Ama şu an için böyle bir şey var mı? Yok. Bizim ülkemizdeki akarsular genel olarak denge profiline ulaşmamıştır. Nedeni genç bir ülke olduğumuz için şöyle altını çizin. Tamam mıyız bu kavramda? Denge profili denizle dengeye gelmek. Akarsuyun havzası. Akarsuyun sularını topladığı bu alana havza diyoruz biz. Bakın kapalı havza, açık havza diye bunu ayırıyoruz. Çok daha ayrıntılı göreceğiz az sonra bunları. Akarsuları öğrendikten sonra ama çünkü sen akarsuyu bilmeden hangi havzaya sahip olduğunu anlayamazsın. Sularını topladığı alana havza diyoruz. Havzaları birbirinden ayıran bakın dağın tepesi. Dağın tepesinde şuraya düşen su

13:05 damlası buraya akar. Buraya düşen su damlası buraya akar. Bunları birbirinden ayıran bu çizgiye de su bölümü çizgisi denir. Tamam. Birbirinden ayırdı onları. Açık havza ve kapalı havzayı az sonra göstereceğim size. Bir diğer kavram kaynak ve ağız kısmı. Bunu da bize sorularda sorabiliyorlar. İşte akarsuyun kaynak kısmı ile alakalı hangi bilgi yanlıştır tarzında bakın kaynak kısmı dediğimiz yer sularının akarsuyun topladığı ve suyun çıktığı yerler. Genelde bunlar dağlık kesimler. Yüksek. Bak buranın özelliği ne? E burası kaynaksa yüksek yer hocam burası. Dağlık engebeli. Eğim fazla. E burası eğim fazla. O zaman burada aşındırma fazla değil mi? Bak ağız kısmı. Akarsu ağzından sularını göle denize döküyormuş gibi düşün bunu. E burası o zaman biraz daha düz değil mi? Artık denize getirmiş sularını. Düzleşmiş burası. O zaman

13:50 burada akış hızı fazla mıdır? E hocam hayır. Nasıl akış hızı fazla olsun? Burada akış hızı yavaş. Burada aşındırma yapabilir mi? Burada daha çok biriktirme yapar. Akış hızı yavaşlamıştır. Mantığı anladık mı? Demek ki bize kaynak dediğinde burası dağlık engebeli yer gelecek aklımıza. Ağız kısmı dediğimizde daha düz yerler gelecek aklımıza. Bu kavramlar bizim için önemliydi. Bizim ülkemizde kaynak kısmıyla ağız kısmı arasındaki mesafe kısadır. Yani eğimlidir bizim ülkemizde akarsular genel olarak. Bu da bize ne sağlar? hidroelektrik ener enerji potansiyelimizin yüksek olmasını sağlıyor. Bunu barajlarda yine göreceğiz. Şimdi buradaki mantığı anladık mı? Şöyle kavramları hızlıca tekrar etmek istiyorum. Çünkü bütün kavramları bitirdik. Şimdi artık akarsulara geçeceğiz. Sen hazırlanıyorsun. Akış hızı. Ülkemiz engebeli dağlık ülke olduğu için hızlı akıyor akarsularımız. Akım. Akım

14:37 miktarı. Ha hocam debi. Deredeki su. Bizim ülkemizdeki derelerdeki su fazla değil. Bizim debilerimiz düşük. Rejim hangi dönemde ne kadar aktığını ifade ediyor. Düzenli rejimse çok fazla inip çıkmıyor. Daha stabil gidiyor ama düzensizse çok hızlı inip çıkıyor. Bizim ülkemizdeki akarsuslar genel olarak düzensizdi. Karadeniz'in denize bakan yamaçlarındakiler biraz daha düzenliydi. Sonra denge profili denizle aynı dengeye gelmek. Bizim ülkemizdeki akarsular denge profilinden uzaktı. Akarsu havzası akarsuyun sularını topladığı alana diyordu. Kaynak kısmı akarsuyun engebeli dağlık yeri. Ağız kısmı akarsuyun denize göle döküldüğü kısım. Ağız kısmı düzdü. Kaynak kısmı engebeliydi. Dağlıkta aşındırma fazlaydı. Şimdi bakın ilk önce öğrettim size. Sonra hızlı bir genel

15:23 tekrar yaptım. Genel tekrarla gidersek çok daha oturur kafanızda. Videoların uzunluğuna bakmayın. Biz bir defa öğreniyoruz. Tam öğreniyoruz. Yani şöyle mesela ben bu videoyu 20 dakikada da anlatırdım size bakın. Ama o zaman sen kafanda oturmazdı. Soruları çözmeye başladığında çözemediğin kavramlar görürdün. Anlayamadığın şeyler görürdün. Ondan sonra tekrar başa dönmek zorunda kalırdın. Ondan sonra bir ay sonra unuturdun. Bir daha öğrenirdin. Aynı konuyu beş defa çalışırdın. Bu da sana 2 saate mal olurdu. Biz bir saatte bitiririz. Tam bitiririz. 8 ay sonra bile aklında kalır. Merak etme. Şimdi geliyoruz. Önce akarsuları sana kodlayacağım. Tamam mı? Sonra bunların özelliklerini göstereceğim. Sonra bunları harita üzerinde de sana göstereceğim. İyice yedireceğim. Burası çok değerli. Şimdi bakın şöyle yaklaştırdım. Şu gördüğünüz akarsu Sakarya. Filos, Kızılırmak, Yeşil Irmak,

16:10 Çoru, Karadeniz'e dökülen akarsular. İlk önce bunları kodlayacağız. Sakarya Sakar bir tane filmimiz var. Bana bakmıyorsun. Ben kodlama yaparken benimle bir işin yok. Ben ders anlatırken de benimle bir işin yok. Her zaman gözün haritada olacak. Eğer bir görsel ve bir harita varsa bende hiçbir zaman gözün olmasın. Biz seninle burada iletişim kurmaya gelmedik. Ders öğrenmeye geldik. Seri Sakarya sakar bir fil var. Filyos. Ha yeni filmiş bu diyebilirsin. Yeni fil. Yenice bu fil sakarya ya. Sakarya bu fil sakar olunca düşüyor. E sen düş önündeki kızıl bir boyaya. Kızıl bir boyaya düşüyor. Ya da şöyle diyebilirsin. Yere düşüyor. Sakarya kızıl oluyor. Kızarıyor. E kanamış her tarafı. Yere düşünce kanadı. Kızardı. Kızarınca sonra kızardı. Kan gidiyor. Kan kaybı. Sonra

16:55 ölecek artık yeşil oluyor. İnsan ruhu çıkacak ya biraz böyle artık ruhu gidiyor yeşile dönüyor. Zehirlenmiş gibi düşünün. yeşil oluyor. Sonra da ruhu çıkıyor. Çoruh. Bir daha söylüyorum. Sakarya sakal sakar bir filimiz var. Filyos. Sakarya filos. Kızılırmak sakar olduğu için düşüyor. Kanıyor. Her tarafı kızıl oluyor. Her tarafı kızıl olduktan sonra yeşil olmaya başlıyor. Zehirlenmiş. Yeşil olmuş. Artık kan kaybından yeşilleşmiş. Yeşilmak ve sonra ruhu çıkıyor. Çoruh nehri. Aklımıza kazıdık mı bunu? Hemen bunun etkinliğini yapıyoruz. Şimdi pekiştire pekiştire gideceğiz her zaman. Şurada 18 numara. Hocam bu Sakarya. Bak şöyle daha yakından da göstereyim sana. Bunların hepsi bir tekniktir. Bak öğrendik. Hemen pekiştiriyorum. Şurası Sakarya. Aa Sakar fil vardı hocam. Sakarya filos. Tamam. E

17:42 bu ne oluyordu? Sakar fil düşüyordu. Ha kanıyordu her tarafı. Kızılmak. Kızılmak. E sonra yeşil oluyordu. Yeşil ırmak. Yeşil ırmak. Önce kızıl olursun değil mi? Çünkü yere düştün. Sakarsın. Önce kızıl olursun. Kızılmak, Yeşil Irmak. Sonra ruhu çıktı. Çoruh. Bunlar ne? Karadeniz'e dökülen akarsular. Ama bakın, Karadeniz'e dökülen akarsuları şöyle yazarak ezberleme. Karadeniz'e dökülen akarsular şunlardır. Ya böyle bir şeyin mantığı var mı sizce? Bunu harita üzerinde öğrenmen gerekir. Harita üzerinde gölü de, akarsuyu da, her şeyi harita üzerinde çalışmalısın. Böyle kağıt üzerinde çalışıyorsan yazarak sıkıntı. Benim sana gösterdiğim tekniklerle ilerle. Sakarya, Filyos, Kızılırmak, Yeşil Irmak, Çoru. Tamam mı? Şimdi bunlarla alakalı size özellikler göstereceğim. Bu akarsuları tanıtacağım. Sonra bir daha etkinliği yapacağız.

18:28 İyice oturtacağım. Hiç merak etme. Ben belki uzatacağım videoyu ama bir defa üreteceğim sana. Şimdi Sakarya Nehri şöyle yakınlaşıyorum Sakarya'ya. Bakın Eskişehir'den alıyormuş sularını. Görüyor musunuz? Bakın Porsuk diye bir tane de kolu var. Çok önemli değil ama bir kere olsun söyleyeyim sana. Bir gün bir çıkar karşımıza kodlamayla gelir aklına. E sakar fil değil mi? Değil miydi bu? Sakar fil. E sadece sakar fil olamaz ki. Bir tane de porsuk sakal sakar olsun. Porsuk da sakarmış. Ha canım porsuk derse bana sakar porsuk diyeceksin. Anlaştık mı? Buradan aklına getirebilirsin. Bakın burada Karasu deltası oluşturuyordu. Hatırla Karasu Sakarya Karasu deltamız vardı. Buradan Karadeniz'e dökülüyor Sakarya. Sakarya Nehrini şöyle küçük bir şekilde inceleyelim mi sizinle? Bakın şuralarda

19:13 buralardan akıyor. Şöyle geldim. Sarı Yar Barajı var burada. Görüyor musunuz? Bak Sakarya. E hocam e sarı. Sakarya sarı yer barajı. Ha demek ki sarı yer barajı burada. Bunları yine barajlarda ben size kodlayacağım ama şimdiden böyle yavaş yavaş bazı şeyleri öğrenin diye uğraşıyorum. Bakın Sakarya Nehri buradan geliyor geliyor karasu deltasını oluşturuyordu. Tamam devam ediyoruz. Burada filos nehrimiz var. Bu biraz daha dikkat ederseniz küçük bir nehir. Sakarya filos geliyoruz Kızılırmak ve Yeşilırmak nehirlerimize. Şimdi bu Kızılırmak Sivas'tan alıyor, sularını topluyor. Burada Kızıldağ var. Kızıldağdan geldiği için o arazide kızıl olduğu için nehir de kızıl oluyor. Ve bu kızıllık daha çok yukarı kesimlerde şöyle bakın şöyle Sivas tarafında görüyor musunuz? Ülkemizdeki en uzun

20:00 nehirdir. Ülkemizin sınırları içerisindeki en uzun nehirdir. Bakın şuradan geliyor. Görüyor musunuz? Şurayı bak bak. Şöyle Tuz Gölünün yanına doğru yanaşıyor. Nereden uzadığı uzandığına bir bak. Çünkü buralarda engebeli dağlık yerde hızlı akıyor olabilir ama şuralarda eğimi azalıyor. Burada Kapadokya bölgesinde pirmacalarının olduğu yerden akıp oradaki tüflü araziyi paramparça yapıyordu. Bakın paramparça yaptığı da belli. Böyle hafif hafif bunları öğrenin. Bu taraftan geliyor. Şöyle bakın. Şu şekilde. Buradaki Canik dağlarını da açtıktan sonra Bafra deltasını oluşturuyordu. Bunu nasıl kodlamıştık? Bakır çay demiştik. Bafra Kızılırmak demiştik. Tamam mı? Yeşil Irmağı da görelim. Sonra ikisini harita üzerinde göstereyim size. Şu Kızılırmağ'ın bakın Devrez diye bir kolu var. Devrez kızıld. Kızıld diyebilirsin

20:45 buna. Ha Devrez Kızıld. Öyle aklına gelebilir. Yaşa. Ya da yeşil kel. Bak kel var. Yeşil kel. Kızıld. Yeşil kel. Buradan aklına getir. Buraya yaz. Yeşil kel yaz buraya. Tamam. Bakın bu Kelkit vadisinden akıyor. Buradan Tokat'ın bulunduğu bölümden geçiyor. Tokat şuradan güneyinden geçiyor. Diğer kolu Erba'dan geçiyor ve burada Çarşamba ovasını oluşturuyor. Şöyle bir yakından da incelemek istiyorum sizinle. Şöyle bakın. Kızılırmak şu Sivas tarafından geldi. Bakın şu kısım Nevşehir Ürgüp Göreme bölgesi. Buradan geçti. Geliyorum bu tarafa doğru. Kızılırmak Nehri. Hirfanlı Barajı. Bakın Hirfanlı. Hirfanlı Barajı. İlerledik. İlerledik. İlerledik. Şöyle şu kısımda bakın şurası Bafra Ovası ya. Geriye doğru geliyoruz.

21:31 Şu kısımda Altınaya Barajı var. Bu baraj bizim için çok değerli. Hirfanlı ve Altın Kaya Barajı. Hani kızıl Altın Kaya. Bak altınla kızıl aynı değil mi? Hani altınlar da kızıldır, sarıdır da kızıl gibi düşün bunu. Altın kaya barajı dediğinde aklına buradan gelsin. Böyle ara ara ben size barajlarda yine bunu göstereceğim ama burada da gösteriyorum ki yavaş yavaş zihninize kazansın. Yeşilırmak Kelkit Vadisi bakın buradan geliyor. Reşadiye, Nikar bak Erbağ ovasını suluyor. Erba'yı öğrenmiştik sizinle hatırlayın. Erba Niksar, Reşadiye bu bölgeden akıyor. Burayı çok ciddi tektonik ova vardı burada burayı suluyor ve burası verimli önemli bir yer bizim ülkemiz içinde. Çoruh Nehri. Çoruh Nehrine geçiyoruz. Bakın bu saydığım nehirler dikkat edin ülkemizden doğup ülkemizden Karadeniz'e döküldü. Şimdi

22:16 Çor Nehrine geliyorum. Çoruğ Nehrinde biraz farklılık var. Çor Nehri bakın bu vadi boyunca geldi. Derin vadilerden aktı. Bu taraftan geldi. Bakın devam ediyoruz. Derin vadilerden aktı. Bak Artwin burada. Görüyor musunuz? Deriner Barajı var. Bak Artvin'in olduğu yerde. Şurada Çoruh çok derin. Devam ediyorum bak. Devam ediyorum. Borçka. Borçka. Hopaya buradan iniyorsunuz. Şuradan akmaya devam etti. Bakın Muratlı Barajı var son noktada. Türkiye sınırları içerisinde bizim barajımız şurada küçük bir bölümde Gürcistan şurası küçük bir bölümde sınır oluşturmuş gibi ama tam sınır oluşturdu oluşturuyor diyemeyiz buna. Bakın küçük bir bölümde akıyor. Yani bu sınırı oluşturan bir nehirdir diye kabul edilebilir mi? Ben kabul etmem açıkçası ama şunu da bilin. Bakın çok küçük bir bölümde şurada küçük bir sınır oluşturuyor aslında. Şöyle. Ondan

23:02 sonra bu tarafa Çor Nehri buradan devam ediyor. Buradan devam edip şuraya bakın. Gürcistan'dan Batum'dan şurası Batum. Batum'dan Karadeniz'e dökülüyor. Şurası Sarp Batum Batum'dan Karadeniz'e dökülüyor. Demek ki Çoruh Nehri bizim ülkemizden sularını alıp Gürcistan'dan dışarıya dökülüyor. Ama nereye döküldü bakın? Denize döküldü. Ruhu çıktı ya bak. Çoruh ruhu çıktı. Ruhu çıktı. Bizim ülkemizden gitti. Tamam böyle düşüneceksin. Devam ediyoruz. Çoruğun nehrini öğrendik mi? Şimdi bakın bir daha bir daha kodlamayı hatırlatacağım sana. Böyle defalarca tekrar etmeye çalışıyorum. Sakar bir filimiz vardı. Sakarya Filyos e yere düşüyordu. Her tarafı kızıl oluyordu, kanıyordu. Sonra yeşillenmeye başlıyordu. Artık ölmeye başlıyor ve Çoruh ruhu çıkıyor. Burada Sakarya Filyos Kızırmak Yaşırmak Karadeniz'e dökülüyor. Çoruh da Karadeniz'e dökülüyor. Ama bu dört

23:47 tanesi ülkemizden kaynağını alıp ülkemizden Karadeniz'e dökülüyor. Çoru ülkemizden kaynağını alıp Batum'dan Karadeniz'e dökülüyor. Karadeniz'e dökülüyor. Bakın dikkat edin. Açık havza olduğunu az sonra göstereceğim. Kura ve Aras nehirlerine geçelim şimdi. Bak Kura, Aras. Bak kura şöyle. Kura Aras. Kura Aras. Kars. Aa bak. Kars'ın olduğu yerdeki nehirler diyeceksin. Sana biri kura Aras derse kura Aras. Kars gibi bak. Kura Kars. Görüyor musun? Şunun başına bir tane K koy. Kura, Aras, Karas. Kars. Kura, Aras, Kars. Ha, Kars'ın olduğu yerdeki nehirler kura Aras diyeceksin. Mantık bu. İşte bu kadar. Şimdi bakın burada çok yakın çalışma yapacağız sizinle. Bu kura ve Aras Nehri kapalı havzadır. Açık havza ne demek? Sular denize gidiyorsa açık havzadır. Az önce size gösterdiğim

24:33 kızılırmak, Yeşil Irmak, Çoruhun Nehri bunların hepsi denize gidiyor muydu? Evet. Bunların hepsi o zaman açık havza. Yani şunlar bakın Filoz, Sakarya, Kızırmak, Yeşil Irmak, Çoruh açık ama bu kura ve Araz kapalı Havza. Şöyle havza kısmında da o zaman göstereyim size bunları. Şu alttaki notta aslında havzayı ayrı gösterecektim ama çalışırken de tek göstereyim. Şunları gördük bakın sizinle. Sakarya, Yenice yani Filyos, Yeşil Irmak, Kızılırmak, Küçük çaylar olabilir burada. Asıl biz büyükleri öğreniyoruz. Bakın Çoru. Bunlar nasıl? Bak açık havza. Şurası açık havza. Burasının ismi Karadeniz havzası. Bunlar Karadeniz'e dökülüyor. Bunlar açık havza. Bu tarafa geliyorum. Kura, Aras, Kars. Bunlar kapalı havza. Bunlar kapalı. Neden? Sularını denize ulaştıramıyorsa kapalı havzadır. Sularını bakın göle ulaştırabilir. Göle

25:19 ulaştırdığında açık havza olamaz. Şu gördüğünüz yer Hazardır. Biz buna her ne kadar Hazar denizi de desek bakın Hazar denizi diyor ama bu bir deniz değil. E bu bir göl aslında. Ve Kura ve Aras Nehri bu Hazar gölüne gidiyor. Göle gittiği için kapalı havzadır. Yani Kura ve Aras şöyle buradan doğar. Bak kura şurada Arpaçay bu tarafa doğru gelir. Kura buradan devam ediyor. Aras buradan devam ediyor. Göstereceğim şimdi size. Bunlar ilerleyip birleşiyorlar. Bakın Kura ve Aras. Ben de Kars diye birleştirmedim mi zaten? Kura ve Aras'ı nasıl birleştirirsin? Kars diye birleştirirsin. Birleşip gelip buradan Hazar gölüne dökülüyorlar. Bu yüzden de ikisi birleşiyor kapalı havza. Göle döküldüğü için de kapalı havza oluyorlar. Tabii ki bizim ülkemiz sınırları içerisinde birleşmiyorlar. Şu tarafta bir yerde birleşiyorlar.

26:04 Azerbaycan'da. Tamam mı? Kura biraz daha kuzeyden çıkış yapıyor bizim ülkemizden. Bakın burada bayağı da burada dikkat ederseniz menderesler de oluşturmuş. Bakın platoluk saha olduğu için burası Ardağın çevresi. Görüyor musunuz? Bak buradan akmış. Kura buradan akmış. Buradan devam etmiş. Şu şekilde devam etmiş. Şöyle gelmiş. Buradan Gürcistan'a geçiş yapmış. Şurada bakın dikkat edin. Kuran Ehri. Görüyor musunuz? Şu taraf Gürcistan. Şu taraf Gürcistan. E şu taraf Türkiye. He. Kuran nehri demek ki şuraya bakar mısınız? Burada Gürcistan'la sınır oluşturuyor. Kura nehri. Kura daha kuzeyde. Gürcistan'la sınır oluşturdu. Bakın bayağı da burada gitti. Gördünüz mü? Kura Nehri demek ki Gürcistan'la sınır oluşturuyor şu hat boyunca. Tamam mıyız? Burada Kuran Nehri burada. Şurada Arpaçay var. Bu Arpaçay sularını şuradan bakın. Çıldır Gölü var. Çıldır Gölünden alıyor. Şöyle

26:50 yakınlaşayım. Arpaçay bir ilçe burada. Çarçı çayı var. Bakın buradan sularını alıyor. Aynı zamanda bu taraftan da Tavşanere buradan da alıyor. Bunlar gelip arpaçay oluşturuyorlar. Çarçı bu arpaçayı sana niye gösteriyorum? Bu arpaçay buradan geliyor ya. Bak buradan sınır oluşturuyor. Güneyden de şuradan bakın Kağızman'an doğru Aras Nehri geliyor. Ben şurada Kağızman'da Aras Nehrinin yanında uyudum gece. Şuraya bir yere çektim arabayı. Gece uyuduğum yerlerden bir şuradan bir yerden yoldan geldim. He şuradan gelmiştim. Evet şurayı hatırlıyorum. Şuradan aşağıya inmiştim. Şurada bir yerde uyudum gece. Burası Aras Nehri. Niye bunu gösteriyorum size? Şurası Aras Nehri. Buraya geliyor. Bakın Ermenistan'a doğru geliyor. Arpaçay da buradan geliyor. Ermenistan'a. Arpaçay şuradan çıldırdan geldi. Sularını aldı mı? Bak buradan geldi mi? Şuraya geliyorum. Buradan geliyor. Arpaçay Nehri kuzeyden Arpaçay

27:37 Barajı var. Bu baraj çok farklı. Değişik bir baraj. Bununla alakalı biraz araştırma yaptım ben. Bu baraj ortak yapılmış Ermenistan'la. Nasıl yani hocam? Sınır oluşturan baraj diye bir soru sorulsa Arpaçay Barajı olur. Bu nerede tam ya? Bulamadım. O su toplama alanını. Hah şurada bakın görüyor musunuz? Türkiye Ermenistan bu tarafta. Yani eee Arpaçay Barajı sınır oluşturan bir baraj. Bu barajı Ermenistan'la beraber yapmışız ve Ermenistan'la beraber ortak kullanıyoruz. Çok garip bir bilgi. Ben de böyle haritalarda dolaşırken buldum. Ya bu nasıl bir baraj böyle diye araştırırken fark ettim. Arpaçay buradan geliyor. Bakın sınır oluşturan bir baraj. Sonra aynı şekilde Ermenistan'la sınır oluşturup akıyor. Bakın, görüyor musunuz? Ermenistan'la sınır oluşturup akıyor. Ani, ani harabelerinin bulunduğu bölge burası. Aneabelerinde gördüğünüz vadiler var ve orada nehir görüyorsunuz. Ana

28:24 arabelerinin bulunduğu yerde Arpaçay var. Arpaçayın nehri buradan devam ediyor. Bakın Ermenistan'la sınır oluşturdu. Sonra geldi, geldi, geldi, geldi. Burada Aras Nehri geldi. Bakın Aras Nehriyle Arpaçay birleşti. Aras Arpaçay. A harfinden birbirlerine benziyorlar zaten. Sonra buradan akışa devam ediyorlar. Bak burada Arpaçay Ermenistan'la sınır oluşturdu. Sonra Aras Nehri geldi. Arpaçay artık Aras Nehri karıştı. Artık Aras Nehri oldu. Aras Nehri bakın burada geldim yakınlaştım. Türkiye Ermenistan yazıyor. Bakın gördünüz mü? Ermenistan'la sınır oluşturdu. Aras Ermenistan. Aslında Aras nehrinin içinde Ermenistan var. Bakın RS Ermenistan. Oradan çağrışım yapabilir. Buradan devam ediyor. Sonra burada Ermenistan geçiyor artık. Şöyle bakın. Şurada Nahçıvan var. Görüyor musunuz? Şuraya yaklaştım. Nehir bakın şurada. Şurada Ermenistan'la sınırımızı

29:10 oluşturuyor. Şuradan küçük bir kısımda da Nahçıvan'la sınırımızı oluşturuyor. Bakın şurası Ermenistan. Şu kısım. Şurada Ermenistan'la sınırımızı oluşturuyor. Şurada da Nahçivan'la sınırımızı oluşturuyor. Tamam mı? Çok uzun bir video oluyor ama çok ayrıntılı göstermem gerekiyor size bu akarsuları. Kura ve Aras nehri tamam mı? Kura ve Aras da tamamsa geçelim diğer nehirlere. Ergen Meri'e geçelim mi? Buna Ergen Meri diyoruz biz. Bak Ergen Meriç. Sus artık. Ergen Meriç sus artık. Bak susurduk. Su. Su. Mermere akar her zaman. Su nereye akar? Buraya yazın. Su mermere akar. Yani Susurluk Marmara Denizini akıyor ve buradan karşıya bağırıyoruz. Sus artık Ergen Meriç. Sus artık. Sus artık Ergen Meriç. Ergene Meriç var burada. Meriç Nehri ve Ergene Nehri. Ergene Meriç'in

29:55 bir kolu. Buradan bizim ülkemizde ovalık alanlarımızı suluyor ve biraz daha pis bir nehirdir. Çünkü burası sanayi bölgesi. Çerkezköz kapaklı. Bu bölgede sanayi bölgesi var. Çorlu. Ciddi anlamda kirli bir nehir. E biraz da düz bir yerden akıyor. Eğimli de değil. Akış hızı da yavaş. Böyle olunca temizleyemiyor da kendini. Miri Nehrinde deltamız vardı bizim. Meri nehrini de göstereyim size hemen. Ergen Meriç diyoruz. Ergen Meriç nereye dökülüyor? Bakın Ege Denizi'ne dökülüyor. Ergene Ege Denizi'ne dökülüyor. Meri'in özelliği ne? Meri Yunanistan'la sınır oluşturuyor burada. Yani şöyle yakınlaşalım. Bakın bu taraf Türkiye. Şu karşı taraf Yunanistan. Şu taraf Türkiye bu taraf Yunanistan. Böyle sınır oluşturup uzayıp gidiyor. Yunanistan'la sınır Meriç, ergen Meriç. Burada size Gala Gölünü göstermek istiyorum. Gala Gölü bir milli park çünkü aklınızda

30:42 bulunsun. Bu alivyal set gölü. Buradaki Meri'in taşıdığı alivyallerin önünü kapatmasıyla, suyun önünü kapatmasıyla oluşmuş alivyal set Gülü burası. Tamam. Galagölü bir milli park olduğu için önemlidir. Belki karşımıza çıkabilir. Aklımızda bulunsun. O zaman bu açık havza mı? Evet. Açık havza. Ne diye geçiyor havzalar kısmımızda? Ergene Nehri açık havzası diye geçiyor. Nereye döküldü? Ergene, Ergene, Eg'ye döküldü. Tamam mı? Meriç'le alakalı şunu da bilelim. Meriç Nehri bakın ülkemizin batı tarafında Trakya'nın bulunduğu bu bölge düz bir yer. Yani düz bir alanda akıyor. Bataklıklar, sazlıklar var bu bölgede ve aynı zamanda burada bataklık. Bak su var. Düz bir alan. Pirinç tarımının yapıldığı bir yer. Bakın düz yerler. Görüyor musunuz? Buraları böyle bataklık tarzında pirinç tarımı yapıyorlar insanlar. Burada şöyle bakın.

31:28 Her taraf aralarda hep sulak yerleri var. Bu bölge pirinç tarımı yaptığımız bir alan ve bu bölgede sel ve taşkınlar daha fazla yaşanıyor. Düz bir yerden akıyor bu. Hemen nehir yatağı bakın. Öyle çok derin değil. Düz bir yerden aktığı için. Kuzeyde de Bulgaristan var. Burası Karadeniz gibi düşünün. Yağışlı bir alanı da var bu bölgenin. Ve buradaki baraj kapaklarını bazen açıyorlar. Açtıklarında bizim ülkemizde sel ve taşkına neden olabiliyor bu durum. Yunanistan'la sınır oluşturuyor. Meriç Nehri Gala Gölünü göstermiştim size. Gala Gölü Meriç Nehr'nin taşıdığı alüvyallerle önünü suyun önünü kapatmasıyla oluşmuştu. Alüvyal set Gölüydü. Gala Gölü. Böyle bakın ara ara bir sürü bilgi de vermeye çalışıyorum. Size yavaş yavaş tanıyoruz. Tamam. Demek ki ne yaptık? Demek ki sus artık. Ergen Meriç. Ergene ve Meriç karşı tarafta.

32:14 Ergene Meriç. Ege'ye dökünüyor. Susurluk. Susurluk Marmara'ya dökülüyor. Susurluk da burada. İkisi de açık havza. Biri Marmara'ya, biri Ergeneğe dökülüyor. Açık havzalar. Sonra geliyoruz Ege bölgesindeki nehirlere. Bunları kodlamamıza gerek yok. Bakırçay Gedisiz, Küçük Menderes, Büyük Menderes. Bakırçay, Gediz, Küçük Menderes, Büyük Menderes. Bunlar nereye dökülüyor? Ege'ye dökülüyor. Açık Havza. Bunları öğrenmiştik daha önceden. Ovaları öğrenirken. Bakırçay, Gediz, Küçük Menderes, Büyük Menderes. Bakır çayı, Gediz, Küçük Menderes. Şurada ha. Bakırçay Gediz, Küçük Menderes, Büyük Menderes Bakırçay Gediz Küçük Menderes, Büyük Menderes. Bakırçay, Gediz, Küçük Menderes, Büyük Menderes, Bakırçay Gediz, Küçük Menderes, Büyük Menderes Daha akışlarının yavaş olduğu, hidroelektrik enerji potansiyellerinin daha az olduğu, graben içerisinde akan, aşındırma güçlerinin yavaş olduğu, daha

32:59 çok biriktirme yapan işte akarsuslar bunlar. Bunları hiç ezberlemene gerek yok. Nehirlerin aktığı yerlere bakar mısınız? Bir grabende düz bir yerde akıp gidiyorlar. Mantığı öğrendik mi? Nehirlerle alakalı. Bakırçay Gediz, Küçük Menderes, Büyük Menderes. Bakırçay Gediz, Küçük Menderes, Büyük Menderes. Hemen etkinliğimizi yapalım mı bir daha? Bir daha en başa dönüyorum. Tekrar yöntemini kullanmaya çalışıyorum. Hocam burası Sakarya. Sakarya. Sakar fil. Filyos. Yenice kızarıyordu. Kızılırmak. Kızılmak. Sonra yeşil oluyordu. Yeşil Irmak. Sonra ruhu çıkıyordu. Çoru. Sonra Kars civarında Kuru Aras. Kars. Kars yazdım ya. Kura Aras. Bunlar birleşiyordu zaten. Kars. Evet. birleşip Hazar Gölüne dökülüyordu. Bunlar kapalı havzaydı. Kars zaten dikkat edin bak Kars kuru Araz. Kars kapalı havzadır.

33:45 Bunu da söylemiştik. Bu tarafa geldik. Ergen Meriç vardı burada. Ergen Meriç. Meriç daha düz bir yerde akıyordu. Sus artık Ergen Meriç diyorduk. Susurluk. Marmara'ya dökülüyordu. Açık havzaydı. Bakırçay. Bakırçay. Gediz. Küçük Menderes. Büyük Menderes. Büyük Menderes. Tamam. Bakırçay Gediz. Küçük Menderes. Büyük Menderes. Ben bu haritaları bu arada size yapıp verecektim. Zamanım olmadığı için fuardan dolayı veremedim. Bu videonun yayınlandığı cumartesi günü Instagram'a atacağım. İlk önce Dava platoları atacağım. Sonra da şu akarsarı atacağım. Bunu da yazdık mı? Tamam. Bakın zaman uzuyor ama çok güzel öğreniyorsun. Bak pekiştire pekiştire, göstere göstere öğretiyorum sana. Bu da tamam mı? Bunu da hallettik. Şimdi gelelim en sevdiğim nehirlere. Seyhan Ceyhan. Şöyle size bir

34:30 müzik yaptım ben bununla alakalı. O müziği dinleteceğim size. Dinlemişsinizdir belki. çıkmıştır karşınıza. Bir eee video kolajı da şeklinde de yaptım. Lütfen müziği dinlemenizi istiyorum sizden. Bu bölgeyi göstereceğim şimdi size. İlk önce göstereyim ya da bakın Seyhan Ceyhan kızlarımız vardı değil mi? Bunu daha önce kodlamıştık sizinle. Seyhan Ceyhan kızları. Asi Nehri. Bakın burada bu kızlar nasıl kızlar? Asi kızlar bunlar. Sonra burada ne vardı? Silifke ovamız vardı bizim. Silifke. Burada ne vardı? Çukur ova. Çukur ova. Şimdi bak Seyhan Ceyhan adında asi kızlarımız vardı. Bunlar çukur bir ovada. Nasıl dans ediyorlardı? Silifke'nin yoğrudu. Kız seni kimler doğurdu? Peki bu Silifke yoğurdu hangi suyla yapıyordu? Gökten düşen suyla yapılıyordu. Buradaki ovalar

35:16 ve nehirler bunlardı. Şimdi gelin size bunun şarkısını dinleteyim. Bunun gibi şarkıları ben Spotify'a yükleyeceğim. Bu bizim kodlamalarla müzik bir şarkımız. Diğer şarkılarımızı da böyle yapıp atacağım Spotify'ya. Ve başlayalım. Hey hey Seyhan Ceyhan >> bir dakika şey başı önünüzde olsun. Az önce size gösterdiğim Seyhan, Ceyhan, Çukurova, Silifke şarkı söylenirken siz de oradan takip etmenizi istiyorum. Tamam başlatıyorum. Hey hey Seyhan Ceyhan Asir >> dinle bak bu hikayeyi. >> Şarkı gibi dinleme. >> Bizim [müzik] bir Çukurovamız

36:02 vardı. Seyhan ile Ceyhan orada [müzik] akardı. Sanki birer kız bu güzel nehirler inmişler ovaya dans [müzik] ederler. Hadi kızlar kenini yordu >> kız seni kimler [müzik] doğurdu? Seni doğuran ana balla yordu. [müzik] >> Aman aman. >> Silifki ovası [müzik] klibe takıl. >> Kızlar çok kası yerinde durmaz. Babası kızar ama laftan anlamaz. O [müzik] çukura gidip oynamayın dedi.

36:49 Size 50 kere demedim mi dedi. Ama onlar dinlemez. [müzik] Akar gider Çukurova'da cirit atıp gezerin [müzik] yoğurdu >> kız seni kimler doğurdu? Meşhurluğu gökten düşen sudan [müzik] mı yoksa bu lezzet Toroslardan? Asi nehri [müzik] var hepsinden beter. Herkes güneye o [müzik] kuzeye gider. Tersine akar bu su dinlemez ferman. Başka elden doğar bize gelir heman. Çok asi bu çok asi. Ceyhan Ceyhan.

37:38 Önünüzdeki haritaya bakın. Akdeniz'e dökülür nazlı nazlı. Coğrafya [müzik] dediğin böyle yazıldı. Sular akar yolunu bulur. Hey! >> Çok iyi değil mi ya? Gerçekten yani bu şarkıyı yapay zekaya yaptırdık ya. İnanır mısınız? O kadar fazla dinliyorum ki. Bunun gibi 4 be tane daha yapacağız. Şimdi bak Silifke'nin yoğurdu. Kız seni kimler doğurdu? Gökten düşen suyla yaptık Silifke yordunu. Seyhan Ceyhan asi kızdı. Bunlar Çukurova'da dans ediyorlardı. Asi kız. Niye asi? Güneyden kuzeye doğru akıyormuş gibi bakın. Değil mi? Tabii bu eğimle alakalı bir durum. Şimdi Seyhan Ceyhan nerede o zaman? İşte burada Çukurova'yı oluşturuyor. Bakın Seyhan ve Ceyhan'a dikkat ederseniz

38:24 bakın biraz daha böyle dağlık yerlerden alıyor sularını. Yine aynı şekilde Ceyhan da Ashri bakın Seyhan Ceyhan bizim ülkemizden sularını alıp Akdeniz'e dökülüyor. Göksu bizim ülkemizden sularını alıyor. Bakın Akdeniz'e dökülüyor. Silifke ovasını oluşturuyordu. Bunlar bizim ülkemizden sularını alıp kaynağı bizim ülkemizde Akdeniz'e döküldü. Nereye? Müziğin sonunda ne diyordu? Akdeniz'e dökül diyordu. Asi Nehri. Asi bizim ülkemizden değil. Asi Nehri Lübnan'dan doğuyor ve bizim Suriye ile sınır oluşturup geliyor. Ülkemizden dökülüyor. Dışarıdan geliyor. Asi denmesinin nedeni bu. Bu o kadar asi ki dışarıdan gelip ülkemizde girip ülkemizde dökülüyor. Meri de öyleydi. Dikkat edin. Meriç de Bulgaristan'dan doğru geliyordu ülkemize. Ashri de bakın buradan geliyor. Şuradan şöyle yakınlaştırayım.

39:11 Bakın şuraya. Asi Nehri. Şuraya bakın. Suriye sınırı. Görüyor musunuz? Şu karşı taraf Suriye. Şu nehrin bu tarafı Türkiye. Bu tarafı Suriye. Asi nehri Suriye ile sınır oluşturuyor. Asi Suriye işte Asi Asu. Suriye ile sınır oluşturuyor. Asi nehri bakın kuzeye doğru akıp buradan şöyle Asi Nehrin geçtiği yer burada delta oluşturuyordu. Hatırla. Tamam mı? Asi Nehri. Asi bu. Seyhan Ceyhan. Seyhan Ceyhan. Göksu nehrimiz de buradaydı. Tamam mı? Evet. Şimdi geliyoruz Fırat ve Dicle'ye. Bunu nasıl kodlayacağız? Kara Murat. Fırlat diyeceğiz. Bak. Fırat. Fırat Dicle. Fırat Dicle. Kara Murat. Bunlar kolları. Karasu Murat kolu. Kara su Murat Fırat. Aslında çağrıştırıyor bak. Kara Murat

39:57 Fırat. Fırat Fırat Dicle. İlk önce Fırat gelecek sonra Dicle. Bunlar bir kardeş. Böyle düşüneceksin. Fırat Dicle. Aynı Seyhan Ceyhan gibi. Seyhan baştaydı. Ceyhan sonraydı. Seyhan Ceyhan. Burada Fırat Dicle. Fırat Dicle. Fırat Dicle. Fırat Dicle. Fırat erkek ismi Dicle kız ismi. Bu Dicle Zap Zap çayı var bakın burada. Burada bir de Hezil var. Hezil. Zap çayı. Dicle ne yapıyor? Zıplıyor. Zaplıyor. Zıplıyor. Zıplıyor ve çığlık atıyor. Çığlı. Şimdi siz bu zap suyunu arattığınızda bulamayabilirsiniz. Burası zap diye geçiyor. Bu yerel olarak burası ama çığlı diye haritalarda çığlı diye geçiyor. Demek ki zıplarken ne yapacak? Zıplarken çığlığı katacak. Çığlı. Şöyle hemen göstereyim size. Şurada bakın. Çığlı şurası Irak. Irak kısmında şurada

40:43 şuradan bakın sınır oluşturmuyor. Gördünüz mü? Irak direkt geçiş yapıyor. Tamam çığlık atıyor. Zıplayan Dicle çığlık atıyor diyeceksin. Zıplayan Dicle çığlık attı. Fırat hazili de göstereyim size. Çığlık atarsan rezil olursun. Pardon açmayı unutmuşum. Hezil çok fazla eklenmiyor ama sınır oluşturan bir nehir olduğu için göstermemiz lazım. Hezil çayı bakın burada. Şu zap vardı ya zıplayan kız. Bu zıplayan kız Zapçayı ileride, bizim ülkemizde değil ama ileride gidip birleşiyor Dicle ile yani şuradaki zap gidip Dicleile birleşiyor. Bunu unutma. Zıplayan kız. Hezil de yine gidip Dicle birleşiyor. Bu kadar çok zıplayıp çığlık atarsan rezil olursun. Hezil buraya böyle hezil yazın. Tamam. Çığlı yazın. Şunun altına çığlığı yazın. Çığlı. Buraya dail yazın. Bu kadar çok zıplarsan hezil rezil olursun. Bunlardan

41:30 getirebilirsiniz aklınıza. Bunlar bunlar bu arada ikisi de Dicle nehriyile birleşiyor. Zaten rezil olan kişi kimdi? Dicleydi. Şöyle hemen getirdim. Bakın Hezil çayının özelliği şu. Şimdi buradan Hezil geliyor ya bakın Irak'ta sınır oluşturuyor. Hezil Irak'la sınır oluşturuyor. Buraya geliyor. Bakın burada birleşiyor. Gördünüz mü? Bak Dicle Nehri şurası. Dicle nehri ile birleşiyor burada. Hezil tabii bu şöyle Hezil şuradan geliyor. Irak'la Türkiye Irak. Sonra buradan Hezil diye geliyor. Ama Irak tarafından gelen bir nehir daha var burada. Bak kıbur yazıyor. Görüyor musunuz? Kabur River yazıyor bu. Hezil kabur River'la birleşiyor. Kaburla. Ama biz buna Hezil de diyebiliriz. Hani çok karıştırmayalım. Sonra bu gelip Dicle ile birleşiyor. Dicle nehri ama dikkat edin burada Irak'la sınır oluşturdu. Hezil kabur. Kabur ve Hezil. Dicle

42:16 nehrine bakın. Şuraya geldim. Bakın Türkiye bu taraf. Şuradan Dijde geliyor. Şurası yakınlaştım. Suriye. Gördünüz mü? Dicde nehri şurada Suriye ile sınır oluşturuyor. Dicde şurada Suriye ile sınır oluşturdu ama şuradan gelen ezil ve kabur Irak'la sınır oluşturdu. İkisi arasındaki fark bu. Tamam mı? Dicle'yi de öğrendik. Geldik Fırat'a. Fırat nere? Karakaya, Keban, Atatürk Barajı gibi. Bakın şöyle. Karakaya, Keban, Atatürk Barajı gibi çok büyük barajlara barajları oluşturuyor. Sonra asıl değerli olan kısım bu Fırat ve Dicle. Bakın, Fırat buradan geliyor. Dicde buradan geliyor. Bu bölge dediğimiz bu bölge Mezopotamya bölgesi. Yani Mezopotamya Mezo arasında demek. Yunancada eski Rumcada Yunanca Mezopotamos nehir demek. İki nehrin arasındaki bölge Mezopotamya. Bu

43:02 bölgeler çok değerli bölgeler. Tarih dersinde de görüyorsunuzdur buradaki kurulmuş devletleri. Bu iki nehir akıyor, akıyor, akıyor ve birleşiyor. Basra Körfezine dökülüyor. Bakın Basra Körfezi burası. Görüyor musunuz? Ta Türkiye'den doğan bu nehirler birleştikten sonra Bastara Körfezi'ne dökülüyor. Arap Körfezi de denir buraya. Burası bir deniz. Bakın. Demek ki Fırat ve Dijle aslında açık havza. Buradan gelip Basra Denizine, Basra Körfezi'ne gidiyorlar. Burası demek ki açık havza. Fırat ve Dicle de birleşiyor mu? Evet birleşiyor. Kura ve Arasla birleşiyordu ama onlar Hazar gölüne döküldüğü için kapalı havzaydı. Fırat ve Dijde de tamam mı? Evet Fırat Dijde de tamam. Bu barajları göstereceğim ben size. Göllerde Ilısu Barajını oluşturuyor. Kral Kuzu Barajı var orada. Ilısu barajını göstereyim ama size. Ilısu

43:47 Barajı su tutmaya başladıktan sonra Hasan Keyf sular altında kaldı. Bu yüzden önemli bir baraj. Şurası bakın Hasan Keyf. Hasan Keyf 2024 şey 2014 yılında üniversite öğrencisiydim ben. Son yılımda otostopla bütün Türkiye'yi dolaşmıştım. O zaman su tutmaya başlamamıştı daha Ilısu Barajı. Hasan Keyf'i son defa görmüştüm ben otostop sayesinde. Bakın Ilısu Barajı burada. Dicle üzerinde. E Dicle kızdı. Ilık su da ılık su da yıkanacak tabii ki. Kral kızı bu. Kral kızı da var burada. E kralın kızı oluyor yani dicile. İsme baksanıza ne kadar güzel. Dicile kral kızı. Tamam mıyız? Tamam. Nehirleri öğrendik mi? Tamam. Bir de şurada daha küçük nehirler var. Bunları da bir kodlama yapayım size ki aklınızdan hani şey yapmasın çıkmasın. Şurada Seyan Ceyhan vardı ya üzerine şarkı yaptığımız. Bu sey Sean ve Ceyhan bu

44:33 bunca oyundan bunca şarkıdan sonra acıkıyorlar. Ve bakın şu tarafta manav gidiyorlar. Manavda yemeklerini yedikten sonra köprünün üzerinden geçip ak bir suda yıkanıyorlar. Tertemiz oluyorlar. Akça pakça oluyorlar. Sonra eşleniyorlar. Eşen çayı eşleniyorlar. Sonra tekrardan dalıp suyun içerisinde oyun oynuyorlar. Dalıp oyun oynuyorlar. Eşlenip dalıyorlar. Dalaman. Bu dalaman. Eşen Manavgat. Şöyle havzasına bakın. Seyhan Ceyhan. Bakın Asi Nehri. Akdeniz havzasında bunlar. Akdeniz'e dökülüyorlar. Göksu, Manavgat, Köprüçay, Aksu eşlenip dalacaktık. Dalaman. Dalaman'a dikkat edin. Dalaman nerede? Akdeniz havzasında. Tamam. Bu ne? Bunlar ne? Açık havzalar. Şurada Göller yöresi havzası var. Bakın bu Göller yöresi

45:18 havzası kapalı havza. Şurada Eğirdir Gölünü öğreneceğiz sizinle. Bakın Eğri bir göl. Görüyor musunuz? Bu Eğirdir Gölü aynı bir akarsu gibi. Eğri. Ha eğridir. O zaman akarsu gibidir. O zaman akarsuyla beraber ak suyla beraber sularını ulaştırabiliyor ve bu açık havzadır. Bunu unutmayın. Tamam. Ama bakın burada Beyşehir Gölü var. Beyşehir Gölü kapalı havza. Ama şuradaki eğirdir. Kovada eğri bir kova. Eğirdir. Kovada bunlar açık. Bunu unutma lütfen. Sularını ulaştırabiliyor denize. Açık havza. Neyle? Aksu nehriyle. Or tarafta. Orta tarafta bir de bizim Tuz Gölü kapalı havzamız var. Bakın Beyşehir'in de içinde aldığı tuz gölünü de içine alan bir kapalı havzamız var. Fırat ve Dicle Basra Körfezi'ne dökülüyordu. Açık havzaydı. Akdeniz havzasındaki nehirlerini gördük. Göller yöresi,

46:03 kapalı havzası. Kura ve Aras Hazar Denizi'ne gidiyordu. Hazar Gölüne gidiyordu. Kapalı havzaydı. Şurada bir de Van Gölünn'ün bulunduğu bölge var. Çevresindeki nehirler Van Gölüne ulaşır buradan. Kapalı havzadır. Bu gölden dışarıya su çıkmaz. Çevredeki sular gelir Van Gölüne. Tamam. Söylemediğimiz bir bilgi oldu mu? Ege havzasını söyledik. Açık havza. Şimdi gelelim artık hepsini bitirdik. Değil mi? Bir bilgi daha göstermek istiyorum size. Bunu değerli gördüğüm için şu gördüğünüz Dicle var ya şu gördüğünüz Dicle şuradan Batman'dan işte şöyle Diyarbakır'dan doğru geliyor. Aslında sularını şurada bakın Hazar Gölü var şurada. Bu Hazar Gölünden alıyor. Hazar Gölü de bu yüzden tatlı. Açık havza. Şu Hazar Gölü dediğimiz bu şuradaki Hazar Gölü değil. Bakın buradaki Hazar Deniz Hazar Gölü değil bu. Bizim ülkemizde de Hazar Gölü

46:50 var ve tektonik bir göl bu. Bu Hazar Gölünden sularını alıyor Dicle. Tabii başka kolları da var buralarda ama buradan gelen sular Dicle nehrini oluşturuyor. Bunu unutmayın. Açık havza. O yüzden Hazar Gölü. Ve bu Hazar Gölünü ben ilk gördüğümde çok şaşırdım. Neden? Bu Hazar Gölünün çevresinde çok ciddi turistik yer ya turistik dediğim yani tatil yerleri var. İnsanlar buralara villalar yapmış, yerleşim yerleri yapmış. Bakın görüyor musunuz? Bu yol boyunca Diyarbakır'a gitmiştim ben. Ya buralarda böyle yani sanki Ege'deymişsiniz gibi her tarafta böyle insanların, zengin insanların çok villaları var. Yani bu Hazar Gölünn'ün çevresi aslında bilinen bir yer. Tahminim burada yaşayan insanlar da bilgi yazarlar aşağıya yazsınlar. Çok güzel bir yer geldi bana. Sanki böyle batıdaki bir Ege, Ege kasabasındaymışım gibi bir tat vermişti. Bu Hazar Gölü

47:36 aklınızda bulunsun. Dicle ile bağlantısını unutmayın diye hatırlatmak istedim. Şimdi Seyan, Ceyhan, Asi, Dicle hepsini söyledik. Buradaki bilgileri de söyledik. Göller yöresi neden kapalı? Havza şurası. Çünkü burası karstik alan. Karstik alanı olduğu için buradan ulaşamamış sular dışarı. Bunu da söyledik. Şimdi gelelim akarsular, Türkiye'deki akarsular genel özelliklerine. Bizim şimdi sen akarsları gördün. Hepsini sana tek gösterdim. Bizim akarslarımızın genel olarak rejimleri nasıldı? Genel olarak rejimleri düzensiz. Bizim sadece Karadeniz'de denize bakan bazı kısımlarda düzenli diyebiliriz. Başka hidroelektrik enerji potansiyelleri yüksektir. Neden? Dağlık engebeli yüksek bir ülke olduğumuz için vadilerimiz var. Vadilerin önünü kapatıp sudan elektrik üretebiliyoruz. Denge profiline

48:22 ulaşmamıştı bizim ülkemiz. Çünkü dağlık engebeli bir ülkeyiz. Denizle aynı dengeye gelemedik. Bak bunların hepsini aslında ben sana anlattım. Şu an ne yapıyorum? Özet geçiyorum sana. Bunların hepsini gördük. Ulaşım elverişli değerlerdir. Şunu unutmayın. Denge profiline ulaştığında akarsular. Denge denizle aynı seviyede olduğu için içerisinde eee gemi yüzdürebiliyorsunuz. Nasıl yani hocam? Öyle bir şey mi olur? Görelim. Mesela Amazon nehri şurada denge profiline ulaşmış bir nehirdir. Yani bildiğiniz gemi mi yüzdürüyor hocam? Evet gemi yüzdürüyorlar. Yüzdürebiliyorsunuz içinde. Çünkü burası denizle aynı seviyede olduğu için buralarda gemi yüzdürebiliyorsunuz. Bak böyle çok açıklara kadar geleyim bir tane şey bulayım. Liman bulsak gemi de buluruz. Alın alın size kocaman bir gemi. Burası neresi? Bak geri geliyorum. Çok geldim yani. Şurasıydı. E burası bak

49:07 okyanustan ne kadar uzak. Hatta şöyle daha da işlere gidelim. Bak koskoca bir kıta ya. Bak şurası koskoca bir kıta. Kıtanın ta ortasına gidelim. Burada da gemi bulabiliriz bence. Gelelim. Görüyor musunuz? Bildiğiniz bizim İzmir limanındaki devasa büyük gemiler. E bu hocam bu resmen kıtanın ortasında işte denge profiline ulaşmış. Denizle aynı seviyeye gelmiş bir nehir. Denge profiline ulaşmış. Bizim gemi yüzdürmekten kastımız bu. Ya bir tane nehrin ucunda bir tane taka yüzdürüyorsun diye o denge profiline ulaşmış değildir. Bizim ülkemizdeki akaruslar denge profiline ulaşmış değildir. Tamam. Bir tane küçücük bir ucunda istisna var diye ulaşmıştır diyemezsin. Gördün Amazon nehrindeki denge profilini. Bizim ülkemizdeki akarsusların boyları genelde kısadır. Fırat ve Dicle'yi buna katmıyoruz. Çünkü Fırat ve Dijde'yi gördünüz. Ta Basra

49:52 Körfezi'ne kadar uzanıyorlar. Şuradan başlıyorlar bizim ülkemizden ki Doğu Anadolu'dan alıyor e kollarını. Şuradan bakın. Bayağı bayağı Basra Körfezine'ne kadar gidiyorlar. O yüzden Fırat ve DJ de uzun ama diğerleri genel olarak kısa. Debileri genelde düşüktür. Debi neydi? Dereden akan su. Ha dereden akan su azdır. Çünkü bizim ülkemiz kurak yarı kurak bir ülke. Ama akış hızlarımız fazladır. Boğuluyordum az daha ya. Nefes alamadım. Akış hızlarımız fazla çünkü dağlık engebeli bir ülkeyiz. Şu ikisi arasındaki farkı anlatabilmişimdir sana. Çok üstünde durdum. Bizim ülkemiz bol alivyon taşır ülkemizdeki akarsular. Neden? Alüvyon ne demek? Alüvyon a akarsuyun taşıdığı toprak demek. Neden ülkemizdeki akarsular çok alüvyon taşıyor? Çünkü bizim ülkemiz bakın kurak yarı kurak bir ülke. Bütün arazi çıplak.

50:38 E çıplak olunca rüzgarlarla, sularla akarsuya geliyor bütün topraklar. O yüzden de akarsularımız çamurlu akıyor. Alüvyon taşıyorlar. Bol miktarda alivyon taşıyorlar. Bakın içerisinde alüvyon taşıyorlar. Tamam. Nedeni ülkemizin dağlık engebeli olması. Nedeni bu. Aşındırma güçleri yüksektir bizim ülkemizde. Çünkü hızlı akıyorlar, eğimli akıyorlar. Çoğu akarsuyumuz açık havzadır. Bazıları da kapalı havzadır. Burada bunları görmüştük. Bakın şimdi geliyoruz son kısmımıza doğru. Akarsuyun rejimi. Öğrenmiştik ya seninle hani düzenli rejim, düzensiz rejim. Bizim ülkemizdeki akarsuslar genel olarak düzensiz rejimdi. Kurak, yarı kurak bir ülke olduğumuz için buharlaşma fazla olduğu için, yaz kuraklığı fazla olduğu için sadece Doğu Karadeniz'in denize bakan yamaçlarındaki akarsularımız düzenliydi. Şimdi kar sularıyla beslenen

51:24 akarsular bizim ülkemizde özellikle doğudaki akarsular birçok ülkemizde dağlardan aslında kaynağını aldığı için Karsularında beslenebiliyor ama daha çok Kars tarafında Kars, Karasu, Aras vardı ya onlar mesela ciddi kararlarıyla besleniyorlar. Tabii ki Fırat Dicde karsularıyla besleniyor. E dağdan geliyorsa karsularıyla beslenir diyeceksin. E Çorun ne de karsularıyla beslenir. E vadilerden geliyor. Oralarda dağlar var, karlar var, kaçkarlar var. Değil mi? Evet. Yağmur sularıyla beslenen akarsular. Burada yağmurları öğrenmiştik seninle. Mesela Akdeniz, Karstik, Akdeniz, Kızılçam Maki, Çalı, Kış, Cephe. Akdeniz iklimi kışın yağmurunu alıyor. O yüzden Akdeniz'de akan bir nehir kışın daha yoğun akıyor. O zaman sana Dalaman denildiği zaman daha yoğun aktığını bilirsin kış mevsiminde ya da Seyhan Ceyhan daha fazla akar kış mevsiminde. Ama yaz

52:10 mevsimi geldiğinde Akdeniz'de yazın kurak o zaman suyu biraz daha azalıyor. Hiç Saklık' gittiniz mi siz? Saklık'e. E Saklık mesela Fethiye bu bölge. Saklıkent Milli Parkı. Bakın bu bölge bakın kanyonluk bir alan. Kanyon bir alan. Alın. Yaz mevsiminde çekilmiş burası. Görüyor musunuz? Neredeyse kurumak üzere. Burada Saklıkent Milli Parkına giriyorsunuz. Ayaklarınızı sokabiliyorsunuz ve eee yaz mevsim de genelde insanlar gittiği için ayaklarını sokabiliyorlar. Suda da yukarıya doğru yürüyebiliyorlar. Ama kış mevsiminde böyle bir şey yapamazsın. Ciddiye akıyor orası. Bunu unutmayın. Yağmur sularıyla beslenen akarsuları demek ki iklimle bağdaştıracağız. E o zaman İç Anadolu'dan geçiyor Kızılırmak ilkbaharda biraz su alacak değil mi? İlkbaharda yağmur var orada. Kura ve Araz. E yazın daha fazla yağmur yağıyor. E yazın karlarda eriyor orada. E yazın daha fazla akıyor demek ki o bölgedeki

52:55 kura ve aras böyle yorum yapacaksın. Kaynak sularıyla beslenen akarsular. Bu ne demek? Kaynak suları yani yer altından çıkan kaynaklar. Biz bunları kaynaklar kısmında göreceğiz. Yeraltından karstik kaynak var. Akdeniz'de karstik kaynaklar var. Yeraltından buradaki Dalaman çayı vardı ya Manavgat, Dalaman küçük çaylar gördük orada. Yeraltından çıkan sular bunları besliyor ve kaynak suyu olduğu için yılın hemen hemen her döneminde su akıtabiliyor bu çaylara. Böylece de biraz olsun düzenli hale getirebiliyor burayı ama yine de düzenli değil. Ama bakın tam kurumasını da engelliyor. Haziran, Temmuz, Ağustos görüyor musunuz? Normalde hiç yağmur yağmamasına rağmen kaynak suları olduğu için buradaki nehirleri besliyor. Dalaman özellikle söyleyebiliriz. Başka karma rejimli akarsular. Bu soruldu bu 2025'te yani öncüllerden bir tanesine. Karma rejim ne demek? Karma rejimli akarsu ne

53:42 demek? Fırat ve Dicle üzerinden sordular bunu. Bakın karma rejim yani hem yağmur sularıyla besleniyor hem kar sularıyla besleniyor hem kaynak sularıyla besleniyor. Birçok bölgeden geçen uzun akarsular genelde böyle karma rejimli. Bakın Seyan Ceyhan karma rejimli ama burada Kızılırmak bakın uzun bir alandan geçiyor. Karlı dağlardan geliyor. Yağmurları alıyor, karları alıyor. Karma rejim. Ama bakın burada Fırat ve Dicle bu sene sorulmuştu. Aklınızda bulunsun. Kızılırmak, Yeşil Irmak. Bunlar karma rejim. Tamam mı? Bu noktada yapacaksın. Sınır oluşturan nehirler. Meri göstermiştim sana. Yunanistan'la sınır oluşturuyordu. Meri'i şimdi sen yerini biliyorsun. Tamam mı? Bak Ergen Meri harita üzerinde öğrendin ya. Bunu ezberlemene gerek yok. E hocam Yunanistan'ın tarafında o zaman Yunanistan'a sınır oluşturuyor. Burada bir de mutlu deresi var. Bulgaristan'ın olduğu o kısımda buna mutlu Tunca diyecek. Mutlu Tuncay. Aa mutlu Tuncay.

54:28 Mutlu Tuncay. Niye çok mutlu Tuncay? Bakın şu mutlu Tuncay'ya. Niye çok mutlu? Sürekli bulgur pilavı yiyor. Bulgar bulgur pilavı yiyor. Mutlu Tuncay. Mutlu Tuncay seni. Bulgur pilavı yiyor. Bulgaristan'la sınırlar oluşturuyor. Burada iki tane küçük bir dere var orada. Mutlu dere. Tuncay. Tuncay. Arpaçayı göstermiştim sana. Ermenistan'la Ermenilerle beraber çay içiyoruz gibi düşünün bunu. Tamam mı? Arpa çay. He. Ermenilerle çay içiyoruz. Onlarla kavgalıyız ya. Bir çay partisi yapıyoruz barışmak için. Ermenilerle ne yapıyoruz? Arpa ve çay partisi yapıyoruz. Arpa çay Ermenistan buradan gelsin aklına. Aras. Aras Ermenistan. Buradan getirebilirsin aklına biraz çağrışma yapıyor bak. Aras Ermenistan RS var burada. Ermenistan buradan aklına getirebilirsin. Ve Nahçıvan'la göstermiştim yerini. Asi Nehri Asuriye.

55:16 Ezberlemene gerek yok. Gerek yok. A Suri. Ai A Suriye. Dicle nehri Dicle. Bak Dicle Suriye. Dicle su içiyor. Dicile e Dicle su içer hocam. Suriye ile sınır oluşturuyor. Hezil. Rezil ya. Dicle ile birleşiyordu ya. Ya rezil buna ne yazacaksın? Rezil ya rezil. Az ırak'ta dur ya. Az ırak'ta dur. Irak yani uzakta dur. Rezil yani insan rezil olunca ne yapar? Az Irak'ta dur ya. Irakla sınır oluşturuyor. Tamam mıyız? Evet bunlar sınır oluşturulan nehirlerimiz. Evet bunu da bitirdik. Şu etkinliğimizi ve aynı zamanda bunun soru çözümünü ve rehberlik köşemizi bir sonraki videoda soru çözümünde yapacağız. Videoyu daha fazla uzatmayalım. Bir tane daha nefes alıp soru çözümünde hem genel tekrar hem

56:01 etkinlik hem rehberlik köşesi hem de soru çözümüyle iyice pekiştirelim. Sen de bu arada nefes al. Bakın uzun olabilir ama gerçekten öğrendiğin şeyler çok değerli ve bir defa öğrendin ya inan ki ben sen fark etmiyorsun ama ben çok farklı teknikler kullanıyorum. Sen bunun çok fazla farkında değilsin. Yani arkada kullanılan harita yönteminin, ses tonlamalarının görsellerin şarkıların kodlamaların kodlama yapmış olmak için dikkat edin, kodlama yapmıyorum. Gerekli yerlerde kodlama yapıyorum. Gerekli yerlerde mantığını öğretiyorum. Gerekli yerlerde de harita üzerinde farklı konulardan da harita çalışmaları yapıyorum. Yani arka planda hiç tahmin edemeyeceğin şekilde öğretim yöntemleri var. Bunu ne zaman anlarsın? Bunu soru çözümü yaptığın zaman anlarsın. Bunu çıkmış soruları çözdüğün zaman anlarsın. Bunu 5 ay sonra saçma sapan bir yerde

56:50 saçma sapan bir soruyu çözerken anlayacaksın. Çünkü biz ne diyoruz? Yunus hocayla bir defa öğren. Bir daha asla unutma. Kömürden elmasa adım adım dönüşmeye başlıyorsun sen. Bunun farkında bile değilsin.

Share

YouTube Video Özetleri