0:00 హైడ్రా అంటే కూల్చివేతలు భవనాల ధ్వంసమే దాని లక్ష్యం అని పేదల ఆర్తనాదాలని అసలు పట్టించుకోదనే భావన మొదట్లో ఉండేది. కానీ అవేవి పట్టించుకోకుండా చెరువుల పరిరక్షణ కోసం తన పని తాను చేసుకుంటూ పోయింది హైడ్రా ఫలితంగా నేడు నగరంలోని ఆరు ప్రధాన చెరువులు తిరిగి జీవం పోసుకుంటున్నాయి. హైడ్రా కృషితో విస్తీర్ణం పెరిగిన చెరువులను చూసి ఇది అంత పెద్ద చెరువ అని నగరవాసులు ఆశ్చర్యపోతున్నారు. మాదాపూర్ సున్నం చెరువు 14.09 09 ఎకరాలు తమ్మిడికుంట 13.02 ఎకరాలు ఉప్పల్ నల్ల చెరువు 14.81 ఎకరాలు కాటేదాన్ బుమ్రక్ రుద్దవల 12.54 ఎకరాలు కూకట్పల్లి నల్ల చెరువు 15.26 26 ఎకరాలు అంబర్పేట బతుకమ్మ కుంటఐదు ఎకరాల విస్తీర్ణం పెరగడంతో ఆయా చెరువులకు మళ్ళీ జలకల రానుంది.
0:49 భాగ్యనగరంలో చారిత్రాత్మక ప్రాధాన్యత గల చెరువు బమురుకు నుద్దౌల శివరాంపల్లిలోని మీరాలం చెరువుకు సమీపంలో జాతీయ పోలీస్ అకాడమీకి ఎదురుగా ఉంటుంది. హైదరాబాద్ మూడో నిజాం సికందర్ జా కాలంలో ప్రధానమంత్రిగా పనిచేసిన నవాబ్ రుక్ నువ్వుల దీన్ని అభివృద్ధి చేసినట్లుగా చరిత్ర కారులు చెబుతున్నారు. ఇది అప్పట్లోనే 104.88 ఎకరాలు విస్తరించి ఉండేది. అలాంటి చెరువు కాలక్రమేణ 80% ఆక్రమణలతో కుచించుకుపోయింది. కబ్జాల తర్వాత చెరువు మొత్తం విస్తీర్ణంలో 4.5 5 ఎకరాలే మిగిలింది. అధికారుల నిర్లక్ష్యంతో ఘన చరిత్ర కలిగిన చెరువు మురికికుంటలా మారిపోయింది. ఈ క్రమంలో స్థానికుల ఫిర్యాదుతో రంగంలోకి దిగిన హైడ్రా కమిషనర్ రంగనాథ్ బురుకును నుద్దవులా నుంచే ఆక్రమణల కూల్చివేత్తలు మొదలు పెట్టారు. గతఏడాది
1:34 అక్టోబర్లో చెరువును సందర్శించి చెరువులోని ఆక్రమణల తొలగింపునకు ఆదేశించారు. స్థానిక ప్రజా ప్రతినిధులే చెరువులో బడా నిర్మాణాలు చేపట్టినట్లు గుర్తించారు. వారి వైపు నుంచి వచ్చే రాజకీయ ఒత్తిడిని బేఖాతలు చేస్తూ అడుగు ముందుకవేశారు. చెరువు పరిధిలో అనధికారికంగా నిర్మించిన బహుళ అంతస్తులతో పాటు 45 ఆక్రమణలను తొలగించి 12 ఎకరాల చెరువు భూమిని హైడ్రా పరిరక్షించింది. [సంగీతం] బురుకు నుద్దవుల చెరువును హైడ్రా 10.20 కోట్ల రూపాయల వ్యయంతో అభివృద్ధి చేస్తోంది. అభివృద్ధి పనులకు ముందు 4.5 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో ఉన్న బమ్మురుకు నుద్దవుల చెరువు ఆక్రమణల తొలగింపుతో 17.4 4 ఎకరాలకు విస్తరించింది. వాస్తవ విస్తీర్ణంతో పోలిస్తే 12.54 ఎకరాలకు
2:21 బమరుకు నుద్దవుల చెరువు ఎఫ్టఎల్ విస్తీర్ణం పెరిగింది. ఎఫ్టఎల్ పరిధి విస్తరణతో చెరువు పనులు జోరుగా సాగుతున్నాయి. ప్రస్తుతం చెరువులో పోడిక తీసి చుట్టూ కరకట్టను వెడల్పు చేస్తున్నారు. చుట్టూ ఫెన్సింగ్ కోసం గ్రిల్స్ ఏర్పాటు చేస్తున్నారు. ప్రజలకు ఆహ్లాదకరమైన వాతావరణాన్ని అందించడంతో పాటు గతంలో ఎన్నో ఔషధ విలువలతో కూడిన నీటిని అందించిన చెరువుకు మళ్ళీ జలకలను రప్పిస్తున్నారు. చాలా చాలా అన్ని ఆల్మోస్ట్ ఇప్పుడు భూమురు దోల అయితే మోర్ దన్ మోర్ దన్ 70% ఆఫ్ ది లేక్ ఇస్ ఎంక్రోచ్డ్ పెద్ద పెద్ద బండలు పెద్ద పెద్ద రాళ్ళన్నీ తీసుకొచ్చి అక్కడ నింపేసి ఆ మెయిన్ బం రివిట్మెంట్ దాకా కూడా ఎంక్రోచ్మెంట్ అయిపోయిందన్నమాట ఇప్పుడు అంతా అది ప్రైమ్ ఏరియాస్ లో అట్లా ఎంక్రోచ్మెంట్ అయింది ఓన్లీ త్రough హైడ్ర కెన్ స్టాండ్ దేర్ అండ్ వ కుడ్ రిమూవ్ దిస్ ఎంక్రోచ్మెంట్స్ అండ్ నౌ వఆర్ రిమూవింగ్ ఆల్ దిస్ డంప్డ్ డబ్రీస్ అండ్స్లడ్జ్ అన్నమాటసోవితౌట్ హైడ్రవ
3:09 కెనాట్ అచీవ్ దిస్ థింగ్ ఇస్ ఏ వన్ కైండ్ ఆఫ్ ఆర్గనైజేషన్ వర్ ఇట్ హస్ బికమ్ ఏ బెంచ్మార్క్ అండ్ ఆల్మోస్ట్ఎవీ స్టేట్ ఈస్ నౌ థింకింగ్ట హవ్ దిస్ కైండ్ ఆఫ్ ఆర్గనైజేషన్ హైడ్ర పరిరక్షిస్తున్న మరో చెరువు తమ్మిడికుంట నగరంలో ఎకరా ధర 100 కోట్ల రూపాయలు పలికే ఖరీదైన ప్రాంతంలో ఉంటుంది. మాదాపూర్ కానామెట్టు పరిధిలో విస్తరించిన తమ్మిడికుంట ఆక్రమణల తొలగింపును హైడ్రా సవాలుగా తీసుకుంది. దీని వాస్తవ విస్తీర్ణం 29.26 26 ఎకరాలు ఆక్రమణలతో 16 ఎకరాలకు కుచించుకుపోయింది. కబ్జాకు గురైన ఎఫ్టఎల్ బఫర్ జోన్లలో 84 కట్టడాలు ఉన్నట్టు అధికారులు గుర్తించారు. అందులో నటుడు అక్కిరిని నాగార్జునకు చెందిన ఎన్ కన్వెన్షన్ ఎకరం 12 గుంటల ఎఫ్టఎల్ లో రెండు ఎకరాల 18 గుంటల బఫర్ జోన్ లో ఉన్నట్లు తేలింది. దీంతో గతఏడాది ఆగస్ట్ు 24న ఎన్ కన్వెన్షన్ హైడ్రాన్ నేలమర్తం
3:55 చేసింది. జనాలు నివాసం ఉండే అపార్ట్మెంట్లను వదిలేసింది. ఇక ప్రభుత్వ ఆదేశాలకు అనుగుణంగా అక్కినేని నాగార్జున కన్వెన్షన్ లోని రెండు ఎకరాల భూమిని ప్రభుత్వానికి అప్పగించారు. అలా ఆక్రమణల తొలగింపుతో చెరువు విస్తీర్ణం 13.02 02 ఎకరాలకు పెరిగింది. [సంగీతం] ఆక్రమణల తొలగింపుతో తమ్మిడికుంట చెరువు పరిరక్షణకు చర్యలు తీసుకున్న హైడ్రా మీటర్ నుంచి 2మీటర్ల లోతున పూడిక తొలగింపు చేపట్టింది. తద్వారా గతంతో పోలిస్తే తమ్మిడికుంట చెరువులో 22 కోట్ల లీటర్ల నీరు నిల్వ ఉంటుందని అధికారులు అంచనా వేస్తున్నారు. చెరువులోకి చేరుతున్న మురుగు దారి మళ్ళంచేందుకు చుట్టూ కాలువ తవ్వుతున్నారు. వరద వచ్చినప్పుడు మాత్రమే తటాకంలోకి నీరు చేరేలా గుత్తేదారు సంస్థ చర్యలు చేపట్టింది. వరదతో కలిసి వచ్చే
4:41 మురుగు వ్యర్థాలను వడపోసేందుకు ప్రత్యేకంగా కుంటను ఏర్పాటు చేస్తోంది. అందులో నీరంతా వడపోత జరిగి తటాకంలోకి చేరుతోంది. తద్వారా ఏడాదంతా తమ్మిడి కుంటలో మంచి నీరు నిల్వ ఉంటుందని అధికారులు చెబుతున్నారు. [సంగీతం] పూర్తిగా కనుమరుగై ఆనవాళ్ళు కూడా లేని అంబరపేటలోని బతుకమ్మ కుంటకు హైడ్రా జీవం పోసింది. అక్కడ అసలు చెరువే లేదన్న వాళ్ళ కళ్ళు తెరిపించి బతుకమ్మ కుంట ఆనవాళ్ళను చూపించింది. స్థానిక బిఆర్ఎస్ నాయకుడితో న్యాయస్థానాల్లో పోరాటం చేసి బతుకమ్మ కుంటను బతికించింది. 1962 63 లెక్కల ప్రకారం బతుకమ్మకుంట సర్వే నెంబర్ 563 లో బఫర్ జోన్ తో కలిపి 16.13 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో ఉండేది. ఇందులో 10 ఎకరాలకు పైగా కబ్జాకు గురవ్వడంతో ప్రస్తుతం 5.15
5:29 5 ఎకరాలు మాత్రమే ఉందని హైడ్రా గుర్తించింది. వర్షం పడితే 1.12 చదరపు కిలోమీటర్ల ప్రాంతంలోని వరద నీరు చెరువులోకి వెళ్ళే మార్గం లేకపోవడంతో తిలక్ నగర్ చౌరస్థా నుంచి బస్తీలన్నీ నీట మునిగేవి. [సంగీతం] బతుకమ్మకుంట ఆక్రమణలపై దృష్టి సారించిన హైడ్రా కమిషనర్ రంగనాథ్ స్వయంగా
6:15 పరిశీలించి వాస్తవ విషయాలపై ఆరా తీశారు. కాంగ్రెస్ నేత వి హనుమంతరావు సహా స్థానిక నాయకులతో చర్చించి బతుకమ్మ కుంటను రక్షించే పోరాటం మొదలు పెట్టారు. అప్పటికే కూల్చివేతల భయం ప్రజల్లో బలంగా నాటుకుపోయింది. ఈ క్రమంలో చెరువుని ఆనుకొని నివసిస్తున్న వారి జోలికి హైడ్రా వెళ్ళదని ప్రజలు ఆనందించేలా పునరుద్ధరిస్తామని వరద నీరును చెరువులోకి మళ్ళంచేలా ఏర్పాట్లు చేస్తామని రంగనాథ్ హామీ ఇచ్చారు. ఆ మేరకు బతుకమ్మకుంట పునరుద్ధరణ పనులు మొదలుపెట్టి మొదట చెరువు ఆనవాళ్ళను గుర్తించారు. చెరువులో మోకాల్లోతు మట్టి తీయగానే నీళ్లు కనిపించడంతో స్థానికులు గంగమ్మకు పూలు చల్లి హారతి ఇచ్చి హర్షం వ్యక్తం చేశారు. హైడ్రా పేరు చెప్పి ఏదైతే తీసుకుందో ఈ మంచి పనికి మేము స్వాగతిస్తా ఉన్నాం. ఎందుకంటే ఈ బతుకమ్మ గుంట చారిత్రకమైన ప్రాంతం హైదరాబాద్ ప్రాంతంలో తెలంగాణ
7:02 సాంస్కృతిక చేహమైన బతుకమ్మ కుంట పేరుతోటి ఇబ్బంది కాబట్టి ఈ కుంటని అభివృద్ధి చేయాలని అనేక సంవత్సరాలుగా మేము పోరాటం చేశం. కబ్జాదారులు చాలా మంది గత ప్రభుత్వాన్ని అడ్డం పెట్టుకొని వాళ్ళ దగ్గర ఎలాంటి పేపర్ లేనప్పటికీ కూడా ఈ కుంటని ఆక్రమించే ప్రయత్నం చేసినప్పుడల్లా ప్రతిసారి ప్రతిఘటన చేపట్టాం వాళ్ళ సంబంధించిన ఆస్తులు కూడా దంసం చేయడం జరిగింది. మేము ఇప్పటికైనా ప్రభుత్వం స్పందించి హైడ్రా రఘునాథ్ సార్ గారు ఏదైతే తీసుకున్నారో దీన్ని వెంటనే ప్రారంభించినందుకు వాళ్ళకు ప్రత్యేకమైన అభినందనలు తెలియజేస్తా ఉన్నాం. ఎందుకంటే ఈ ప్రాంతంలో కుంటలు, చెరువులు నీరు భూగర్భ జాలాలు మొత్తం ఎండిపోతా ఉన్నాయి. కుంట ఉంటే కొద్దిగా భూగర్భ జాలు పెరిగే ఛాన్సెస్ ఉంటది. కాబట్టి అలాంటి కుంటని అభివృద్ధి చేయాలని మేము కోరుకుంటా ఉన్నాం. అందరికీ కూడా సంతోషకరమైన విషయం ఏందంటే
7:48 దాదాపు ఒక 10 సంవత్సరాలు 15 సంవత్సరాల నుంచి బతుకమ్మలాడాంటే లాస్ట్ ఇయర్ ఎలక్షన్ కోడ్ ఉండే. ఎలక్షన్ కోడ్ సందర్భంగా ఈవెన్ తొట్లు కూడా కట్టుకొని బతుకమ్మ లాడలేని పరిస్థితి ఉండే మహిళలకి. ఈ ఇప్పుడు నిన్న హైదరాబాద్ చెప్పింది ఏందంటే నెక్స్ట్ బతుకమ్మ పండగ కల్ల ఇక్కడ మంచి బతుకమ్మ చెరువు అభివృద్ధి చేసి వాళ్ళకఅందరికీ ఇవ్వడం జరుగుతుందని చెప్పడం జరిగింది. చాలా సంతోషకరమైన విషయం. మేము చిన్నప్పటి నుంచి బతుకమ్మ కుంట అంటే బతుకమ్మలకు ప్రసిద్ధి అన్నమాట ప్రతి సంవత్సరం బతుకమ్మ కుంటలో మంచిగా ఆడవాళ్ళు వచ్చేసేసి బతుకమ్మ ఆడేసేసి నిండుగా ధనంగా ఉండేది అప్పట్లో ఇప్పుడు మధ్యలో ఈ చెరువును పూచేసిన తర్వాత ఆ నిండుదనం అనేది పోయింది. కానీ ఇప్పుడు హైడ్రా కమిషనర్ రంగనాథ్ గారి చర్యల వల్ల ఈ యొక్క బతుకమ్మ కొంట మళ్ళీ పునర్జీవనం
8:36 కోసుకుంటుంది కాబట్టి మేమందరం మా స్థానికులమందరం ఆయనకు ప్రత్యేకంగా ధన్యవాదాలు తెలియజేసుకుంటున్నాము. బతుకమ్మ కుంట ఆనబాలు లభ్యం కావడంతో ప్రభుత్వం కూడా హైడ్రా పనితీరును అభినందించింది. మిగిలిన ఐదు ఎకరాల బతుకమ్మ కుంట ఆక్రమణదారుల చేతికి చిక్కకుండా కాపాడటంపై ప్రశంసించింది. వచ్చే దసరా నాటికి బతుకమ్మ కుంటలో స్థానిక మహిళలు బతుకమ్మ ఆడేలా అభివృద్ధి చేయాలని ఆదేశించింది. దీంతో ఈ చెరువు పరిరక్షణను ప్రతిష్టాత్మకంగా తీసుకున్న హైడ్రా కమిషనర్ రంగనాథ్ దాన్ని ఆదర్శంగా తీర్చిదిద్దాలని గుత్తేదారులను ఆదేశించారు. వెంటనే పనులు మొదలు పెట్టిన సిబ్బంది చకచక పోడిక తీయడం చుట్టూ కట్టను అభివృద్ధి చేయడంతో బతుకమ్మకుంటా కొత్త కాలను సంతరించుకుంది. సెప్టెంబర్ నాటికి పనులన్నీ పూర్తి చేసి దసరాకు ఆహ్లాదకరమైన వాతావరణంలో పూర్తి స్థాయిలో అందుబాటులోకి
9:22 తీసుకురావాలని హైడ్రా భావిస్తోంది.
