0:00 [เสียงดนตรี] ปลวกเยอะ ปลวกเต็มบ้าน กำจัดปลวกแบบไหนถาวร ตายยกรัง ! [เสียงดนตรี] เรื่องของปลวกขึ้นบ้านนะครับ ถ้าเข้ามาในบ้านแล้ว กว่าจะรู้นะครับ ส่วนใหญ่ก็จะเกิดปัญหาภายในบ้าน ค่อนข้างเยอะนะครับ วันนี้จะมาเรียนรู้เรื่องราว เกี่ยวกับปลวกนะครับ รวมถึงเรื่องของวิธีการกำจัดปลวกให้ถาวร แล้วก็ตายยกรังให้ได้นะครับ ได้รับความอนุเคราะห์จาก ผศ. ดร.วรนารถ จงเลิศจรรยา จากภาควิชาวิศวกรรมเคมี คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล
0:45 - สวัสดีครับอาจารย์ - สวัสดีค่ะ สวัสดีค่ะ [เสียงดนตรี] วันนี้ต้องเรียนถามอาจารย์ล่ะครับ ปลวกนะครับ คือมาได้ยังไงครับ เผอิญว่าได้รับความอนุเคราะห์ จากอาจารย์เก่งกัน อยู่ที่ภาควิชาวิทยาศาสตร์การเกษตรนะคะ ก็คืออาจารย์เขาเป็นผู้เชี่ยวชาญทางด้านแมลง อาจารย์เขาเล่าให้ฟังว่า ปลวกนี่มี 3 วรรณะนะคะ ก็คือวรรณะสืบพันธุ์ ก็คือนางพญาปลวก กลุ่มที่เป็นทหาร ก็จะเป็นตัวในเรื่องของการปกป้องรัง - ป้องกันมดไม่ให้เข้ามาทำลาย - ปกป้องนางพญา ปกป้องวรรณะแรก แล้วก็ปลวกงานนะคะ ตัวปลวกงานนี่จะเป็นปลวกที่ ในเรื่องของการไปหาอาหารต่าง ๆ แล้วเข้ามาป้อนปลวกทหาร แล้วก็ปลวกนางพญา ใน 1 รังนี่ก็จะประกอบไปด้วย 3 กลุ่มนี้ ปลวกมาได้ยังไง คำถามอาจารย์ ก็คือแมลงเม่าค่ะอาจารย์ ก็คือตัวแมลงเม่านี่เป็นในเรื่องของ ตัวปลวกที่เขาไปสืบพันธุ์
1:35 [เสียงดนตรี] แล้วหลังจากนั้นก็คือ ที่ดวงไฟต่าง ๆ ที่เปิดเอาไว้ ก็จะมีตัวแมลงเม่ามาบินอยู่บริเวณนั้น หลังจากนั้น เขาสืบพันธุ์เสร็จเรียบร้อยแล้ว เขาก็จะสลัดปีกทิ้ง แล้วก็ลงดิน มุดลงดินไป สร้างรังของตัวเองขึ้นมา ก็คือเลือกหานางพญาปลวกขึ้นมา ใน 1 รังจะมี 1 นางพญาปลวก แล้วก็ตัวเขาก็สืบพันธุ์เจริญพันธุ์ มีไข่ออกมา แล้วหลังจากนั้น ตัวไข่ก็จะกลายเป็นปลวกงาน ปลวกทหาร ซึ่งมาเข้ามาทำลายในเรื่องของ ตัวเฟอร์นิเจอร์ต่าง ๆ นะคะ โดยเฉพาะกลุ่มของไม้ เพราะเขาต้องหาอาหารอะไรอย่างนี้ค่ะ อาจารย์บอกว่ามาในรูปแมลงเม่า เขามาเล่นไฟ เขาไม่ได้มาบ่อย ๆ นะอาจารย์ หลังหน้าฤดูฝนนะคะ เขาก็จะเริ่มมาเพราะมันมีความชื้น ตอนนั้นก็จะเป็นช่วงฤดูของการผสมพันธุ์
2:21 อา...ทีนี้ จะกำจัดยังไงอาจารย์ นี่ เข้ามาแล้ว เข้ามาอยู่ในบ้านผมแล้วเรียบร้อย กินอะไรเรียบร้อยเลย นี่อาจารย์ ผมรู้ว่ามีปลวกเพราะอะไรรู้ไหม ค่ะ มีเสียง [เสียงปลวก] คือกลางคืนนะ เฉพาะกลางคืนด้วยนะ - จะได้ยินเสียงคือแบบ…มันเหมือนแค่ก ๆ - แค่ก ๆ แค่ก ๆ แค่ก ๆ ใช่ ๆ มาจากปลวกทหารค่ะ เพราะปลวกทหารเขาจะแข็งแรง ดังนั้น เสียงเขาน่ะ เวลาเดิน เวลาขยับตัวเขานี่ มันจะดัง อ้าว แล้วปลวกงาน อาจารย์ คือปลวกงานนี่เป็นตัวที่ไปย่อย แล้วก็ส่ง ขนส่งอาหาร ลำเลียงมาค่ะ - ก็คือย่อยไม้เนอะ - ค่ะ ย่อยไม้ค่ะ แต่ปลวกทหารนี่จะต้องเป็นตัวนำ ให้เขาไปถูกทิศถูกทางก่อน แล้วค่อยพาพวกเขากลับมา อย่างเช่นถ้าในห้องบริเวณบ้านนี่ ก็จะเป็นพวกแนวห้องครัว ห้องน้ำ ที่มีความชื้นสูง
3:10 เพราะว่าบริเวณนั้น มันมีความชื้นเพียงพอเหมาะสม อา...มีไม้ ความชื้น ใช่ มีไม้บวกความชื้นค่ะ ใช่ มันก็จะไปบริเวณนั้น แสดงว่า แมลงเม่าปุ๊บ มาเล่นไฟโป๊ะ สลัดปีกโป้ง ลงดินป๊ะใช่ไหม - เสร็จแล้วก็ขุด ๆ ขุด ๆ เข้ามา - เขาก็จะหารังค่ะ แล้วก็ขึ้นมา ใช่ เขาก็ขึ้นมาหาอาหาร เพราะว่าพอจำนวนประชากรเขาเยอะขึ้น เขาก็จำเป็นต้องใช้อาหารในการหล่อเลี้ยง - คือเราไม่สามารถมองเห็นรังเขาได้ - อ๋อ ปลวกนางพญานี่เราไม่เห็นนะคะ แต่ตัวเขาจะโต ๆ มาก คือตัวประมาณนิ้วมือเราเลย พอตัวเขาใหญ่ ๆ นี่ เขาจะอยู่กับที่ มีหน้าที่วางไข่เท่านั้น แล้วก็ผลิตปลวกงาน ปลวกทหารออกมา ก็จะเยอะมาก ประมาณ 400 ฟองต่อนาทีนะคะอาจารย์ - เป็นเล่นอาจารย์ - คือเยอะมาก ในเรื่องของตัวนี่ เขาขยายพันธุ์ได้เร็ว
3:56 แล้วเราไม่เห็น เราจะไม่เห็นว่ารังเขาอยู่ตรงไหน เพราะเขามุดลงไปที่ใต้ดิน พื้นใต้ดิน เรากำจัดได้เฉพาะหน้างาน อย่างเช่น ถ้าแบบมาบริเวณตู้นี้ เราก็จัดการบริเวณตู้นี้ อันนั้น ปลวกบริเวณตู้นี้ ก็โดนกำจัดไปแล้ว แต่ทีนี้มันไม่ได้ที่ต้นตอ มันก็เลยกลายเป็นว่ายังมีอยู่นะคะ แต่ปัญหาของผมนี่คือมันอยู่ในบ้านแล้ว ทำยังไงดีนี่ เราต้องล่อเขาค่ะ ก็คือล่อตัวของตัว... แปลว่าอะไร...มา ! ก็คือเราต้องใส่อาหารที่เป็นการล่อเหยื่อ อ๋อ เป็นระบบล่อเหยื่อ อาจารย์ อันนี้ผมสนใจ ระบบล่อเหยื่อค่ะอาจารย์ ก็คือเราก็ล่อปลวกให้มาอยู่ที่บริเวณนั้น ที่เราจะให้เขามากิน แล้วเราผสมในเรื่องของตัวสารที่ออกฤทธิ์ ที่ไปทำลายตัวปลวกนางพญา
4:43 อ๋อ ป้องกันไม่ให้ตัวอ่อนลอกคราบ หรือว่าไข่นางพญานี่ลดลง มีสารยับยั้งให้มันเกิดการเบื่ออาหาร พอเกิดการเบื่ออาหารนี่ พวกปลวกงานเขาก็ไม่สามารถที่จะไปหาอาหารได้ เพราะเขาอยู่ในสภาวะที่เบื่ออาหาร ปริมาณของปลวกงานก็น้อยลง ปลวกทหารก็น้อยลง ทุกอย่างน้อยลงไปหมด แต่ว่าด้วยความที่วิธีการนี้ เราผสมเยอะไม่ได้ พอผสมเยอะนี่ ปลวกงานเขาก็จะรู้อีกว่า ไอ้ที่ใส่ ๆ เข้าไปนี่ เขาไม่กิน ฉลาดอีก ดังนั้น ปกติเขาจะผสมต่ำกว่า 1% อย่างนี้ค่ะ แต่มันจะช้านิดนึงนะคะอาจารย์ ต้องใจเย็น ๆ ก็คือ 2-3 เดือน เราถึงจะเริ่มเห็นผล - อ๋อ ผมเข้าใจแล้ว - ในเรื่องของระบบเหยื่อล่อนี่ช้า ไม่เหมือนกันกับระบบของการใช้สารเคมี แต่มันแก้ปัญหาได้ที่ต้นตอของสาเหตุ
5:30 - ถาวร? - ค่ะ แน่นอน - ตายยกรัง ? - แน่นอนค่ะ อ๋อ 3 เดือน ก็คือต้องให้เขามากินแล้วก็กลับ กินแล้วก็กลับไปเรื่อย ๆ ใช่ค่ะ [เสียงดนตรี] ผมมีอุปกรณ์ อันนี้เป็นกล่องใช่ไหม ต้องหากล่องมา 1 กล่อง แล้วเอาเหยื่อใส่ เหยื่อพวกนี้ มันมีหาซื้อได้ใช่ไหมครับ ไม่อันตรายใช่ไหมอาจารย์ ไม่อันตรายค่ะ ก็คือสารออกฤทธิ์ตามธรรมชาติ ใช่ไหม แล้วทำยังไงต่อนี่ ผมมีกล่อง เดี๋ยวผมไปซื้อเหยื่อมาใส่ แล้วผมทำยังไงกับมันนี่ ตอนแรกก็ต้องสังเกตค่ะ ทางเดินของปลวก [เสียงดนตรี] ทำทางเดินปลวกนะครับ เพราะเราต้องสมมุติเอาเนอะ สมมุติค่ะ บังเอิญแถวนี้ไม่มีปลวก แล้วถ้าเป็นทางเดินที่แท้จริง เราจะเห็นปลวก ตัวเดินอยู่...อา... อันนี้เห็นแล้ว เห็นทางเดินแล้ว ผมก็ต้องหากล่อง 1 กล่อง อันนี้ก็…อันนี้ผมเจาะมาจนพรุนแล้วนะครับ
6:15 ก็เลย...ผมว่าเอามาสาธิตเนอะ แล้วทำยังไงอาจารย์ ผมมีกล่อง มีรู ก็เราจะใส่อาหารในนั้น แล้วเราไม่ต้องการให้ตัวปลวกมากินก่อนเรา ดังนั้น เราต้องใช้วัสดุที่เป็นตระกูลพลาสติก ขอมี…ให้มีรูทางด้านล่างของกล่อง ทีนี้ผมก็จะเอากล่องนี้เอาไปวาง ไปวางบริเวณทางเดิน - ตรงรูกับทางเดินตรงกัน - ตรงกัน - ตรงกัน ตรงกัน อา...เรียบร้อย - เรียบร้อย แล้วไงต่ออาจารย์ แล้วอาจารย์ก็ต้องติดอันนี้ ให้กล่องอยู่บริเวณนี้ อา... โดยอาจจะใช้ในเรื่องของตัวช่าง ก็เทปอะไรอย่างนี้ เทปยึด ปลวกงานเป็นปลวกที่หาอาหาร พวกเขาจะไวต่อแสง เขาจะกลัวในเรื่องของตัวในสถานที่ที่มีแสง ควรจะใช้เทปสีดำในการคลุมบริเวณนี้ ให้เขาไม่มีแสง แต่ยังไงก็ต้องมีความชื้นนะคะ
7:02 อา…โอเค ได้ครับ ก็คือตัวบริเวณกล่องจะต้องมีรูเพียงพอ ในการระบายอากาศ ให้บริเวณนี้มีความชื้น ได้ ๆ ได้ อ๋อ เข้าใจ เข้าใจ [เสียงดนตรี] โอเคอาจารย์ ผมว่าได้แล้วนะครับ ผมติดประมาณนี้แหละ ปกตินี่ ทางเดินแบบนี้ ส่วนใหญ่มันจะอยู่บนผนัง ผมขออนุญาตยกนะ - ผมก็จะไปติดตรงนี้เลย - ค่ะ แล้วเราจะติดบนผนัง แล้วก็เอานี่ ผมมีเหยื่อนะอาจารย์ เอ้า สมมุติว่ามันคือเหยื่อ ใส่เหยื่อไปในกล่องให้เรียบร้อย - ได้ เสร็จแล้วก็ปิดไว้นะครับ - ปิดฝาไว้ แล้วก็ทิ้งไว้อย่างนี้เลย ? ทิ้งไว้เลยค่ะ ปล่อยมันไปตามธรรมชาติ แล้วเราคอยหมั่นไปดู สัก 15 วัน ไปเปิดกล่องดูว่า เหยื่อเราหมดไปแค่ไหนแล้ว สมมุติว่าเหยื่อเราหมดเกลี้ยง
7:48 ก็แปลว่าบริเวณบ้านเรานี่ - สารออกฤทธิ์สำคัญเรานี่ไปถึงรังมัน - ไปถึงรัง ไปถึงปลวกนางพญาเรียบร้อยแล้ว เราก็รีบเติมสารอาหารของเราลงไปใหม่ ไปล่อเหยื่ออันใหม่เพิ่ม หลังจากผ่านไปมาประมาณสัก 2 เดือน - เปิดมาใหม่ - สมมุติเราตรวจมา 2 เดือนแล้ว เราอาจจะ…เหยื่อล่อของเรายังเต็มไว้อยู่ เป็นไปได้ รังมันโดนทำลายไปเรียบร้อยแล้ว อ๋อ เหยื่อไป ไม่มีใครมากินอีกต่อไป ใช่ ปลวกงานมันไม่มาขนส่งอาหารเรียบร้อยแล้ว อุ๊ย อยากลอง มันน่าสนุก อันนี้สามารถใช้วิธีการนี้ในการล่อเหยื่อได้ ทำลายรัง ตายทั้งรังเลย สุดยอด ตายยกรัง อันนี้อาจารย์การันตีเลย ค่ะ เราสามารถทำได้ แน่ใจ ค่ะ เราก็ต้องดูแลบ้านเราเองนะคะ
8:34 อา...อา...ใช่ อาจารย์มีข้อแนะนำกับระบบ ราดน้ำยารอบ ๆ บ้านไหม ถ้าบ้านเรามีสัตว์เลี้ยงนี่ น้ำยา เราก็ต้องเลือกไม่เป็นพิษต่อคน ต่อสัตว์เลี้ยงนะคะ แล้วดังนั้นนี่ หลังจากนั้น เขาก็จะอัดรอบใต้ฐานบ้านนะคะ ซึ่งมันต้องทำทุกปี บางยี่ห้อนี่ จะอยู่ได้ประมาณ 6 ปี 8 ปีก็เป็นไปได้ แต่ด้วยความที่ประเทศเรานี่ มีในเรื่องของฝนตก มันก็เลยกลายเป็นว่า เกิดว่าเราต้องดูแลทุกปี ก็ผมว่าน่าจะเป็นประโยชน์ เรื่องความเข้าใจว่าระบบนี้ทำงานยังไง ฟังแล้วผมเข้าใจมาก สรุปอีกครั้ง หาเหยื่อให้เจอ เอากล่องมาติด เอาเหยื่อใส่ ซึ่งพวกเหยื่อหรือว่าระบบพวกนี้ก็หาซื้อได้ จะหาซื้อได้ใช่ไหมอาจารย์ ค่ะ ก็สามารถเสิร์ชได้ ตามช่องทางการซื้อออนไลน์ต่าง ๆ ขอบคุณอาจารย์มากเลย
9:20 อาจารย์ ผมเพิ่งรู้ว่าอาจารย์เป็นผู้เชี่ยวชาญปลวก [เสียงหัวเราะ] เรื่องปลวก อย่าปล่อยไป เรื่องรักให้ทั้งใจ และไม่ปล่อยวาง อุ๊ย... พบกับผม...อาจารย์... พบกับผมอาจารย์แซม กับรายการศาลายาการช่างได้ใหม่ เพราะเรายังมีเรื่องในบ้านอีกมาก ที่เรา…ซ่อมได้ [เสียงดนตรี] ความรู้ทำให้ทุกอย่างเป็นไปได้ มหาวิทยาลัยมหิดล ปัญญาของแผ่นดิน