#39 Jak nie pisać pomocników historycznych? Przykład historii ludowej

Krótkie Podsumowanie

W podcaście autor dzieli się swoimi przemyśleniami na temat "Dziejów Polskiej Wsi", pomocnika historycznego "Polityki". Wyraża mieszane uczucia co do publikacji, krytykując niektóre teksty za brak rzetelności i manipulacje, jednocześnie chwaląc inne za fachowość i oparcie na źródłach. Podkreśla problem chłopomanii w interpretacji historii ludowej, gdzie ucisk chłopów jest nadmiernie eksponowany.

  • Krytyka nierzetelnych publikacji historycznych.
  • Problem chłopomanii i tendencyjnego przedstawiania historii.
  • Rzetelne badania historyczne oparte na źródłach.

Wstęp i Omówienie Pomocnika Historycznego "Dzieje Polskiej Wsi"

Autor rozpoczyna od przedstawienia tematu odcinka, którym jest omówienie pomocnika historycznego "Dzieje Polskiej Wsi" wydanego przez "Politykę". Wyraża zaskoczenie niektórymi tezami zawartymi w publikacji, zwłaszcza że celem pomocników historycznych jest popularyzacja wiedzy w sposób rzetelny. Mimo to, zachęca słuchaczy do samodzielnej lektury i wyrobienia własnego zdania.

Reklama Kamila Janickiego i Krytyka Jego Twórczości

Po wstępie redaktorów, w przewodniku znajduje się reklama książek Kamila Janickiego, w tym "Pańszczyzna. Prawdziwa historia polskiego niewolnictwa". Autor podcastu krytykuje tę książkę, nazywając ją "beznadziejną" i zarzucając Janickiemu manipulacyjne przedstawianie chłopów jako niewolników. Podobną krytykę kieruje wobec książki "Cywilizacja Słowian", określając ją jako "makulaturę". Podkreśla, że sukces finansowy książek Janickiego nie świadczy o ich rzetelności historycznej.

Chłopomania i Brak Rzetelności w Badaniach nad Historią Ludową

Autor odnosi się do zarzutów o reprezentowanie interesów szlacheckich i negowanie współczesnej "chłopomanii". Podkreśla, że nie uważa, by sytuacja chłopów była idealna, ale też nie zgadza się z przesadnym eksponowaniem ucisku przez takich autorów jak Leszczyński, Pobłocki czy Janicki. Zarzuca im brak rzetelnych badań źródłowych i subiektywny dobór informacji pod tezę.

Analiza Tekstu Mirosława Pęczaka o Fenomenie Historii Ludowej

Autor przechodzi do omówienia tekstu Mirosława Pęczaka, który otwiera numer i ma wprowadzać w temat historii ludowej. Chociaż docenia analizę różnych aspektów tego zjawiska, w tym filmów, krytykuje Pęczaka za błędną chronologię wydarzeń i niezrozumienie nurtu historii ludowej. Zarzuca mu, że jako początek dyskusji o historii ludowej wskazuje książkę Jana Sowy "Fantomowe ciało króla", która w rzeczywistości zawiera błędy i manipulacje historyczne. Podkreśla, że prawdziwym początkiem był rok 2016 i tłumaczenie pracy Howarda Zinna "Ludowa historia Stanów Zjednoczonych".

Omówienie Pozostałych Tekstów w Pomocniku Historycznym

Autor krótko omawia teksty Macieja Szaty, Andrzeja Chwalby i Jaśminy Korczak-Siedleckiej, oceniając je jako poprawne i fachowe. Szczególnie pozytywnie wypowiada się o tekście Korczak-Siedleckiej, podkreślając oparcie na źródłach sądowych. Następnie przechodzi do tekstu Piotra Guzowskiego, który również ocenia jako dobry i oparty na wiedzy eksperckiej.

Krytyka Tekstu Kacpra Pobłockiego o Niewolnictwie

Autor krytykuje tekst Kacpra Pobłockiego, który miał wyjaśnić kwestię niewolnictwa chłopów. Zarzuca mu brak jasnej odpowiedzi na pytanie, czy pańszczyzna była niewolnictwem, oraz stosowanie typowych dla "chłopomanów" zabiegów, takich jak subiektywny wybór cytatów. Krytykuje porównanie sytuacji chłopów do współczesnego rasizmu w USA, uznając to za absurdalne. Podkreśla, że jako historyk nie może zgodzić się z manipulacjami i błędami faktograficznymi zawartymi w tekście Pobłockiego.

Podsumowanie i Rekomendacje

Podsumowując, autor wyraża rozczarowanie pomocnikiem historycznym "Dzieje Polskiej Wsi", mimo obecności dobrych tekstów. Uważa, że publikacja zawiera zbyt wiele dyskusyjnych i manipulacyjnych treści. Jako alternatywę poleca książkę Mateusza Wyżgi "Chłopstwo. Historia bez krawata", którą uważa za rzetelną monografię.

Summarize any YouTube video in seconds

Get summaries like this one for any video, in your language, with the free Summ app.

Download on the Apple Store
Get it on Google Play

Transcript

YouTube Transcript Generator

0:00 podcast historie arturiańskie możesz wesprzeć na platformie patronite.pl ukośnik sigillum Zostań moim [Muzyka] patronem historie arturiańskie podcast sigillum autentic [Muzyka] opowiadam i rozmawiam o takiej historii która interesuje mnie najbardziej [Muzyka] zapraszam cześć witajcie to jest kolejny

0:46 odcinek Historii arturiańskich A dzisiaj Dzisiaj postanowiłem podzielić się kilkoma uwagami jakie pojawiły mi się w głowie czytając pomocnik historycznej polityki na temat Ludowej historii Polski ten pomocnik nazywa się dzieje polskiej wsi ukazał się z tego co kojarzę chyba w zeszłym tygodniu jestem świeżo po lekturze i uznałem że może właśnie podzielę się swoimi refleksjami może może tak mówiąc kolokwialnie żebyście wy tego nie musieli czytać ale oczywiście ja Zachęcam do lektury do zakupu do wyrobienia sobie własnego zdania na temat tego pomocnika zwłaszcza że te pomocniki historyczne polityki No one mają długą tradycję jest wiele wiele ciekawych

1:34 tematów opracowanych właśnie w ramach tego pomocnika historycznego natomiast No muszę przyznać że ten najnowszy Pomocnik Historyczny dzieje polskiej wsi czyli No dotykający bardzo modnego bardzo newralgiczne tematu związanego z historią ludową polski No nie jest do końca dobry to znaczy Mam bardzo mieszane uczucia i Mówiąc szczerze Jestem trochę zaskoczony niektórymi tekstami niektórymi tezami które jest zawarte w tym pomocniku no bo trzeba powiedzieć że ideą tych pomocników historycznych No jest przede wszystkim popularyzacja tak czyli przedstawienie przez specjalistów rzetelnie danego tematu i po prostu jak

2:22 zobaczyłem w saloniku prasowym właśnie ten pomocnik no to uznałem że ja go muszę mieć bez względu na to czy on jest dobry zły ja po prostu muszę go kupić No żeby gdzieś tam mieć na pewno w archiwum ale też żeby też poczytać czegoś się dowiedzieć nowego No więc zakupiłem ten przewodnik właściwie nie przeglądając go i Mówiąc szczerze w momencie kiedy dokonałem tego zakupu i gdzieś tam po drodze do domu Miałem okazję kilka stron przeglądnąć No to trochę powiem szczerze się przeraziłem bo ponieważ zaraz po wstępie ja tu Zresztą może tak jeszcze wyjaśnię technicznie że mam ten przewodnik przed sobą Będę się nim na pewno tutaj posiłkowa No więc zaraz po słowie

3:10 wstępnym redaktorów znajduje się na całą stronę reklama Kamila Janickiego i jego można to powiedzieć twórczości ale może o tym za moment bo może faktycznie Idźmy od początku mamy wstęp do przewodnika autorstwa redaktora naczelnego polityki Jerzego Baczyńskiego i redaktora pomocników historycznych Leszka bętkowskiego który jest zatytułowany sprawa Chłopska i być może nawet nie byłoby sensu tutaj o niej mówić No bo to jest taki krótki wstęp redaktorów takie można powiedzieć słowo wprowadzające od redakcji natomiast no tutaj No są po prostu szumne zapowiedzi tak że dowiadujemy się z tego krótkiego wstępu że temat Ludowej historii Polski wzbudza

3:58 niezwykłe niezwykłe emocje gorączkowe debaty bywa że temat ten jest upraszczania postanowiła poświęcić jeden z numerów przewodnika aby całą tą wiedzę usystematyzować i to jest spoko prawda No bo powiedzmy że tak powinno być i to jest dobry wstęp i takie są zapowiedzi więc tutaj no zgadzam się z tym jak najbardziej natomiast Przewracam stronę jest spis treści a obok spisu treści i jest na całą stronę reklama twórczości Kamila Janickiego który od jakiegoś już czasu produkuje się w wydawnictwie poznańskim I co my tutaj mamy no Mamy

4:43 dwie książki Kamila Janickiego w sumie cztery ale chciałbym się odnieść do dwóch to jest książka pańszczyzna i warcholstwo pierwsza książka pańszczyzna prawdziwa historia polskiego niewolnictwa Ja tą książkę zą na mojej stronie autentic i jest to książka mówiąc w skrócie beznadziejna ponieważ autor w niej stara się dowodzić tezę o tym że polscy Chłopi w czasach Rzeczpospolitej Szlacheckiej byli niewolnikami i robi to w sposób tak nieudolny w sposób tak manipulacyjny Wręcz bym powiedział prostacki na poziomie gazet brukowych że No właściwie tutaj trudno coś więcej powiedzieć ale

5:31 więc ja tutaj odsyłam oczywiście do mojego tekstu recenzji natomiast No między innymi autor stwierdza tam że my cały czas żyjemy w traumie pańszczyźnianej mimo że nie musimy nie musimy odrabiać tej pańszczyzny tak dalej jesteśmy uczestnikami tej wielkiej Narodowej traumy No jakoś janiecki nie zauważył że chociażby nasz kraj w XX wieku zaorał dwie wielkie wojny światowe No ale dobrze to może zostawmy ja tutaj odsyłam do mojej recenzji warcholstwo jest to książka też powiedzmy z gatunku tych które mają udowodnić jak to szlachta szlachciura się nad chłopami i tutaj

6:16 mamy taką informację że że sprzedanych egzemplarzy 55000 ja tu może dopowiem że oprócz tych dwóch książek jest reklama cywilizacji Słowian prawdziwa historia największego ludu Europy Ja tą książkę też czytałem to też niestety jest makulatura No niestety No tak krótko powiem nie będę tego może rozwijał bo chciałbym w przyszłości przygotować taki materiał który by byłby takim właśnie omówieniem w ogóle całej tej twórczości a właściwie urojeń Kamila Janickiego No i jest jego tut reklama najnowszej książki czyli średnio wierze w liczbach ja tej książki akurat nie czytałem ale co ciekawe no tutaj jest też taka informacja chyba dotyczy ona tych czterech książek że 55000 sprzedanych egzemplarzy więc jak widzimy No to jest właśnie

7:03 wyznacznik rzetelności dla wydawnictwa Poznańskiego i i samego Kamila Janickiego ilość sprzedanych książek to ja tylko tak przypomnę Bo ja mam takie skojarzenia z wielką Lechią że tam też w pewnym momencie Janusz bieszk i Bellona zaczęła twierdzić że sukces wydawniczy sukces finansowy tej książki pokazuje że jednak w tych książkach o wielkiej lyi jest prawda więc więc więc widocznie tam jest prawda Tak tylko my po prostu my prawicowi historycy nie jesteśmy w stanie tego zrozumieć zanim może przejdę jeszcze do dalszego omówienia tego pomocnika ja tylko może dodam bo ktoś może powiedzieć że tutaj reprezentuje No nie wiem jakiś interes szlachecki że ja się z czymś nie zgadzam z całą tą z tą sytuacją właśnie

7:49 tych tej takiej współczesnej chłopomanii No zresztą ja się już spotykałem z tymi zarzutami że jestem prawicowym bibliotekarzem że w ogóle jestem jakiś taki właśnie człowiekiem który wszystko neguje każde każde nowe rewolucyjne przemyślenie Właśnie takich autorów Jak Adam Leszczyński No tak nie jest Ja po prostu uważam że nie było tak źle jak chcą to Leszczyński Czy Pobłocki czy janich czy tu moglibyśmy pewno jeszcze Wymienić kilka innych nazwisk ale też nie było tak dobrze I taki obraz idealny tej tej polskiej wsi dawnej tylko to jest po prostu i gdzieś to jest pośrodku tak ja po prostu uważam że że ta Jeżeli tak możemy powiedzieć o tej polskiej dawnej staropolskiej wsi No jest po prostu

8:35 różnorodna to nie jest ani czarna ani Biała tylko zazwyczaj Ona jest po prostu szara i moim takim głównym zarzutem wobec specjalistów chociaż to jest złe słowo ale powiedzmy że naukowców którzy zajmują się historią ludową Polski w postaci Adama Leszczyńskiego Kacpra Pobłocki Kamila Janickiego No to jest to że oni nie badają źródeł po prostu nie badają źródeł tylko opierają się na opracowaniach opierają się na jakich źródłach drukowanych na strzępach informacji zazwyczaj dokonują tutaj po prostu sobie subiektywnego wyboru tak żeby przypasować dane świadectwa historyczne do swojej tezy i ja dlatego jako historyk który gdzieś tam czuję się

9:22 odpowiedzialny za ten dyskurs publiczny po prostu się tym nie zgadzam tak mówmy o wszystkim bo nie ma takiego tematu jeżeli chodzi o ludową historię który miałby w jakiś sposób nam zaszkodzić tylko Róbmy to po prostu rzetelnie tak Znaczy szanujmy się akceptujemy różne punkty widzenia I wydaje mi się że to jest ten największy problem jeżeli chodzi o historię ludową ja bym tutaj odróżnił te te w historii Ludowej tak że jest pewna historia Ludowa która jest faktycznie fenomenem w ostatnich latach i która który się rozwija i który funkcjonuje i on nie tylko występ w książkach historycznych W reportażach ale też wszedł bardzo mocno do kultury do filmu więc więc to się dzieje Tak i

10:08 my nie jesteśmy w stanie tego zupełnie zatrzymać i to jest okej Moim zdaniem znaczy ja z tym nie mam żadnego problemu Ja mam problemu właśnie z takimi ludźmi jak Adam Leszczyński jak Kacper Pobłocki Którzy starają się jakoś usilnie swoimi pokrętny Mii metodologii udowodnić coś czego nie było po prostu tak albo coś co jest wż mierze mocno dyskusyjne i dlatego ja takich ludzi zaliczam do zjawiska chłopoman tak który oczywiście historycznie już kiedyś występował ale moim zdaniem ten ten współczesny to współczesne zjawisko chłopomanii no ono jest w całości Właśnie skupione na tym żeby podkreślić ten ucisk szlachty na chłopstwo tak czyli tej tych elit na na

10:54 te warstwy niższe które tak tak de facto było niewolnictwem i my dzisiaj tą pamięć o tych wydarzeniach pamięć o tych biednych i uciskanych chłopach będziemy właśnie przywracać poprzez mówienie o tym Szlacheckim zamordyzm bo przecież my wszyscy jesteśmy potomkami tych niewolników czyli chłopów może w tym momencie nie będę tego wyjaśniał i się do tego ustosunkował bo może Wróćmy bo już trochę odbiegam od tematu mamy ten Przewodnik Historyczny mamy już reklamę Janickiego więc tutaj już widzimy jest pewien taki zgrzyt tak no z jednej strony chcemy pokazać jak było usystematyzować tą wiedzę na spokojnie a tu proszę bardzo jest wywalona reklama wydawnictwa Poznańskiego który postanowił jakiś już czas temu zbijać

11:42 jakiś tam wynik finansowy na jakiś kocopoły Janickiego ale właśnie co ciekawe mamy tutaj też rzetelnych autorów tak bo to też nie jest tak że cały ten numer jest do bani i jest w całości opanowany właśnie przez takich właśnie leszczyńsk podobnych autor bo przecież tutaj wśród autorów No mamy chociażby profesora Piotra guzowskiego mamy profesora Andrzeja chwalborzyce historycy którzy od wielu wielu lat zajmują się badaniem powiedzmy historii Ludowej dawnej wsi No może tutaj troszkę z wyłączeniem Andrzeja chwalby ale jak wiemy chwalba pisze na na każdy temat jest specjalistą od każdej epoki wi może

12:29 tego nie będziemy rozwijać No ale dobrze Mamy mamy tutaj kilka uznanych nazwisk faktycznie i te teksty są dobre może może od razu to powiem że widać że to jest że to są fachury i wiedzą co chcą napisać wiedzą o czym piszą podpierają się swoimi badaniami podpierają się przekazami źródłowymi i te teksty są po prostu dobre natomiast tekstem otwierającym cały ten numer to jest tekst profes profesor Mirosław pęczak to jest właśnie profesor w katedrze antropologii mediów Uniwersytetu Warszawskiego jest kulturoznawcy polityki No i on tutaj postanowił No jest to ważny tst No bo to

13:16 jest jakby taki pierwszy merytoryczny tekst W tym numerze który ma być takim wprowadzeniem do właśnie tego fenomenu zru ludowego WJ na pewno to co jest dobre to jest to że autor analizuje nie tylko można powiedzieć ten ten segment książek jakie się ukazują czy teksty czy w ogóle szeroko pojętą publicystykę ale też odwołuje się i moim zdaniem słusznie pokazuje ten kontekst na pewno poprzez filmy tak które ostatnio które zagościły w kinach No ale niestety ten tekst sens nie jest dobrym tekstem niestety autor albo się nie do końca przygotował albo

14:02 po prostu nie wie o czym mówi ponieważ no przede wszystkim nie mogę się zgodzić z tym jakby z taką chronologią wydarzeń tak ponieważ tutaj autor stara się pokazać że ten zrot ludowy nastąpił po 2010 roku i tutaj przede wszystkim wymienia bez podawania konkretów teksty teksty które ukazały się w krytyce politycznej kulturze liberalnej i w znaku No ale one były jakby wsparte takimi dwoma publikacjami czyli fantomowe ciało króla Jana sowy z 2011 roku i wielka trwoga Polska 1944-47 Ludowa reakcja na kryzys Marcina Zaręby z 2012 roku i No muszę powiedzieć że jestem trochę zaskoczony bo ja dobrze

14:49 pamiętam moment kiedy była wydawana książka Jan sowy fantomowe ciało króla i która faktycznie wywołała szeroką dyskusję natomiast nie wiem w jaki sposób ta książka miałaby się wpisywać w nurt Ludowej historii Polski nawet jeżeli ona się wpisywała to była to bardzo nieudana próba i wręcz można powiedzieć kompromitację właśnie janowy A to dlatego że ta książka jest po prostu słaba to znaczy Myślę że ona nie wywołały aż takiej dyskusji gdyby nie fakt że była to praca habilitacyjna autora która zawiera przede wszystkim przeinaczenia historyczne manipulacje manipulacje wynikami badań innych autorów Niektórzy też zarzucali

15:35 plagiat tutaj pod tym względem mogę odesłać do recenzji Jacka Matuszewskiego i Wacława uruszczak którzy w dosyć taki bezlitosny sposób wykazali wszystkie albo powiedzmy większość błędów Jana sowy ja sam tą książkę też czytałem i też muszę powiedzieć że jest tam bardzo dużo jest ona taka nabudowana różnymi sformułowaniami różnymi wywodami autora zresztą jest też recenzja na stronie sigillum autentic no i tam są naprawdę podstawowe błędy w tym w tej książce Sowa bierze na podstawę swoich rozważań śmierci Zygmunta II Augusta jako ostatniego dziedzicznego króla i rozważa o konsekwencjach wejścia monarchii elekcyjnej no wszystko byłoby

16:22 w porządku gdyby na przykład sowa doczytał że Zygmunt August nie był ostatni nim wszystko byłoby w porządku gdyby nie fakt że Zygmunt August nie był dziedzicznym królem Polski bo tak naprawdę monarchia elekcyjna zaczęła się od czasów Władysława Jagiełły ponieważ każdy następny Król musiał być zatwierdzany przez szlachtę stąd też takim można powiedzieć przekupstwo monarchy były było nadawanie kolejnych przywilejów No ale też tam pojawiają się takie teorie że na przykład właśnie Unia Lubelska zapoczątkowała w ogóle zjawisko kolonializmu co też jest moim zdaniem dużym przegięciem i wydaje mi się że to co nie pada w tym tekście A co jest bardzo ważne to jest to że tak naprawdę

17:09 początek dyskusji na temat Ludowej historii Polski jeżeli mielibyśmy tak szukać takich prap początków No to to jest przede wszystkim chyba rok 2016 i tłumaczenie pracy howarda Zina Ludowa historia Stanów Zjednoczonych no z biegiem czasu z biegiem lat pojawili się naśladowcy którzy postanowili przeszczepić te pewne Zachodnie prądy na nasz rodzimy teren też nie za bardzo wiem jak wielka trwoga ma się do tematu Ludowej historii Polski Ponieważ ja Ja czytałem tą książkę ja uważam że generalnie ona jest dobra oczywiście można tam mieć pewne wątpliwości czy czy tam pewne rozdziały czy tezy autora są dyskusyjne ale też No nie szukałbym tutaj tych początków No chyba że połączyliśmy ten to zainteresowanie

17:56 historią ludową ze słowiańskości to wówczas te lata powiedzmy właśnie 2012 13 14 No one faktycznie były takim początkiem tej takiej fascynacji kulturą Słowian z czego później no tak de facto narodził się cały właśnie nurt wielkiej Lechii taki nurt właściwie pseudonaukowy więc tego w tym tekście mi po prostu zabrakło oczywiście jest wspomniana praca Adama Leszczyńskiego bo jakże inaczej i właściwie ta praca Leszczyńskiego tak na dobrą spraw rozpoczęła ten taki galopujący nurt ludowy który dzisiaj obserwujemy No i mamy oczywiście odniesienia do kinematografii przede wszystkim przede

18:41 wszystkim mamy tutaj przede wszystkim wspomniane o nowej adaptacji powieści raymonta czyli o chłopach mamy też wymieniony film Kos mamy dziś tam też wspomnianą produkcję netflixa 1600 70 natomiast no to co na pewno się nie mogę zgodzić i co też występuje w tym tekście właściwie w takiej jakby to powiedzieć w puencie No to to jest właśnie przytoczenie tej słynnej sceny z filmu Pawła maślony Kos kiedy to Domingo czarnoskóry przyjaciel Kościuszki a zarazem były niewolnik oraz młody chłop Ignac szlachecki benard pokazują sobie rany na plecach to od pea tłumaczy nie znając angielskiego Ignacemu Domingo A

19:26 moje od kij powiada Ignacy obaj rozumieją się doskonale No więc tutaj już mamy taki dosyć wyraźny sygnał w którą stronę ten przewodnik czy też w którą stronę autor w ogóle idzie No czyli No mamy no to to jest po prostu Chłop pańszczyźniany czy w ogóle chłop staropolski No to to po prostu niewolnik taki jak jak byli niewolnicy w Stanach Zjednoczonych natomiast na pewno to czego mi zabrakło W rozważaniach autora No to to jest fakt że że właściwie nie ma takich dosyć takiej pogłębionej refleksji właściwie ta Ludowa historia jest bo jeżeli Okej jeżeli my nie jeżeli my przestajemy się utożsamiać z stworzoną kulturą powiedzmy elit tak bo już nie chce używać tego sformułowania szlacheckiej No to co jakby w zamian tak

20:13 Znaczy co Mają do zaproponowania tak bo jak na razie autorzy mają tylko do zapromanka pewne cierpienie No ale co za tym dalej idzie tak I wydaje mi się że to cały czas w tym wszystkim brakuje No a co do tego niewolnictwa to jeszcze może może wspomnę Dlaczego ja tutaj tak jestem wrażliwy na tego typu sformułowania ponieważ z czysto prawniczego pojęcia niewolnik był rzeczą był przedmiotem natomiast Chłopi w Rzeczpospolitej byli ludźmi mieli prawa oczywiście wąskie bo wąskie i ograniczone ich sytuacja ekonomiczna i osobista też była bardzo fatalna ale mieli określony zakres praw i nie da się

21:00 tych nie da się niewolnictwa porównać z pańszczyznę czy z poddaństwo naprawdę bo nie po to są naukowcy nie po to są ludzie którzy całe życie poświęcają na to żeby to przebadać i badać to i badać źródła by teraz przyszli ludzie którzy nie mają tej wiedzy nie mają takie kompetencji żeby się w ogóle wypowiadać nie przebadali źródeł żadnych i nagle oni tam po prostu tworzą sobie jakieś właśnie takie Tey sformułowania że właśnie to jest to to jest to więc no tak w taki sposób nie możemy tego nie możemy po prostu tak tak postrzegać więc to jest jakby pierwszy tekst który no tak tak pozostawił po mnie takie dosyć dosyć takie wrażenie

21:47 mętne ale następnie mamy tekst Macieja szacie na temat początków osadnictwa na polskich ziemiach No i widać że to jest też fachura i to dobry tekst wię jakichś uwag nie mam więc więc myślę myślę że to jest dobre później mamy tekst Andrzeja chwalby odmiany włościańskiego bytu No typowy chwalba tak no no leci takimi swoimi botami No generalnie jest to poprawny tekst ale myślę że jednak zabrakło takiego wytłuszczenie Czym była ta pańszczyzna i czym było to poddaństwo No nie ma nie ma tutaj takiego czegoś nie jest to po prostu dobrze napisane tak to znaczy coś co miał coś co byłoby przekonywujące tak

22:32 dla zwyki czytelnika No ale jest to poprawny tekst i tutaj też się jakoś szczególnie nie będę czepiał mamy też takie różne przerywniki na takim można powiedzieć zielonkawym tle one też generalnie Bo tutaj jest właśnie opis czym był kościół w dawnej wsi Kacz ma Targ to są takie krótkie teksty chyba pisane przez przez studentów o ile się nie mylę z tego co wywnioskowałem ze stopki redakcyjnej tutaj też może nie będę jakoś szczególnie się czepiał tych tekstów bo myślę że one są dobre i są krótkie i w porządku i później mamy chociażby też trochę jestem zaskoczony że tak krótki tekst jaśminy Korczak siedleckiej która opisała chłopską przemoc i chłopski

23:19 Honor bo no jest to no jest to specjalistka tego tematu i Zresztą zdaje się że poświęciła na ten temat swoją pracę doktorską W każdym razie Książka jest dostępna i polecam do lektury i tutaj to co jakby zdradza fachowca fachur No to to jest to że mamy tutaj w pod od razu napisane relacje sąsiedzkie na podstawie ksiąg sądowych tak Czyli na podstawie jakiegoś źródła nie to że my sobie tam dumam prawda jakieś tam teoretyczne filozoficzne konstrukty tylko po prostu mamy kawę na ławę tak czyli mamy coś ze źródeł coś co jest w jakikolwiek sposób poświadczone i No mogę tylko żałować że to jest taki kró tekst bo myślę że to można było dużo więcej napisać następnie mamy duży tekst Piotra guzowskiego na temat pieniądza w

24:06 zagrodzie reguły ekonomiczne w dawnej Wsi Polskiej no i tutaj też No widać że to jest fachowiec od tematu bo też No jest to naukowiec który już od lat zajmuje się tymi kwestiami finansowymi i to jest to jest dobry tekst i na pewno go polecam do czytania no ale w końcu następuje ten najbardziej giczny moment kiedy trzeba wyjaśnić Czy to było niewolnictwo tych dawnych chłopów czy to nie było niewolnictwo No i kto mógł zostać wytypowany do tego jakże trudnego newralgiczne tematu no oczywiście Kacper Pobłocki autor słynnej książki chamstwo tekst niewola po polsku psychiczne i fizyczne wymiary i skutki pańszczyzny No

24:52 dobrze no ja zresztą książkę chłopstwo starałem się przeczytać poleg chyba na 8 ja Zupełnie nie wiem o czym jest ta książka i co właściwie autor chce przekazać i niestety ten tekst autora No być może jestem tylko za skromnym magistrem historii może ja po prostu nie rozumiem tej metodologii ale no ja też nie rozumiem znaczy z tego tekstu nie jest jasno powiedziane Czy to czy to było niewolnictwo Czy w końcu nie było niewolnictwo czy to jest to same pojęcie czy nie z tego po prostu oczywiście z tego tekstu niestety tego nie wynika to Zresztą No to są takie typowe właśnie zabiegi chłopoman tak Czyli wybierają sobie tam jakieś cytaty z jakichś wspomnień XIX wiecznych i które mają tam dowodzić ten ucisk ten

25:38 taki tą taką historię pamięci o tych o tym wielkim cierpieniu Ja oczywiście tego nie neguję Nie neguję tych wspomnień natomiast no jest to jakiś taki wybór subiektywny tak i no i moim zdaniem to jest po prostu złe złe w tym tekście No bo generalnie z pobłockie to jest taki problem że no są powiedzmy różne poziomy opowiadania tak No jest taki poziom Makro gdzie piszesz o zjawiskach ogólnych taką można powiedzieć syntezę gdzie potrzebujesz operować dużymi danymi i ta narracja może być zupełnie inna i to jest okej Znaczy to jest akceptowalne tak to mamy w syntezach to mamy też takich tekstach opracowaniach natomiast takim drugim poziomem jest ten poziom mikro tak do którego właśnie sięga po boi czy

26:26 właściwie tacy ludzie do niego że od razu jest mięso tak Czyli od razu mamy to wywalenie jego tez jego hipotez na stół gdzie tak naprawdę trzeba przeczytać całą jego książkę albo cały jego artykuł żeby w ogóle dowiedzieć się dowiedzieć się o co mu tak naprawdę chodzi więc no Pobłocki stara się wybierać pewne punkty i je oświetlać tak i na nich się koncentruje i to jest i to jest nawet bym powiedział tak to jest spoko zabieg tak bo jeżeli pewne rzeczy z tej takiej historii właśnie mikro uczłowieczyć tak co też zresztą sam teraz przerabiam badając biografi Karol streicha że powiedzmy mamy jakieś takie podręcznikowe fakty Tak ale jeżeli przeczytasz pewne źródła czy czy Właśnie

27:12 skupisz się na tym takim czynniku ludzkim to ty nabierasz zupełnego innego charakteru do do tego tematu tak i ja to ja tutaj po bosskiego rozumiem natomiast po co się nadaje te takie ludzkie rysy tak temu kontekst towi No bo chcesz po prostu wzbudzić emocje w drugim człowieku i teraz pytanie jest czemu Czemu właściwie te emocje mają służyć Czy to są emocje budowane tylko po to żeby zapłakać nad losem tych biednych uciśnionych chłopów czy żeby właśnie przyciągnąć uwagę czytelnika tak że podejmujemy ważny temat przytrzymujemy jego uwagę aby człowiek zapamiętał pewne pewne rzeczy pewne tematy pewne zagadnienia że one są po prostu ważne generalnie jeżeli by

27:58 Pobłocki z takiego punktu widzenia wychodził czyli wzbudzenie pewnych emocji żeby przyciągnąć uwagę to jestem w stanie to zaakceptować natomiast no Pobłocki po prostu stara się no tutaj po prostu no być no być takim można powiedzieć badaczem który chciałby wyłącznie badać tą ten aspekt psychiczny czy czy jakby te tej takiej traumy pańszczyźnianej No która trzeba powiedzieć jest bardzo trudno uchwytna źródłowo to jest pamięć ulotna tak i Ja rozumiem że to jest ważny kontekst że to może być ważny kontekst ale nie można tego robić tak jak to robi pob i tutaj Może podam taki taki przykład no tutaj prawda autor stara się odwoływać do bardzo różnych takich przykładów takich właściwie No tak wrzuca różnymi faktami

28:45 czy to z historii Polski czy z historii powiedzmy światowej i taki Może krótki cytat ale istotne jest tutaj to że informacje o tego typu rodzaju nadużyciach rozchodziły się po wsiach błyskawicznie był żywym dowodem na to że włościanie nie mogli czuć się bezpiecznie bowiem każdy i każda w każdej niemal chwili mogli stać się ofiarą przemocy można też wyjaśnić to przytaczając analogię ze współczesnego świata w 2023 roku 223 osoby o czarnym kolorze skóry zginęły z rąk Policji w Stanach Zjednoczonych społeczność afroamerykańska liczy tam ponad 45 milionów osób znów 223 ofiary to może wydawać się mało Jednak jeśli masz zny kolor skóry to prawdopodobieństwo że policja otworzy do ciebie ogień Podczas

29:33 interwencji jest 21 razy większa niż gdy masz biały kolor skóry jak w przypadku George Lloyda którego policjant dosłownie Udusił na ulicy przyciskając go podczas zatrzymania do ziemi jego ostatnie słowa nie mogę oddychać stały się hasłem ruchu przeciwko brutalności Policji w Ameryce a każda osoba o nie białym kolorze skóry gdy widzi policjanta nawet podczas rutynowej kontroli drogowej ma obawiać się o swoje życie czy to oznacza że pańszczyzna i niewolnictwo było tym samym Oczywiście że nie to to jest ciekawe tak wtrącę teraz bo wcześniej w tym tekście pob czegoś innego dowodził ale kontynuuje cytat Podstawowa różnica polega na tym że piętno niewolnictwa w Ameryce wciąż wyraźnie jest widoczna w

30:20 strukturalnym rasizmie Polski policj nie w stan odróżni Czy zatrzymywana przego osoba jest potomkiem chłopów szlachty No muszę powiedzieć że no po tym fragmencie to po prostu padłem znaczy w jaki sposób można w ogóle powiązać temat współczesnego rasizmu z niewolnictwem i jeszcze sytuacją chłopów w Rzeczpospolitej No to to jest i pańszczyznę No to jest jakiś zupełnie zupełny fenomen dalej mamy też takie sformułowanie że w 1921 roku zniesiono ostatecznie szlacheckie przywileje No więc jak chciałbym żeby pob to mi pokazał w jaki sposób te przywileje szlacheckie zniesiono ponieważ Faktem jest coś innego konstytucja marcowa z 19201 roku znosiła wszelkie Tytuły

31:09 szlacheckie i arystokratyczne nie żadne przywileje no więc no z takimi teami to ja jako historyk No po prostu jako jako właśnie historyk No nie mogę się po prostu zgodzić tak no to to są Ja rozumiem że ktoś ktoś jest antropologiem czy właściwie Kim jest Pobłocki Tak przepraszam nie chcę nie chcę tutaj go w jakiś sposób No tutaj jest w stopce że jest kierownikiem katedry UNESCO trwałego rozwoju przy Uniwersytecie Warszawskim antropolog No właśnie jest antropologiem więc ja oczywiście tego spojrzenia antropologicznego nie odrzucam ale naprawdę no poddawajmy jakieś adekwatnie przykłady tak bo bo bo to jest naprawdę no to są rzeczy którymi po prostu zgodzić się nie można po prostu jest absurd tak No nawet gdyby autor nie miał

31:56 jakś tak i może ale to jest zawsze w takich przypadkach po prostu podłapać były były złe prawda i Także ja się na przykład cieszę że policjant który może mnie teoretycznie zatrzymać na ulicy nie wie że jestem z pochodzenia że mam pochodzenie chłopskie i to z bardzo takiego chłopstwa biednego No ale to tak powiedzmy em pół serio i te teksty właściwie są

32:42 dociągnięcie chłopek w ij Rzeczpospolitej są to chyba nawet poprawne teksty No ale mówiąc szczerze trochę jestem jednak zaskoczony że no obecnością No tekstów które No są naprawdę dyskusyjne i to nie jest kwestia tego że ktoś ma kontrowersyjne poglądy Czy to są poglądy czy te z którymi się po prostu nie zgadzam No to są po prostu manipulacje tak i ja się po prostu z tym nie mogę zgodzić po prostu jako historyk i No pomimo że są w tym w tym w tym pomocniku dobre teksty Tak właśnie guzowskiego Wiślica Korczak siedleckiej Nie wiem po prostu czy jest sens wydawania 30 zł Czy najlepiej iść do kina czy czy iść na lody No nie popisali się nie popisała się redakcja

33:29 po prostu i natomiast No ktoś może oczywiście zapytać mnie tak ciągle krytykujesz tą ludową historię No ale co co byś polecał do czytania i to co mnie właśnie zaskoczyło chociażby w tym pierwszym tekście otwierającym dotyczącym właśnie opisu analizy rozrastania się właśnie zjawiska historii Ludowej No to mi na przykład zabrakło i nie wiem dlaczego tak się stało wymieniałem chociażby książki Mateusza wyżgi chłopstwo historia bez krawata No jest to generalnie książka mil czana przez Właśnie takich kanapowych pisarzy Chłopskich właśnie jak Leszczyński jak Pobłocki No bo ponieważ to jest rzetelna monografia Tak to jest to jest książka która Rzeczywiście widać że jest napisana Po pierwsze przez historyka który jest nie

34:15 tylko zafascynowany historią ludową nie tylko bada źródła No ale też jest mieszkańcem wsi i po prostu to jest to jest człowiek który po prostu żyje żyje tym tematem i to Zresztą widać więc na pewno polecam książkę Mateusza wyżgi natomiast no jeżeli chodzi o ten Pomocnik Historyczny też wydaje mi się po prostu że takie mam czasem refleksje jak właśnie biorę takie takie rzeczy do rąk że im mniej wiesz czym jest historia i rzetelna nauka tym większa szansa że ci się to Może spodobać i myślę że że ten ten pomocnik który naprawdę są tam wartościowe teksty ale ale ale są też złe absolutnie nie można się zgodzić i ja nie polecam tego niestety bo jeżeli

35:02 chodzi o guzowskiego czy wiślicz to jest masę ich tekstów w otwartym dostępie Gdzie można sobie poczytać i myślę że faktycznie nie ma nie ma potrzeby kupowania bo no nie ma tutaj jakiś takich tekstów też które by jakoś otwierały nie wiadomo jaką perspektywę są napisane takim językiem żeż chce się to to czytać więc więc też pod tak względem waloru popularyzacji średnio Średnio panowie i panie ale dobrze Może już wystarczy tego tego mojego wywodu moje zdanie znacie możecie zawsze wyrobić sobie swoje Zachęcam do dyskusji i w ogóle dajcie znać w komentarzu czy chcecie więcej takich materiałów gdzie omawiam jakąś książkę gdzie recenzuję Bo jeżeli tak no

35:48 to no to ja tu mogę sobie znaleźć jakiś jakieś kolejne rzeczy do recenzji Tymczasem dziękuję i do zobaczenia w kolejnym odcinku Jeśli spodobał ci się ten odcinek koniecznie zasubskrybuj podcast więcej moich treści znajdziesz na stronie sigillum authenticum pl oraz na profilach na Facebooku Twitterze Instagramie tiktoku i linkedinie

Share

YouTube Video Summaries